Issues
Select Version
Kathāvatthupakaraṇa-mūlaṭīkā
Kathāvatthupakaraṇa-mūlaṭīkā

2. Dutiyavaggo

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

2. Dutiyavaggo

1. Parūpahāravaṇṇanā

307. Adhimānikānaṃ sukkavissaṭṭhidassanaṃ vicāretabbaṃ .
Te hi samādhivipassanāhi vikkhambhitarāgāva , bāhirakānampi ca kāmesu vītarāgānaṃ sukkavissaṭṭhiyā abhāvo vuttoti .
Adhimānikapubbā pana adhippetā siyuṃ .
308. Vacasāyattheti nicchayatthe ,‘‘ kiṃ kāraṇā ’’ ti pana kāraṇassa pucchitattā brahmacariyakathāyaṃ viya kāraṇattheti yuttaṃ .
Parūpahāravaṇṇanā niṭṭhitā .

5. Vacībhedakathāvaṇṇanā

326. Vacībhedakathāyaṃ lokuttaraṃ paṭhamajjhānaṃ samāpannoti paṭhamamaggaṃ sandhāya vadati , yasmā so dukkhanti vipassati , tasmā dukkhamicceva vācaṃ bhāsati , na samudayotiādīnīti adhippāyo .
328. YenaM0.72V0.73 taṃ saddaṃ suṇātīti idaṃ vacīsamuṭṭhāpanakkhaṇe eva etaṃ saddaṃ suṇātīti icchite āropite vā yujjati .
332. Lokuttaramaggakkhaṇe vacībhedaṃ icchato parassa abhibhūsuttāharaṇe adhippāyo vattabbo .
Vacībhedakathāvaṇṇanā niṭṭhitā .

7. Cittaṭṭhitikathāvaṇṇanā

335. Cittaṭṭhitikathāyaṃ cullāsīti … pe … ādivacanavasenāti āruppeyeva evaṃ yāvatāyukaṭṭhānaṃ vuttaṃ , na aññatthāti katvā paṭikkhipatīti adhippāyo .
Etena pana ‘‘ na tveva tepi tiṭṭhanti , dvīhi cittasamohitā ’’ ti ( mahāni .10 thokaṃ visadisaṃ ) dutiyāpi aḍḍhakathā passitabbā .
Purimāya ca vassasatādiṭṭhānānuññāya avirodho vibhāvetabbo .
Muhuttaṃ muhuttan ti pañho sakavādinā pucchito viya vutto , paravādinā pana pucchitoti daṭṭhabbo .
Cittaṭṭhitikathāvaṇṇanā niṭṭhitā .

9. Anupubbābhisamayakathāvaṇṇanā

339. Anupubbābhisamayakathāyaṃ athavātiādinā idaṃ dasseti – catunnaṃ ñāṇānaṃ ekamaggabhāvato na ekamaggassa bahubhāvāpatti , anupubbena ca sotāpattimaggaṃ bhāvetīti upapannanti paṭijānātīti .
344. Tadāti dassane pariniṭṭhite .
345. AṭṭhahiV0.74 ñāṇehīti ettha paṭisambhidāñāṇehi saha aṭṭhasu gahitesu niruttipaṭibhānapaṭisambhidāhi sotāpattiphalasacchikiriyā kathaṃ hotīti vicāretabbaṃ .
Anupubbābhisamayakathāvaṇṇanā niṭṭhitā .

10. Vohārakathāvaṇṇanā

347. VohārakathāyaṃM0.73 udāhu sotādīnipīti ekantalokiyesu visayavisayīsu visayasseva lokuttarabhāvo , na visayīnanti natthettha kāraṇaṃ .
Yathā ca visayīnaṃ lokuttarabhāvo asiddho , tathā visayassa saddāyatanassa .
Tattha yathā asiddhalokuttarabhāvassa tassa lokuttaratā , evaṃ sotādīnaṃ āpannāti kinti tānipi lokuttarānīti attho daṭṭhabbo .
Yadi lokuttare paṭihaññeyya , lokuttaro siyāti attho na gahetabbo .
Na hi lokuttare paṭihaññatīti parikappitepi saddassa lokuttarabhāvo atthīti adhippāyo .
‘‘ Lokiyena ñāṇenā ’’ ti uddhaṭaṃ ,‘‘ viññāṇenā ’’ ti pana pāḷi , tañca viññāṇaṃ sotasambandhena sotaviññāṇanti viññāyatīti .
Anekantatāti lokiyena ñāṇena jānitabbato lokiyoti etassa hetussa lokiye lokuttare ca sambhavato anekantabhāvo siyāti adhippāyo .
Vohārakathāvaṇṇanā niṭṭhitā .

11. Nirodhakathāvaṇṇanā

353. Dve dukkhasaccāni na icchatīti yesaṃ dvinnaṃ dvīhi nirodhehi bhavitabbaṃ , tāni dve dukkhasaccāni na icchatīti vuttaṃ hoti .
Ye paṭisaṅkhāya lokuttarena ñāṇena aniruddhātiādinā paṭisaṅkhāya vinā niruddhā asamudācaraṇasaṅkhārā appaṭisaṅkhāniruddhāti dassetiV0.75 , na uppajjitvā bhaṅgāti .
Tena appaṭisaṅkhānirodho ca asamudācaraṇanirodhoti dassitaṃ hoti .
Nirodhakathāvaṇṇanā niṭṭhitā .
Dutiyavaggavaṇṇanā niṭṭhitā .