Issues
Select Version
Bhikkhu Bodhi
English
sāsanāre-သာသနာရေး
မြန်မာဘာသာ
Ekakanipātapāḷi

4. Catutthavaggo

Author: sāsanāre-သာသနာရေး @ IAPT

ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ သေယျထာပိ၊ ကား။ ဣမသ္မိံ ဇမ္ဗုဒီပေ၊ ဤသပြေကျွန်း၌။ [ဤသပြေပင်အမှတ်အသားဖြင့် ထင်ရှားသောကျွန်း၌။ ဇမ္ဗုယာပညာတော ဒီပေါ ဇမ္ဗုဒီပေါ] အာရာမရာမဏေယျကံ၊ ပန်းခြံ သစ်သီးခြံတို့၏ပျော်မွေ့ဖွယ်ကောင်းကုန်သည် အဖြစ်သည်လည်းကောင်း။ ဝါ၊ ပျော်မွေ့ဖွယ်ပန်းခြံသည်လည်းကောင်း။အာရာမရာမဏေယျကံစသည်။ ။ ဤပုဒ်တို့၏ နောက်တစ်နည်းအနက်မှာ သင့်လျော်၍ ပေးရသောအနက်တည်း။ ဝစနတ္ထကိုကား သဒ္ဒါအနေအထားသို့လိုက်၍ "ရမိတဗ္ဗာတိ ရမဏီယာ၊ ရမဏီယာနံ ဘာဝေါ ရာမဏေယျံ (ဏျပစ္စည်း) တမေဝ ရာမဏေယျကံ၊ အာရာမာနံ ရာမဏေယျကံ အာရာမရာမဏေယျကံ" ဟု ပြု။ သဒ္ဒါကျမ်း ဟူသမျှတို့၏ ဘာဝတဒ္ဓိတ်ခန်းတို့၌ကား "ရာမဏီယကံ" ဟုချည်း ရုပ်စီရင်သည်။ ဥဂ္ဂတံ ကူလံ ဥဿိတဘာဝေါဧတဿာတိ ဥက္ကူလံ- မြင့်တက် မိုမောက်သည်၏ အဖြစ်ရှိသောအရပ်၊ ဝါ-မြင့်မောက်သောအရပ်။ ဝိဂတံ ကူလံ ဧတဿာတိ ဝိကူလံ- ကင်းသောမိုမောက်သည် အဖြစ်ရှိသောအရပ်၊ ဝါ- ချိုင့်ဝှမ်းအရပ်။ ဒုက္ခေန ဂစ္ဆိယတေတိဒုဂ္ဂံ၊ ဝိသေသေန ဒုဂ္ဂံ ဝိဒုဂ္ဂံ၊ နဒီန ဝိဒုဂ္ဂံ နဒီဝိဒုဂ္ဂံ- မြစ်တို့၏ အထူးခက်ခဲစွာသွားအပ်သောအရပ် (မြစ်ပ္ပါးလက်တက်အရပ်)။ တိကနိပါတ်စာပိုဒ် (၅၁) ၌ကားမြစ်အလယ်ကျွန်းကိုယူရ၏။ [အာရာမ၊ အာရာမ်၊ခြံ] ဝနရာမဏေယျကံ၊ တောတို့၏ ပျော်မွေ့ဖွယ်ကောင်းကုန်သည် အဖြစ်သည်လည်းကောင်း။ ဝါ၊ ပျော်မွေ့ဖွယ်တောသည်လည်းကောင်း။ ဘူမိရာမဏေယျကံ၊ မြေပြန့်မြေညီအရပ်တို့၏ ပျော်မွေ့ဖွယ်ကောင်းကုန်သည် အဖြစ်သည်လည်းကောင်း။ ပေါက္ခရဏိရာမဏေယျကံ၊ ရေကန်တို့၏ ပျော်မွေ့ဖွယ်ကောင်းကုန်သည်အဖြစ်သည်လည်းကောင်း။ ဝါ၊ ပျော်မွေ့ဖွယ်ရေကန်သည်လည်းကောင်း။ အပ္ပမတ္တကံ၊ နည်းသောအတိုင်းအတာရှိ၏။ အထခေါ၊ စင်စစ်သော်ကား။ ဥက္ကူလဝိကူလံ၊ မြင့်မောက်သောအရပ်,ချိုင့်ဝှမ်းအရပ်လည်းဖြစ်သော။ နဒီဝိဒုဂ္ဂံ၊ အစိတ်စိတ်အမွှာမွှာကွဲသဖြင့် ခက်ခဲစွာသွားလာရသော မြစ်မွှာမြစ်ပွားအရပ်လည်းဖြစ်သော။ ခါဏုကဏ္ဋကဋ္ဌာနံ၊ သစ်ငုတ်, ဆူးငြောင့်ပေါများသော အရပ်လည်းဖြစ်သော။ ပဗ္ဗတဝိသမံ၊ မညီညာသော တောင်ကုန်းအရပ်လည်းဖြစ်သော။ ယဒိဒံ (ယ ဣဒံ ဌာနံ)၊ အကြင်အရပ်သည်။ (အတ္ထိ၊ ရှိ၏။) ဧတဒေဝ (ဌာနံ)၊ ထိုအရပ်သည်သာ။ ဗဟုတရံ၊ သာ၍များ၏။ ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဧဝမေဝံ၊ ဤအတူပင်။ ယေ(သတ္တာ)၊ အကြင်သတ္တဝါတို့သည်။ ထလဇာ၊ ကြည်းကုန်း၌ ဖြစ်ကုန်၏။ တေ သတ္တာ၊ ထိုသတ္တဝါတို့သည်။ အပ္ပကာ၊ နည်းပါးကုန်၏။ အထခေါ၊ ကား။ ယေ(သတ္တာ)၊ တို့သည်။ ဩဒကာ၊ ရေ၌ဖြစ်ကုန်၏။ [ဥဒကေ ဇာတာ ဩဒကာ] ဧတေဝ သတ္တာ၊ ထိုသတ္တဝါတို့သည်သာ။ ဗဟုတရာ၊ သာ၍များကုန်၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဧဝမေဝံ၊ ပင်။ ယေ (သတ္တာ)၊ တို့သည်။ မနုဿေသု၊ လူတို့၌။ ပစ္စာဇာယန္တိ၊ ဖြစ်ကုန်၏။ တေ သတ္တာ၊ တို့သည်။ အပ္ပကာ၊ ကုန်၏။ အထခေါ၊ ကား။ ယေ(သတ္တာ)၊ တို့သည်။ မနုဿေဟိ၊ လူတို့မှ။ အညတြ၊ အခြားသော အပါယ်လေးဘုံသားတို့၌။ ပစ္စာဇာယန္တိ၊ ဖြစ်ကုန်၏။ ဧတေဝ သတ္တာ၊ သာ။ ဗဟုတရာ။ ပ။
ယေ (သတ္တာ)၊ တို့သည်။ မဇ္ဈိမေသု၊ အလယ်ပိုင်းဖြစ်ကုန်သော။ ဇနပဒေသု၊ (ပတိရူပဒေသဖြစ်ကုန်) ဇနပုဒ်တို့၌။ ပစ္စာဇာယန္တိ၊ ၏။ တေ သတ္တာ အပ္ပကာ။ အထခေါ ယေ(သတ္တာ)၊ တို့သည်။ ပစ္စန္တိမေသု၊ (ပတိရူပဒေသ၏) အစွန်အဖျား၌ ဖြစ်ကုန်သော။ ဇနပဒေသု၊ ဇနပုဒ်တို့၌။ အဝိညာတာရေသု၊ မသိနားမလည်ကုန်သော။ မိလက္ခေသု၊ မိလက္ခလူရိုင်းတို့၌။ ပစ္စာဇာယန္တိ၊ ၏။ ဧတေဝ သတ္တာ ဗဟုတရာ။ ပ။
