Issues
Select Version
Khuddakapāṭhapāḷi
  • 1. Saraṇattayaṃ
  • 2. Dasasikkhāpadaṃ
  • 3. Dvattiṃsākāro
  • 4. Kumārapañhā
  • 5. Maṅgalasuttaṃ
  • 6. Ratanasuttaṃ
  • 7. Tirokuṭṭasuttaṃ
  • 8. Nidhikaṇḍasuttaṃ
  • 9. Mettasuttaṃ
Khuddakapāṭhapāḷi
  • 1. Saraṇattayaṃ
  • 2. Dasasikkhāpadaṃ
  • 3. Dvattiṃsākāro
  • 4. Kumārapañhā
  • 5. Maṅgalasuttaṃ
  • 6. Ratanasuttaṃ
  • 7. Tirokuṭṭasuttaṃ
  • 8. Nidhikaṇḍasuttaṃ
  • 9. Mettasuttaṃ

8. Nidhikaṇḍasuttaṃ

Author: 注释—善巧 @ 小僧善巧

11. Idāni yaṃ taṃ sabbaṃ etena labbhati , taṃ odhiso odhiso dassento ‘‘ suvaṇṇatā susaratā ’’ ti evamādigāthāyo āha . Tattha paṭhamagāthāya tāva suvaṇṇatā nāma sundaracchavivaṇṇatā kañcanasannibhattacatā , sāpi etena puññanidhinā labbhati . Yathāha – ‘‘ Yampi , bhikkhave , tathāgato purimaṃ jātiṃ … pe … pubbe manussabhūto samāno akkodhano ahosi anupāyāsabahulo , bahumpi vutto samāno nābhisajjiP0.226 na kuppi na byāpajji na patitthīyi , na kopañca dosañca appaccayañca pātvākāsi , dātā ca ahosi sukhumānaṃ mudukānaṃ attharaṇānaṃ pāvuraṇānaṃ khomasukhumānaṃ kappāsika … pe … koseyya … pe … kambalasukhumānaṃ . So tassa kammassa katattā upacitattā … pe … itthattaṃ āgato samāno imaṃ mahāpurisalakkhaṇaṃ paṭilabhati . Suvaṇṇavaṇṇo hoti kañcanasannibhattaco ’’ ti ( dī . ni .3.218). Susaratā nāma brahmassaratā karavīkabhāṇitā , sāpi etena labbhati . Yathāha – ‘‘ YampiM0.193 , bhikkhave , tathāgato purimaṃ jātiṃ … pe … pharusaṃ vācaṃ pahāya pharusāya vācāya paṭivirato ahosi , yā sā vācā nelā kaṇṇasukhā … pe … tathārūpiṃ vācaṃ bhāsitā ahosi . So tassa kammassa katattā upacitattā … pe … itthattaṃV0.183 āgato samāno imāni dve mahāpurisalakkhaṇāni paṭilabhati . Pahutajivho ca hoti brahmassaro ca karavīkabhāṇī ’’ ti ( dī . ni .3.236). Susaṇṭhānāti suṭṭhu saṇṭhānatā , samacitavaṭṭitayuttaṭṭhānesu aṅgapaccaṅgānaṃ samacitavaṭṭitabhāvena sannivesoti vuttaṃ hoti . Sāpi etena labbhati . Yathāha – ‘‘ Yampi , bhikkhave , tathāgato purimaṃ jātiṃ … pe … pubbe manussabhūto samāno bahujanassa atthakāmo ahosi hitakāmo phāsukāmo yogakkhemakāmo ‘ kinti me saddhāya vaḍḍheyyuṃ , sīlena sutena cāgena paññāya dhanadhaññena khettavatthunā dvipadacatuppadehi puttadārehi dāsakammakaraporisehi ñātīhi mittehi bandhavehi vaḍḍheyyun ’ ti , so tassa kammassa … pe … samāno imāni tīṇi mahāpurisalakkhaṇāni paṭilabhati , sīhapubbaḍḍhakāyo ca hoti citantaraṃso ca samavaṭṭakkhandhoP0.227 cā ’’ ti ( dī . ni .3.224) evamādi . Iminā nayena ito paresampi iminā puññanidhinā paṭilābhasādhakāni suttapadāni tato tato ānetvā vattabbāni . Ativitthārabhayena tu saṃkhittaṃ , idāni avasesapadānaṃ vaṇṇanaṃ karissāmi . Surūpatāti ettha sakalasarīraṃ rūpanti veditabbaṃ ‘‘ ākāso parivārito rūpaṃtveva saṅkhaṃ gacchatī ’’ tiādīsu ( ma . ni .1.306) viya , tassa rūpassa sundaratā surūpatā nātidīghatā nātirassatā nātikisatā nātithūlatā nātikāḷatā naccodātatāti vuttaṃ hoti .
Ādhipaccan ti adhipatibhāvo , khattiyamahāsālādibhāvena sāmikabhāvoti attho . Parivāroti agārikānaṃ sajanaparijanasampatti , anagārikānaṃ parisasampatti , ādhipaccañcaM0.194 parivāro ca ādhipaccaparivāro . Ettha ca suvaṇṇatādīhi sarīrasampatti , ādhipaccena bhogasampatti , parivārena sajanaparijanasampatti vuttāti veditabbā . Sabbametena labbhatīti yaṃ taṃ ‘‘ yaṃ yadevābhipatthenti , sabbametena labbhatī ’’ ti vuttaṃ , tattha idampi tāva paṭhamaṃ odhiso vuttasuvaṇṇatādi sabbametena labbhatīti veditabbanti dasseti .