2. Devā
M2.208 vuccanti rājāno ‘‘ dibbanti kāmaguṇehi kīḷanti laḷanti , attano vā puññānubhāvena jotantī ’’ ti katvā .Tesaṃ dahoti devadaho .Sayaṃjāto vā so hoti , tasmāpi ‘‘ devadaho ’’ ti vutto .Tassa avidūre nigamo ‘‘ devadahan ’’ tveva saṅkhaṃ gato yathā ‘‘ varaṇānagaraṃ , godhāgāmo ’’ ti .
Pacchābhūmiyaṃ aparadisāyaṃ niviṭṭhajanapado pacchābhūmaṃ , taṃ gantukāmā pacchābhūmagamikā .
Te sabhāreti te bhikkhū therassa vasena sabhāre kātukāmatāya .Yadi thero tesaṃ bhāro , therassapi te bhārā evāti ‘‘ te sabhāre kātukāmatāyā ’’ ti vuttaṃ .Evañhi thero te ovaditabbe anusāsitabbe maññatīti .Idāni tamatthaṃ vivaranto ‘‘ yo hī ’’ tiādimāha .
Ayaṃ nibbhāro nāma kañci puggalaṃ attano bhāraṃ katvā avattanato .
Catubbidhenāti dhātukosallaṃ āyatanakosallaṃ paṭiccasamuppādakosallaṃ ṭhānāṭṭhānakosallanti evaṃ catubbidhena .
Te mahallakābādhikātidaharapuggale gaṇhitvāva gacchati .Te hi divasadvayena vūpasantaparissamā eva .
Hatthivānaratittira paṭibaddhaṃ vatthuṃ kathetvā .
‘‘ Eḷakāḷagumbeti kāḷatiṇagacchamaṇḍape ’’ tipi vadanti .
Vividhaṃ nānābhūtaṃ rajjaṃ virajjaṃ , virajjameva verajjaṃ , tattha gataṃ , paradesagatanti attho .Tenāha ‘‘ ekassā ’’ tiādi .
Cittasudattādayoti cittagahapatianāthapiṇḍikādayo .
Vīmaṃsakāti dhammavicārakā .
Kin ti kīdisaṃ .Dassanan ti siddhantaṃ .
Ācikkhati kīdisanti adhippāyo .
Dhammassāti bhagavatā vuttadhammassa .Anudhamman ti anukūlaṃ avirujjhanadhammaṃ .So pana veneyyajjhāsayānurūpadesanāvitthāroti āha –‘‘ vuttabyākaraṇassa anubyākaraṇan ’’ ti .
Dhāreti attano
V2.186 phalanti dhammo , kāraṇanti āha –‘‘ sahadhammikoti sakāraṇo ’’ ti .Imināpi pāṭhantarena vādo eva dīpito , na tena pakāsitā kiriyā .
Taṇhāvaseneva channampi padānaṃ attho veditabbo .Yasmā rāgādayo taṇhāya eva avatthāvisesāti .Tenāha ‘‘ taṇhā hī ’’ tiādi .
Vihananti kāyaṃ cittañcāti vighāto , dukkhanti āha –‘‘ avighātoti
M2.209 nidukkho ’’ ti .Upāyāseti upatāpetīti upāyāso , upatāpo .Tappaṭipakkho pana anupāyāso nirūpatāpo daṭṭhabbo .
Sabbatthāti sabbavāresu .