3. Asubhasuttavaṇṇanā
163. Tatiye asubhānupassī kāye viharatīti attano karajakāye ‘‘ yathā etaṃ , tathā idan ’’ ti iminā nayena bahiddhā diṭṭhānaṃ dasannaṃ asubhānaṃ upasaṃharaṇavasena asubhānupassī viharati , attano kāyaṃ asubhato paṭikūlato ñāṇena passatīti attho .
Āhāre paṭikūlasaññīti navannaṃ pāṭikulyānaṃ vasena kabaḷīkārāhāre paṭikūlasaññī .
Sabbaloke anabhiratisaññīti sabbasmimpi tedhātuke lokasannivāse anabhiratāya ukkaṇṭhitasaññāya samannāgato .
Sabbasaṅkhāresu aniccānupassīti sabbepi tebhūmakasaṅkhāre aniccato anupassanto .
Maraṇasaññāti maraṇaṃ ārabbha uppannasaññā .
Ajjhattaṃ sūpaṭṭhitā hotīti niyakajjhatte suṭṭhu upaṭṭhitā hoti .
Ettāvatā balavavipassanā kathitā .
Sekhabalānīti sikkhanakānaṃ balāni .
Sesamettha pāḷivasena uttānameva .
‘‘ Asubhānupassī ’’ tiādīni pana dukkhāya paṭipadāya dassanatthaṃ vuttāni , paṭhamajjhānādīni sukhāya .
Asubhādīni hi paṭikūlārammaṇāni , tesu pana pakatiyāva sampiyāyamānaṃ cittaṃ allīyati .
Tasmā tāni bhāvento dukkhapaṭipadaṃ paṭipanno nāma hoti .
Paṭhamajjhānādīni paṇītasukhāni
P3.141 , tasmā tāni paṭipanno sukhapaṭipadaṃ paṭipanno nāma hoti .Ayaṃ panettha sabbasādhāraṇā upamā – saṅgāmāvacarapuriso hi phalakakoṭṭhakaṃ katvā pañcāvudhāni
V2.342 sannayhitvā saṅgāmaṃ pavisati , so antarā vissamitukāmo phalakakoṭṭhakaṃ pavisitvā vissamati ceva pānabhojanādīni ca paṭisevati .Tato puna saṅgāmaṃ pavisitvā kammaṃ karoti .
Tattha saṅgāmo viya kilesasaṅgāmo daṭṭhabbo , phalakakoṭṭhako viya pañcanissayabalāni , saṅgāmapavisanapuriso viya yogāvacaro , pañcāvudhasannāho viya vipassanāpañcamāni indriyāni , saṅgāmaṃ pavisanakālo viya vipassanāya kammakaraṇakālo , vissamitukāmassa phalakakoṭṭhakaṃ pavisitvā vissamanapānabhojanāni paṭisevanakālo viya
M2.345 vipassanāya kammaṃ karontassa cittuppādassa nirassādakkhaṇe pañca balāni nissāya cittaṃ sampahaṃsanakālo , vissamitvā khāditvā pivitvā ca puna saṅgāmassa pavisanakālo viya pañcahi balehi cittaṃ sampahaṃsetvā puna vipassanāya kammaṃ karontassa vivaṭṭetvā arahattaggahaṇakālo veditabbo .Imasmiṃ pana sutte balāni ceva indriyāni ca missakāneva kathitānīti .