အဟေတုကံ ပီတိသဟဂတံ ဧကံ ခန္ဓံ ပဋိစ္စ ဒွေ ‌ခန္ဓာ၊ပေ၊ဧကောခန္ဓောတိ၊ အဟေတုကံ၊ပေ၊ဧကောခန္ဓောဟူ၍။ ပဝတ္တိဝသေနော၊ ပဝတ္တိအခါ၏အစွမ်းဖြင့်သာလျှင်။ ဥဒ္ဓဋော၊ ပြီ။ ပန၊ ဗျတိရိတ်ကား။ အဟေတုကပဋိသန္ဓိက္ခဏေတျာဒိနာ၊ ဏေအစရှိသည်ဖြင့်။ ပဋိသန္ဓိဝသေန၊ ပဋိသန္ဓေအခါ၏အစွမ်းဖြင့်။

သုခ၊ပေ၊အဓိပ္ပာယော ။ ။ သုခသန္တီရဏစိတ်က ပဋိသန္ဓေကိစ္စ၏အစွမ်းအားဖြင့်မဖြစ်ခြင်းကြောင့်ထိုကိုကြဉ်၍"ဒွေ ဥပေက္ခာသဟဂတသန္တီရဏစိတ္တာနံ"ဟုမိန့်သည်၊ [ပဋိသန္ဓိဝသေန+ပဝတ္တိ ယဿာတိ ပဋိသန္ဓိဝသပ္ပဝတ္တိ (စိတ္တံ)၊ တဿ+ဘာဝေါ ပဋိသန္ဓိဝသပ္ပဝတ္တိဘာဝေါ၊ တဗ္ဘာဝဿ-ထိုပဋိသန္ဓေ၏အစွမ်းဖြင့်ဖြစ်ခြင်းရှိသောစိတ်၏အဖြစ်၏+အဘာဝေါ ပဋိသန္ဓိ၊ပေ၊ဘာဝေါ။]

ဧဝဉ္စကတွာ၊ပေ၊ဒီပေတိ ။ ။ သုခသန္တီရဏ၏ပဋိသန္ဓေကိစ္စမတပ်ကြောင်းကိုပဋ္ဌာန်းပါဠိတော်ဖြင့်သာဓကပြလို၍"ဧဝဉ္စ၊ပေ၊န၊ပေ၊ပဋိသန္ဓိဝသေန"ဟုမိန့်သည်၊ ဥပေက္ခာသဟဂုတ်သန္တီရဏအတွက် ပဝတ္တိအခါ၌ဖြစ်ပုံပဋိသန္ဓေအခါ၌ဖြစ်ပုံနှစ်မျိုးကိုထုတ်ပြတော်မူပြီးလျှင် သုခသန္တီရဏအတွက်၌ကား ပဝတ္တိအခါ၌ဖြစ်ပုံကိုသာထုတ်ပြ၍ပဋိသန္ဓေအခါ၌ဖြစ်ပုံကိုထုတ်ပြတော်မမူ၊တရားဓမ္မ ရှိသည့်အားလျော်စွာဟောပြရာဖြစ်သောအဘိဓမ္မာဒေသနာတော်၌မဟောခြင်းသည်ပင်ထိုသုခသန္တီရဏ၏ပဋိသန္ဓေအခါ၌မဖြစ်ကြောင်းကိုပြတော်မူရာရောက်သည်။

န(ဥဒ္ဓဋော)၊ ထုတ်ဆောင်တော်မမူအပ်။ တသ္မာ၊ ကြောင့်။ ယထာဓမ္မသာသနေ၊ သဘာဝဓမ္မအားလျော်စွာဆုံးမရာ အဘိဓမ္မာပိဋက၌။ အဝစနံပိ၊ ဟောတော်မမူခြင်းသည်လည်း။ အဘာဝမေဝ၊ မရှိခြင်းကိုသာ။ ဒီပေတိ၊ ပြ၏။ ဣတိ၊ ကြောင့်။ တဿ၊ ထိုသုခသန္တီရဏစိတ်၏။ ပဋိသန္ဓိဝသေန၊ ဖြင့်။ ပဝတ္တိ၊ ဖြစ်ခြင်းသည်။ န အတ္ထိ၊ မရှိ။ [ဥပေက္ခာသဟဂတံ၊ ဥပေက္ခာသဟဂုတ်ဖြစ်သော။ ဧကံ၊ တစ်ပါးသော။ ခန္ဓံ၊ ခန္ဓာကို။ ပဋိစ္စ၊ စွဲ၍။ ဒွေ၊ နှစ်ပါးကုန်သော။ ခန္ဓာ၊ ခန္ဓာတို့သည်။ (ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ၊ ကုန်၏။) ဤသို့စသည်ဖြင့်အနက်ပေးပါ။]

ဣတရထာ၊ ဤသို့မဟုတ်လျှင်။

ယတ္ထပန၊ပေ၊ဘဝိဿတိ ။ ။ အဘိဓမ္မာပါဠိတော် ဓမ္မသင်္ဂဏီ ရူပကဏ္ဍ၌ ဟဒယဝတ္ထုကိုရသင့်လျက်ဟောတော်မမူသောအချက်ရှိ၏၊ထိုအချက်၌"ဘာ့ကြောင့်ဟောတော်မမူသည်"ဟုပြဖို့အကြောင်းရှိသေး၏၊ထိုအကြောင်းကိုရူပပရိစ္ဆေဒအဖွင့်၌ပြပါမည်-ဟူလို။

