110. Purāṇakulaputtoti purāṇassa anukkamena pārijuññaṃ pattassa kulassa putto .
Mātipakkhapitipakkhato kolaññā khīṇā vinaṭṭhā matā assāti khīṇakolañño .
Anadhigatan ti appattaṃ .Phātiṃkātun ti vaḍḍhetuṃ .
Iṅghāti uyyojanatthe nipāto .
Anuyuñjiyamānoti ekamantaṃ netvā kesamassuoropanakāsāyapaṭiggahaṇasaraṇagamanaupajjhāyaggahaṇakammavācānissayadhamme pucchiyamāno .Etamatthaṃ ārocesīti etaṃ sayaṃ pabbajitabhāvaṃ ādito paṭṭhāya ācikkhi .
Theyyasaṃvāsako bhikkhaveti ettha tayo theyyasaṃvāsakā – liṅgatthenako , saṃvāsatthenako , ubhayatthenakoti .Tattha yo sayaṃ pabbajitvā vihāraṃ gantvā na bhikkhuvassāni gaṇeti , na yathāvuḍḍhaṃ vandanaṃ sādiyati , na āsanena paṭibāhati , na uposathapavāraṇādīsu sandissati , ayaṃ liṅgamattasseva thenitattā liṅgatthenako nāma .
Yo pana bhikkhūhi pabbājito sāmaṇero samānopi videsaṃ gantvā ‘‘ ahaṃ dasavasso vā
V0.283 vīsativasso vā ’’ ti musā vatvā bhikkhuvassāni gaṇeti , yathāvuḍḍhaṃ vandanaṃP5.1017 sādiyati , āsanena paṭibāhati , uposathapavāraṇādīsu sandissati , ayaṃ saṃvāsamattasseva thenitattā saṃvāsatthenako nāma .Bhikkhuvassagaṇanādiko hi sabbopi kiriyabhedo imasmiṃ atthe ‘‘ saṃvāso ’’ ti veditabbo .Sikkhaṃ paccakkhāya ‘‘ na maṃ koci jānātī ’’ ti evaṃ paṭipajjantepi eseva nayo .
Yo pana sayaṃ pabbajitvā vihāraṃ gantvā bhikkhuvassāni gaṇeti , yathāvuḍḍhaṃ vandanaṃ sādiyati , āsanena paṭibāhati , uposathapavāraṇādīsu sandissati , ayaṃ liṅgassa ceva saṃvāsassa ca thenitattā ubhayatthenako nāma .Ayaṃ tividhopi theyyasaṃvāsako anupasampanno na upasampādetabbo , upasampanno nāsetabbo , puna pabbajjaṃ yācantopi na pabbājetabbo .
EtthaM0.299 ca asammohatthaṃ idaṃ pakiṇṇakaṃ veditabbaṃ –
‘‘ Rājadubbhikkhakantāra-rogaveribhayehi vā ;
Cīvarāharaṇatthaṃ vā , liṅgaṃ ādiyatīdha yo .
Saṃvāsaṃ nādhivāseti , yāva so suddhamānaso ;
Theyyasaṃvāsako nāma , tāva esa na vuccatī ’’ ti .
Tatrāyaṃ vitthāranayo – idhekaccassa rājā kuddho hoti , so ‘‘ evaṃ me sotthi bhavissatī ’’ ti sayameva liṅgaṃ gahetvā palāyati .
Taṃ disvā rañño ārocenti .
Rājā ‘‘ sace pabbajito , na taṃ labbhā kiñci kātun ’’ ti tasmiṃ kodhaṃ paṭivineti , so ‘‘ vūpasantaṃ me rājabhayan ’’ ti saṅghamajjhaṃ anosaritvāva gihiliṅgaṃ gahetvā āgato pabbājetabbo .
Athāpi ‘‘ sāsanaṃ nissāya mayā jīvitaṃ laddhaṃ , handa dāni ahaṃ pabbajāmī ’’ ti uppannasaṃvego teneva liṅgena āgantvā āgantukavattaṃ na sādiyati , bhikkhūhi puṭṭho vā apuṭṭho vā yathābhūtamattānaṃ āvikatvā pabbajjaṃ yācati , liṅgaṃ apanetvā pabbājetabbo .
Sace pana vattaṃ sādiyati , pabbajitālayaṃ dasseti , sabbaṃ pubbe vuttaṃ vassagaṇanādibhedaṃ vidhiṃ paṭipajjati , ayaṃ na pabbājetabbo .
Idha panekacco dubbhikkhe jīvituṃ asakkonto sayameva liṅgaṃ gahetvā sabbapāsaṇḍiyabhattāniV0.284 bhuñjanto dubbhikkhe vītivatte saṅghamajjhaṃ anosaritvāva gihiliṅgaṃ gahetvā āgatoti sabbaṃ purimasadisamevaP5.1018 .
Aparo mahākantāraṃ nittharitukāmo hoti , satthavāho ca pabbajite gahetvā gacchati .
