1. Āhuneyyavaggo
1. Paṭhamaāhuneyyasuttaṃ
1. Evaṃ
T3.311M2.247P3.279V2.1 me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme .Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi –
‘‘ bhikkhavo ’’ ti .
‘‘ Bhadante ’’ ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṃ .
Bhagavā etadavoca –
‘‘ Chahi , bhikkhave , dhammehi samannāgato bhikkhu āhuneyyo hoti pāhuneyyo dakkhiṇeyyo
V2.2 añjalikaraṇīyo anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassa .Katamehi chahi [ dī . ni .3.328; paṭi . ma .3.17]?
Idha , bhikkhave , bhikkhu cakkhunā rūpaṃ disvā neva sumano hoti na dummano , upekkhako viharati sato sampajāno .
Sotena saddaṃ sutvā neva sumano hoti na dummano , upekkhako viharati sato sampajāno .
Ghānena gandhaṃ ghāyitvā neva sumano hoti na dummano , upekkhako viharati sato sampajāno .
Jivhāya raṃ sāyitvā neva sumano hoti na dummano , upekkhako viharati sato sampajāno .
Kāyena phoṭṭhabbaṃ phusitvā neva sumano hoti na dummano , upekkhako viharati sato sampajāno .
Manasā dhammaṃ viññā neva sumano hoti na dummano , upekkhako viharati sato sampajāno .
Imehi kho , bhikkhave , chahi dhammehi samannāgato bhikkhu āhuneyyo hoti pāhuneyyo dakkhiṇeyyo añjalikaraṇīyo anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassā ’’ ti .
Idamavoca bhagavā .
Attamanā te bhikkhū bhagavato bhāsitaṃ abhinandunti .
Paṭhamaṃ .
2. Dutiyaāhuneyyasuttaṃ
2.‘‘ Chahi
T3.312M2.248P3.280 , bhikkhave , dhammehi samannāgato bhikkhu āhuneyyo hoti … pe … anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassa .Katamehi chahi [ dī . ni .3.356]?
Idha , bhikkhave , bhikkhu anekavihitaṃ iddhividhaṃ paccanubhoti – ekopi hutvā bahudhā hoti , bahudhāpi hutvā eko hoti ;
āvibhāvaṃ tirobhāvaṃ ;
tirokuṭṭaṃ tiropākāraṃ tiropabbataṃ asajjamāno gacchati , seyyathāpi ākāse ;
pathaviyāpi ummujjanimujjaṃ karoti , seyyathāpi udake ;
udakepi abhijjamāne gacchati , seyyathāpi pathaviyaṃ ;
ākāsepi pallaṅkena kamati , seyyathāpi pakkhī sakuṇo ;
imepi candimasūriye evaṃmahiddhike evaṃmahānubhāve pāṇinā parimasati [ parāmasati ( ka .)] parimajjati ;
yāva brahmalokāpi kāyena vasaṃ vatteti .
‘‘ Dibbāya , sotadhātuyā visuddhāya atikkantamānusikāya ubho sadde suṇāti – dibbe ca mānuse ca , ye dūre santike ca .
‘‘ Parasattānaṃ parapuggalānaṃ cetasā ceto paricca pajānāti .
Sarāgaṃ vā cittaṃ sarāgaṃ cittanti pajānāti , vītarāgaṃ vā cittaṃ … pe … sadosaṃ vā cittaṃ … vītadosaṃ vā cittaṃ … samohaṃ
V2.3 vā cittaṃ … vītamohaṃ vā cittaṃ … saṃkhittaṃ vā cittaṃ … vikkhittaṃ vā cittaṃ … mahaggataṃ vā cittaṃ … amahaggataṃ vā cittaṃ … sauttaraṃ vā cittaṃ … anuttaraṃ vā cittaṃ … samāhitaṃ vā cittaṃ … asamāhitaṃ vā cittaṃ … vimuttaṃ vā cittaṃ … avimuttaṃ vā cittaṃ avimuttaṃ cittanti pajānāti .‘‘ Anekavihitaṃ pubbenivāsaṃ anussarati , seyyathidaṃ – ekampi jātiṃ dvepi jātiyo … pe …
T3.313P3.281 .Iti sākāraṃ sauddesaṃ anekavihitaṃ pubbenivāsaṃ anussarati .
