Issues
Select Version
နိဿယ
မြန်မာဘာသာ
PTS
English
Abhidhammatthavibhāvinīṭīkā
Abhidhammatthavibhāvinīṭīkā

Bodhipakkhiyasaṅgahavaṇṇanā

Author: နိဿယ @ IAPT

[ဗောဓိပက္ခိယသင်္ဂဟကိုဖွင့်ပြလို၍"ပဋ္ဌာတိ"စသည်မိန့်။] (ယံ ဓမ္မဇာတံ၊ သည်။) ပဋ္ဌာတိ၊ အာရုံ၌စွဲမြဲစွာသက်ဝင်တည်နေတတ်၏။ ဣတိ၊ ကြောင့်။ (တံဓမ္မာဇာတံ၊ သည်။) ပဋ္ဌာနံ၊ ပဋ္ဌာနမည်၏။ အသုဘဂ္ဂဟဏာဒိဝသေန၊ အသုဘအခြင်းအရာကိုယူခြင်းအစရှိသည်တို့၏အစွမ်းဖြင့်။ အနုပဝိသိတွာ၊ အစဉ်အတိုင်းသက်ဝင်၍။ ကာယာဒိအာရမဏေ၊ ကာယအစရှိသောအာရုံ၌။ ပဝတ္တတိ၊ ၏။ ဣတိအတ္ထော၊ နက်။ [အနုပဝိသိတွာဖြင့်ပဋ္ဌာန၌ ပ ဥပသာရပုဒ်၏အနုပဝိသနအနက်ကိုသိစေသည်။] သတိယေဝ၊ သည်ပင်။ ပဋ္ဌာနံ၊ အာရုံ၌စွဲမြဲစွာသက်ဝင်တည်နေတတ်သောတရားတည်း။ သတိပဋ္ဌာနံ၊ သတိသည်ပင်အာရုံ၌စွဲမြဲစွာသက်ဝင်တည်နေတတ်သောတရား။
ပန၊ ဆက်။ တံ၊ ထိုသတိပဋ္ဌာန်သည်။ ကာယ။ ပေ။ ဓမ္မေသု၊ ကာယ,ဝေဒနာ,စိတ္တ,ဓမ္မဟူသောအာရုံတို့၌။ အသုဘ။ ပေ။ ဝသေန၊ အသုဘဟူသောအခြင်းအရာ,ဒုက္ခဟူသောအခြင်းအရာ,အနိစ္စဟူသောအခြင်းအရာအနတ္တဟူသောအခြင်းအရာကိုယူခြင်း၏အစွမ်းဖြင့်လည်းကောင်း။ သုဘ။ ပေ။ ဝသေနစ၊ သုဘဟု ဖောက်ဖောက်ပြန်ပြန်ဖြစ်သောသညာ,သုခဟုဖောက်ဖောက်ပြန်ပြန်ဖြစ်သော သညာ,နိစ္စဟု ဖောက်ဖောက်ပြန်ပြန်ဖြစ်သော သညာ,အတ္တဟုဖောက်ဖောက်ပြန်ပြန်ဖြစ်သောသညာကိုပယ်ခြင်း၏အစွမ်းဖြင့်လည်းကောင်း။ စတုဗ္ဗိဓံ၊ ရှိ၏။ ဣတိ၊ ကြောင့်။ စတ္တာရောသတိပဋ္ဌာနာတိ၊ ဟူ၍။ ဝုတ္တံ၊ ပြီ။ [ဤအဓိပ္ပာယ်များကိုဘာသာဋီကာ၌လည်းကောင်း,အခြေပြု၌လင်္ကာနှင့်တကွလည်းကောင်း ပြခဲ့ပြီ။]
