Issues
Select Version
法藏讲堂·原始佛教学院
简体中文
Bhāsāṭīkā-ဘာသာဋီကာ
မြန်မာဘာသာ
Puggalapaññattipāḷi
Puggalapaññattipāḷi

Mātikā

Author: Bhāsāṭīkā-ဘာသာဋီကာ @ IAPT

ပညတ္တိယော၊ ပညတ်တို့သည်။ ခန္ဓပညတ္တိ၊ ခန္ဓပညတ်၎င်း။ (ပေ) ပုဂ္ဂလပညတ္တိ၊ ၎င်း။ ဣတိ၊ သို့။ ဆ၊ ၆ ပါးတို့တည်း။
ကိတ္တာဝတာ၊ အဘယ်မျှအတိုင်းအရှည်ရှိသော ပညာပနဖြင့်။ ခန္ဓာနံ၊ တို့၏။ ခန္ဓပညတ္တိ၊ ခန္ဓဟူ၍ ပညတ်ခြင်းသည်။ (ဟောတိ၊ နည်း)။ [ဤကား ပုစ္ဆာဝါကျ။]
ယာဝတာ၊ အကြင်မှ အတိုင်းအရှည်ရှိသော ပညာပနဖြင့်။ ပဉ္စ၊ ကုန်သော။ ခန္ဓာ၊ တို့သည်။ (ဟောန္တိ၊ ဧတ္တဝတာ၊ ဤမျှအတိုင်းအရှည်ရှိသော အကျဉ်းပညာပနဖြင့်။ ခန္ဓာနံ၊ တို့၏။ ခန္ဓပညတ္တိ၊ သည်။ ဟောတိ၊ ၏။) (ယာဝတာ၊ အကြင်မျှအတိုင်းအရှည်ရှိသော ပညာပနဖြင့်။) ရူပက္ခန္ဓော၊ ရူပက္ခန္ဓာသည်၎င်း။ (ပေ) ဝိညာဏက္ခန္ဓေါ၊ သည်၎င်း။ (ဟောတိ၊ ၏။ ဧတ္တာဝတာ၊ ဤမျှအတိုင်းအရှည်ရှိသော အပြား ပညာပနဖြင့်။ ခန္ဓာနံ၊ တို့၏။ ခန္ဓပညတ္တိ၊ သည်။ ဟောတိ၊ ၏)။ [ဤကား ဝိသဇ္ဇနဝါကျ။ "ကိတ္တာဝတာ ခန္ဓာနံ ခန္ဓပညတ္တိ" ဟူသော ပုစ္ဆာနှင့်အညီ "ဧတ္တာဝတာ ခန္ဓာနံ ခန္ဓပညတ္တိ ဟောတိ" ဟု ၂ ဝါကျလုံး၌ ထည့်ရသည်။]
ဧတ္တာဝတာ၊ ဤမျှ အတိုင်းအရှည်ရှိသော အကျဉ်းအပြား ၂ မျိုးသော ပညာပနအားဖြင့်။ ခန္ဓာနံ၊ တို့၏။ ခန္ဓပညတ္တိ ဟောတိ၊ [ဤကား နိဂုံးဝါကျ။ အနုဋီကာ အတိုင်းပေးသည်။ အာယတနပညတ္တိ, ဓာတုပညတ္တိ, သစ္စပညတ္တိ, ဣန္ဒြိယပညတ္တိ တို့၌လည်း နည်းတူ။] ဤတွင် ခန္ဓပညတ္တိစသော ၅ ပါး၏ အကျဉ်းအကျယ် ပြီးပြီ။ **အနုဋီကာ** ။ ။ "ယာဝတာ ပဉ္စက္ခန္ဓာ၊ ဧတ္တာဝတာ ခန္ဓာနံ ခန္ဓပညတ္တိ။ ယာဝတာ ရူပက္ခန္ဓော (ပေ) ဝိညာဏက္ခန္ဓော၊ ဧတ္တာဝတာ ခန္ဓာနံ ခန္ဓပညတ္တီ" တိ ဧဝမေတ္ထပါဠိယောဇနာ ကာတဗ္ဗာ။
ကိတ္တာဝတာ၊ အဘယ်မျှ အတိုင်းအရှည်ရှိသော ပညာပနဖြင့်။ ပုဂ္ဂလာနံ၊ ပုဂ္ဂိုလ်တို၏။ ပုဂ္ဂလပညတ္တိ၊ ပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍ ပညတ်ခြင်းသည်။ (ဟောတိ၊ နည်း။)
(၁) သမယဝိမုတ္တော၊ သမယဝိမုတ္တ ပုဂ္ဂိုလ်၎င်း။
(၂) အသမယ ဝိမုတ္တော၊ အသမယဝိမုတ္တ ပုဂ္ဂိုလ်၎င်း။ [ဤနည်းအတိုင်း ပေးပါ။]
(၄၈) သောတာပတ္တိဖလသစ္ဆိကိရိယာယ၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုခြင်းငှါ။ ပဋိပန္နော၊ ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်၎င်း။ [ဤသို့ အနည်းငယ်သာ ထူတော့၏။]
