1. Paṇṇattivāravaṇṇanā
1. Khandhādayo viya pubbe avibhattā kāyasaṅkhārādayoti tesaṃ aviññātattā ‘‘ assāsapassāsā kāyasaṅkhāro ’’ tiādinā ( saṃ . ni .4.348) tayo saṅkhāre vibhajati .
Kāyassa saṅkhāroti paṭhame atthe sāmiatthe eva sāmivacanaṃ , dutiye atthe kattuatthe .
Vaciyā saṅkhāroti kammatthe sāmivacanaṃ .
Cittassa saṅkhāroti ca kattuattheyeva .
So pana karaṇavacanassa atthoti katvā ‘‘ karaṇatthe sāmivacanaṃ katvā ’’ ti vuttaṃ .
2-7.
Suddhikaekekapadavasena atthābhāvatoti padasodhanataṃmūlakacakkavārehi yopi attho dassito dvīhi padehi labbhamāno eko assāsapassāsādiko , tassa suddhikehi kāyādipadehi suddhikena
M0.139 ca saṅkhārapadena avacanīyattā yathā rūpapadassa khandhekadeso khandhapadassa khandhasamudāyo padasodhane dassito yathādhippeto attho atthi , evaṃ ekekapadassa yathādhippetatthābhāvatoti adhippāyo .Kāyo kāyasaṅkhārotiādi pana vattabbaṃ siyāti yadi visuṃ adīpetvā samudito kāyasaṅkhārasaddo ekattha dīpeti , kāyasaṅkhārasaddo kāyasaṅkhāratthe vattamāno khandhasaddo viya rūpasaddena kāyasaddena visesitabboti adhippāyena vadati .
Suddhasaṅkhāravāro hesāti etena imassa vārassa padasodhanena dassitānaṃ yathādhippetānameva gahaṇato tesañca kāyādipadehi aggahitattā ‘‘ kāyo kāyasaṅkhāro ’’ tiādivacanassa ayuttiṃ dasseti .
Idha pana saṅkhārayamake kāyādipadānaṃ saṅkhārapadassa ca asamānādhikaraṇattā ‘‘ kāyo saṅkhāro , saṅkhārā kāyo ’’ tiādimhi
V0.150 vuccamāne adhippetatthapariccāgo anadhippetatthapariggaho ca kato siyāti suddhasaṅkhārataṃmūlacakkavārā na vuttā .Padasodhanavārataṃmūlacakkavārehi pana asamānādhikaraṇehi kāyādipadehi saṅkhārasaddassa visesanīyatāya dassitāya saṃsayo hoti ‘‘ yo atthantarappavattinā kāyasaddena visesito kāyasaṅkhāro , eso atthantarappavattīhi vacīcittehi visesito udāhu añño ’’ ti .
Evaṃ sesesupi .
Ettha tesaṃ aññattha dassanatthaṃ ‘‘ kāyasaṅkhāro vacīsaṅkhāro ’’ tiādinā anulomapaṭilomavasena cha yamakāni vuttānīti daṭṭhabbaṃ .
Aṭṭhakathāyaṃ pana suddhasaṅkhāravāraṭṭhāne vuttattā ayaṃ nayo suddhasaṅkhāravāroti vutto .
Paṇṇattivāravaṇṇanā niṭṭhitā .