ကုစ္ဆိတာနံ၊ စက်ဆုပ်အပ်ကုန်သော။ ကေသာဒီနံ၊ ဆံ အစရှိသော ၃၂ ကောဋ္ဌာသတို့၏။ အာယော၊ ဖြစ်တည်ရာတည်း။ ဣတိ၊ ကြောင့်။ ကာယော၊ မည်၏။ သရီရံ၊ ကိုယ်တည်း။ [ဤအလို"အယန္တိ ပဝတ္တန္တိ ဧတ္ထာဟိ အာယော၊ ကုစ္ဆိတာနံ+အာယောတိ ကာယော"ဟုပြု၊ မဏိမဉ္ဇူ၌ကား "အယန္တိ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ တတောတိ ကာယော"ဟု ပြုလေသည်။] ဝါ၊ တစ်နည်း။ အဿာသပဿာသာနံ၊ ထွက်သက်ဝင်သက်တို့၏။ သမူဟော၊ ‌အပေါင်းတည်း။ ကာယော၊ ထွက်သက်ဝင်သက်တို့၏အပေါင်း။ [ဤအလို ကာယသဒ္ဒါသည်သမူဟအနက်ဟောအနိပ္ဖန္နပါဋိပဒိကပုဒ်တည်း။] တဿ၊ ထိုဆံအစရှိသောကောဋ္ဌာသတို့၏ဖြစ်တည်ရာကိုယ်ကို။ ဝါ၊ ထွက်သက်ဝင်သက်အပေါင်းကို။ အနုပဿနာ၊ အဖန်ဖန်ရှုတတ်သောသတိသည်။ ပရိကမ္မဝသေန၊ ပရိကမ္မဘာဝနာ၏အစွမ်းဖြင့်လည်းကောင်း။ ဝါ၊ သမထဘာဝနာ၏အစွမ်းဖြင့်လည်းကောင်း။ ဝိပဿနာဝသေနစ၊ ဝိပဿနာဘာဝနာ၏အစွမ်းဖြင့်လည်းကောင်း။ သရဏံ၊ အမှတ်ရခြင်းသည်။ ကာယာနုပဿနာ၊ မည်၏။ ["အနုပဿနာကို"ပရိကမ္မ၊ပေ၊သရဏံ"ဟုဖွင့်သောကြောင့်အနုပဿနာအရသတိကိုကောက်ယူစေလိုသည်။] အခြားနေရာ၌ကား အနုပဿနာဟုဆိုလျှင်ဉာဏ်ကိုကောက်ယူရမြဲတည်း။
ဒုက္ခဒုက္ခ။ ပေ။ ဘူတာနံ၊ ဒုက္ခဒုက္ခ,ဝိပရိဏာမဒုက္ခ,သင်္ခါရဒုက္ခဖြစ်၍ဖြစ်ကုန်သော။ ဝေဒနာနံ၊ တို့၏။ ဝသေန၊ ဖြင့်။ အနုပဿနာ၊ အဖန်ဖန်ရှုတတ်သောသတိသည်။ ဝေဒနာနုပဿနာ၊ မည်၏။ **ဒုက္ခ ဒုက္ခ၊ ပေ၊ ဝေဒနာနံ** ။ ။ ဒေါသမူဒွေး,‌ဒုက္ခသဟဂုတ် ကာယဝိညာဏ်တို့၌ယှဉ်သောဝေဒနာသည်ဒုက္ခအစစ်ဖြစ်သောကြောင့် "ဒုက္ခဒုက္ခ"မည်၏၊သုခဥပေက္ခာဝေဒနာတို့သည်ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်းသဘောရှိသောကြောင့်"ဝိပရိဏာမဒုက္ခ"တို့မည်၏၊ထို ဒုက္ခ,သုခ,ဥပေက္ခာဝေဒနာတို့သည်ဖြစ်အောင်ပြုစီမံရခြင်းတည်းဟူသောသင်္ခါရနှင့်မကင်းသောကြောင့်"သဗ္ဗေ သင်္ခါရာ ဒုက္ခာ"အရ သင်္ခါရဒုက္ခတွင်ပါဝင်ကြကုန်၏။
