Issues
Select Version
Khuddakapāṭhapāḷi
Khuddakapāṭhapāḷi

2. Dasasikkhāpadaṃ

Author: 注释—善巧 @ 小僧善巧

Ettha panaP0.36 vikālabhojanan ti majjhanhikavītikkame bhojanaṃ .Etañhi anuññātakāle vītikkante bhojanaṃ , tasmā ‘‘ vikālabhojanan ’’ ti vuccatiM0.26 , tato vikālabhojanā .
Naccagītavāditavisūkadassanan ti ettha naccaṃ nāma yaṃkiñci naccaṃ , gītan ti yaṃkiñci gītaṃ , vāditan ti yaṃkiñci vāditaṃ .Visūkadassanan ti kilesuppattipaccayato kusalapakkhabhindanena visūkānaṃ dassanaṃ , visūkabhūtaṃ vā dassanaṃ visūkadassanaṃ .Naccā ca gītā ca vāditā ca visūkadassanā ca naccagītavāditavisūkadassanā .Visūkadassanañcettha brahmajāle vuttanayeneva gahetabbaṃ .Vuttañhi tattha –‘‘ Yathā vā paneke bhonto samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni bhojanāni bhuñjitvā te evarūpaṃ visūkadassanamanuyuttā viharanti , seyyathidaṃ , naccaṃ gītaṃ vāditaṃ pekkhaṃ akkhānaṃ pāṇissaraṃ vetālaṃ kumbhathūṇaṃ sobhanakaṃ caṇḍālaṃ vaṃsaṃ dhovanaṃ hatthiyuddhaṃ assayuddhaṃV0.26 mahiṃsayuddhaṃ usabhayuddhaṃ ajayuddhaṃ meṇḍayuddhaṃ kukkuṭayuddhaṃ vaṭṭakayuddhaṃ daṇḍayuddhaṃ muṭṭhiyuddhaṃ nibbuddhaṃ uyyodhikaṃ balaggaṃ senābyūhaṃ anīkadassanaṃ iti vā , iti evarūpā visūkadassanā paṭivirato samaṇo gotamo ’’ ti ( dī . ni .1.12). Atha vā yathāvuttenatthena naccagītavāditāni eva visūkāni naccagītavāditavisūkāni , tesaṃ dassanaṃ naccagītavāditavisūkadassanaṃ , tasmā naccagītavāditavisūkadassanā . ‘‘ Dassanasavanā ’’ ti vattabbe yathā ‘‘ so ca hoti micchādiṭṭhiko viparītadassano ’’ ti evamādīsu ( a . ni .1.308) acakkhudvārappavattampi visayaggahaṇaṃ ‘‘ dassanan ’’ ti vuccati , evaṃ savanampi ‘‘ dassanan ’’ tveva vuttaṃ . Dassanakamyatāya upasaṅkamitvā passato eva cettha vītikkamo hoti . Ṭhitanisinnasayanokāse pana āgataṃ gacchantassa vā āpāthagataṃ passato siyā saṃkileso , na vītikkamo . Dhammūpasaṃhitampi cettha gītaṃ na vaṭṭati , gītūpasaṃhito pana dhammoP0.37 vaṭṭatīti veditabbo .
Mālādīni dhāraṇādīhi yathāsaṅkhyaṃ yojetabbāni .Tattha mālāti yaṃkiñci pupphajātaṃ .Vilepanan ti yaṃkiñci vilepanatthaṃ pisitvā paṭiyattaṃ .Avasesaṃ sabbampi vāsacuṇṇadhūpanādikaṃ gandhajātaṃ gandho .Taṃ sabbampi maṇḍanavibhūsanatthaṃ na vaṭṭati , bhesajjatthantu vaṭṭati , pūjanatthañca abhihaṭaṃ sādiyato na kenaci pariyāyena na vaṭṭati .
Uccāsayanan ti pamāṇātikkantaṃ vuccati .Mahāsayanan ti akappiyasayanaṃ akappiyattharaṇañca .Tadubhayampi sādiyatoM0.27 na kenaci pariyāyena vaṭṭati .
Jātarūpan ti suvaṇṇaṃ .Rajatan ti kahāpaṇo , lohamāsakadārumāsakajatumāsakādi yaṃ yaṃ tattha tattha vohāraṃ gacchati , tadubhayampi jātarūparajataṃ .Tassa yena kenaci pakārena sādiyanaṃ paṭiggaho nāma , so na yena kenaci pariyāyena vaṭṭatīti evaṃ āveṇikaṃ vattabbaṃ .