4. Buddheniyā vatthumhi ayamānupubbīkathā
Jambudīpe kira pubbe pāṭaliputtanagare sattāsītīkoṭinihitadhanaṃ ekaṃ seṭṭhikulaṃ ahosi , tassa pana seṭṭhino ekāyeva dhītā ahosi nāmena buddhenināma , tassā sattavassikakāle mātāpitaro kālamakaṃsu , tasmiṃ kule sabbaṃ sāpateyyaṃ tassāyeva ahosi , sā kira abhirūpā pāsādikā paramāya vaṇṇapokkharatāya samannāgatā devaccharapaṭibhāgā piyāca ahosi manāpā , saddhā pasannā ratanattayamāmikā paṭivasati , tasmiṃ pana nagare seṭṭhisenāpatiuparājādayo taṃ attano pādaparicārikaṃ kāmayamānā manusse pesesuṃ paṇṇākārehi saddhiṃ , sā taṃ sutvā cintesi , mayhaṃ mātāpitaro sabbaṃ vibhavaṃ pahāya matā , mayā pana tathā agantabbaṃ , kiṃ me patikulena , kevalaṃ
M0.20 vittavināsāya bhavati , mayā pani maṃ dhanaṃ buddhasāsaneyeva nidahituṃ vaṭṭatīti cintesi , cintetvā ca pana tesaṃ na mayhaṃ patikulenatthoti paṭikkhipi , sā tato paṭṭhāya mahādānaṃ pavattentī samaṇabrahmaṇe santappesi , tenettha . 1.
Catuddisāyātajinatrajānaṃ ,
Āpānabhūtaṃ gharamāsi tassā ;
Yadicchita ppaccayalābha hetu ,
Devaddumovāsi mahānubhāvo .
2.
Pupphūpahārādi vitānalaṅkatā ,
Padīpa paññatta subhāsanāvalī ;
Sukhāsanāsīna vasīhilaṅkatā ,
Tassāsi tasmiṃ varadānasālā .
3.
Sudhotahatthā sucipuññacittā ,
Sadādarā rakkhitapañcasīlā ;
Buddhenināmā karuṇā guṇaggā ,
Adā mahādānavaraṃ pasatthanti .
Athāparabhāge eko assavāṇijako assa-vāṇijjāya pubbantāparantaṃ gacchanto āgamma imissā gehe nivāsaṃ gaṇhi , atha so vāṇijo taṃ disvā dhītusinehaṃ pati ṭṭhā pe tvā gandhamālavatthālaṅkārādīhi tassā upakārako hutvā gamanakāle amma etesu assesu tava ruccanakaṃ assaṃ gaṇhāhīti āha , sāpi asse oloketvā ekaṃ sindhavapotakaṃ disvā etaṃ me dehīti āha , vāṇijo amma eso sindhavapotako , appamattā hutvā paṭijaggāhīti vatvā taṃ paṭipādetvā agamāsi .
Sāpi taṃ paṭijaggamānā ākāsagāmibhāvaṃ ñatvā sammā paṭijaggantī evaṃ cintesi , puññakaraṇassa
M0.21 me sahāyo laddhoti , agatapubbāca me bhagavato samāraṃ mārabalaṃ vidhametvā buddhabhūtassa jayamahābodhibhūmi , yannūnāhaṃ tattha gantvā bhagavato jayamahābodhiṃ vandeyyanti cintetvā ba hū rajatasuvaṇṇamālādayo kārāpetvā ekadivasaṃ assa mabhiruyha ākāsena gantvā bodhimālake ṭhatvā āgacchantuayyā suvaṇṇamālā pūjetuṃti ugghosesi .Tenettha .
4.
Yato paṭṭhāyahaṃ buddha , sāsane suddhamānasā ;
Pasannā tena saccena , mamānuggahabuddhiyā .
5.
Āgacchantu namassantu , bodhiṃ pūjentu sādhukaṃ ;
Soṇṇamālāhi sambuddha , puttā ariyasāvakā .
6.
Sutvā taṃ vacanaṃ ayyā , bahū sīhaḷavāsino ;
Āgamma nabhasā tattha , vandiṃ suca mahiṃsucāti .
Tato ppatuti sā kumārikā buddhasāsane atīva pasannā niccameva assa mabhiruyha āgantvā ariyehi saddhiṃ mahābodhiṃ suvaṇṇamālāhi pūjetvā gacchati , atha pāṭaliputtanagaropavane vanacarā tassā abhiṇhaṃ gacchantiyā ca āgacchantiyā ca rūpasampattiṃ disvā rañño kathesuṃ .
Mahārāja evarūpā kumārikā assa mabhiruyha āgantvā nibaddhaṃ vanditvā gacchati .
Devassānurūpā aggamahesī bhavitunti , rā jā taṃ sutvā tenahi bhaṇe gaṇhatha naṃ kumāriṃ , mama aggamahesiṃ karomīti purise payojesi , tena payuttapurisā bodhipūjaṃ katvā āgacchantiṃ gaṇhāmāti tattha nilīnā gahaṇasajjā aṭṭhaṃsu , tadā sā kumārikā assa mabhiruyha mahābodhimaṇḍaṃ gantvā vītarogehi saddhiṃ pupphapūjaṃ katvā vanditvā nivatti , atha tesu eko dhammarakkhita ttheronāma tassā eva māha , bhagini taṃ antarāmagge corā gaṇhitukāmā ṭhitā , asukaṭṭhānaṃ patvā appamattā
M0.22 sīghaṃ gacchāti , sāpi gacchantī taṃ ṭhānaṃ patvā corehi anubandhitā assassa paṇhiyā saññaṃ datvā pakkāmi , corā pacchato pacchato anubandhiṃsu .Asso vegaṃ ja ne tvā ākāsa mullaṅghi , kumārikā vegaṃ sandhāretuṃ asakkontī assassa piṭṭhito parigalitvā patantī mayā katūpakāraṃ sara puttāti āha , so patantiṃ disvā vegenā gantvā piṭṭhiyaṃ nisīdāpetvā ākāsato netvā sa ka ṭṭhā ne yeva patiṭṭhāpesi .
Tasmā .
7.
Tiracchānagatāpevaṃ , sarantā upakārakaṃ ;
Na jahantīti mantvāna , kataññū hontu pāṇinoti .
Tato sā kumārikā sattā sītikoṭidhanaṃ buddhasāsaneyeva cajitvā yāvajīvaṃ sīlaṃ rakkhitvā uposathakammaṃ ka tvā ta to cutā sutta ppabuddho viya devaloke nibbattīti .
8.
Atitaruṇavayā bho mātugāmāpi evaṃ ,
Vividhakusalakammaṃ katva saggaṃ vajanti ;
Kusalaphalamahantaṃ maññamānā bhavantā ,
Bhavatha katha mupekkhā dānamānādikamme .
Buddheniyā vatthuṃ catutthaṃ .