So ‘‘ evaṃ maṃ satthavāho gahetvā gamissatī ’’ ti sayameva liṅgaṃ gahetvā satthavāhena saddhiṃ kantāraṃ nittharitvā khemantaṃ patvā saṅghamajjhaṃ anosaritvāva gihiliṅgaṃ gahetvā āgatoti sabbaṃ purimasadisameva .
Aparo rogabhaye uppanne jīvituṃ asakkonto sayameva liṅgaṃ gahetvā sabbapāsaṇḍiyabhattāni bhuñjanto rogabhaye vūpasante saṅghamajjhaṃM0.300 anosaritvāva gihiliṅgaṃ gahetvā āgatoti sabbaṃ purimasadisameva .
Aparassa eko veriko kuddho hoti , ghātetukāmo naṃ vicarati , so ‘‘ evaṃ me sotthi bhavissatī ’’ ti sayameva liṅgaṃ gahetvā palāyati .
Veriko ‘‘ kuhiṃ so ’’ ti pariyesanto ‘‘ pabbajitvā palāto ’’ ti sutvā ‘‘ sace pabbajito , na taṃ labbhā kiñci kātun ’’ ti tasmiṃ kodhaṃ paṭivineti .
So ‘‘ vūpasantaṃ me veribhayan ’’ ti saṅghamajjhaṃ anosaritvāva gihiliṅgaṃ gahetvā āgatoti sabbaṃ purimasadisameva .
Aparo ñātikulaṃ gantvā sikkhaṃ paccakkhāya gihi hutvā ‘‘ imāni cīvarāni idha vinassissanti , sacepi imāni gahetvā vihāraṃ gamissāmi , antarāmagge maṃ ‘ coro ’ ti gahessanti , yaṃnūnāhaṃ kāyaparihāriyāni katvā gaccheyyan ’’ ti cīvarāharaṇatthaṃ nivāsetvā ca pārupitvā ca vihāraṃ gacchati .
Taṃ dūratova āgacchantaṃ disvā sāmaṇerā ca daharā ca abbhuggacchanti , vattaṃ dassenti .
So na sādiyati , yathābhūtamattānaṃ āvikaroti .
Sace bhikkhū ‘‘ na dāni mayaṃ taṃ muñcissāmā ’’ ti balakkārena pabbājetukāmā honti , kāsāyāni apanetvā puna pabbājetabbo .
Sace pana ‘‘ nayime mama hīnāyāvattabhāvaṃ jānantī ’’ ti taṃyeva bhikkhubhāvaṃ paṭijānitvā sabbaṃ pubbe vuttaṃ vassagaṇanādibhedaṃ vidhiṃ paṭipajjati , ayaṃ na pabbājetabbo .
Aparo mahāsāmaṇero ñātikulaṃ gantvā uppabbajitvā kammantānuṭṭhānena ubbāḷho hutvā puna ‘‘ dāni ahaṃ samaṇova bhavissāmi , theropi me uppabbajitabhāvaṃ na jānātī ’’ ti tadeva pattacīvaraṃV0.285 ādāya vihāraṃ āgacchati , nāpi tamatthaṃ bhikkhūnaṃ āroceti , sāmaṇerabhāvaṃ paṭijānāti , ayaṃ theyyasaṃvāsakoyeva pabbajjaṃ na labhati .
Sacepissa liṅgaggahaṇakāleP5.1019 evaṃ hoti ,‘‘ nāhaṃ kassaci ārocessāmī ’’ ti vihārañca gato āroceti , gahaṇeneva theyyasaṃvāsako .
Athāpissa ‘‘ gahaṇakāle ācikkhissāmī ’’ ti cittaṃ uppannaṃ hoti , vihārañca gantvā ‘‘ kuhiṃ tvaṃ āvuso gato ’’ ti vutto ‘‘ na dāni maṃ ime jānantī ’’ ti vañcetvā nācikkhati ,‘‘ nācikkhissāmī ’’ ti saha dhuranikkhepena ayampi theyyasaṃvāsakova .
Sace panassa gahaṇakālepi ‘‘ ācikkhissāmī ’’ ti cittaṃ uppannaṃ hoti , vihāraṃ gantvāpi ācikkhati , ayaṃ puna pabbajjaṃ labhati .
AparoM0.301 daharasāmaṇero mahanto vā pana abyatto , so purimanayeneva uppabbajitvā ghare vacchakarakkhaṇādīni kammāni kātuṃ na icchati , tamenaṃ ñātakā tāniyeva kāsāyāni acchādetvā thālakaṃ vā pattaṃ vā hatthe datvā ‘‘ gaccha samaṇova hohī ’’ ti gharā nīharanti .
So vihāraṃ gacchati , neva naṃ bhikkhū jānanti ‘‘ ayaṃ uppabbajitvā puna sayameva pabbajito ’’ ti , nāpi sayaṃ jānāti ,‘‘ yo evaṃ pabbajati , so theyyasaṃvāsako nāma hotī ’’ ti .