မနောဒွါရာ၊ပေ၊သိယာတိ ။ ။ ပရိတ္တာရုံကိုအာရုံပြု၍ ဝီထိဖြစ်ရာ၌ ဝုဋ္ဌောကိစ္စတပ်သော မနောဒွါရာဝဇ္ဇန်းသည်နှစ်ကြိမ်သုံးကြိမ်ဖြစ်ရကားဇောကိစ္စတပ်သည်မဟုတ်ပါလော-ဟု မေးဖွယ်ရှိသောကြောင့်"မနောဒွါရာဝဇ္ဇနဿ"စသည်မိန့်၊ နှစ်ကြိမ်သုံးကြိမ်ဖြစ်သော်လည်းအာရုံ၏အရသာကိုခံစားခြင်းဟူသောဇော၏တာဝန်ကိုမဆောင်နိုင်သောကြောင့်မ‌နောဒွါရာဝဇ္ဇန်းသည်ဇောကိစ္စမတပ်-ဟူလို။

(အာရုံ၏အရသာကိုမခံစားနိုင်ခြင်းမှတစ်ပါးခံစားနိုင်ခြင်းဟူသောအခြင်းအရာအားဖြင့်ဖြစ်လျှင်။) ဇဝနံ ဟုတွာတိ၊ တွာဟူ၍။ ဝတ္တဗ္ဗံ၊ ဆိုထိုက်သည်။ သိယာ၊ ရာ၏။ ဣတိ၊ ဤသို့မှတ်ထိုက်၏။

ဟိ၊ ဆက်။ ဧကစိတ္တက္ခဏိကံပိ၊ တစ်ခုသောစိတ္တက္ခဏရှိသည်လည်းဖြစ်သော။ လောကုတ္တရမဂ္ဂါဒိကံ၊ လောကုတ္တရာမဂ်အစရှိသောစိတ်သည်။ [အာဒိဖြင့်အဘိညာဉ်ကိုလည်းကောင်း,နိရောဓသမာဗတ်မှထသောအခါဖိုလ်စိတ်ကိုလည်းကောင်းယူ။] တံသဘာဝဝန္တတာယ၊ ထိုအဟုန်ပြင်းစွာဖြစ်ခြင်းသဘောရှိသည်၏အဖြစ်ကြောင့်။ ဝါ၊ ထိုအာရုံ၏အရသာကိုခံစားခြင်းသဘောရှိသည်၏အဖြစ်ကြောင့်။ ဇဝနကိစ္စံနာမ၊ ဇောကိစ္စရှိသောစိတ်မည်၏။ ဧကေကဂေါစရဝိသယံ၊ တစ်ပါးတစ်ပါးသောကျက်စားရာအာရုံရှိသည်။ (သမာနံ)ပိ၊ သော်လည်း။ သဗ္ဗညုတညာဏံ၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်သည်။ သကလဝိသယာဝဗောဓနသာမတ္ထိယယောဂတော၊ အလုံးစုံသောအာရုံကိုထိုးထွင်း၍သိခြင်း၌စွမ်းနိုင်သည်၏အဖြစ်နှင့်ယှဉ်ခြင်းကြောင့်။ ကဒါစိ၊ တစ်ရံတစ်ခါ၌။ တံ နာမံ၊ ထိုသဗ္ဗညုတဉာဏ်ဟူသောအမည်ကို။ န ဝိဇဟတိ ယထာ၊ မစွန့်သကဲ့သို့တည်း။ ဣတိ၊ သို့မှတ်အပ်၏။

ဇဝနဋ္ဌာနေ ။ ။ ထိုသို့ဇောကိစ္စ မတပ်သောကြောင့် အဋ္ဌသာလိနီအဋ္ဌကထာ,အဗျာကတဝိပါကပဒ အဖွင့်၌"ဇဝနဋ္ဌာနေ ဌတွာ"ဟုမိန့်၏၊ ဇောကိစ္စတပ်နိုင်လျှင် "ဇဝနံ ဟုတွာ"ဟု မိန့်စရာရှိ၏၊ ထိုသို့ကားမမိန့်ပါ-ဟူလို။

ယထာ၊ပေ၊ဝိဇဟတိ ။ ။ အလုံးစုံကိုသိသောဉာဏ်ကိုသဗ္ဗညုတဉာဏ်ဟုခေါ်၏၊ ထိုဉာဏ်သည် တကယ်သိရာ၌ သင်္ခါရ,ဝိကာရ,လက္ခဏ,နိဗ္ဗာန်,ပညတ်ဟူသောဉေယျတရားတို့တွင်လည်းကောင်း,သင်္ခါရဝိကာရအများစသည်တို့တွင်လည်းကောင်း,‌တစ်ပါးစီတစ်ပါးစီကိုသာသိ၏၊သို့သော်အလုံးစုံကိုသိစွမ်းနိုင်သောသတ္တိရှိသောကြောင့်တစ်ပါးစီတစ်ပါးစီကိုသိခိုက်မှာလည်း"သဗ္ဗညုတာ"ဟူသောနာမည်ကိုမစွန့်သကဲ့သို့ ထို့အတူမဂ်စိတ် အဘိညာဏ်စိတ် တို့သည်တစ်ကြိမ်တစ်ကြိမ်သာဖြစ်သော်လည်းအဟုန်ပြင်းစွာဖြစ်ခြင်းသဘောရှိသောကြောင့်(အာရုံအရသာကိုခံစားခြင်းသဘောရှိသောကြောင့်)ဇဝနဟူသောအမည်ကိုမစွန့်-ဟူလို။