46. Saṃvaraniddesavaṇṇanā
453. Cakkhusotādibhedehīti ( dī . ni .1.213,454; ma . ni .1.411; a . ni .4.198; dha . sa .1352-1354; mahāni .196)
M0.214 cakkhusotaghānajivhākāyamanasaṅkhātehi chahi indriyehīti attho .Rūpasaddādigocareti rūpasaddagandharasaphoṭṭhabbadhammasaṅkhātesu chasu gocaresūti attho .
Ettha pana hatthapādahasitakathitavilokitādibhedaṃ subhākāraṃ gahetvā ayoniso manasi karontassa abhijjhā uppajjati .
‘‘ Anatthaṃ me acari , carati , carissatī ’’ tiādinā ( pari . aṭṭha .329) nayena paṭighanimittaṃ gahetvā ayoniso manasi karontassa byāpādo uppajjati .
Ettha pana itthipurisanimittaṃ vā subhanimittādikaṃ kilesavatthubhūtaṃ nimittaṃ aggaṇhitvā diṭṭhe diṭṭhamattādinā paṭipajjitvā asubhanimitte yoniso manasikāraṃ bahulīkarontassa abhijjhāya pahānaṃ hoti .
‘‘ Anatthaṃ me acari , taṃ kutettha labbhā ’’ tiādinā vā mettābhāvanādivasena vā yoniso manasi karontassa byāpādappahānaṃ hoti .
Evamidaṃ saṅkhepato rūpādīsu kilesānubandhanimittādiggāhaparivajjanalakkhaṇaṃ indriyasaṃvarasīlanti veditabbaṃ .
454.
Niggaṇheyyāti nivāreyya ;
‘‘ Yāni sotāni lokasmiṃ ;( Ajitāti bhagavā ,)
Sati tesaṃ nivāraṇaṃ ;
Sotānaṃ saṃvaraṃ brūmi ;
Paññāyete pidhiyyare ’’ ti –.( su . ni .1041);
Vuttattā
V0.193 ‘‘ satimā sampajāno vā ’’ ti vuttaṃ .Ettha pana catubbidhaṃ sampajaññaṃ sātthakasappāyagocaraasammohavasena .
Saṃvaravinicchayo .
Saṃvaraniddesavaṇṇanā niṭṭhitā .