ဧကကံ (နိဋ္ဌိတံ)၊
ပုဂ္ဂလာ၊ ပုဂ္ဂိုလ်တို့သ်ည။ အဋ္ဌ၊ ရှစ်ယောက်တို့တည်း။
(၁) ကောဓနော စ၊ အမျက်ထွက်လေ့ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်၎င်း။ ဥပနာတီ စ၊ ရန်ငြိုးဖွဲ့လေ့ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်၎င်းတည်း။ [ဤသို့ စသည်ဖြင့် ပေးပါ။ နိဒ္ဒေသကျမှ အနက်အကျယ်ပေးမည်။]
ဒုကံ( နိဋ္ဌိတံ)၊
ပုဂ္ဂလာ၊ တို့သည်။ တယော၊ ၃ ယောက်တို့သည်။
(၁) နိရာသော၊ အာသာ မရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်၎င်း။ အာသံသော၊ အရဟတ္တဖိုလ်ကို တောင့်တသော ပုဂ္ဂိုလ်၎င်း။ ဝိဂတာသော၊ ကင်းသော အာသာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်၎င်းတည်း။ [ဤသို့ စသည်ဖြင့် ပေးပါ၊ နိဒ္ဒေသကျမှ အနက် အကျယ် ပေးမည်။]
တိကံ (နိဋ္ဌိတံ)၊
ပုဂ္ဂလာ၊ တို့သည်။ စတ္တာရော၊ တို့တည်း။
အသပ္ပုရိသော၊ သူတော်မဟုတ် သူယုတ်မာဖြစ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၎င်း။ အသပ္ပုရိသေန၊ သူတောမဟုတ် သူယုတ်မာဖြစ်သော ပုဂ္ဂိုလ်ထက်။ အသပ္ပုရိသတရော၊ သာ၍ သူတော်မဟုတ် သူယူတ်မာဖြစ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၎င်း။ သပ္ပုရိသော၊ ချီးမွမ်းအပ် မြတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၎င်း။ ဝါ၊ သူတော်ကောင်း၎င်း။ သပ္ပုရိသေန၊ ချီးမွမ်းအပ် မြတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်ထက်။ ဝါ၊ သူတော်ကောင်းထက်။ သပ္ပုရိသတရော၊ သာ၍ ချီးမွမ်းအပ် မြတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၎င်း။ ဝါ၊ သာ၍ သူတော်ကောင်းဖြစ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၎င်းတည်း။ [ဤသို့ စသဖြင့် ပေးပါ။ နိဒ္ဒေသကျမှ အနက် အကျယ်ပေးမည်။]
စတုက္ကံ (နိဋ္ဌိတံ)၊
ပုဂ္ဂလာ၊ တို့သည်။ ပဉ္စ၊ တို့တည်း။
(၁) ဧကစ္စော၊ အချို့သော။ (ယော) ပုဂ္ဂလော၊ အကြင် ပုဂ္ဂိုလ်သည်။ အာရဘတိ စ၊ အားလည်းထုတ်၏။ ဝိပ္ပဋိသာရီ စ၊ နှလုံးမသာယာခြင်းရှိသည်လည်း။ ဟောတိ၊ ယတ္ထ၊ အကြင် စေတောဝိမုတ္တိ ပညာဝိမုတ္တိကြောင့်။ အဿ၊ ထို ပုဂ္ဂိုလ်၏။ ဥပ္ပန္နာ၊ ဖြစ်ပြီးကုန်သော။ ပါပကာ၊ မိမိကိန်းရာ သတ္တဝါကို အပါယ် ၄ ရွာသို့ ကျရောက်စေတတ်ကုန်သော။ အကုသလာ၊ အကုသိုလ်ဖြစ်ကုန်သော။ တေ ဓမ္မာ၊ တို့သည်။ အပရိသေသာ၊ အကြွင်းမရှိကုန်သည်။ (ဟုတွာ) နိရုဇ္ဈန္တိ၊ ချုပ်ကုန်၏။
