6. Macchamaṃsavinicchayakathā
38. Macchamaṃsesu
V0.26 pana macchaggahaṇena sabbampi jalajaṃ vuttaṃ .Tattha akappiyaṃ nāma natthi .
Maṃsesu pana manussahatthiassasunakhaahisīhabyagghadīpiacchataracchānaṃ vasena dasa maṃsāni akappiyāni .
Tattha manussamaṃse thullaccayaṃ , sesesu dukkaṭaṃ .
Iti imesaṃ manussādīnaṃ dasannaṃ maṃsampi aṭṭhipi lohitampi cammampi lomampi sabbaṃ na vaṭṭati .
Vasāsu pana ekā manussavasāva na vaṭṭati .
Khīrādīsu akappiyaṃ nāma natthi .
Imesu pana akappiyamaṃsesu aṭṭhiādīsu vā yaṃ kiñci ñatvā vā añatvā vā khādantassa āpattiyeva .
Yadā jānāti , tadā desetabbā .
‘‘ Apucchitvāva khādissāmī ’’ ti gaṇhato paṭiggahaṇepi dukkaṭaṃ ,‘‘ pucchitvā khādissāmī ’’ ti gaṇhato
M0.26 anāpatti .Uddissakataṃ pana jānitvā khādantasseva āpatti , pacchā jānanto āpattiyā na kāretabbo ( mahāva . aṭṭha .281).
Tattha ( pārā . aṭṭha .2.410) uddissakataṃ nāma bhikkhūnaṃ atthāya vadhitvā sampāditaṃ macchamaṃsaṃ .
Ubhayampi hi uddissakataṃ na vaṭṭati .
Tampi adiṭṭhaṃ asutaṃ aparisaṅkitaṃ vaṭṭati .
Tikoṭiparisuddhañhi macchamaṃsaṃ bhagavatā anuññātaṃ adiṭṭhaṃ asutaṃ aparisaṅkitaṃ .
Tattha adiṭṭhaṃ nāma bhikkhūnaṃ atthāya migamacche vadhitvā gayhamānaṃ adiṭṭhaṃ .
Asutaṃ nāma bhikkhūnaṃ atthāya migamacche vadhitvā gahitanti asutaṃ .
Aparisaṅkitaṃ pana diṭṭhaparisaṅkitaṃ sutaparisaṅkitaṃ tadubhayavinimuttaparisaṅkitañca ñatvā tabbipakkhato jānitabbaṃ .
Kathaṃ ?
Idha bhikkhū passanti manusse jālavāgurādihatthe gāmato vā nikkhamante araññe vā vicarante .
Dutiyadivase ca nesaṃ taṃ gāmaṃ piṇḍāya paviṭṭhānaṃ samacchamaṃsaṃ piṇḍapātaṃ abhiharanti .
Te tena diṭṭhena parisaṅkanti ‘‘ bhikkhūnaṃ nu kho atthāya katan ’’ ti , idaṃ diṭṭhaparisaṅkitaṃ , etaṃ gahetuṃ na vaṭṭati .
Yaṃ evaṃ aparisaṅkitaṃ , taṃ vaṭṭati .
Sace pana te manussā ‘‘ kasmā , bhante , na gaṇhathā ’’ ti pucchitvā tamatthaṃ sutvā ‘‘ nayidaṃ , bhante , bhikkhūnaṃ atthāya kataṃ , amhehi attano atthāya vā rājayuttādīnaṃ vā atthāya katan ’’ ti vadanti , kappati .
Na heva kho bhikkhū passanti , apica kho suṇanti ‘‘ manussā kira jālavāgurādihatthā gāmato vā nikkhamanti , araññe vā vicarantī ’’ ti .
Dutiyadivase ca tesaṃ taṃ gāmaṃ piṇḍāya paviṭṭhānaṃ samacchamaṃsaṃ piṇḍapātaṃ abhiharanti .
Te tena sutena parisaṅkanti ‘‘ bhikkhūnaṃ nu
V0.27 kho atthāya katan ’’ ti , idaṃ sutaparisaṅkitaṃ nāma , etaṃ gahetuṃ na vaṭṭati .Yaṃ evaṃ aparisaṅkitaṃ , taṃ vaṭṭati .
