8. Patilīnasuttavaṇṇanā
38. Aṭṭhame
V2.292 panuṇṇapaccekasaccoti ‘‘ idameva dassanaṃ saccaṃ , idameva saccan ’’ ti evaṃ pāṭiekkaṃ gahitattā paccekasaṅkhātāni diṭṭhisaccāni panuṇṇāni nīhaṭāni pahīnāni assāti panuṇṇapaccekasacco .Samavayasaṭṭhesanoti ettha avayāti anūnā , saṭṭhāti vissaṭṭhā , sammā avayā saṭṭhā esanā assāti samavayasaṭṭhesano , sammā vissaṭṭhasabbaesanoti attho .
Patilīnoti nilīno ekībhāvaṃ upagato .
Puthusamaṇabrāhmaṇānan ti bahūnaṃ samaṇabrāhmaṇānaṃ .
Ettha ca samaṇāti pabbajjūpagatā , brāhmaṇāti bhovādino .
Puthupaccekasaccānīti bahūni pāṭekkasaccāni .
Nuṇṇānīti nīhaṭāni .
Panuṇṇānīti suṭṭhu nīhaṭāni .
Cattānīti vissaṭṭhāni .
Vantānīti vamitāni .
Muttānīti chinnabandhanāni katāni .
Pahīnānīti pajahitāni .
Paṭinissaṭṭhānīti yathā na puna cittaṃ ārohanti , evaṃ paṭinissajjitāni .
Sabbānevetāni
P3.81 gahitagahaṇassa vissaṭṭhabhāvavevacanāni .Kāmesanā pahīnā hotīti anāgāmimaggena pahīnā .
Bhavesanā pana arahattamaggena pahīyati .
‘‘ Brahmacariyaṃ esissāmi gavesissāmī ’’ ti evaṃ
M2.301 pavattajjhāsayasaṅkhātā brahmacariyesanā pi arahattamaggeneva paṭippassaddhiṃ vūpasamaṃ gacchati .Diṭṭhibrahmacariyesanā pana sotāpattimaggeneva paṭippasambhatīti veditabbā .
Evaṃ kho , bhikkhaveti evaṃ catutthajjhānena passaddhakāyasaṅkhāro vūpasantaassāsapassāso nāma hoti .
Asmimānoti asmīti uppajjanako navavidhamāno .
Gāthāsu kāmesanā bhavesanāti etā dve esanā , brahmacariyesanā sahāti tāhiyeva saha brahmacariyesanāti tissopi etā .
Idha ṭhatvā esanā paṭinissaṭṭhāti iminā padena saddhiṃ yojanā kātabbā .
Iti saccaparāmāso , diṭṭhiṭṭhānā samussayāti ‘‘ iti saccaṃ iti saccan ’’ ti gahaṇaparāmāso ca diṭṭhisaṅkhātāyeva diṭṭhiṭṭhānā ca ye samussitattā uggantvā ṭhitattā samussayāti vuccanti , te sabbepi .
Idha ṭhatvā diṭṭhiṭṭhānā samūhatāti iminā padena saddhiṃ yojanā kātabbā .
Kassa pana etā esanā paṭinissaṭṭhā , ete ca diṭṭhiṭṭhānā samūhatāti ?
Sabbarāgavirattassa taṇhākkhayavimuttino .
Yo hi sabbarāgehipi viratto , taṇhākkhaye ca nibbāne pavattāya
P3.82 arahattaphalavimuttiyā samannāgato , etassa esanā paṭinissaṭṭhā , diṭṭhiṭṭhānā ca samūhatāV2.293 .Sa ve santoti so evarūpo kilesasantatāya santo .
Passaddhoti dvīhi kāyacittapassaddhīhi passaddho .
Aparājitoti sabbakilese jinitvā ṭhitattā kenaci aparājito .
Mānābhisamayāti mānassa pahānābhisamayena .
Buddhoti cattāri saccāni bujjhitvā ṭhito .
Iti imasmiṃ suttepi gāthāsupi khīṇāsavova kathitoti .