Issues
Select Version
Cariyāpiṭakapāḷi

4. Bhisacariyā

Author: _System_commentary_ @ Administrator

34.
CatuttheP0.200 yadā homi , kāsīnaṃ puravaruttameti ‘‘ kāsī ’’ ti bahuvacanavasena laddhavohārassa raṭṭhassa nagaravare bārāṇasiyaṃ yasmiṃ kāle jātasaṃvaḍḍho hutvā vasāmīti attho . Bhaginī ca bhātaro satta , nibbattā sottiye kuleti upakañcanādayo cha ahañcāti bhātaro satta sabbakaniṭṭhā kañcanadevī nāma bhaginī cāti sabbe mayaṃ aṭṭha janā mantajjhenaniratatāya sottiye uditodite mahati brāhmaṇakule tadā nibbattā jātāti attho .
Tattha etesaṃ pubbajo āsin ti etesaṃ upakañcanakādīnaṃ sattannaṃ jeṭṭhabhātiko ahaṃ tadā ahosiṃ . Hirīsukkamupāgatoti sukkavipākattā santānassa visodhanato ca sukkaṃ pāpajigucchanalakkhaṇaṃ hiriṃ bhusaṃ āgato , ativiya pāpaṃ jigucchanto āsinti attho . Bhavaṃ disvāna bhayato , nekkhammābhirato ahan ti kāmabhavādīnaṃ vasena sabbaṃ bhavaṃ pakkhandituṃ āgacchantaṃ caṇḍahatthiṃ viya , hiṃsituṃ āgacchantaṃ ukkhittāsikaṃ vadhakaṃ viya , sīhaṃ viya , yakkhaṃ viya , rakkhasaṃ viya , ghoravisaṃ viya , āsivisaṃ viya , ādittaṃ aṅgāraṃ viya , sappaṭibhayaṃ bhayānakabhāvato passitvā tato muccanatthañca pabbajjābhirato pabbajitvā ‘‘ kathaṃ nu kho dhammacariyaṃ sammāpaṭipattiṃ pūreyyaṃ , jhānasamāpattiyo ca nibbatteyyan ’’ ti pabbajjākusaladhammapaṭhamajjhānādiabhirato tadā ahaṃ āsinti attho .
36. Pahitāti mātāpitūhi pesitā . Ekamānasāti samānajjhāsayā pubbe mayā ekacchandā manāpacārino mātāpitūhi pahitattā pana mama paṭikkūlaṃ amanāpaṃ vadantā . Kāmehi maṃ nimantentīti mahāpitūhi vā ekamānasā kāmehi maṃ nimantenti . Kulavaṃsaṃ dhārehīti gharāvāsaṃ saṇṭhapento attano kulavaṃsaṃ dhārehi patiṭṭhapehīti kāmehi maṃ nimantesunti attho .
37. YaṃM0.195 tesaṃ vacanaṃ vuttan ti tesaṃ mama piyasahāyānaṃ yaṃ vacanaṃ vuttaṃ . Gihidhamme sukhāvahan ti gihibhāve sati gahaṭṭhabhāve ṭhitassa purisassa ñāyānugatattā diṭṭhadhammikassa samparāyikassa ca sukhassa āvahanato sukhāvahaṃ . Taṃ me ahosi kaṭhinan ti taṃ tesaṃ mayhaṃ sahāyānaṃ mātāpitūnañca vacanaṃ ekanteneva nekkhammābhiratattā amanāpabhāvena me kaṭhinaṃ pharusaṃ divasaṃ santattaphālasadisaṃ ubhopi kaṇṇe jhāpentaṃ viyaP0.202 ahosi .
38. Te maṃ tadā ukkhipantan ti te mayhaṃ sahāyā mātāpitūhi attano ca upanimantanavasena anekavāraṃ upanīyamāne kāme uddhamuddhaṃ khipantaṃ chaḍḍentaṃ paṭikkhipantaṃ maṃ pucchiṃsu . Patthitaṃ mamāti ito visuddhataraṃ kiṃ nu kho iminā patthitanti mayā abhipatthitaṃ mama taṃ patthanaṃ pucchiṃsu –
‘‘ kiṃ tvaṃ patthayase , samma , yadi kāme na bhuñjasī ’’ ti .
39. AtthakāmotiV0.184 attano atthakāmo , pāpabhīrūti attho . ‘‘ Attakāmo ’’ tipi pāḷi . Hitesinan ti mayhaṃ hitesīnaṃ piyasahāyānaṃ . Keci ‘‘ atthakāmahitesinan ’’ ti paṭhanti , taṃ na sundaraṃ .
40. Pitu mātu ca sāvayun ti te mayhaṃ sahāyā anivattanīyaṃ mama pabbajjāchandaṃ viditvā pabbajitukāmatādīpakaṃ mayhaṃ vacanaṃ pitu mātu ca sāvesuṃ . ‘‘ Yagghe , ammatātā , jānātha , ekanteneva mahākañcanakumāro pabbajissati , na so sakkā kenaci upāyena kāmesu upanetun ’’ ti avocuṃ . Mātāpitā evamāhūti tadā mayhaṃ mātāpitaro mama sahāyehi vuttaṃ mama vacanaṃ sutvā evamāhaṃsu – ‘‘ sabbeva pabbajāma , bho ’’ ti , yadi mahākañcanakumārassa nekkhammaṃ abhirucitaṃ , yaṃ tassa abhirucitaṃ , tadamhākampi abhirucitameva , tasmā sabbeva pabbajāma , bhoti . ‘‘ Bho ’’ ti tesaṃ brāhmaṇānaṃ ālapanaṃ . ‘‘ Pabbajāma kho ’’ tipi pāṭho , pabbajāma evāti attho . Mahāsattassa hi pabbajjāchandaṃ viditvā upakañcanādayo cha bhātaro bhaginī ca kañcanadevī pabbajitukāmāva ahesuṃ , tena tepi mātāpitūhi gharāvāsena nimantiyamānā na icchiṃsuyeva . Tasmā evamāhaṃsu ‘‘ sabbeva pabbajāma , bho ’’ ti . EvañcaM0.196 pana vatvā mahāsattaṃ mātāpitaro pakkositvā attanopi adhippāyaṃ tassa ācikkhitvā ‘‘ tāta , yadi pabbajitukāmosi , asītikoṭidhanaṃ tava santakaṃ yathāsukhaṃ vissajjehī ’’ ti āhaṃsu . Atha naṃ mahāpuriso kapaṇaddhikādīnaṃ vissajjetvā mahābhinikkhamanaṃ nikkhamitvā himavantaṃ pāvisi . Tena saddhiṃ mātāpitaro cha bhātaro ca bhaginī ca eko dāso ekā dāsī eko ca sahāyo gharāvāsaṃ pahāya agamaṃsu . Tena vuttaṃ –
5. Soṇapaṇḍitacariyāvaṇṇanā