တထာ၊ ထိုမှတစ်ပါး။ သရာဂ။ ပေ။ ဝသေန၊ သရာဂစိတ်,မဟဂ္ဂုတ်စိတ်အစရှိသည်တို့၏အစွမ်းဖြင့်လည်းကောင်း။ [ပါဠိတော်၌ "သရာဂံ စိတ္တံ (ကို) သရာဂံ စိတ္တံတိ-(ဟူ၍) ပဇာနာတိ"စသည်ဖြင့် လာသောကြောင့် "သရာဂမဟဂ္ဂတာဒိဝသေနဟုဆိုသည်၊အာဒိဖြင့် သဥတ္တရစိတ် စသည်ကို ပါဠိတော်အတိုင်းယူ။] သမ္ပယောဂဘူမိဘေဒေန၊ သမ္ပယုတ်အပြား,ဘုံအပြားအားဖြင့်လည်းကောင်း။ [သမ္ပယောဂအားဖြင့်ပြားပုံစသည်ကိုစိတ်ပိုင်း၌ပင်ပြခဲ့ပြီ။] ဘိန္နဿေဝ၊ ကွဲပြားပြီးသာလျှင်ဖြစ်သော။ စိတ္တဿ၊ ကို။ အနုပဿနာ၊ သည်။ စိတ္တာနုပဿနာ၊ မည်၏။
ဘိန္နလက္ခဏာနမေဝ၊ ကွဲပြားသောလက္ခဏာရှိသည်သာလျှင်ဖြစ်ကုန်သော။ သညာသင်္ခါရာနံ၊ သညာ,ဖဿအစရှိသောသင်္ခါရဖြစ်ကုန်သော။ ဓမ္မာနံ၊ တို့ကို။ အနုပဿနာ၊ သည်။ ဓမ္မာနုပသနာ၊ မည်၏။ [ကာယာနုပဿနာဖြင့် ရူပက္ခန္ဓာ,ဝေဒနာနုပဿနာဖြင့် ဝေဒနက္ခန္ဓာ,စိတ္တာနုပဿနာဖြင့် ဝိညာဏက္ခန္ဓာတို့ကိုကောက်ယူပြီးဖြစ်၍ သညာက္ခန္ဓာနှင့်ဖဿအစရှိသောသင်္ခါရက္ခန္ဓာတို့ကိုသာ ပါရိသေသနည်းအားဖြင့် ဓမ္မာနုပဿနာ အရကောက်ယူပါ-ဟုသိစေလို၍"သညာသင်္ခါရာနံ ဓမ္မာနံ"ဟု ဓမ္မသရုပ်ကိုထုတ်ပြသည်။]
ဧတေန၊ ဤသဘောတရားဖြင့်။ သမ္မာ၊ ကောင်းစွာ။ ပဒဟန္တိ၊ အားထုတ်ကြကုန်၏။ ဣတိ၊ ကြောင့်။ (တံ၊ ထိုသဘောတရားသည်။) သမ္မပ္ပဓာနံ၊ မည်၏။ ဝါယာမော၊ ဝါယာမတည်း။
သောစ၊ ထိုဝါယာမသညလည်း။ ကိစ္စဘေဒေန၊ ကိစ္စ၏အပြားအားဖြင့်။ စတုဗ္ဗိဓော၊ ရှိ၏။ [ဥပ္ပန္နပါပကကိုပယ်ခြင်းကိစ္စ,အနုပ္ပန္နပါပကကို မဖြစ်စေခြင်းကိစ္စစသည်ဖြင့်ကိစ္စ (၄)ပါးပြားပုံကို သင်္ဂြိုဟ်ပါဠိအတိုင်းသိ။] ဣတိ၊ ကြောင့်။ စတ္တာရော။ ပေ။ တျာဒိ၊ အစရှိသော။ (ယံ ဝစနံ အတ္ထိ၊ တံ ဝစနံ၊ ကို။ အာစရိယော) အာဟ၊ ပြီ။