တဉ္စ စေတော ဝိမုတ္တိံ၊ ထို စေတာဝိမုတ္တိကို၎င်း။ ဝါ၊ ထို ကိလေသာတို့မှ လွတ်သော အရဟတ္တဖိုလ် သမာဓိကို၎င်း။ တဉ္စ ပညာဝိမုတ္တိံ၊ ထို ပညာဝိမုတ္တိကို၎င်း။ ဝါ၊ ထို ကိလေသာတို့မှ လွတ်သော အရဟတ္တဖိုလ် ပညာကို၎င်း။ ယထာဘူတံ၊ အကြင် အကြင် ထင်ရှားရှိသည့်အတိုင်း။ ဝါ၊ မဖောက်မပြန် ဟုတ်မှန်စွာ။ နပ္ပဇာနာတိ၊ အပြားအားဖြင့် မသိ။ (သော ပုဂ္ဂလော၊ သည်။) အတ္ထိ၊ ဧကစ္စော (ယော) ပုဂ္ဂလော အာရဘတိ, ဝိပ္ပဋိသာရီ၊ သည်။ န ဟောတိ၊ မဖြစ်။ (ပေ) နိရုဇ္ဈန္တိ၊
(သော ပုဂ္ဂလော) အတ္ထိ၊ ဧကစ္စော (ယော) ပုဂ္ဂလော၊ န အာရဘတိ၊ အားလည်း မထုတ်။ ဝိပ္ပဋိသာရီ စ၊ သည်လည်း။ ဟောတိ၊ (ပေ) နိရုဇ္ဈန္တိ၊
(သော ပုဂ္ဂလော) အတ္ထိ......၊ ဧကစ္စော (ယော) ပုဂ္ဂလော, နအာရဘဝိ၊ အားလည်းမထုတ်။ ဝိပ္ပဋိသာရီ၊ သည်။ န ဟောတိ၊ (ပေ) နိရုဇ္ဈန္တိ၊
(သော ပုဂ္ဂလော) အတ္ထိ...၊ ဧကစ္စော (ယော) ပုဂ္ဂလော, န အာဘရတိ ဝိပ္ပဋိသာရီ နဟောတိ၊ (ပေ) နိရုဇ္ဈန္တိ၊ တဉ္စ စေတောဝိမုတ္တိံ တဉ္စ ပညာဝိမုတ္တိံ ယထာဘူတံ, ပဇာနာတိ၊ အပြားအားဖြင့် သိ၏။ (သော ပုဂ္ဂလော) အတ္ထိ၊ [ဤသို့ စသည်ဖြင့် ပေးပါ။ နိဒ္ဒေသကျမှ အနက် အကျယ်ပေးမည်။]
ပဉ္စကံ (နိဋ္ဌိတံ)၊
ပုဂ္ဂလာ၊ တို့သည်။ ဆ၊ တို့တည်း။
(၁) ဧကစ္စော (ယော) ပုဂ္ဂလော သည်။ ပုဗ္ဗေ၊ ရှေး၌။ အနနုဿုတေသု၊ မကြားအပ်ဘူးကုန်သော။ ဓမ္မေသု၊ တရားတို့၌။ သာမံ၊ ကိုယ်တိုင်။ သစ္စာနိ၊ သစ္စာတို့ကို။ အဘိ သမ္ဗုဇ္ဈတိ၊ ထိုးထွင်း၍ သိ၏။ တတ္ထ၊ ထို အနနုဿုတဓမ္မတို့၌။ သဗ္ဗညုတံ စ၊ အလုံးစုံကို သိတော်မူသည်၏ အဖြစ်သို့လည်း။ ပါပုဏာတိ၊ ရောက်၏။ ဗလေသု၊ ဉာဏ်တော်အားတို့၌။ ဝသိဘာဝံ စ၊ စွမ်းရည်သတ္တိရှိတော်မူသည်၏ အဖြစ်သို့လည်း။ ပါပုဏာတိ၊ ၏။
(သော ပုဂ္ဂ‌လော )အတ္ထိ၊ ဧကစ္စော (ယော) ပုဂ္ဂလော၊ သည်။ (ပေ) အဘိသမ္ဗုဇ္ဈတိ၊ တတ္ထ၊ ထို အနနုဿုတ ဓမ္မတို့၌။ သဗ္ဗညူတံ စ၊ သို့လည်း။ န ပါပုဏာတိ၊ မရောက်။ ဗလေသု ဝသိဘာဝံ စ, န ပါပုဏာတိ၊ မရောက်။
(သော ပုဂ္ဂလော) အတ္ထိ၊ ဧကစ္စော (ယော) ပုဂ္ဂလော(ပေ) အနဘိသမ္ဗုဇ္ဈတိ၊ ထိုးထွင်း၍ မသိ။ ဒိဋ္ဌေ ဓမ္မေ၊ မျက်မှောက်ထင်ထင် ရှုမြင်အပ်သော ပစ္စုပ္ပန် အတ္တဘော၌။ ဒုက္ခဿ၊ တေဘူမက ဝဋ်ဒုက္ခ၏။ အန္တကရော စေဝ၊ အဆုံးကို ပြုတတ်သည်လည်း။ ဟောတိ၊ သာဝကပါရမိံ စ၊ သာဝကပါမီသိုလည်း။ ပါပုဏာတိ၊