ယေ (သတ္တာ)၊ တို့သည်။ ပညဝန္တော၊ ပညာရှိကုန်၏။ (ကမ္မဿကတာပညာ,ဈာနပညာ,ဝိပဿနာပညာ,မဂ်ပညာ, ဖိုလ်ပညာ ရှိကုန်၏) အဇဠာ၊ ထုံထိုင်းဖျင်းအသူ မဟုတ်ကုန်။ အနေဠမူဂါ၊ ခံတွင်းမှ လျောကျသောအာရည်တံထွေး မရှိကုန်။ [မုခတော ဂလတီတိ မုခါ၊ ဧဠာ မုခါ ယေသန္တိဧဠမူဂါ။ မုခကို မူဂပြု။ န ဧဠမူဂါ အနေဠမူဂါ] သုဘာသိတဒုဗ္ဘာသိတဿ၊ ကောင်းစွာပြောအပ်သော စကား, မကောင်းသဖြင့် ပြောအပ်သောစကား၏။ အတ္ထံ၊ အနက်အဓိပ္ပါယ်ကို။ အညာတုံ၊ သိခြင်းငှာ။ ပဋ္ဋိဗလာ၊ စွမ်းနိုင်ကုန်၏။ တေ သတ္တာ အပ္ပကာ။ အထခေါ ယေ (သတ္တာ) ဒုပ္ပညာ၊ ပညာမရှိကုန်။ ဇဠာ၊ ထုံထိုင်းဖျင်းအကုန်၏။ ဧဠမူဂါ၊ ခံတွင်းမှ လျောကျသောအာရည် တံထွေးရှိကုန်၏။ ပ။ အညာတုံ၊ ငှာ။ နပဋ္ဋိဗလာ၊ မစွမ်းနိုင်ကုန်။ ဧတေဝ သတ္တာ ဗဟုတရာ။
အရိယေန၊ မြင့်မြတ်သန့်ရှင်း အပြစ်ကင်းသော။ ပညာစက္ခုနာ၊ ပညာမျက်စိနှင့်။ (ဝိပဿနာပညာ,မဂ်ပညာမျစ်စိနှင့်) သမန္နာဂတာ၊ ပြည့်စုံကုန်၏။ ပ။ အဝိဇ္ဇာဂတာ၊ အဝိဇ္ဇအမှောင်နှင့် တကွဖြစ်ကုန်၏။ သမ္မူဠှာ၊ ပြင်းစွာတွေဝေကုန်၏။ ပ။
တထာဂတံ၊ မြတ်စွာဘုရားကို။ ဒဿနာယ၊ ဂုဏ်တော်ထင်ထင် ဖူးမြင်ခြင်းငှာ။ လဘန္တိ၊ ရကုန်၏။ ပ။ နလဘန္တိ၊ မရကုန်၏။ ပ။
တထာဂတပ္ပဝေဒိတံ၊ မြတ်စွာဘုရား ဟောကြားသိစေတော်မူအပ်သော။ (မြတ်စွာဘုရားသည် သစ္စာလေးပါး ထင်ရှားပြ၍ ဟောကြားတော်မူအပ်သော) ဓမ္မဝိနယံ၊ သုတ် အဘိဓမ္မာ ဝိနည်းကို။ သဝနာယ၊ ကြားနာခြင်းငှာ။ လဘန္တိ။ ပ။
သုတွာ၊ ကြားနာပြီး၍။ ဓမ္မံ၊ ပရိယတ္တိတရားတော်ကို။ ဓာရေန္တိ၊ (မမေ့ပျောက်အောင်) မှတ်သားဆောင်ထားနိုင်ကုန်၏။ ပ။ နဓာရေန္တိ၊ (မမေ့ပျောက်အောင်) မမှတ်သား မဆောင်ထားနိုင်ကုန်။ ပ။
