Issues
Select Version
နိဿယ
မြန်မာဘာသာ
Khuddasikkhā
Khuddasikkhā

၃၄-ပထဝီ

Author: နိဿယ @ IAPT

၃၄-ပထဝီ

၂၄၂။ ဇာတာဇာတာတိ ဒုဝိဓာ၊ သုဒ္ဓမတ္တိကပံသုကာ။ ဇာတာ ဒဍ္ဎာ စ ပထဝီ၊ ဗဟုမတ္တိကပံသုကာ။ ။

၂၄၃။ စာတုမာသာဓိ‌ကောဝဋ္ဌ၊ ပံသုမတ္တိကရာသိ စ။ သုဒ္ဓ သက္ခရ ပါသာဏ၊ မရုမ္ပကထဝါလုကာ။ ။

၂၄၂-၂၄၃။ ပထဝီစာတိ၊ ကား။ ပထဝီ၊ မြေသည်။ ဇာတာ၊ မြေစစ်ဖြစ်သောမြေ၎င်း။ အဇာတာ၊ မြေစစ်မဟုတ်သောမြေ၎င်း။ ဣတိ၊ သို့။ ဒုဝိဓာ၊ ၏ ။ တာသု၊ တွင်။ [ ထည့်။ ] သုဒ္ဓမတ္တိကပံသုကာ၊ မြေစိုင်သက်သက်, မြေမှုန့်သက်သက်သည်၎င်း။ အဒဍ္ဎာစ၊ မီးမလောင်သော မြေသည်၎င်း။ ဗဟုမတ္တိကပံသုကာ၊ များသောမြေစိုင်, များ‌သော မြေမှုန့်ရှိသော မြေသည်၎င်း။ စာတုမာသာဓိကောဝဋ္ဌပံသုမတ္တိကရာသိစ၊ လေးလထက်အလွန်မိုးစွတ်စိုသောမြေမှုန့်စု, မြေစိုင်စုသည်၎င်း။ ဝါ၊ တစ်ကြိမ်မျှမိုးစွတ်၍လေးလလွန်သောမြေမှုန့်စု, မြေစိုင်စုသည်၎င်း။ ဇာတာ၊ ဇာတပထဝီ မည််၏ ။ သုဒ္ဓသက္ခရပါသာဏ မရုမ္ပကထဝါလုကာ၊ ကျောက်အုတ်သက်သက်, ကျောက်ခဲ သက်သက်, ကျောက်ပြုတ်သက်သက်, အိုးခြမ်းကွဲ သက်သက််, သဲသက်သက်တို့သည်၎င်း။

၂၄၄။ ဒဍ္ဎာ စ ဘူမိ ယေဘုယျ၊ သက္ခရာဒိမဟီ ပိ စ။ ဒုတိယ ဝုတ္တရာသိ စ၊ စာတုမာသောမဝဋ္ဌကော။ ။

၂၄၄။ ဒဍ္ဎာစဘူမိ၊ မီးလောင်မြေသည်၎င်း။ ယေဘုယျသက္ခရာဒိမဟီပိစ၊ ကျောက်စစ်စသည်များသောမြေသည်၎င်း။ စာတုမာသော မဝဋ္ဌကော၊ လေးလအောက်အယုတ် မိုးစွတ်သော။ ဝါ၊ မိုးစွတ်ပြီးမှ လေးလယုတ်သော။ ဝုတ္တရာသိစ၊ ဆိုအပ်ပြီးသော မြေမှုန့်စု, မြေစိုင်စုသည်၎င်း။ ဒုတိယာ၊ ‌နှစ်ခုမြောက်သောအဇာတပထဝီမည်၏ ။

[ မြေစာ အစိုင်အခဲရသော မြေကားမတ္တိက၊ ထိုသို့မရ ကြေမွသည်မှာ ပံသုမည်၏ ။ ]

