Issues
Select Version
Apadāna-aṭṭhakathā
Apadāna-aṭṭhakathā

5. Vajjiputtattheraapadānavaṇṇanā

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

5. Vajjiputtattheraapadānavaṇṇanā

SahassaraṃsīM2.290V2.283 bhagavātiādikaṃ āyasmato vajjiputtattherassa apadānaṃ .
Ayampi purimabuddhesu katādhikāro tattha tattha bhave vivaṭṭūpanissayaṃ puññaṃ upacinanto ito catunavutikappe ekaṃ paccekabuddhaṃ bhikkhāya gacchantaṃ disvā pasannamānaso kadaliphalāni adāsi .
So tena puññakammena devamanussesu saṃsaranto imasmiṃ buddhuppāde vesāliyaṃ licchavirājakumāro hutvā nibbatti , vajjirājaputtattā vajjiputto tvevassa samaññā .
So daharo hutvā hatthisippādisikkhanakālepi hetusampannatāya nissaraṇajjhāsayova hutvā vicaranto satthu dhammadesanaṃ sutvā paṭiladdhasaddho satthu santike pabbajitvā vipassanāya kammaṃ katvā nacirasseva chaḷabhiñño ahosi .
Chaḷabhiñño pana hutvā aparabhāge aciraparinibbute satthari dhammaṃ saṅgāyituṃ saṅketaṃ katvā mahātheresu tattha tattha viharantesu ekadivasaṃ āyasmantaṃ ānandaṃ sekhaṃyeva samānaṃ mahatiyā parisāya parivutaṃ dhammaṃ desentaṃ disvā tassa uparimaggādhigamāya ussāhaṃ janento –
‘‘ RukkhamūlagahanaṃP0.561 pasakkiya , nibbānaṃ hadayasmiṃ opiya ;
Jhāya gotama mā ca pamādo , kiṃ te biḷibiḷikā karissatī ’’ ti .( theragā .119)– gāthaṃ abhāsi ;
Tattha rukkhamūlagahanan ti rukkhamūlabhūtaṃ gahanaṃ , gahanañhi atthi , na rukkhamūlaṃ , rukkhamūlañca atthi , na gahanaṃ , tesu rukkhamūlaggahaṇena ṭhānassa chāyāya sampannatāya vātātapaparissayābhāvaṃ dīpeti , gahanaggahaṇena nivātabhāvena vātaparissayābhāvaṃ janasambādhābhāvañca dasseti , tadubhayena ca bhāvanāyogyataṃ .
Pasakkiyāti upagantvā .
Nibbānaṃ hadayasmiṃ opiyāti ‘‘ evaṃ mayā paṭipajjitvā nibbānaṃ adhigantabban ’’ ti nibbutiṃ hadaye ṭhapetvā citte katvā .
Jhāyāti tilakkhaṇūpanijjhānena jhāya , vipassanābhāvanāsahitaṃ maggabhāvanaṃ bhāvehi .
Gotamāti dhammabhaṇḍāgārikaṃ gottenālapati .
Mā ca pamādoti adhikusalesu dhammesu mā pamādaṃ āpajji .
Idāni yādisoM2.291 therassa pamādo , taṃ paṭikkhepavasena dassento ‘‘ kiṃ te biḷibiḷikā karissatī ’’ ti āha .
Tattha biḷibiḷikāti biḷibiḷikiriyā , biḷibiḷitisaddapavatti yathā niratthakā , evaṃ biḷibiḷikāsadisā janapaññatti .
Kiṃ te karissatīti kīdisaṃ atthaṃ tuyhaṃ sādhessati , tasmā janapaññattiṃ pahāya sadatthapasuto hohīti ovādaṃ adāsi .
TaṃV2.284 sutvā aññehi vuttena vissagandhavāyanavacanena saṃvegajāto bahudeva rattiṃ caṅkamena vītināmento vipassanaṃ ussukkāpetvā senāsanaṃ pavisitvā mañcake nisinnamattova ‘‘ kiñci sayāmī ’’ ti sīsaṃ bimbohanamasampattaṃ pādaṃ bhūmito uggataṃ sarīrassa ākāsagatakkhaṇeyeva arahattaṃ pāpuṇi .
49. Vajjiputtatthero aparabhāge somanassajāto attano pubbacaritāpadānaṃ pakāsento sahassaraṃsī bhagavātiādimāha .
Tattha sahassaraṃsīti ettha ‘‘ anekasatasahassaraṃsī ’’ ti vattabbe gāthābandhasukhatthaṃ ‘‘ sahassaraṃsī ’’ ti vuttanti veditabbaṃ .
Sesaṃ suviññeyyamevāti .
Vajjiputtattheraapadānavaṇṇanā samattā .