‘‘ Dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena satte passati cavamāne upapajjamāne hīne paṇīte suvaṇṇe dubbaṇṇe , sugate duggate yathākammūpage satte pajānāti –
‘ ime vata bhonto sattā kāyaduccaritena samannāgatā vacīduccaritena samannāgatā manoduccaritena samannāgatā ariyānaṃ upavādakā micchādiṭṭhikā micchādiṭṭhikammasamādānā , te kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ
M2.249 vinipātaṃ nirayaṃ upapannā .Ime vā pana bhonto sattā kāyasucaritena samannāgatā vacīsucaritena samannāgatā manosucaritena samannāgatā ariyānaṃ anupavādakā sammādiṭṭhikā sammādiṭṭhikammasamādānā , te kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapannā ’ ti .
Iti dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena satte passati cavamāne upapajjamāne hīne paṇīte suvaṇṇe dubbaṇṇe , sugate duggate yathākammūpage satte pajānāti .
‘‘ Āsavānaṃ khayā anāsavaṃ cetovimuttiṃ paññāvimuttiṃ
T3.314 diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati .‘‘ Imehi kho , bhikkhave , chahi dhammehi samannāgato bhikkhu āhuneyyo hoti … pe … anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassā ’’ ti .
Dutiyaṃ .
3. Indriyasuttaṃ
3.‘‘ Chahi , bhikkhave , dhammehi samannāgato bhikkhu āhuneyyo hoti … pe … anuttaraṃ puññakkhettaṃ
V2.4 lokassa .Katamehi chahi ?
Saddhindriyena
P3.282 , vīriyindriyena , satindriyena , samādhindriyena , paññindriyena , āsavānaṃ khayā anāsavaṃ cetovimuttiṃ paññāvimuttiṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati .Imehi kho , bhikkhave , chahi dhammehi samannāgato bhikkhu āhuneyyo hoti pāhuneyyo dakkhiṇeyyo añjalikaraṇīyo anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassā ’’ ti .
Tatiyaṃ .
4. Balasuttaṃ
4.‘‘ Chahi , bhikkhave , dhammehi samannāgato bhikkhu āhuneyyo hoti … pe … anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassa .
Katamehi chahi ?
Saddhābalena , vīriyabalena , satibalena , samādhibalena , paññābalena , āsavānaṃ khayā anāsavaṃ cetovimuttiṃ paññāvimuttiṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati .
Imehi kho , bhikkhave , chahi dhammehi samannāgato bhikkhu āhuneyyo hoti … pe … anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassā ’’ ti .
Catutthaṃ .
5. Paṭhamaājānīyasuttaṃ
5.‘‘ Chahi
M2.250 , bhikkhave , aṅgehi samannāgato rañño bhadro assājānīyo rājāraho hoti rājabhoggo , rañño aṅgantveva saṅkhaṃ gacchati .‘‘ Katamehi chahi
T3.315 ?Idha , bhikkhave , rañño bhadro assājānīyo khamo hoti rūpānaṃ , khamo saddānaṃ , khamo gandhānaṃ , khamo rasānaṃ , khamo phoṭṭhabbānaṃ , vaṇṇasampanno ca hoti .
Imehi kho , bhikkhave , chahi aṅgehi samannāgato rañño bhadro assājānīyo rājāraho hoti rājabhoggo , rañño aṅgantveva saṅkhaṃ gacchati .
‘‘ Evamevaṃ kho , bhikkhave , chahi dhammehi samannāgato bhikkhu āhuneyyo hoti … pe … anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassa .
Katamehi chahi ?
Idha
P3.283 , bhikkhave , bhikkhu khamo hoti rūpānaṃ , khamo saddānaṃ , khamo gandhānaṃ , khamo rasānaṃ , khamo phoṭṭhabbānaṃ , khamo dhammānaṃ .Imehi kho
V2.5 , bhikkhave , chahi dhammehi samannāgato bhikkhu āhuneyyo hoti … pe … anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassā ’’ ti .Pañcamaṃ .
6. Dutiyaājānīyasuttaṃ
6.‘‘ Chahi , bhikkhave , aṅgehi samannāgato rañño bhadro assājānīyo rājāraho hoti rājabhoggo , rañño aṅgantveva saṅkhaṃ gacchati .
Katamehi chahi ?
Idha , bhikkhave , rañño bhadro assājānīyo khamo hoti rūpānaṃ , khamo saddānaṃ , khamo gandhānaṃ , khamo rasānaṃ , khamo phoṭṭhabbānaṃ , balasampanno ca hoti .