[ ဩဝဋ္ဌောတိ ယေနကေနစိဥဒကေန ဩဝဋ္ဌော။ ဗုဓာ ပန အာကာသတော‌ဖုဋ္ဌဥဒကေနေဝ၊ န အညတ္ထ ပဟရိတွာ ပတိတဗိန္ဒုနာတိ ဝဒန္တိ-စသည်ဖြင့် ဋီကာသစ်မိန့်၏ ။ ။ ပေါက္ခရဏီအာဒီနံ တဋံ ဘိဇ္ဇိတွာ ဥဒကသာမန္တာ ပတတိ၊ သစေ ဩမကစတုမာသံ ဩဝဋ္ဌံ ဆိန္ဒိတုံ တဋ္ဋတိ၊ စတုမာသတော ဥဒ္ဓံ န ဝဋ္ဋတိ၊ သစေ ပန ဥဒကေယေဝ အတိရေကစတုမာသံ ဩဝဋ္ဌေပိ ဥဒကေယေဝ ဥဒကဿပတိတတ္တာ ဝဋ္ဋတိ-စသောအဋ္ဌကထာနှင့်ဆင်ခြင်၊ ဩဝဿက, ဩဝဋ္ဌသဒ္ဒါတို့သည်လည်း မိုးရေ စွတ်သည်၌သာထင်ကုန်၏ ။ ရာသိသဒ္ဒါ ဣကာရန္တ ပုလ္လိင်။ မုဋ္ဌိပ္ပမာဏတော ဥပရိ ပါသာဏောတိ ဝေဒိတဗ္ဗော။ မုဋ္ဌိပ္ပမာဏာသက္ခရာ။ ကထလာတိ ကပါလ ခဏ္ဍာနိ၊ မရုမ္ပါတိ ကဋသက္ခရာ။ ။ အဋ္ဌကထာ၊

*လက်ဆုပ်မက၊ ပါသာဏ၊ ဆုပ်မျှသက္ခရာ။ ပြုတ်ရှတ်ငယ်စွာ၊ မရုမ္ပ, ခေါ်ကြရွှံ့ကျောက်သာ။

ရွှံ့ကျောက်ဆိုသည်မှာ ရွှံ့နှင့်ရောနှောကောင်းသော ကျောက်စစ် ကျောက်ပြုတ်ဟူလိုသည်၊ ယခုကျောက်စစ်ခေါ်ကြသော ကျောက်ပြုတ်သည် မရုမ္ပလက္ခဏာရှိသည်၊ ကထလ၌ လအက္ခရာကျေ၍ ကထဝါ လုကာရှိသည်။ ]

၂၄၅။ ဒွေ ဘာဂါ တီသု ဘာဂေသု၊ မတ္တိကာ ယဿ ဘူမိယာ။ ယေဘုယျမတ္တိကာ ဧသာ၊ သေသေသု ပိ အယံ နယော။ ။

၂၄၅။ ယဿာဘူမိယာ၊ အကြင်မြေ၏ ။ ဝါ၊ ၌။ ဝါ၊ ကို။ ဓောတေ၊ ရေဆေးလတ်သော်။ [ ထည့်။ ] တီသုဘာဂေသု၊ သုံးပါးကုန်သောအဖို့တို့တွင်။ ‌ဒွေဘာဂါ၊ နှစ်ဖို့တို့သည်။ မတ္တိကာ၊ မြေစိုင်တို့တည်း။ ဧကောဘာဂေါ၊ တစ်ဖို့ကား။ သက္ခရာဒိ၊ ကျောက်ဆုပ်စသည်တည်း။ [ ထည့်။ ] ဧသာ၊ ဤမြေသည်။ ယေဘုယျမတ္တိကာ၊ မြေစိုင်များသောမြေမည်၏ ။ သေသေသုပိ၊ ကြွင်းသောယေဘုယျပံသုစသည်တို့၌လည်း။ အယံနယော၊ ဤနည်းပင်တည်း။ [ ယဿ၌ အာကိုရဿပြုသည်။ ]

[ မြေညက်နှစ်ဖို့၊ ကျောက်ခဲ, ကျောက်ဆုပ်, ကျောက်ပြုတ်, အိုးကွဲ, သံတစ်ဖို့ရှိမူ ယေဘုယျပံသုမည်၏ ၊ ကျောက်ခဲ, ကျောက်ဆုပ်, ကျောက်ပြုတ်, အိုးကွဲ, သဲနှစ်ဖို့၊ မြေစိုင်, မြေညက်တစ်ဖို့ရှိမူ ယေဘုယျပါသာဏ စသည်မည်၏ဟူလို။ ]

