131. Dutiyassa
V2.59 paṭhame evaṃ sammā āyācamāno āyāceyyāti saddho bhikkhu uṭṭhahitvā ‘‘ yādiso sāriputtatthero paññāya , ahampi tādiso homi .
Yādiso mahāmoggallānatthero iddhiyā , ahampi tādiso homī ’’ ti evaṃ āyācanto pihento patthento yaṃ atthi , tasseva patthitattā sammā pattheyya nāma .
Ito uttari patthento micchā pattheyya .
Evarūpā hi patthanā yaṃ natthi , tassa patthitattā micchāpatthanā nāma hoti .
Kiṃ kāraṇā ?Esā , bhikkhave , tulā etaṃ pamāṇan ti yathā hi suvaṇṇaṃ vā hiraññaṃ vā tulentassa tulā icchitabbā , dhaññaṃ minantassa mānanti tulane tulā , minane ca mānaṃ pamāṇaṃ hoti , evameva mama sāvakānaṃ bhikkhūnaṃ esā tulā etaṃ pamāṇaṃ yadidaṃ sāriputtamoggallānā .
Te gahetvā ‘‘ ahampi ñāṇena vā iddhiyā vā etampamāṇo homī ’’ ti attānaṃ tuletuṃ vā pamāṇetuṃ vā sakkā , na ito aññathā .
132. Dutiyādīsupi eseva nayo .
Idaṃ
P2.158 panettha visesamattaṃ – khemā ca bhikkhunī uppalavaṇṇā cāti etāsu hi khemā paññāya aggā , uppalavaṇṇā iddhiyā .
Tasmā ‘‘ paññāya vāM2.59 iddhiyā vā etādisī homī ’’ ti sammā āyācamānā āyāceyya .
Tathā citto gahapati paññāya aggo , hatthako rājakumāro mahiddhikatāya .
Tasmā ‘‘ paññāya vā iddhiyā vā ediso homī ’’ ti sammā āyācamāno āyāceyya .
Khujjuttarāpi mahāpaññatāya aggā , nandamātā mahiddhikatāya .
Tasmā ‘‘ paññāya vā iddhiyā vā etādisī homī ’’ ti sammā āyācamānā āyāceyya . 135. Pañcame khatan ti guṇānaṃ khatattā khataṃ .
Upahatan ti guṇānaṃ upahatattā upahataṃ , chinnaguṇaṃ naṭṭhaguṇanti attho .
Attānaṃ pariharatīti nigguṇaṃ attānaṃ jaggati gopāyati .
Sāvajjoti sadoso .
Sānuvajjoti saupavādo .
Pasavatīti paṭilabhati .
Ananuviccāti ajānitvā avinicchinitvā .
Apariyogāhetvāti ananupavisitvā .
Avaṇṇārahassāti avaṇṇayuttassa micchāpaṭipannassa titthiyassa vā titthiyasāvakassa vā .
Vaṇṇaṃ bhāsatīti ‘‘ suppaṭipanno
V2.60 esa sammāpaṭipanno ’’ ti guṇaṃ katheti .
Vaṇṇārahassāti buddhādīsu aññatarassa sammāpaṭipannassa .
Avaṇṇaṃ bhāsatīti ‘‘ duppaṭipanno esa micchāpaṭipanno ’’ ti aguṇaṃ katheti .Avaṇṇārahassa avaṇṇaṃ bhāsatīti idhekacco puggalo duppaṭipannānaṃ micchāpaṭipannānaṃ titthiyānaṃ titthiyasāvakānaṃ ‘‘ itipi duppaṭipannā itipi micchāpaṭipannā ’’ ti avaṇṇaṃ bhāsati .
Vaṇṇārahassa vaṇṇaṃ bhāsatīti suppaṭipannānaṃ sammāpaṭipannānaṃ buddhānaṃ buddhasāvakānaṃ ‘‘ itipi suppaṭipannā itipi sammāpaṭipannā ’’ ti vaṇṇaṃ bhāsati .
136. Chaṭṭhe appasādanīye ṭhāneti appasādakāraṇe .
Pasādaṃ
P2.159 upadaṃsetīti duppaṭipadāya micchāpaṭipadāya ‘‘ ayaṃ suppaṭipadā sammāpaṭipadā ’’ ti pasādaṃ janeti .
Pasādanīye ṭhāne appasādan ti suppaṭipadāya sammāpaṭipadāya ‘‘ ayaṃ duppaṭipadā micchāpaṭipadā ’’ ti appasādaṃ janetīti .
Sesamettha uttānameva . 137. Sattame dvīsūti dvīsu okāsesu dvīsu kāraṇesu .
Micchāpaṭipajjamānoti micchāpaṭipattiṃ paṭipajjamāno .
Mātari ca pitari cāti mittavindako viya mātari , ajātasattu viya pitari .
Sukkapakkho vuttanayeneva veditabbo .
138. Aṭṭhame tathāgate ca tathāgatasāvake cāti devadatto viya tathāgate , kokāliko viya ca tathāgatasāvake .
Sukkapakkhe
M2.60 ānandatthero viya tathāgate , nandagopālakaseṭṭhiputto viya ca tathāgatasāvake . 139. Navame sacittavodānan ti sakacittassa vodānaṃ , aṭṭhannaṃ samāpattīnaṃ etaṃ nāmaṃ .
Na ca kiñci loke upādiyatīti loke ca rūpādīsu dhammesu kiñci ekaṃ dhammampi na gaṇhāti na parāmasati .
Evamettha anupādānaṃ nāma dutiyo dhammo hoti .
Dasamekādasamāni uttānatthānevāti .
Āyācanavaggo dutiyo .
(13)3. Dānavaggavaṇṇanā