Imehi kho , bhikkhave , chahi aṅgehi samannāgato rañño bhadro assājānīyo rājāraho hoti rājabhoggo , rañño aṅgantveva saṅkhaṃ gacchati .
‘‘ Evamevaṃ kho , bhikkhave , chahi dhammehi samannāgato bhikkhu āhuneyyo … pe … anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassa .
Katamehi chahi ?
Idha , bhikkhave , bhikkhu khamo hoti rūpānaṃ
T3.316 … pe … khamo dhammānaṃ .Imehi kho , bhikkhave , chahi dhammehi samannāgato bhikkhu āhuneyyo hoti … pe … anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassā ’’ ti .
Chaṭṭhaṃ .
7. Tatiyaājānīyasuttaṃ
7.‘‘ Chahi
M2.251 , bhikkhave , aṅgehi samannāgato rañño bhadro assājānīyo rājāraho hoti rājabhoggo , rañño aṅgantveva saṅkhaṃ gacchati .Katamehi chahi ?
Idha , bhikkhave , rañño bhadro assājānīyo khamo hoti rūpānaṃ , khamo saddānaṃ , khamo gandhānaṃ , khamo rasānaṃ , khamo phoṭṭhabbānaṃ , javasampanno ca hoti .
Imehi
P3.284 kho , bhikkhave , chahi aṅgehi samannāgato rañño bhadro assājānīyo rājāraho hoti rājabhoggo , rañño aṅgantveva saṅkhaṃ gacchati .‘‘ Evamevaṃ kho , bhikkhave , chahi dhammehi samannāgato bhikkhu āhuneyyo hoti … pe … anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassa .
Katamehi chahi ?
Idha , bhikkhave , bhikkhu khamo hoti rūpānaṃ … pe … khamo dhammānaṃ .
Imehi kho , bhikkhave , chahi dhammehi samannāgato bhikkhu āhuneyyo hoti … pe … anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassā ’’ ti .
Sattamaṃ .
8. Anuttariyasuttaṃ
8.[ dī . ni .3.327]‘‘ Chayimāni
V2.6 , bhikkhave , anuttariyāni .Katamāni cha ?
Dassanānuttariyaṃ , savanānuttariyaṃ , lābhānuttariyaṃ , sikkhānuttariyaṃ , pāricariyānuttariyaṃ , anussatānuttariyaṃ – imāni kho , bhikkhave , cha anuttariyānī ’’ ti .
Aṭṭhamaṃ .
9. Anussatiṭṭhānasuttaṃ
9.[ dī . ni .3.327]‘‘ Chayimāni
T3.317 , bhikkhave , anussatiṭṭhānāni .Katamāni cha ?
Buddhānussati , dhammānussati , saṅghānussati , sīlānussati , cāgānussati , devatānussati – imāni kho , bhikkhave , cha anussatiṭṭhānānī ’’ ti .
Navamaṃ .
10. Mahānāmasuttaṃ
10. Ekaṃ samayaṃ bhagavā sakkesu viharati kapilavatthusmiṃ nigrodhārāme .
Atha kho mahānāmo sakko yena bhagavā tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi .
Ekamantaṃ nisinno , kho mahānāmo sakko bhagavantaṃ etadavoca –
‘‘ yo so , bhante , ariyasāvako āgataphalo viññātasāsano , so katamena vihārena bahulaṃ viharatī ’’ ti ?
‘‘ Yo
M2.252 so , mahānāma , ariyasāvako āgataphaloP3.285 viññātasāsano , so iminā vihārena bahulaṃ viharati .[ a . ni .11.11] Idha , mahānāma , ariyasāvako tathāgataṃ anussarati –‘ itipi so bhagavā arahaṃ sammāsambuddho vijjācaraṇasampanno sugato lokavidū anuttaro purisadammasārathi satthā devamanussānaṃ buddho bhagavā ’ ti .
Yasmiṃ , mahānāma , samaye ariyasāvako tathāgataṃ anussarati nevassa tasmiṃ samaye rāgapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti , na dosapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti , na mohapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti ;
ujugatamevassa tasmiṃ samaye cittaṃ hoti tathāgataṃ ārabbha .
Ujugatacitto kho pana , mahānāma , ariyasāvako labhati atthavedaṃ , labhati dhammavedaṃ , labhati dhammūpasaṃhitaṃ pāmojjaṃ .
Pamuditassa pīti jāyati , pītimanassa kāyo passambhati , passaddhakāyo sukhaṃ vediyati , sukhino cittaṃ samādhiyati .
Ayaṃ vuccati , mahānāma –
‘ ariyasāvako
V2.7 visamagatāya pajāya samappatto viharati , sabyāpajjāya pajāyaT3.318 abyāpajjo viharati , dhammasotaṃ samāpanno buddhānussatiṃ bhāveti ’’’.‘‘ Puna caparaṃ , mahānāma , ariyasāvako dhammaṃ anussarati –
‘ svākkhāto bhagavatā dhammo sandiṭṭhiko akāliko ehipassiko opaneyyiko paccattaṃ veditabbo viññūhī ’ ti .
Yasmiṃ , mahānāma , samaye ariyasāvako dhammaṃ anussarati nevassa tasmiṃ samaye rāgapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti , na dosapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti , na mohapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti
T3.319 ;ujugatamevassa tasmiṃ samaye cittaṃ hoti dhammaṃ ārabbha .
Ujugatacitto kho pana , mahānāma , ariyasāvako labhati atthavedaṃ , labhati dhammavedaṃ , labhati dhammūpasaṃhita pāmojjaṃ .
Pamuditassa pīti jāyati , pītimanassa kāyo passambhati , passaddhakāyo sukhaṃ vediyati , sukhino cittaṃ samādhiyati .
Ayaṃ vuccati , mahānāma –
‘ ariyasāvako visamagatāya pajāya samappatto viharati , sabyāpajjāya pajāya abyāpajjo viharati
P3.286 , dhammasotaṃ samāpanno dhammānussatiṃ bhāveti ’’’.‘‘ Puna caparaṃ , mahānāma , ariyasāvako saṅghaṃ anussarati –
‘ suppaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho , ujuppaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho , ñāyappaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho , sāmīcippaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho , yadidaṃ cattāri purisayugāni aṭṭha purisapuggalā esa bhagavato
M2.253 sāvakasaṅgho āhuneyyo pāhuneyyo dakkhiṇeyyo añjalikaraṇīyo anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassā ’ ti .Yasmiṃ , mahānāma , samaye ariyasāvako saṅghaṃ anussarati nevassa tasmiṃ samaye rāgapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti , na dosapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti , na mohapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti ;
ujugatamevassa tasmiṃ samaye cittaṃ hoti saṅghaṃ ārabbha .
Ujugatacitto kho pana , mahānāma , ariyasāvako labhati atthavedaṃ , labhati dhammavedaṃ , labhati dhammūpasaṃhitaṃ pāmojjaṃ .
Pamuditassa pīti jāyati , pītimanassa kāyo passambhati , passaddhakāyo sukhaṃ vediyati , sukhino cittaṃ samādhiyati .
Ayaṃ vuccati , mahānāma –
‘ ariyasāvako visamagatāya pajāya samappatto viharati , sabyāpajjāya pajāya abyāpajjo viharati , dhammasotaṃ samāpanno saṅghānussatiṃ bhāveti ’’’.
‘‘ Puna caparaṃ , mahānāma , ariyasāvako attano sīlāni anussarati akhaṇḍāni acchiddāni asabalāni akammāsāni bhujissāni viññuppasatthāni aparāmaṭṭhāni samādhisaṃvattanikāni
V2.8 .Yasmiṃ , mahānāma , samaye ariyasāvako sīlaṃ anussarati nevassa tasmiṃ samaye rāgapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti , na dosapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti , na mohapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti ;
ujugatamevassa tasmiṃ samaye cittaṃ hoti sīlaṃ ārabbha .
Ujugatacitto kho pana , mahānāma , ariyasāvako labhati atthavedaṃ , labhati dhammavedaṃ , labhati dhammūpasaṃhitaṃ pāmojjaṃ .
Pamuditassa pīti jāyati , pītimanassa kāyo passambhati , passaddhakāyo sukhaṃ vediyati , sukhino cittaṃ samādhiyati .
Ayaṃ
P3.287 vuccati , mahānāma –‘ ariyasāvako visamagatāya pajāya samappatto viharati , sabyāpajjāya pajāya abyāpajjo viharati , dhammasotaṃ samāpanno sīlānussatiṃ bhāveti ’’’.
‘‘ Puna caparaṃ , mahānāma , ariyasāvako attano cāgaṃ anussarati –
‘ lābhā vata me , suladdhaṃ vata me !
