122. EvaṃV2.63 ṭhapitānīti ‘‘ sassato loko ’’ tiādinayappavattāni diṭṭhigatāni aniyyānikatāya na byākātabbāni na kathetabbāni , evaṃ ṭhapanīyapakkhe ṭhapitāni ceva niyyānikasāsane chaḍḍanīyatāya paṭikkhittāni ca , apicettha atthato paṭikkhepo eva byākātabbato .

Yathā ekoM2.65 kammakilesavasena itthattaṃ āgato , tathā aparopi aparopīti satto tathāgato vuccatīti āha – ‘‘ tathāgatoti satto ’’ ti .

Taṃ abyākaraṇaṃ mayhaṃ na ruccatīti yadi sassato loko , sassato lokoti , asassato loko , asassato lokoti jānāmāti byākātabbameva , yaṃ pana ubhayathā abyākaraṇaṃ , taṃ me cittaṃ na ārādheti ajānanahetukattā abyākaraṇassa . Tenāha – ‘‘ ajānato kho pana apassato etadeva ujukaṃ , yadidaṃ na jānāmi na passāmī ’’ ti .

Sassatotiādīsu sassatoti sabbakāliko , nicco dhuvo avipariṇāmadhammoti attho . So hi diṭṭhigatikehi lokīyanti ettha puññapāpatabbipākā , sayaṃ vā tabbipākākarādibhāvena aviyuttehi lokīyatīti lokoti adhippeto . Etena cattāropi sassatavādā dassitā honti . Asassatoti na sassato , anicco addhuvo bhedanadhammoti attho , asassatoti ca sassatabhāvapaṭikkhepena ucchedo dīpitoti sattapi ucchedavādā dassitā honti . Antavāti parivaṭumo paricchinnaparimāṇo , asabbagatoti attho . Tena ‘‘ sarīraparimāṇo , aṅguṭṭhaparimāṇo , yavaparimāṇo paramāṇuparimāṇo attā ’’ ti ( udā . aṭṭha .54; dī . ni . ṭī .1.76-77) evamādivādā dassitā honti . Tathāgato paraṃ maraṇāti tathāgato jīvo attā maraṇato imassa kāyassa bhedato paraṃ uddhaṃ hoti atthi saṃvijjatīti attho . Etena sassatabhāvamukhena soḷasa saññīvādā , aṭṭha asaññīvādā , aṭṭha ca nevasaññīnāsaññīvādā dassitā honti . Na hotīti natthi na upalabbhati . Etena ucchedavādo dassito hoti . Apica hoti ca na ca hotīti atthi natthi cāti . Etena ekaccasassatavādo dassito . Neva hoti na na hotīti pana iminā amarāvikkhepavādo dassitoti veditabbaṃ . Bhagavatā pana aniyyānikattā anatthasaṃhitāni imāni dassanānīti tāni na byākatāni , taṃ abyākaraṇaṃ sandhāyāha ayaṃ thero ‘‘ taṃ me na ruccatī ’’ ti .

Sikkhaṃ paṭikkhipitvā yathāsamādinnasikkhaṃ pahāya .

125. TvaṃM2.66 nevaV2.64 yācakoti ahaṃ bhante bhagavati brahmacariyaṃ carissāmītiādinā . Na yācitakoti tvaṃ mālukyaputta mayi brahmacariyaṃ carātiādinā .

126. Parasenāya ṭhitena purisena .

Bahalalepanenāti bahalavilepanena .

Mahāsupiyādi sabbo muduhidako veṇuviseso saṇho .

Maruvāti makaci . Khīrapaṇṇinoti khīrapaṇṇiyā , yassā chindanamatte paṇṇe khīraṃ paggharati .

Gacchan ti gacchato jātaṃ sayaṃjātagumbato gahitanti adhippāyo .

Sithilahanu nāma dattā kaṇṇo pataṅgo .

Etāya diṭṭhiyā sati na hotīti ‘‘ sassato loko ’’ ti etāya diṭṭhiyā sati maggabrahmacariyavāso na hoti , taṃ pahāya eva pattabbato .

127. Attheva jātītiādinā etā diṭṭhiyo paccekampi saṃsāraparibrūhanā kaṭasivaḍḍhanā nibbānavibandhanāti dasseti .

128. Tasmātihāti idaṃ aṭṭhāne uddhaṭaṃ , ṭhāneyeva pana ‘‘ vuttapaṭipakkhanayena veditabban ’’ ti imassa parato katvā saṃvaṇṇetabbaṃ . Attano phalena araṇīyato anugantabbato kāraṇampi ‘‘ attho ’’ ti vuccatīti āha ‘‘ kāraṇanissitan ’’ ti .

Tenāha ‘‘ brahmacariyassa ādimattampī ’’ ti . Pubbapadaṭṭhānan ti paṭhamārambho .

Sesaṃ suviññeyyameva .

Cūḷamālukyasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā .