Issues
Select Version
(SN)Nidānavaggo
(SN)Nidānavaggo

Aññatitthiyasuttavaṇṇanā

Author: _System_commentary_ @ Administrator

4. Aññatitthiyasuttavaṇṇanā

24. CatuttheV2.50 pāvisīti paviṭṭho . So ca na tāva paviṭṭho ,‘‘ pavisissāmī ’’ ti nikkhantattā pana evaṃ vutto . Yathā kiṃ ? Yathā ‘‘ gāmaṃ gamissāmī ’’ ti nikkhantapuriso taṃ gāmaṃ appattopi ‘‘ kahaṃ itthannāmo ’’ ti vutte ‘‘ gāmaṃ gato ’’ ti vuccati , evaṃ .
Atippagoti tadā kira therassa atippagoyeva nikkhantadivaso ahosi , atippagoyeva nikkhantabhikkhū bodhiyaṅgaṇe cetiyaṅgaṇe nivāsanapārupanaṭṭhāneti imesu ṭhānesu yāva bhikkhācāravelā hoti , tāva papañcaṃ karonti . Therassa pana ‘‘ yāva bhikkhācāravelā hoti , tāva paribbājakehi saddhiṃ ekadvekathāvāre karissāmī ’’ ti cintayato yaṃnūnāhan ti etadahosi .
Paribbājakānaṃ ārāmoti so kira ārāmo dakkhiṇadvārassa ca veḷuvanassa ca antarā ahosi .
Idhāti imesu catūsu vādesu . Kiṃvādī kimakkhāyīti kiṃ vadati kiṃ ācikkhati , kiṃ ettha samaṇassa gotamassa dassananti pucchanti .
Dhammassa cānudhammaṃ byākareyyāmāti , bhotā gotamena yaṃ vuttaṃ kāraṇaṃ , tassa anukāraṇaṃ katheyyāma . Sahadhammiko vādānupātoti parehi vuttakāraṇena sakāraṇo hutvā samaṇassa gotamassa vādānupāto vādappavatti viññūhi garahitabbaṃ kāraṇaṃ koci appamattakopi kathaṃ nāgaccheyya ? Idaṃ vuttaṃ hoti – kathaṃ sabbākārenapi samaṇassa gotamassa vāde gārayhaṃ kāraṇaṃ na bhaveyyāti ?
ItiM2.53 vadan ti phassapaccayā dukkhanti evaṃ vadantoti attho .
Tatrāti tesu catūsu vādesu . Te vata aññatra phassāti idaṃ ‘‘ tadapi phassapaccayā ’’ ti paṭiññāya sādhakavacanaṃ . Yasmā hi na vinā phassena dukkhapaṭisaṃvedanā atthi , tasmā jānitabbametaṃ yathā ‘‘ tadapi phassapaccayā ’’ ti ayamettha adhippāyo .
SādhuP2.57 , sādhu , ānandāti ayaṃ sādhukāro sāriputtattherassa dinno , ānandattherena pana saddhiṃ bhagavā āmantesi .
Ekamidāhan ti ettha idhāti nipātamattaṃ , ekaṃ samayanti attho . Idaṃ vacanaṃ ‘‘ na kevalaṃ sāriputtova rājagahaṃ paviṭṭho , ahampi pāvisiṃ . Na kevalañca tassevāyaṃ vitakko uppanno , mayhampi uppajji . Na kevalañca tasseva sā titthiyehi saddhiṃ kathā jātā , mayhampi jātapubbā ’’ ti dassanatthaṃ vuttaṃ .
AcchariyaṃV2.51 abbhutan ti ubhayampetaṃ vimhayadīpanameva . Vacanattho panettha accharaṃ paharituṃ yuttanti acchariyaṃ . Abhūtapubbaṃ bhūtanti abbhutaṃ .
Ekena padenāti ‘‘ phassapaccayā dukkhan ’’ ti iminā ekena padena . Etena hi sabbavādānaṃ paṭikkhepattho vutto .
Esevatthoti esoyeva phassapaccayā dukkhanti paṭiccasamuppādattho .
Taññevettha paṭibhātūti taññevettha upaṭṭhātu .
Idāni thero jarāmaraṇādikāya paṭiccasamuppādakathāya taṃ atthagambhīrañceva gambhīrāvabhāsañca karonto sace maṃ , bhantetiādiṃ vatvā yaṃmūlakā kathā uppannā , tadeva padaṃ gahetvā vivaṭṭaṃ dassento channaṃtvevātiādimāha .
Sesaṃ uttānamevāti .
Catutthaṃ .