5. Cittāgāravaggo
1. Paṭhamasikkhāpadavaṇṇanā
978. Cittāgāravaggassa
M0.212V0.202 paṭhamasikkhāpade – rājāgāran ti rañño kīḷanagharaṃ .Cittāgāran ti kīḷanacittasālaṃ .
Ārāman ti kīḷanaupavanaṃ .
Uyyānan ti kīḷanuyyānaṃ .
Pokkharaṇīn ti kīḷanapokkharaṇiṃ .
Tasmāyeva padabhājane ‘‘ yattha katthaci rañño kīḷitun ’’ tiādi vuttaṃ .
Dassanāya gacchati āpatti dukkaṭassāti ettha padavāragaṇanāya dukkaṭaṃ .
Yattha ṭhitā passatīti ettha pana sace ekasmiṃyeva ṭhāne ṭhitā padaṃ anuddharamānā pañcapi passati , ekameva pācittiyaṃ .
Taṃ taṃ disābhāgaṃ oloketvā passantiyā pana pāṭekkā āpattiyo .
Bhikkhussa pana sabbattha dukkaṭaṃ .
981. Ārāme ṭhitāti ajjhārāme rājāgārādīni karonti , tāni passantiyā anāpatti .
Gacchantī vā āgacchantī vāti piṇḍapātādīnaṃ atthāya gacchantiyā maggo hoti , tāni passati , anāpatti .
Sati karaṇīye gantvāti rañño santikaṃ kenaci karaṇīyena gantvā passati , anāpatti .
Āpadāsūti kenaci upaddutā pavisitvā passati , anāpatti .
Sesaṃ uttānameva .
Eḷakalomasamuṭṭhānaṃ – kiriyaṃ , nosaññāvimokkhaṃ , acittakaṃ , lokavajjaṃ , kāyakammaṃ , akusalacittaṃ , tivedananti .
Paṭhamasikkhāpadaṃ .
2. Dutiyasikkhāpadavaṇṇanā
982. Dutiye
P4.935 – abhinisīdanābhinipajjanesu payogagaṇanāya āpattiyo veditabbā .Sesaṃ uttānameva .
Eḷakalomasamuṭṭhānaṃ
V0.203 – kiriyaṃ , nosaññāvimokkhaṃ , acittakaṃ , paṇṇattivajjaṃ , kāyakammaṃ , ticittaṃ , tivedananti .Dutiyasikkhāpadaṃ .
3. Tatiyasikkhāpadavaṇṇanā
988. Tatiye
M0.213 – ujjavujjaveti yattakaṃ hatthena añchitaṃ hoti , tasmiṃ takkamhi veṭhite ekā āpatti .Kantanato pana pubbe kappāsavicinanaṃ ādiṃ katvā sabbapayogesu hatthavāragaṇanāya dukkaṭaṃ .
989. Kantitasuttan ti dasikasuttādiṃ saṅghāṭetvā kantati , dukkantitaṃ vā paṭikantati .
Sesaṃ uttānameva .
Eḷakalomasamuṭṭhānaṃ – kiriyaṃ , nosaññāvimokkhaṃ , acittakaṃ , paṇṇattivajjaṃ , kāyakammaṃ , ticittaṃ , tivedananti .
Tatiyasikkhāpadaṃ .
4. Catutthasikkhāpadavaṇṇanā
992. Catutthe – yāguṃ vātiādīsu taṇḍulakoṭṭanaṃ ādiṃ katvā sabbesu pubbapayogesu payogagaṇanāya dukkaṭaṃ .
Yāgubhattesu bhājanagaṇanāya , khādanīyādīsu rūpagaṇanāya pācittiyāni .
993. Yāgupāneti manussehi saṅghassatthāya kariyamāne yāgupāne vā saṅghabhatte vā tesaṃ sahāyikabhāvena yaṃkiñci pacantiyā anāpatti .
Cetiyapūjāya sahāyikā hutvā gandhādīni pūjeti , vaṭṭati .
Attano veyyāvaccakarassāti sacepi mātāpitaro āgacchanti , yaṃkiñci bījaniṃ vā sammuñjanidaṇḍakaṃ vā kārāpetvā veyyāvaccakaraṭṭhāne ṭhapetvāva yaṃkiñci pacituṃ vaṭṭati .