(သော ပုဂ္ဂလော) အတ္ထိ၊ ဧကစ္စော (ယော) ပုဂ္ဂလော (ပေ) ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ၊ မျက်မှောက်ထင်ထင် ရှုမြင်အပ်သော ပစ္စုပ္ပန်အတ္တဘော၌သာ။ ဒုက္ခဿ အန္တကရော ဟောတိ၊ သာဝကပါရမိံ စ န ပါပုဏာတိ၊
(သော ပုဂ္ဂလော) အတ္ထိ၊ ဧကစ္စော (ယော) ပုဂ္ဂလော(ပေ) ဒိ‌ဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ၊ ၌ပင်။ ဒုက္ခဿ, အန္တကရောစ၊ သည်လည်း။ န ဟောတိ၊ ဣတ္ထတ္တံ၊ ဤသို့ ပြားသော ခန္ဓာ ၅ ပါး၏ ဖြစ်ကြောင်းဖြစ်ရာကာမဘဝသို့။ အနာဂန္တာ၊ မလာသည်။ (ဟုတွာ), အနာဂါမီ၊ အနာဂါမ် ပုဂ္ဂိုလ်သည်။ ဟောတိ၊
(သော ပုဂ္ဂလော) အတ္ထိ၊ ဧကစ္စော (ယော) ပုဂ္ဂလော (ပေ) ဣတ္ထတ္တံ၊ သို့။ အာဂန္တာ၊ သည်။ (ဟုတွာ),အာဂါမီ၊ အာဂါမီ ပုဂ္ဂိုလ်သည်။ ဟောတိ၊ (သော ပုဂ္ဂလော) အတ္ထိ၊ ။
ဆက္ကံ (နိဋ္ဌိတံ)၊
ပုဂ္ဂလာ, သတ္တ၊ တို့တည်း။
(၁) ဥဒကူပမာ၊ ရေဟူသော ဥပမာရှိကုန်သော။ ပုဂ္ဂလာ၊ တို့သည်။ သတ္တ၊ တို့တည်း။ [ဤသို့ စသည်ဖြင့် ပေးပါ။ နိဒ္ဒေသကျမှ အနက် အကျယ်ပေးမည်။]
သတ္တကံ (နိဋ္ဌိတံ)၊
ပုဂ္ဂလာ အဋ္ဌ၊
(၁) စတ္တာရော၊ ကုန်သော။ မဂ္ဂသမင်္ဂိနော၊ မဂ် နှင့်ပြည့်စုံသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့၎င်း။ စတ္တာရော, ဖလမသင်္ဂိနော၊ ဖိုလ်နှင့်ပြည့်စုံကုန်သော။ ပုဂ္ဂလာ၊ တို့၎င်းတည်း။
အဋ္ဌကံ (နိဋ္ဌိတံ)၊
ပုဂ္ဂလာ နဝ၊
(၁) သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ၊ မဖောက်မပြန် အမှန်ကိုယ် တိုင် အလုံးစုံသော တရားတို့ကို သိတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား၎င်း။ ပစ္စေက သမ္ဗုဒ္ဓေါ၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ၎င်း။ (ပေ) သဒ္ဓါနုသာရီ၊ သဒ္ဓါနုသာရီ ပုဂ္ဂိုလ်၎င်းတည်း။ [နိဒ္ဒေသကျမှ အနက်အကျယ်ပေးမည်။]
နဝကံ (နိဋ္ဌိတံ)၊
ပုဂ္ဂလာ ဒသ၊
(၁) ပဉ္စန္နံ၊ ၅ ယောက်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့၏။ ဣဓ၊ ဤကာမဘုံ၌။ နိဋ္ဌာ၊ ပြီးခြင်းသည်။ (ဟောတိ)၊ ပဉ္စန္နံ၊ တို့၏။ ဣဓ၊ ဤကာမဘုံ၌။ (အတ္တဘာဝေ၊ အတ္တဘောတို့ကို။) ဝိဟာယ၊ စွန့်၍။ နိဋ္ဌာ၊ ပြီးခြင်းသည်။ (ဟောတိ)၊
ဒသကံ (နိဋ္ဌိတံ)၊
ပုဂ္ဂလပညတ္တိမာတိကာ နိဋ္ဌိတာ၊