၂၄၆။ ပါစိတ္တိ ခနနေ ဇာတေ၊ ဇာတသညိဿ ဒုက္ကဋံ။ ဒွေ ဠှဿာ ဇာတသညိဿ၊ နာပတ္တာဏာပနေ တထာ။ ။

၂၄၆။ ဇာတေ၊ ဇာတပထဝီ၌။ ဇာတသညိဿ၊ မြေစစ်ဟု အမှတ်ရှိလျက်။ ခနနေ၊ တူးခြင်းကြောင့်။ ပါစိတ္တိ၊ သင့်၏ ။ ဒွေဠှဿ၊ ဇာတ‌လော, အဇာတလောဟုနှလုံးနှစ်ခွရှိလျက်။ ခနနေ၊ ကြောင့်။ ဒုက္ကဋံ၊ ၏ ။ အဇာတသညိဿ၊ မြေစစ်မဟုတ်ဟု အမှတ်ရှိ၍။ ခနနေ၊ ကြောင့်။ အနာပတ္တိ၊ အာပတ်မသင့်။ အာဏာပနေ၊ သူတစ်ပါးကို စေခိုင်းရာ၌။ ဝါ၊ ကြောင့်။ တထာ၊ ထို့အတူ ပါစိတ်, ဒုက္ကဋ်, အနာပတ်တည်း။

၂၄၇။ ပဟာရေ ပဟာရာပတ္တိ၊ ခနမာနဿ အတ္တနာ။ ဧကာယာဏတ္တိယာ ဧကာ၊ နာနာဏတ္တီသု ဝါစသော။ ။

၂၄၇။ အတ္တနာခနမာနဿ၊ ကိုယ်တိုင်တူးသော ရဟန်းအား။ ပဟာရေ ပဟာရေ၊ တူးတိုင်းတူးတိုင်း။ အာပတ္တိ၊ ပါစိတ်အာပတ်သင့်၏ ။ ဧကာယာဏတ္တိယာ၊ တစ်ကြိမ်စေခိုင်းခြင်းကြောင့်။ ဧကာ၊ အာပတ်တစ်ချက်သင့်၏ ။ နာနာဏတ္တီသု၊ အထူးထူးစေခိုင်းခြင်းတို့၌။ ဝါစသော၊ စကားခွန်းတိုင်း ခွန်းတိုင်း။ အာပတ္တိ၊ သင့်၏ ။

[ အကပ္ပိယကပ္ပိယဝေါဟာရကို ဣမံစသည်ဖြင့်ပြ၏ ။ ]

၂၄၈။ ဣမံ ဌာနမိမံ ကန္ဒ၊ မိဓ ဝါပိံ ခနေတ္ထ စ။ ဇာလေဟဂ္ဂိန္တိ ဝါ ဝတ္တုံ၊ နိယမေတွာ န ဝဋ္ဋတိ။ ။

၂၄၈။ ဣမံဌာနံ၊ ဤအရပ်ကို။ ခန၊ တူးလော့။ ဣမံကန္ဒံ၊ ဤအဖုကို။ ခန၊ လော့။ ဣဓ၊ ဤအရပ်၌။ ဝါပိံ၊ ရေအိုင်ကို။ ခန၊ ‌ လော့။ ဧတ္ထစ၊ ဤအရပ်၌လည်း။ အဂ္ဂိံ၊ မီးကို။ ဇာလေဟိ၊ ညှိလော့။ ဣတိဝါ၊ ဤသို့လည်း။ နိယမေတွာ၊ မှတ်၍။ ဝတ္တုံ၊ ဆိုခြင်းငှါ။ ဝါ၊ သည်။ နဝဋ္ဋတိ၊ မအပ်။

၂၄၉။ ထမ္ဘဿိမဿ အာဝါဋံ၊ မတ္တိကံ ဇာနမာဟရ။ ကရောဟိ ကပ္ပိယဉ္စေတိ၊ ဝစနံ ဝဋ္ဋတေ ဒိသံ။ ။

၂၄၉။ ဣမဿထမ္ဘဿ၊ ဤတိုင်၏ ။ အာဝါဋံ၊ တွင်းကို။ ဇာန၊ သိလော့။ ဣမံမတ္တိကံ၊ ‌ ဤမြေစိုင်ကို။ အာဟရ၊ ဆောင်ခဲ့။ ကပ္ပိယံ၊ ကပ္ပီခြင်းကို။ ကရောဟိ၊ ‌ လော့။ ဣတိစ၊ ဤသို့လည်း။ ဧဒိသံ၊ ဤသို့သဘောရှိသော။ ဝစနံ၊ စကားသည်။ ဝဋ္ဋတိ၊ ၏ ။