အသုဘ။ ပေ။ ဝသေန၊ အသုဘကို နှလုံးသွင်းခြင်းဟူသောကမ္မဋ္ဌာန်းကိုအားထုတ်ခြင်းအစရှိသည်တို့၏အစွမ်းဖြင့်။ ဝါယမနံ၊ အားထုတ်ခြင်းသည်။ ဝါ‌ယာ‌မော၊ မည်၏။
ဘိယျောဘာဝါယာတိ၊ ကား။ အဘိဝုဒ္ဓိယာ၊ တိုးပွားခြင်းငှာ။ (ဝါယာမော၊ အားထုတ်ခြင်းလည်းကောင်း,၌စပ်၊ ဥပ္ပန္နာနံ ကုသလာနံဘိယျောဘာဝါယ၏အဖွင့်တည်း။)
ဧတာယ၊ ဤသဘောတရားဖြင့်။ အဓိဋ္ဌာနာဒိကံ၊ အဓိဋ္ဌာန်ခြင်းအစရှိသောတန်ခိုးသည်။ ဣဇ္ဈတိ၊ ပြီးစီး၏။ ဣတိ၊ ကြောင့်။ ဝါ၊ ထိုသို့တန်ခိုး၏ပြီးစီးကြောင်း၏အဖြစ်ကြောင့်။ (သာ၊ ထိုသဘောတရားသည်။) ဣဒ္ဓိ၊ မည်၏။ ဣဒ္ဓိဝိဓဉာဏံ၊ ဣဒ္ဓိဝိဓဉာဏ်တည်း။ [ဤစကားနှင့်စပ်၍စီစစ်ချက်ကိုဘာသာဋီကာ၌ပြထားသည်။] ဣဒ္ဓိယာ၊ တန်ခိုး၏။ ပါဒေါ၊ အခြေခံတည်း။ ဣဒ္ဓိပါဒေါ၊ တန်ခိုး၏အခြေခံ။ ဆန္ဒောယေဝ၊ သည်ပင်။ ဣဒ္ဓိပါဒေါ၊ တန်ခိုး၏အခြေခံတည်း။ ဆန္ဒိဒ္ဓိပါဒေါ၊ ဆန္ဒသည်ပင်တန်ခိုး၏အခြေခံ။
(ယော၊ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည်။) ဗုဇ္ဈတိ၊ သိတတ်၏။ ဣတိ၊ ကြောင့်။ (သော၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်။) ဗောဓိ၊ မည်၏။ အာရဒ္ဓဝိပဿကတော၊ အားထုတ်အပ်သောဝိပဿနာရှိသောပုဂ္ဂိုလ်မှ။ ပဋ္ဌာယ၊ ၍။ ယောဂါဝစရော၊ ကမ္မဋ္ဌာန်းအားထုတ်မှု၌သက်ဝင်ကျက်စားသောပုဂ္ဂိုလ်တည်း။ ဝါ၊ တစ်နည်း။

သော၊ ထိုယောဂါဝစရပုဂ္ဂိုလ်သည်။ သတိအာဒိကာယ၊ သတိအစရှိသော။ ယာယဓမ္မသာမဂ္ဂိယာ၊ အကြင်တရားတို့၏ပေါင်းဆုံညီညွှတ်ခြင်းဖြင့်။ သစ္စာနိ၊ သစ္စာလေးပါးတို့ကို။ ဗုဇ္ဈတိ ပဋိဝိဇ္ဈတိ၊ ထိုးထွင်း၍သိတတ်၏။ ဝါ၊ တစ်နည်း။ ကိလေသနိဒ္ဒါတော၊ ကိလေသာတည်းဟူသောအိပ်ပျော်ခြင်းမှ။ ဝုဋ္ဌာတိ၊ ထတတ်၏။ ဝါ၊ တစ်နည်း။ ကိလေသ။ ပေ။ ဘာဝတော၊ ကိလေသာတည်းဟူသောတွန့်ဆုတ်ခြင်း၏မရှိခြင်းကြောင့်။ မဂ္ဂဖလပ္ပတ္တိယာ၊ မဂ်ဖိုလ်သို့ရောက်ခြင်းအားဖြင့်။ ဝိကသတိ၊ ပွင့်လင်းတတ်၏။ ဣတိ၊ ကြောင့်။ သာ ဓမ္မသာမဂ္ဂီ၊ ထိုတရားတို့၏ပေါင်းဆုံညီညွှတ်ခြင်းသည်။ ဗောဓိ၊ မည်၏။ တဿ‌ဗောဓိဿ၊ ထိုသိတတ်သောယောဂါဝစရပုဂ္ဂိုလ်၏။ ဝါ၊ တစ်နည်း။ တဿာဗောဓိယာ၊ ထိုသစ္စာလေးပါးတရားကိုထိုးထွင်း၍သိကြောင်းဓမ္မသာမဂ္ဂီ၏။ ဝါ၊ ထိုကိလေသာတည်းဟူသောအိပ်ပျော်ခြင်းမှနိုးကြားကြောင်းဓမ္မသာမဂ္ဂီ၏။ ဝါ၊ ထိုမဂ်ဖိုလ်သို့ရောက်ခြင်းအားဖြင့်ပွင့်ကြောင်းဓမ္မသာမဂ္ဂီ၏။ အင်္ဂဘူတာ၊ အကြောင်းဖြစ်၍ဖြစ်ကုန်သောတရားတို့တည်း။ ဣတိ,ဗောဇ္ဈင်္ဂါ၊ တို့မည်၏။

ဗောဇ္ဈင်္ဂ ။ ။ ဗောဓိ+အင်္ဂ၊ ဗုဇ္ဈတီတိ ဗောဓိဟု ကတ္တုသာဓ်ပြု၍,ယောဂါဝစရပုဂ္ဂိုလ်ကိုအရကောက်ပြီးလျှင်"ဗောဓိဿ+အင်္ဂါ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ"ဟုပြု၊ တစ်နည်း-ဗုဓဓာတ်၏ဉာဏ-ဇာဂရဏ-ဝိကသနအားဖြင့် အနက်သုံးမျိုးရှိကြောင်းကို"သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓမတုလံ"ဂါထာတုန်းကပင်ဖွင့်ပြခဲ့ပြီ၊ထိုတွင် ဉာဏအနက်ကိုရည်ရွယ်၍"ယာယ၊ပေ၊သစ္စာနိ-ပဋိဝိဇ္ဈတိ"ဟုဖွင့်သည်၊ ဇာဂရဏ (နိုးကြားခြင်း)အနက်ကိုရည်ရွယ်၍ "ကိလေသနိဒ္ဒါတော ဝါ ဝုဋ္ဌာတိ"ဟုဖွင့်ပြီးလျှင်,ဝိကသန (ပွင့်ခြင်း)အနက်ကို ရည်ရွယ်၍ "ကိလေသ၊ပေ၊ဝိကသတိ"ဟုဖွင့်သည်၊ ဤသုံးဝိကပ်လုံးမှာပင်"ဗုဇ္ဈတိယာယာတိ ဗောဓိ"ဟုကရဏသာဓ်ပြု။

ယာယ (ဓမ္မသာမဂ္ဂိယာ)-အကြင် သတိစသော တရားတို့၏ပေါင်းဆုံညီညွှတ်ခြင်းဖြင့်၊ ‌ယောဂါဝစရော-ယောဂါဝစရပုဂ္ဂိုလ်သည်၊ ဗုဇ္ဈတိ-သစ္စာ‌လေးပါးကိုသိတတ်၏၊ဝါ- တစ်နည်း-ဗုဇ္ဈတိ-ကိလေသာတည်းဟူသောအိပ်ပျော်ခြင်းမှနိုးတတ်၏၊ဝါ-တစ်နည်း-ဗုဇ္ဈတိ-မဂ်ဖိုလ်သို့ရောက်ခြင်းအားဖြင့်ပွင့်တတ်၏၊ဣတိ-ဤသို့ သစ္စာလေးပါးကိုသိကြောင်း,ကိလေသာတည်းဟူသောအိပ်ပျော်ခြင်းမှနိုးကြောင်း,မဂ်ဖိုလ်သို့ရောက်ခြင်းအားဖြင့်ပွင့်ကြောင်း၏အဖြစ်ကြောင်း၊သာဓမ္မသာမဂ္ဂီ-သည်၊ ဗောဓိ-ဗောဓိမည်၏၊ထို့နောက် ဣတ္ထိလိင်ဖြစ်၍ "ဗောဓိယာ+အင်္ဂါ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ"ဟုပြု၊ ဘာသာဋီကာ၌ကား ဝိဂြိုဟ်တစ်မျိုးပြထား၏။

ပန၊ ဆက်။ တေ၊ ထိုဗောဇ္ဈင်တို့သည်။ ဓမ္မဝသေန၊ တရားကိုယ်၏အပြားအားဖြင့်။ သတ္တဝိဓာ၊ ကုန်၏။ ဣတိ၊ ကြောင့်။ သတိ။ ပေ။ တျာဒိ၊ သော။ (ယံ ဝစနံ အတ္ထိ၊ တံ ဝစနံ အာစရိယော) အာဟ၊ ပြီ။
သတိယေဝ၊ သည်ပင်။ သုန္ဒရော၊ ကောင်းသော။ ဗောဇ္ဈင်္ဂေါ၊ တည်း။ (သတိသမ္ဗောဇ္ဈင်္ဂေါ၊ သတိသည်ပင်ကောင်းသောဗောဇ္ဈင်။) ဝါ၊ တစ်နည်း။ သုန္ဒရဿ၊ သော။ ဗောဓိဿ၊ သိတတ်သောယောဂါဝစရပုဂ္ဂိုလ်၏။ ဝါ၊ တစ်နည်း။ သုန္ဒရာယ၊ သော။ ဗောဓိယာ၊ ၏။ [ရှေ့နည်းအတိုင်းသုံးဝိကပ်အနက်ကျယ်ပေးပါ။] အင်္ဂေါ၊ အကြောင်းတည်း။ ဣတိ၊ ကြောင့်။ သတိသမ္ဗောဇ္ဈင်္ဂေါ၊ မည်၏။
ဓမ္မေ၊ တို့ကို။ ဝိစိနာတိ ဥပပရိက္ခတိ၊ စူးစမ်းစီစစ်တတ်၏။ ဣတိ၊ ကြောင့်။ ဓမ္မဝိစယော၊ မည်၏။ ဝိပဿနာပညာ၊ တည်း။
ဣဓ၊ ဤ ‌ဗောဇ္ဈင်္ဂနိဒ္ဒေသ၌။ တတြမဇ္ဈတ္တုပေက္ခာ၊ သည်။ ဥပေက္ခာတိ၊ မည်၏။ [ဝေဒနုပေက္ခာ မဟုတ်ဟူလို။]
သတ္တဓာ တတ္ထ သင်္ဂဟောတိ၊ ဟူ၍။ ဝတွာ၊ ၍။ ပုန၊ တစ်ဖန်။ တံ၊ ထိုခုနစ်ပါးအပြားရှိသောသင်္ဂဟကို။ ဒဿေတုံ၊ ငှာ။ သင်္ကပ္ပပဿဒ္ဓိစာတျာဒိ၊ ကို။ ဝုတ္တံ၊ ဆိုအပ်ပြီ။
တတ္ထ၊ ထိုစကားရပ်၌။ ဝီရိယံ၊ သည်။ သမ္မပ္ပဓာန။ ပေ။ ဝသေန၊ သမ္မပ္ပဓာန်လေးပါးအပေါင်း,ဝီရိယိဒ္ဓိပါဒ်,ဝီရိယိန္ဒြေ,ဝီရိယဗိုလ်,ဝီရိယသမ္ဗောဇ္ဈင်,သမ္မာဝါယာမမဂ္ဂင်တို့၏အစွမ်းဖြင့်။ နဝကိစ္စတ္တာ၊ ကိုးကိစ္စရှိသည်၏အဖြစ်ကြောင့်။ နဝဋ္ဌာနံ၊ (၉)ဌာနရှိ၏။ သတိ၊ သည်။ သတိပဋ္ဌာန။ ပေ။ ဝသေန၊ ဖြင့်။ အဋ္ဌကိစ္စတ္တာ၊ ကြောင့်။ အဋ္ဌဋ္ဌာနာ၊ ၏။