Yohaṃ maccheramalapariyuṭṭhitāya pajāya
T3.320 vigatamalamaccherena cetasā agāraṃ ajjhāvasāmi muttacāgo payatapāṇi vossaggarato yācayogo dānasaṃvibhāgarato ’ ti .Yasmiṃ , mahānāma , samaye ariyasāvako cāgaṃ anussarati nevassa tasmiṃ samaye rāgapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti , na dosapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti
M2.254 , na mohapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti ;ujugatamevassa tasmiṃ samaye cittaṃ hoti cāgaṃ ārabbha .
Ujugatacitto kho pana , mahānāma , ariyasāvako labhati atthavedaṃ , labhati dhammavedaṃ , labhati dhammūpasaṃhitaṃ pāmojjaṃ .
Pamuditassa pīti jāyati , pītimanassa kāyo passambhati , passaddhakāyo sukhaṃ vediyati , sukhino cittaṃ samādhiyati .
Ayaṃ vuccati , mahānāma –
‘ ariyasāvako visamagatāya pajāya samappatto viharati , sabyāpajjāya pajāya abyāpajjo viharati , dhammasotaṃ samāpanno cāgānussatiṃ bhāveti ’’’.
‘‘ Puna caparaṃ , mahānāma , ariyasāvako devatānussatiṃ bhāveti –
‘ santi devā cātumahārājikā [ cātummahārājikā ( sī . syā . kaṃ . pī .)], santi devā tāvatiṃsā , santi devā yāmā , santi devā tusitā , santi devā nimmānaratino , santi devā paranimmitavasavattino , santi devā brahmakāyikā , santi devā tatuttari [ tatuttariṃ ( sī . syā . kaṃ . pī .), taduttari ( ka .) a . ni .6.25; visuddhi .1.162 passitabbaṃ ].
Yathārūpāya saddhāya samannāgatā tā devatā ito cutā tattha upapannā [ tattha uppannā ( sī .), tatthūpapannā ( syā . kaṃ .), tatthupapannā ( a . ni .3.71)], mayhampi tathārūpā saddhā saṃvijjati .
Yathārūpena sīlena samannāgatā tā devatā ito cutā tattha upapannā , mayhampi tathārūpaṃ sīlaṃ saṃvijjati .
Yathārūpena sutena samannāgatā
V2.9 tā devatā ito cutā tattha upapannā , mayhampi tathārūpaṃ sutaṃ saṃvijjati .Yathārūpena cāgena samannāgatā tā devatā ito cutā tattha upapannā , mayhampi tathārūpo
T3.321 cāgo saṃvijjati .Yathārūpāya paññāya samannāgatā tā devatā ito cutā tattha upapannā , mayhampi tathārūpā paññā saṃvijjatī ’ ti .
Yasmiṃ
P3.288 , mahānāma , samaye ariyasāvako attano ca tāsañca devatānaṃ saddhañca sīlañca sutañca cāgañca paññañca anussarati nevassa tasmiṃ samaye rāgapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti , na dosapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti , na mohapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti ;ujugatamevassa tasmiṃ samaye cittaṃ hoti tā devatā ārabbha .
Ujugatacitto kho pana , mahānāma , ariyasāvako labhati atthavedaṃ , labhati dhammavedaṃ , labhati dhammūpasaṃhitaṃ pāmojjaṃ .
Pamuditassa pīti jāyati , pītimanassa kāyo passambhati , passaddhakāyo sukhaṃ vediyati , sukhino cittaṃ samādhiyati .
Ayaṃ vuccati , mahānāma –
‘ ariyasāvako visamagatāya pajāya samappatto viharati
M2.255 , sabyāpajjāya [ sabyāpajjhāya … abyāpajjho ( ka .)] pajāya abyāpajjo [ sabyāpajjhāya … abyāpajjho ( ka .)] viharati , dhammasotaṃ samāpanno devatānussatiṃ bhāveti ’’’.‘‘ Yo so , mahānāma , ariyasāvako āgataphalo viññātasāsano , so iminā vihārena bahulaṃ viharatī ’’ ti .
Dasamaṃ .
Āhuneyyavaggo paṭhamo .
Tassuddānaṃ –
Dve āhuneyyā indriya , balāni tayo ājānīyā ;
Anuttariya anussatī , mahānāmena te dasāti .