Sace pana te manussā ‘‘ kasmā , bhante , na gaṇhathā ’’ ti pucchitvā tamatthaṃ sutvā ‘‘ nayidaṃ , bhante , bhikkhūnaṃ atthāya kataṃ , amhehi attano atthāya vā rājayuttādīnaṃ vā atthāya katan ’’ ti vadanti , kappati .
Na heva kho pana bhikkhū passanti na suṇanti , apica kho tesaṃ taṃ gāmaṃ piṇḍāya paviṭṭhānaṃ pattaṃ gahetvā samacchamaṃsaṃ piṇḍapātaṃ abhisaṅkharitvā abhiharanti .
Te parisaṅkanti ‘‘ bhikkhūnaṃ nu kho atthāya katan ’’ ti , idaṃ tadubhayavinimuttaparisaṅkitaṃ nāma , etampi gahetuṃ na vaṭṭati .
Yaṃ evaṃ aparisaṅkitaṃ , taṃ vaṭṭati .
Sace pana te manussā ‘‘ kasmā , bhante , na gaṇhathā ’’ ti pucchitvā
M0.27 tamatthaṃ sutvā ‘‘ nayidaṃ , bhante , bhikkhūnaṃ atthāya kataṃ , amhehi attano atthāya vā rājayuttādīnaṃ vā atthāya kataṃ , pavattamaṃsaṃ vā kappiyameva labhitvā bhikkhūnaṃ atthāya sampāditan ’’ ti vadanti , kappati .Matānaṃ petakiccatthāya maṅgalādīnaṃ vā atthāya katepi eseva nayo .
Yaṃ yañhi bhikkhūnaṃyeva atthāya akataṃ , yattha ca nibbematiko hoti , taṃ sabbaṃ kappati .
39. Sace pana ekasmiṃ vihāre bhikkhūnaṃ uddissakataṃ hoti , te ca attano atthāya katabhāvaṃ na jānanti , aññe jānanti .
Ye jānanti , tesaṃ na vaṭṭati , itaresaṃ pana vaṭṭati .
Aññe na jānanti , teyeva jānanti , tesaṃyeva na vaṭṭati , aññesaṃ vaṭṭati .
Tepi ‘‘ amhākaṃ atthāya katan ’’ ti jānanti , aññepi ‘‘ etesaṃ atthāya katan ’’ ti jānanti , sabbesampi na vaṭṭati .
Sabbe na jānanti , sabbesampi vaṭṭati .
Pañcasu hi sahadhammikesu yassa vā tassa vā atthāya uddissakataṃ sabbesaṃ na kappati .
Sace pana koci ekaṃ bhikkhuṃ uddissa pāṇaṃ vadhitvā tassa pattaṃ pūretvā deti , so ca attano atthāya katabhāvaṃ jānaṃyeva gahetvā aññassa bhikkhuno deti , so taṃ tassa saddhāya paribhuñjati , kassa āpattīti ?
Dvinnampi anāpatti .
Yañhi uddissa kataṃ , tassa abhuttatāya anāpatti , itarassa ajānanatāya .
Kappiyamaṃsassa hi paṭiggahaṇe āpatti natthi , uddissakatañca ajānitvā bhuttassa pacchā ñatvā āpattidesanākiccaṃ nāma natthi .
Akappiyamaṃsaṃ pana ajānitvā bhuttena pacchā ñatvāpi āpatti desetabbā .
Uddissakatañhi ñatvā bhuñjatova āpatti , akappiyamaṃsaṃ ajānitvā bhuñjantassapi āpattiyeva , tasmā āpattibhīrukena rūpaṃ sallakkhentenapi pucchitvāva maṃsaṃ paṭiggahetabbaṃ .
Paribhogakāle ‘‘ pucchitvā
V0.28 paribhuñjissāmī ’’ ti vā gahetvā pucchitvāva paribhuñjitabbaṃ .Kasmā ?
Duviññeyyattā .
Acchamaṃsampi hi sūkaramaṃsasadisaṃ hoti , dīpimaṃsādīni ca migamaṃsādisadisāni , tasmā pucchitvā gahaṇameva vattanti vadanti .
Iti pāḷimuttakavinayavinicchayasaṅgahe
Macchamaṃsavinicchayakathā samattā .