Issues
Select Version
应培养的美德
  • 在四个方面少欲:资具、证悟、教理、头陀
应培养的美德
  • 在四个方面少欲:资具、证悟、教理、头陀

在四个方面少欲:资具、证悟、教理、头陀

Author: 达摩难陀比库

摘自八集义注Aṭṭhakanipāta-aṭṭhakathā 阿奴如特大寻经注释Anuruddhamahāvitakkasuttavaṇṇanā

AppicchassātiM3.226 ettha paccayappiccho , adhigamappiccho , pariyattiappiccho , dhutaṅgappicchoti cattāro appicchā .

TatthaP4.119 paccayappiccho bahuṃ dente appaṃ gaṇhāti , appaṃ dente appataraṃ gaṇhāti , na anavasesaggāhī hoti .

Adhigamappiccho majjhantikatthero viya attano adhigamaṃ aññesaṃ jānituṃ na deti .

Pariyattiappiccho tepiṭakopi samāno na bahussutabhāvaṃ jānāpetukāmo hoti sāketatissatthero viya .

Yo pana sāketakatissatthero viya bahussutabhāvaṃ jānāpetuṃ na icchati , ayaṃ pariyattiappiccho nāma .Thero kira khaṇo natthīti uddesaparipucchāsu okāsaṃ akaronto maraṇakkhayaṃ , bhante , labhissathāti codito gaṇaṃ vissajjetvā kaṇikāravālikasamuddavihāraṃ gato .Tattha antovassaṃ theranavamajjhimānaṃ upakāro hutvāM2.47 mahāpavāraṇāya uposathadivase dhammakathāya janataṃ khobhetvā gato .

Dhammakathāya janapadaṃ khobhetvāti lomahaṃsanasādhukāradānacelukkhepādivasena sannipatitaṃ itarañca ‘‘ kathaṃ nu kho appaṃ ayyassa santike dhammaṃ sossāmā ’’ ti kolāhalavasena mahājanaṃ khobhetvā ?Yadi thero bahussutabhāvaṃ jānāpetuṃ iccheyya , pubbeva janapadaṃ khobhento dhammaṃ katheyya .Gatoti ‘‘ ayaṃ so , yena rattiyaṃ dhammakathā katā ’’ ti jānanabhāvena pariyattiappicchatāya purāruṇāva gato .

Dhutaṅgappiccho dhutaṅgapariharaṇabhāvaṃ aññesaṃ jānituṃ na deti dvebhātikattheresu jeṭṭhatthero viya .

Vatthu visuddhimagge kathitaṃ .

从上文可以看出,资具少欲是字面意义上容易理解的少欲,即对于别人的供养,只是接受较少的部分,借此来减少对物质的欲望。义注中提到的另外三种少欲,则是并不容易想到的。

证悟少欲指的是修行者对于自己修行的成就不给别人知道。这样做的含义,无外乎有两种。第一,是可以避免因此带来更多的名闻利养,来尽力保持朴素、简单、低调的修行生活。第二,则是为了避免自己因为出名而导致的忙碌,避免更多的拜访者和追随者。

同样的道理,教理少欲、头陀少欲也是类似。为了说明这三种少欲的具体内涵,义注还分别举了案例。

比如最后一个头陀少欲,在《清净之道》中有引用,叶均在注释中说明了这个故事。

据说有两兄弟住在支提山(Cetiyapabbata),长兄受持常坐不卧支, 不让别人知道。在某夜,因闪电之光,其弟见他坐在床上不卧,而问道 “我兄受持常坐不卧吗?”当时长老即默然而卧下,事后则重新受持。

故事中的兄长长老受持常坐不卧头陀支,却不希望自己的弟弟知道。甚至在弟弟询问之时,为了避免妄语并为了不显露自己头陀的美德,故意躺下休息,事后再重新决意受持。

通过这个故事,也可以知道义注对“头陀少欲”的说明,或许是来自僧团长老们的启发。然而,这种总结却对于一个出家人培养低调、谦虚、简单的禅修生活而言,确实是非常重要的学习内容。