21. Ekavīsatimavaggo
1. Sāsanakathāvaṇṇanā
878. Tīsupi pucchāsu codanatthaṃ vuttan ti tīsupi pucchāsu ‘‘ sāsanan ’’ tiādivacanaṃ vuttanti samudāyā ekadesānaṃ adhikaraṇabhāvena vuttāti daṭṭhabbā .
Sāsanakathāvaṇṇanā niṭṭhitā .
4. Iddhikathāvaṇṇanā
883-884.
Iddhikathāyaṃ
M0.113V0.122 atthi adhippāyaiddhīti adhippāyavasena ijjhanato adhippāyoti evaṃnāmikā iddhi atthīti attho .Iddhikathāvaṇṇanā niṭṭhitā .
7. Dhammakathāvaṇṇanā
887-888.
Dhammakathāyaṃ rūpaṭṭhato aññassa rūpassa abhāvāti yo rūpassa niyāmo vucceyya , so rūpaṭṭho nāma koci rūpato añño natthīti rūpaṭṭhato aññaṃ rūpañca na hoti , tasmā rūpaṃ rūpameva , na vedanādisabhāvanti adhippāyena ‘‘ rūpaṃ rūpaṭṭhena niyatan ’’ ti vattabbaṃ , na aññathā rūpaṭṭhena niyāmenāti adhippāyo .
Tattha rūpato aññassa rūpaṭṭhassa abhāve dassite rūpaṭṭhato aññassa rūpassa abhāvo dassitoyeva nāma hotīti tameva rūpato aññassa rūpaṭṭhassa abhāvaṃ dassento ‘‘ rūpasabhāvo hī ’’ tiādimāha .
Esa vohāroti rūpassa sabhāvo rūpasabhāvo , rūpassa attho rūpaṭṭhoti evaṃ aññattaṃ gahetvā viya pavatto rūpasabhāvavohāro rūpaṭṭhavohāro vā vedanādīhi nānattameva so sabhāvoti nānattasaññāpanatthaṃ hotīti attho .
Tasmāti rūpassa rūpaṭṭhena anaññattā .
‘‘ Rūpaṃ rūpameva , na vedanādisabhāvan ’’ ti avatvā ‘‘ rūpaṃ rūpaṭṭhena niyatan ’’ ti vadato tañca vacanaṃ vuttappakārena sadosaṃ , atha kasmā ‘‘ rūpañhi rūpaṭṭhena niyatanti rūpaṃ rūpameva , na vedanādisabhāvanti adhippāyena vattabban ’’ ti vadanto ‘‘ rūpaṃ rūpaṭṭhena niyatan ’’ ti paṭijānātīti attho daṭṭhabbo .
Nanu cetaṃ attanāva vuttaṃ , na parenāti paṭijānātīti na vattabbanti ?
Na , attānampi paraṃ viya vacanato .
Vattabbanti vā sakavādinā vattabbanti vuttaṃ hoti .
Yadi ca tena vattabbaṃ paṭijānāti ca so etamatthanti , atha kasmā paṭijānāti sakavādīti ayamettha attho .
Atthantaravasenāti tattha vuttameva kāraṇaṃ nigūhitvā parena coditanti tameva kāraṇaṃ dassetvā codanaṃ nivatteti .
Ito aññathāti rūpādisabhāvamattaṃ muñcitvā tena parikappitaṃ niyataṃ natthīti
V0.123 tassaM0.114 parikappitassa nivattanatthaṃ puna teneva nayena codetuṃ ‘‘ micchattaniyatan ’’ tiādimāhāti attho .Dhammakathāvaṇṇanā niṭṭhitā .
Ekavīsatimavaggavaṇṇanā niṭṭhitā .