သမာဓိ၊ သည်။ သမာဓိန္ဒြိယ။ ပေ။ ဝသေန၊ ဖြင့်။ စတုကိစ္စတ္တာ၊ ကြောင့်။ စတုဋ္ဌာနော၊ ၏။ ပညာ၊ သည်။ ပဉ္စဋ္ဌာနာ၊ ၏။ (ကသ္မာ) ဝီမံသိဒ္ဓိပါဒ။ ပေ။ ဝသေန၊ ဖြင့်။ ပဉ္စကိစ္စတ္တာ၊ တည်း။ [ဤသို့လည်းပေးနိုင်သည်။] သဒ္ဓါ၊ သည်။ ဒွိဋ္ဌာနာ၊ ၏။ (ကသ္မာ) သဒ္ဓိန္ဒြိယ သဒ္ဓါဗလဝသေန၊ ဖြင့်။ ဒွိကိစ္စတ္တာ၊ တည်း။
ဥတ္တမာနံ၊ မြတ်ကုန်သော။ ဗောဓိပက္ခိယဘာဝေန၊ ဗောဓိပက္ခိယတို့၏အဖြစ်ကြောင့်။ ဝိသိဋ္ဌာနံ၊ ထူးကုန်သော။ သတ္တတ္တိံသဓမ္မာနံ၊ တို့၏။ ပဝရော ဥတ္တမော၊ ကောင်းမြတ်သော။ ဧသောဝိဘာဂေါ၊ ဤခွဲခြားဝေဖန်အပ်သောအထူးအပြားသည်။ (ဟောတိ၊ ၏။)
အဋ္ဌဝိဓေပိ၊ သော။ လောကုတ္တရေ၊ ၌။ သတ္တတ္တိံသဓမ္မာ၊ တို့သည်။ ဟောန္တိ၊ ကုန်၏။ သင်္ကပ္ပပီတိယော၊ တို့သည်ကား။ ဝါ၊ အချို့သောလောကုတ္တရာစိတ်၌။ နဟောန္တိ၊ ကုန်။ ဒုတိယဇ္ဈာနိကေ၊ ဒုတိယဈာန်နှင့်ယှဉ်သောစိတ်၌။ သင်္ကပ္ပဿ၊ ၏လည်းကောင်း။ စတုတ္ထပဉ္စမဇ္ဈာနိကေ၊ ၌။ ပီတိယာစ၊ ၏လည်းကောင်း။ အသမ္ဘဝတော၊ ကြောင့်။ ဝါ၊ အချို့သောလောကုတ္တရာစိတ်၌။ န ဟောန္တိ၊ ကုန်။ [သင်္ကပ္ပ၊ပေ၊ဟောန္တိကို "ဒုတိယဇ္ဈာနိကေ၊ပေ၊န ဟောန္တိ ဝါ"ဟုထပ်ဖွင့်သည်။] လောကိယေ၊ ဖြစ်သော။ စိတ္တေပိ၊ ကုသိုလ်,ကြိယာစိတ်၌လည်း။ သီလ။ ပေ။ ပဝတ္တိယံ၊ သီလဝိသုဒ္ဓိအစရှိသောခြောက်ပါးသောဝိသုဒ္ဓိတို့၏ဖြစ်ရာအခါ၌။ ယထာယောဂံ၊ စွာ။ တံတံကိစ္စဿ၊ ထိုထိုကိစ္စအား။ အနုရူပဝသေန၊ ဖြင့်။ [ယထာယောဂံကိုပင်"တံတံ ကိစ္စဿ အနုရူပဝသေန"ဟုဖွင့်သည်။] ကေစိ၊ အချို့သောဗောဓိပက္ခိယတရားတို့သည်။ ကတ္ထစိ၊ အချို့သောလောကီစိတ်၌။ ဝိသုံ ဝိသုံ၊ အသီးအသီး။ ဟောန္တိ၊ ကုန်၏။ ကတ္ထစိ၊ အချို့သောလောကီစိတ်၌။ နဝါဟောန္တိ၊ မဖြစ်သည်လည်းရှိကုန်၏။ [အဓိပ္ပာယ်ကိုအခြေပြု၌ပြခဲ့ပြီ။]