Issues
Cūḷavagga-ṭīkā
Cūḷavagga-ṭīkā

Pañcavatthuyācanakathāvaṇṇanā

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

Pañcavatthuyācanakathāvaṇṇanā

343. Tikabhojanan ti tīhi bhuñjitabbabhojanaṃ , tiṇṇaṃ ekato paṭiggahetvā bhuñjituṃ paññapessāmīti attho .
Kokālikotiādīni catunnaṃ devadattapakkhiyānaṃ gaṇapāmokkhānaṃ nāmāni .
Āyukappan ti ekaṃ mahākappaṃ asītibhāgaṃ katvā tato ekabhāgamattaṃ kālaṃ antarakappasaññitaṃ kālaṃ .
Āyasmantaṃ ānandaṃ etadavocāti ( udā . aṭṭha .48) devadatto sabbaṃ saṅghabhedassa pubbabhāgaṃ nipphādetvā ‘‘ ekaṃseneva ajja āveṇikaṃ uposathaṃ saṅghakammañca karissāmī ’’ ti cintetvā etaṃ ‘‘ ajjatagge ’’ tiādivacanaṃ avoca .
Tattha aññatreva bhagavatāti vinā eva bhagavantaṃ , taṃ satthāraṃ akatvāti attho .
Aññatra bhikkhusaṅghā uposathaṃ karissāmi saṅghakammāni cāti bhagavato ovādakārakaṃ bhikkhusaṅghaṃ vinā maṃ anuvattantehi bhikkhūhi saddhiṃ āveṇikaṃ uposathaṃ saṅghakammāni ca karissāmi .
Ajjatagge , bhante , devadatto saṅghaṃ bhindissatīti bhedakārakānaṃ sabbesaṃ devadattena sajjitattā ‘‘ ekaṃseneva devadatto ajja saṅghaṃ bhindissatī ’’ ti maññamāno evamāha .
Bhindissatīti dvidhā karissati .
EtamatthaṃV3.379 viditvāti etaṃ avīcimahānirayuppattisaṃvattaniyaṃ kappaṭṭhiyaṃ atekicchaṃ devadattena nibbattiyamānaṃ saṅghabhedakammaṃ sabbākārato viditvā .
Imaṃ udānan ti kusalākusalesu yathākkamaṃ sappurisāsappurisānaṃ sukarā paṭipatti , na pana nesaṃ akusalakusalesūti idamatthavibhāvanaṃ udānaṃ udānesi .
Tattha sukaraṃ sādhunā sādhūti attano paresañca hitaṃ sādhetīti sādhu , sammāpaṭipanno .
Tena sādhunā sāriputtādinā sāvakena paccekasambuddhena sammāsambuddhena aññena vā lokiyasādhunā sādhu sundaraṃ bhaddakaṃ attano paresañca hitasukhāvahaṃ sukaraṃ sukhena kātuṃ sakkā .
Sādhu pāpena dukkaran ti tadeva pana vuttalakkhaṇaṃ sādhu pāpena devadattādināM3.416 pāpapuggalena dukkaraṃ kātuṃ na sakkā , na so taṃ kātuṃ sakkotīti attho .
Pāpaṃ pāpena sukaran ti pāpaṃ asundaraṃ attano paresañca anatthāvahaṃ pāpena yathāvuttapāpapuggalena sukaraṃ sukhena kātuṃ sakkuṇeyyaṃ .
Pāpamariyehi dukkaran ti ariyehi pana buddhādīhi taṃ pāpaṃ dukkaraṃ durabhisambhavaṃ .
Setughātoyeva hi tesaṃ tatthāti dīpeti .