ဓာတာနံ၊ မှတ်သားဆောင်ထားအပ်ပြီးကုန်သော။ ဓမ္မာနံ၊ ပရိယတ္တိတရားတော်တို့၏။ အတ္ထံ၊ အနက်အဓိပ္ပါယ်ကို။ ဥပပရိက္ခန္တိ၊ စူးစိုက်၍ ကြံစည်စဉ်းစားနိုင်ကုန်၏။ ပ။ န ဥပပရိက္ခန္တိ၊ စူးစိုက်၍မကြံစည် မစဉ်းစားနိုင်ကုန်၏။ ပ။ အတ္ထံ၊ အကျယ်ဖွင့်ပြချက် အနက်အဓိပ္ပါယ်ကို။
အညာယ၊ သိ၍။ ဓမ္မံ၊ ပါဠိကို။ အညာယ၊ သိ၍။ ဓမ္မာနုဓမ္မံ၊ နိဗ္ဗာန်တရားအားလျော်သော အကျင့်တရားကို။ ပဋ္ဋိပဇ္ဇန္တိ၊ ကျင့်ကုန်၏။ ပ။
သံဝေဇနိယေသု၊ ထိတ်လန့်စေတတ်ကုန်သော။ ဝါ၊ ထိတ်လန့်ခြင်းတည်းဟူသော သဟောတ္တပ္ပဉာဏ်ကို ဖြစ်စေတတ်ကုန်သော။ [သဟ+ ဩတ္တပ္ပ+ ဉာဏ၊ ဩတ္တပ္ပစေတသိတ်နှင့်တကွဖြစ်သော ဉာဏ်] ဌာနေသု၊ (ပဋ္ဋိသန္ဓေ, အို, နာ, သေစသော) အကြောင်းတို့ကြောင့်။ သံဝိဇ္ဇန္တိ၊ ထိတ်လန့်ကုန်၏။ ပ။
သံဝိဂ္ဂါ၊ ထိတ်လန့်ကုန်သည်။ (ဟုတွာ၊ ဖြစ်ကြ၍) ယောနိသော၊ ဝဋ္ဋ်ဆင်းရဲ ပြတ်စဲခြင်း၏ အကြောင်းအားဖြင့်။ ပဒဟန္တိ၊ သမ္မပ္ပဓာန် ဝီရိယကိုအားထုတ်ကြကုန်၏။ ပ။
ဝဝဿဂ္ဂါရမ္မဏံ၊ သင်္ခါရတို့ကို ပယ်စွန့်ရာနိဗ္ဗာန်အာရုံကို။ ကရိတွာ၊ အာရုံပြုကြ၍။ [တစ်နည်း- ဝဝဿဂ္ဂံ+ အာရမ္မဏံ- ဟု ပုဒ်ဖြတ်၍ "ဝဝဿဂ္ဂံ၊ သင်္ခါရတို့ကို ပယ်စွန့်ရာ နိဗ္ဗာန်ကို။ အာရမ္မဏံ၊ အာရုံကို။ ကရိတွာ၊ ပြုကြ၍" ဟုလည်း အနက််ဆိုနိုင်၏။ ဝိ+ အဝ+ သဇ္ဇ+ တ] သမာဓိံ၊ မဂ်ဖိုလ်သမာဓိကို။ လဘန္တိ၊ ရကြကုန်၏။ စိတ္တဿ၊ စိတ်၏။ ဧကဂ္ဂတံ၊ တစ်ခုတည်းသောအာရုံသည် အဖြစ်ကို။ ဝါ၊ တည်ကြည်မှုကို။ လဘန္တိ။ ပ။
အန္နဂ္ဂရသဂ္ဂါနံ၊ မွန်မြတ်သောဘာဇဉ်, မွန်မြတ်သော အရသာတို့ကို။ [အန္န+ အဂ္ဂ။ အဂ္ဂ၊ မွန်မြတ်သော+ အန္န= စားဖွယ်ဘောဇဉ်။ ရသ+ အဂ္ဂ] လာဘိနော၊ ရခြင်းရှိကုန်၏။ ပ။ နလာဘိနော၊ ရခြင်းမရှိကုန်။ ဝါ၊ မရကြကုန်။ ဥဉ္ဆေန၊ ပိုင်ရှင်မရှိသောပစ္စည်းကို ရှာမှီးကောက်ယူခြင်းဖြင့်။ (ဂဟိတေန၊ ကောက်ယူအပ်သော တောသစ်မြစ် သစ်သီးဖြင့်လည်းကောင်း) ကပါလာဘတေန၊ ခွက်ဖြင့် တောင်းခံဆောင်ယူအပ်သော ထမင်းဖြင့်လည်းကောင်း။ [ကပါလေန အာဘတံ] ယာပေန္တိ၊ ခန္ဓာကိုယ်ကို အဆက်မပြတ် ဖြစ်စေကြကုန်၏။ ဝါ၊ မျှတနေထိုင်ကြကုန်၏။ ပ။