Sace taṃ paripuṇṇavassaṃ upasampādenti , sūpasampanno .
Sace pana anupasampannakāleyeva vinayavinicchaye vattamāne suṇāti ,‘‘ yo evaṃ pabbajati , so theyyasaṃvāsako nāma hotī ’’ ti .
Tena ‘‘ mayā evaṃ katan ’’ ti bhikkhūnaṃ ācikkhitabbaṃ , evaṃ puna pabbajjaṃ labhati .
Sace ‘‘ na dāni maṃ koci jānātī ’’ ti nāroceti , dhuraṃ nikkhittamatte theyyasaṃvāsako .
Bhikkhu sikkhaṃ paccakkhāya liṅgaṃ anapanetvā dussīlakammaṃ katvā vā akatvā vā puna sabbaṃ pubbe vuttaṃ vassagaṇanādibhedaṃ vidhiṃ paṭipajjati , theyyasaṃvāsako hoti .
Sikkhaṃ appaccakkhāya saliṅge ṭhito methunaṃ paṭisevitvā vassagaṇanādibhedaṃ vidhiṃ āpajjanto theyyasaṃvāsako na hoti , pabbajjāmattaṃ labhati .
Andhakaṭṭhakathāyaṃ pana eso theyyasaṃvāsakoti vuttaṃ , taṃ na gahetabbaṃ .
Eko bhikkhu kāsāye saussāhova odātaṃ nivāsetvā methunaṃ paṭisevitvā puna kāsāyāni nivāsetvā vassagaṇanādibhedaṃ sabbaṃ vidhiṃ āpajjati , ayampi theyyasaṃvāsako na hoti , pabbajjāmattaṃ labhati .
Sace panaP5.1020 kāsāye dhuraṃ nikkhipitvā odātaṃ nivāsetvā methunaṃV0.286 paṭisevitvā puna kāsāyāni nivāsetvā vassagaṇanādibhedaṃ sabbaṃ vidhiṃ āpajjati , theyyasaṃvāsako hoti .
Sāmaṇero saliṅge ṭhito methunādiassamaṇakaraṇadhammaṃ āpajjitvāpi theyyasaṃvāsako na hoti .
Sacepi kāsāye saussāhova kāsāyāni apanetvā methunaṃ paṭisevitvā puna kāsāyāni nivāseti , neva theyyasaṃvāsako hoti .
Sace pana kāsāye dhuraṃ nikkhipitvā naggo vā odātanivattho vā methunasevanādīhi assamaṇoM0.302 hutvā kāsāyaṃ nivāseti , theyyasaṃvāsako hoti .
Sacepi gihibhāvaṃ patthayamāno kāsāvaṃ ovaṭṭikaṃ vā katvā aññena vā ākārena gihinivāsanena nivāseti ‘‘ sobhati nu kho me gihiliṅgaṃ , na sobhatī ’’ ti vīmaṃsanatthaṃ , rakkhati tāva .
‘‘ Sobhatī ’’ ti sampaṭicchitvā pana puna liṅgaṃ sādiyanto theyyasaṃvāsako hoti .
Odātaṃ nivāsetvā vīmaṃsanasampaṭicchanesupi eseva nayo .
Sace pana nivatthakāsāyassa upari odātaṃ nivāsetvā vīmaṃsati vā sampaṭicchati vā , rakkhatiyeva .
Bhikkhuniyāpi eseva nayo .
Sāpi hi gihibhāvaṃ patthayamānā sace kāsāyaṃ gihinivāsanaṃ nivāseti ,‘‘ sobhati nu kho me gihiliṅgaṃ , na sobhatī ’’ ti vīmaṃsanatthaṃ , rakkhati tāva .
Sace ‘‘ sobhatī ’’ ti sampaṭicchati , na rakkhati .
Odātaṃ nivāsetvā vīmaṃsanasampaṭicchanesupi eseva nayo .
Nivatthakāsāyassa pana upari odātaṃ nivāsetvā vīmaṃsatu vā sampaṭicchatu vā , rakkhatiyeva .
Sace koci vuḍḍhapabbajito vassāni agaṇetvā pāḷiyampi aṭṭhatvā ekapassenāgantvā mahāpeḷādīsu kaṭacchunā ukkhitte bhattapiṇḍe pattaṃ upanāmetvā seno viya maṃsapesiṃ gahetvā gacchati , theyyasaṃvāsako na hoti .
Bhikkhuvassāni pana gaṇetvā gaṇhanto theyyasaṃvāsako hoti .
Sayaṃ sāmaṇerova sāmaṇerapaṭipāṭiyā kūṭavassāni gaṇetvā gaṇhanto theyyasaṃvāsako na hoti .
Bhikkhu bhikkhupaṭipāṭiyā kūṭavassāni gaṇetvā gaṇhanto bhaṇḍagghena kāretabboti .
Theyyasaṃvāsakavatthukathā niṭṭhitā .