Sesaṃ uttānameva .
Samuṭṭhānādīni tatiyasadisānevāti .
Catutthasikkhāpadaṃ .
5. Pañcamasikkhāpadavaṇṇanā
996. Pañcame
V0.204 – asati antarāyeti dasavidhe antarāye asati .Dhuraṃ nikkhipitvā pacchā vinicchinantī āpattiṃ āpajjitvāva vinicchināti .
998. Pariyesitvā
M0.214 na labhatīti sahāyikā bhikkhuniyoP4.936 na labhati .Sesaṃ uttānameva .
Dhuranikkhepasamuṭṭhānaṃ – akiriyaṃ , saññāvimokkhaṃ , sacittakaṃ , lokavajjaṃ , kāyakammaṃ , vacīkammaṃ , akusalacittaṃ dukkhavedananti .
Pañcamasikkhāpadaṃ .
6. Chaṭṭhasikkhāpadavaṇṇanā
999. Chaṭṭhe – sabbaṃ naggavagge āgārikasikkhāpade vuttanayeneva veditabbaṃ .
Ayaṃ pana viseso , taṃ chasamuṭṭhānaṃ .
Idaṃ ‘‘ sahatthā ’’ ti vuttattā eḷakalomasamuṭṭhānaṃ , kiriyaṃ , nosaññāvimokkhaṃ , acittakaṃ , paṇṇattivajjaṃ , kāyakammaṃ , ticittaṃ , tivedananti .
Chaṭṭhasikkhāpadaṃ .
7. Sattamasikkhāpadavaṇṇanā
1007. Sattame – puna pariyāyenāti punavāre .
Āpadāsūti mahagghacīvaraṃ sarīrato mocetvā supaṭisāmitampi corā haranti , evarūpāsu āpadāsu anissajjitvā nivāsentiyā anāpatti .
Sesaṃ uttānamevāti .
Kathinasamuṭṭhānaṃ – kāyavācato kāyavācācittato ca samuṭṭhāti , kiriyākiriyaṃ , nosaññāvimokkhaṃ , acittakaṃ , paṇṇattivajjaṃ kāyakammaṃ , vacīkammaṃ , ticittaṃ , tivedananti .
Sattamasikkhāpadaṃ .
8. Aṭṭhamasikkhāpadavaṇṇanā
1008. Aṭṭhame
V0.205 – anissajjitvāti rakkhaṇatthāya adatvā ;‘‘ imaṃ jaggeyyāsī ’’ ti evaṃ anāpucchitvāti attho .
1012. Pariyesitvā na labhatīti paṭijaggikaṃ na labhati .
Gilānāyāti vacībhedaṃ kātuṃ asamatthāya .
Āpadāsūti raṭṭhe bhijjante āvāse
M0.215 chaḍḍetvā gacchanti , evarūpāsu āpadāsu anāpatti .Sesaṃ uttānameva .
Samuṭṭhānādīni anantarasikkhāpadasadisānevāti .
Aṭṭhamasikkhāpadaṃ .
9. Navamasikkhāpadavaṇṇanā
1015-6.
Navame – bāhirakaṃ anatthasaṃhitan ti hatthiassarathadhanutharusippaāthabbaṇakhīlanavasīkaraṇasosāpanamantāgadappayogādibhedaṃ
P4.937 parūpaghātakaraṃ .Parittan ti yakkhaparittanāgamaṇḍalādibhedaṃ sabbampi vaṭṭati .
Sesaṃ uttānameva .
Padasodhammasamuṭṭhānaṃ – vācato vācācittato ca samuṭṭhāti , kiriyaṃ , nosaññāvimokkhaṃ , acittakaṃ , paṇṇattivajjaṃ , vacīkammaṃ , ticittaṃ , tivedananti .
Navamasikkhāpadaṃ .
10. Dasamasikkhāpadavaṇṇanā
1018. Dasame vāceyyāti padaṃ viseso , sesaṃ navame vuttanayeneva veditabbaṃ saddhiṃ samuṭṭhānādīhīti .
Dasamasikkhāpadaṃ .
Cittāgāravaggo pañcamo .