[ ဇာနမာဟရကို ဇာန ဣမံ အာဟရဖြတ်။ ]

[ ကပ္ပိယာကပ္ပိယမြေအထူးကို အသမ္ဗန္ဓံစသည်ဖြင့်ပြ၏ ။ ]

၂၅၀။ အသမ္ဗန္ဓံ ပထဝိယာ၊ သုက္ခကဒ္ဒမအာဒိကံ။ ကောပေတုံ တနုကံ လဗ္ဘ၊ မုဿိဉ္စ နီယကဒ္ဒမံ။ ။

၂၅၀။ ပထဝိယာ၊ ‌အောက်မြေနှင့်။ အသမ္ဗန္ဓံ၊ မစပ်သော။ သုက္ခကဒ္ဒမအာဒိကံ၊ ခြောက်သောညွန်စသည်ကို၎င်း။ တနုကံ၊ ကျဲသော။ ဥဿိဉ္စနီယကဒ္ဒမံ၊ အိုးဖြင့်ခပ်၍ သွန်းလောင်းအပ်သော ညွန်စေးရည်ကို၎င်း။ ကောပေတုံ၊ ဖျက်ခြင်းငှါ။ လဗ္ဘံ၊ ရအပ်၏ ။

၂၅၁။ ဂဏ္ဍုပ္ပါဒံ ဥပစိကာ၊ မတ္တိကံ မူသိကုက္ကိရံ။ စာတုမာသာဓိကောဝဋ္ဌံ၊ လေဍ္ဍာဒိဉ္စ န ကောပယေ။ ။

၂၅၁။ စာတုမာသာဓိကောဝဋ္ဌံ၊ လေးလထက်အလွန်မိုးစွတ်သော။ ဝါ၊ သော။ ဂဏ္ဍုပ္ပါဒံ၊ တီကျစ်စာမြေကို၎င်း။ ဥပစိကာမတ္တိကံ၊ ခြပုန်းအိမ်မြေကို၎င်း။ မူသိကုက္ကိရံ၊ ကြွက်ကျစ်စာမြေကို၎င်း။ လေဍ္ဍာဒိဉ္စ၊ ထွန်သွားဖြင့်ဖြတ်သော မြေစိုင်ကို၎င်း။ နကောပယေ၊ မဖျက်ရာ။

[ မူသိကုက္ကိရန္တိ မူသိကာနံ ဥက္ကိရော ခဏိတွာ ဗဟိကတပံသုရာသိ မူသိကုက္ကိရော။ ။ဋီကာသစ်။ ကိရ ဝိကိရဏေ။ ဓာတ်နက်။ ဤတွင် ပုရာဏသေနာသနံ ဟောတိ အစ္ဆဒနံ ဝါ ဝိနစ္ဆဒနံ ဝါ အတိရေကစာတုမာသံဩဝဋ္ဌံ ဇာတ ပထဝီသင်္ခမေဝ ဂစ္ဆတိ-ဟူသောအဋ္ဌကထာ၌ ဇာတပထဝီထက် ကျောင်းဆောက်လျှင် ကျောင်းအောက် မိုး‌လွတ်မြေသည် ကာလလျားသဖြင့် အဇာတပထဝီဖြစ်ရာ၏ဟု အယူရှိကြသည်ကားမသင့်၊ မြေကျောင်း၌ အကျည်မြှင့်သောမြေ, ယခုကျောင်းများ၌ ဖို့မြေကိုယူရမည်။ ]

၂၅၂။ ပတိတေ ဝါပိအာဒီနံ၊ ကူလေ ဥဒကသန္တိကေ။ ပါသာဏေ စ ရဇေ လဂ္ဂေ၊ ပတိတေ နဝသောဏ္ဍိယာ။ ။

၂၅၃။ ဝမ္မိကေ မတ္တိကာကုဋ္ဋေ၊ အဗ္ဘောကာသုဋ္ဌိတေ တထာ။ ယေဘုယျကထလဋ္ဌာနေ၊ တိဋ္ဌတိဋ္ဌကကုဋ္ဋကော။ ။