အတ္ထရသဿ၊ အရိယမဂ်၏အကျိုးဖြစ်သော ဖိုလ်လေးပါးဟူသော အရသာကိုလည်းကောင်း။ [အတ္ထ၊ အကျိုးဖြစ်သော+ ရသ= အရသာ] ဓမ္မရသဿ၊ ဖိုလ်၏အကြောင်း မဂ်လေးပါးဟူသော အရသာကိုလည်းကောင်း။ [ဓမ္မ၊ အကြောင်း] ဝိမုတ္တိရသဿ၊ ဒုက္ခအားလုံးမှ လွတ်မြောက်ရာနိဗ္ဗာန်ဟူသောအရသာကိုလည်းကောင်း။ လာဘိနော၊ ကုန်၏။ ပ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ တသ္မာ၊ ထို့ကြောင့်။ ဝါ၊ ထိုသို့ အတ္ထရသစသည်တို့ကို မရသော သတ္တဝါတို့သာများကုန်သည် အဖြစ်ကြောင့်။ ဣဟ၊ ၌။ [စာပိုဒ် ၇၇- သုတ် ပြန်ကြည့်] (ဝေါ၊ သင်တို့သည်။) ဧဝံ၊ ၍။ သိက္ခိတဗ္ဗံ၊ မည်။ (ကိန္တိ၊ ၍။ သိက္ခိတဗ္ဗံ၊ မူ။ မယံ၊ ငါတို့သည်) အတ္ထရသဿ၊ ကိုလည်းကောင်း။ ပ။ လာဘိနော၊ ရခြင်းရှိသူတို့သည်။ ဘဝိဿာမ၊ ဖြစ်ကြကုန်အံ့။ ဣတိ၊ ဤသို့ နှလုံးသွင်း၍။ (သိက္ခိတဗ္ဗံ၊ မည်။)
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဧဝံဟိ၊ လျှင်။ ဝေါ၊ သင်တို့သည်။ သိက္ခိတဗ္ဗံ၊ မည်။ ဣတိ (အဝေါစ)။ ပ။
ယေ (သတ္တာ)၊ တို့သည်။ မနုဿာ၊ လူဘဝမှ။ စုတာ၊ စုတေကြကုန်ပြီး၍။ [ပဌမာကြိယာဝိသေသန] မနုဿေသု၊ လူတို့၌။ ပ။ နိရယေ၊ ငရဲ၌။ ပ။ တိရစ္ဆာနယောနိယာ၊ တိရစ္ဆာန်ဘဝ၌။ ပ။ ပေတ္တိဝိသယေ၊ ပြိတ္တာအပေါင်း၏ဖြစ်ရာဘဝ၌။ ပ။ ဒေဝေသု၊ နတ်တို့၌ ပ။ ဒေဝါ၊ နတ်ဘဝမှ။ စုတာ၊ ၍။ ဒေဝေသု၊ နတ်တို့၌။ ပ။ နိရယာ၊ ငရဲမှ။ စုတာ၊ ၍။ ပ။ တိရစ္ဆာနယောနိယာ၊ တိရစ္ဆာန်ဘဝမှ။ စုတာ။ ပ။
စတုတ္ထော၊ သော။ ဝဂ္ဂေါ၊ တည်း။
ဇမ္ဗုဒီပပေယျာလော၊ ဇမ္ဗုဒီပပုဒ်၏ဆိုင်ရာ မြှုပ်ကွက်သည်။ နိဋ္ဌိတော၊ ပြီးပြီ။