၂၅၂-၂၅၃။ ဝါပိအာဒီနံ၊ ထုံးအိုင်စသည်တို့၏ ။ ဥဒကသန္တိကေ၊ ရေ၏အနီး၌။ ပတိတေ၊ ကျသော။ ကူလေ၊ ကမ်းပါး၌၎င်း။ ပါသာဏေစ ရဇေ လဂ္ဂေ၊ ကျောက်ဖျာ၌ကပ်သောမြူ၌၎င်း။ နဝသောဏ္ဍိယာ၊ တူးသစ်စထုံးအိုင်၌။ ပတိတေ၊ သော။ ရဇေ၊ မြူ၌၎င်း။ အဗ္ဘောကာသုဋ္ဌိတေ၊ လွင်တီးခေါင်၌တက်သော။ ဝမ္မိကေ၊ တောင်ပို့၌၎င်း။ မတ္တိကာကုဋ္ဋေ၊ မြေနံရံ၌၎င်း။ တထာ၊ ထိုတီကျစ်စာမြေစသည်နှင့်အတူတည်း။ ဣဋ္ဌကကုဋ္ဋကော၊ အုတ်နံရံသည်။ ယေဘုယျကထလဋ္ဌာနေ၊ အိုးခြမ်းများသော မြေအရာ၌။ တိဋ္ဌတိ၊ တည်၏ ။

၂၅၄။ ထမ္ဘာဒိံ ဂဏှိတုံ ဘူမိံ ၊ သဉ္စာလေတွာ ဝိကောပယံ။ ဓာရာယ ဘိန္ဒိတုံ ဘူမိံ ၊ ကာတုံ ဝါ ဝိသမံ သမံ။ ။
၂၅၅။ သမ္မဇ္ဇနီဟိ ဃံသိတုံ၊ ကဏ္ဋကာဒိံ ပဝေသိတုံ။ ဒဿေဿာမီတိ ဘိန္ဒန္တော၊ ဘူမိံ စင်္ကမိတုံ ပဒံ။ ။

၂၅၆။ ဃံသိတုံ အင်္ဂပစ္စင်္ဂံ ၊ ကဏ္ဍုရောဂီ တဋာဒိသု။ ဟတ္ထံ ဝါ ဓောဝိတုံ ဘူမိံ ၊ ဃံသိတုံ န စ ကပ္ပတိ။ ။

၂၅၄-၂၅၅-၂၅၆။ သဉ္စာလေတွာ၊ ထိုမှဤမှလှုပ်ရှား၍။ ဘူမိံ၊ မြေကို။ ဝိကောပယံ၊ ဖျက်ဆီးလျက်။ ထမ္ဘာဒိံ၊ တိုင်စသည်ကို။ ဂဏှိတုံ၊ ငှါ၎င်း။ ဓာရာယ၊ ကျင်ငယ်အယဉ်ဖြင့်။ ဘူမိံ၊ ကို။ ဘိန္ဒိတုံ၊ ဖျက်ခြင်းငှါ၎င်း။ ဝိသမံ၊ မညီညွတ်ရာအရပ်ကို။ သမံ၊ အညီအမျှ။ ကာတုံ၊ ငှါ။ သမ္မဇ္ဇနီဟိ၊ တံမြက်တို့ဖြင့်။ ဃံသိတုံဝါ၊ ပွတ််ခြင်းငှါ၎င်း။ ကဏ္ဋကာဒိံ၊ ဆူးစသည်ကို။ ဘူမိံ၊ သို့။ ပဝေသိတုံ၊ သွင်းခြင်းငှါ၎င်း။ ပဒံ၊ ခြေရာကို။ ဒဿေဿာမီတိ၊ ပြအံ့ဟူ၍။ ဘူမိံ၊ ကို။ ဘိန္ဒန္တော၊ ဖျက်လျက်။ စင်္ကမိတုံ၊ ငှါ၎င်း။ ကဏ္ဍုရောဂီ၊ ဝဲနာ, ယားနာ ရှိသည်ဖြစ်၍။ တဋာဒီသု၊ ကမ်းပါးစသည်တို့၌။ အင်္ဂပစ္စင်္ဂံ၊ အင်္ဂါကြီးငယ်ကို။ ဃံသိတုံ၊ ပွတ်ခြင်းငှါ၎င်း။ ဟတ္ထံ၊ လက်ကို။ ဓောဝိတုံ၊ ဆေးခြင်းငှါ။ ဘူမိံ၊ ကို။ ဃံသိတုံ၊ ငှါ၎င်း။ နစကပ္ပတိ၊ မအပ်သည်သာလျှင်တည်း။

[ ဟတ္ထံ ဓောဝိဿာမီတိ ပထဝိံ ဃံသန္တိ၊ န ဝဋ္ဋတိ၊ ဟူသော အဋ္ဌကထာကိုမှီ၍ တစ်ဝါကျတည်းသမ္ဗန်။ ]

၂၅၇။ ထမ္ဘာဒိဥဇုကုဒ္ဓါရော၊ ပါသာဏာဒိ ပဝဋ္ဋနံ။ သာခါဒိကဍ္ဎနံ ရုက္ခ၊ လတာစ္ဆေဒန ဖာလနံ။ ။

၂၅၈။ သေကော ပဿာဝအာဒီနံ၊ သုဒ္ဓစိတ္တဿ ဝဋ္ဋတိ။ အလ္လဟတ္ထံ ဌပေတွာန၊ ရဇဂ္ဂါဟော စ ဘူမိယာ။ ။

၂၅၇-၂၅၈။ ထမ္ဘာဒိ ဥဇုကုဒ္ဓါရော၊ တိုင်စသည်ကို ဖြောင့်ဖြောင့်နုတ်ခြင်းသည်၎င်း။ ပါသာဏာဒိပဝဋ္ဋနံ၊ ကျောက်စသည်ကို လှိမ့်ခြင်းသည်၎င်း။ သာခါဒိကဍ္ဎနံ၊ သစ်ခက််စသည်ကို ငင်ခြင်းသည်၎င်း။ ရုက္ခလတာစ္ဆေဒနဖာလနံ၊ သစ်ပင်နွယ်ကိုဖြတ်ခြင်း, ခွဲခြင်းသည်၎င်း။ ပဿာဝအာဒီနံ၊ ကျင်ငယ်စသည်တို့ကို။ သေကော၊ သွန်းခြင်းသည်၎င်း။ ဘူမိယာ၊ ၌။ အလ္လဟတ္ထံ၊ စိုသောလက်ကို။ ဌပေတွာန၊ ၍။ ရဇဂ္ဂါဟောစ၊ မြူကိုယူခြင်းသည်၎င်း။ သုဒ္ဓစိတ္တဿ၊ မပျက်စေချင် စင်သော စိတ်ရှိသောရဟန်းအား။ ဝဋ္ဋတိ၊ ၏ ။

အဂ္ဂိဿ အနုပါဒါနေ၊ ကပါလေ ဣဋ္ဌကာယ ဝါ။ ပါတေတုံ လဗ္ဘတေ အဂ္ဂိံ ၊ ဘူမိယံ ဝါ ဝသေ သတီတိ။ ။

အဂ္ဂိဿအနုပါဒိနေ၊ မီး၏လောင်စာမဟုတ်သော။ ကပါလေ၊ အိုးကင်း၌၎င်း။ ဣဋ္ဌကာယဝါ၊ အုတ်၌၎င်း။ အဝသေသတိ၊ လိုမပါနိုး အစိုးမရသည်ရှိသော်။ ဘူမိယံဝါ၊ ၌၎င်း။ အဂ္ဂိံ၊ ကို။ ပါတေတုံ၊ ငှါ။ လဗ္ဘတေ၊ ရအပ်၏ ။

[ ဝသော ပဘုတ္တအာယတ္တေတိဟိ နိဃဏ္ဍု၊ နဝ‌သော-အဝသော၊ တသ္မိံ အပဘုတ္တေတိအတ္ထော။ ။ဋီကာသစ်။ ဝသာဝိလီနတေလသ္မိံ ၊ ဝသင်္ဂါဝဉ္ဈ-ဂါဝိသု။ ။ အဘိဓာန်။ ဤ၌ ဝသင်္ဂနှင့်ထို၌ ဘုတ္တပရိယာယ်ပင်။ ]

ပထဝီပြီး၏ ။