9. Nāgasuttaṃ
40.‘‘ Yasmiṃ
P4.435 , bhikkhave , samaye āraññikassa nāgassa gocarapasutassa hatthīpi hatthiniyopi hatthikalabhāpi hatthicchāpāpi purato purato gantvā tiṇaggāni chindanti , tena , bhikkhave , āraññiko nāgo aṭṭīyati harāyati jigucchati .Yasmiṃ , bhikkhave , samaye āraññikassa nāgassa gocarapasutassa hatthīpi hatthiniyopi hatthikalabhāpi hatthicchāpāpi obhaggobhaggaṃ sākhābhaṅgaṃ khādanti , tena , bhikkhave , āraññiko nāgo aṭṭīyati harāyati jigucchati .
Yasmiṃ
M3.231 , bhikkhave , samaye āraññikassa nāgassa ogāhaṃ otiṇṇassa hatthīpi hatthiniyopi hatthikalabhāpi hatthicchāpāpi purato purato gantvā soṇḍāya udakaṃ āloḷenti , tena , bhikkhave , āraññiko nāgo aṭṭīyati harāyati jigucchati .Yasmiṃ , bhikkhave , samaye āraññikassa
V3.241 nāgassa ogāhā uttiṇṇassa hatthiniyo kāyaṃ upanighaṃsantiyo gacchanti , tena , bhikkhave , āraññiko nāgo aṭṭīyati harāyati jigucchati .‘‘ Tasmiṃ , bhikkhave , samaye āraññikassa nāgassa evaṃ hoti –
‘ ahaṃ kho etarahi ākiṇṇo viharāmi hatthīhi hatthinīhi hatthikalabhehi hatthicchāpehi
T4.454 .Chinnaggāni ceva tiṇāni khādāmi , obhaggobhaggañca me sākhābhaṅgaṃ khādanti [ khāditaṃ ( syā . ka .) mahāva .467 passitabbaṃ ], āvilāni ca pānīyāni pivāmi , ogāhā ca [ ogāhāpi ca ( syā . ka .) mahāva .467 passitabbaṃ ] me uttiṇṇassa hatthiniyo kāyaṃ upanighaṃsantiyo gacchanti .
Yaṃnūnāhaṃ eko gaṇasmā vūpakaṭṭho vihareyyan ’ ti .
So aparena samayena eko gaṇasmā vūpakaṭṭho viharati , acchinnaggāni ceva tiṇāni khādati , obhaggobhaggañcassa sākhābhaṅgaṃ
P4.436 na khādanti [ na obhaggobhaggañca sākhābhaṅga khādati ( syā . ka .)], anāvilāni ca pānīyāni pivati , ogāhā cassa uttiṇṇassa na hatthiniyo kāyaṃ upanighaṃsantiyo gacchanti .‘‘ Tasmiṃ , bhikkhave , samaye āraññikassa nāgassa evaṃ hoti –
‘ ahaṃ kho pubbe ākiṇṇo vihāsiṃ hatthīhi hatthinīhi hatthikalabhehi hatthicchāpehi , chinnaggāni ceva tiṇāni khādiṃ , obhaggobhaggañca me sākhābhaṅgaṃ khādiṃsu , āvilāni ca pānīyāni apāyiṃ , ogāhā [ ettha pisaddo sabbatthapi natthi ] ca me uttiṇṇassa hatthiniyo kāyaṃ upanighaṃsantiyo agamaṃsu .
Sohaṃ etarahi eko gaṇasmā vūpakaṭṭho viharāmi , acchinnaggāni ceva tiṇāni khādāmi , obhaggobhaggañca me sākhābhaṅgaṃ na khādanti , anāvilāni ca pānīyāni pivāmi , ogāhā ca me uttiṇṇassa na hatthiniyo kāyaṃ upanighaṃsantiyo gacchantī ’ ti .
So soṇḍāya sākhābhaṅgaṃ bhañjitvā sākhābhaṅgena kāyaṃ parimajjitvā attamano soṇḍaṃ saṃharati [ kaṇḍuṃ saṃhanti ( sī . pī .) kaṇḍuṃ saṃhanati ( syā .), ettha kaṇḍuvanadukkhaṃ vinetīti attho ],.
‘‘ Evamevaṃ kho , bhikkhave , yasmiṃ samaye bhikkhu ākiṇṇo viharati bhikkhūhi bhikkhunīhi upāsakehi upāsikāhi raññā rājamahāmattehi titthiyehi
M3.232 titthiyasāvakehi , tasmiṃ , bhikkhave , samaye bhikkhussa evaṃ hoti –‘ ahaṃ kho etarahi ākiṇṇo viharāmi bhikkhūhi bhikkhunīhi upāsakehi
T4.455 upāsikāhi raññā rājamahāmattehi titthiyehi titthiyasāvakehi .Yaṃnūnāhaṃ eko gaṇasmā vūpakaṭṭho vihareyyan ’ ti .
So vivittaṃ senāsanaṃ bhajati araññaṃ rukkhamūlaṃ
P4.437 pabbataṃ kandaraṃ giriguhaṃ susānaṃ vanapatthaṃ abbhokāsaṃ palālapuñjaṃV3.242 .So araññagato vā rukkhamūlagato vā suññāgāragato vā nisīdati pallaṅkaṃ ābhujitvā ujuṃ kāyaṃ paṇidhāya parimukhaṃ satiṃ upaṭṭhapetvā .
‘‘ So abhijjhaṃ loke pahāya vigatābhijjhena cetasā viharati , abhijjhāya cittaṃ parisodheti ;
byāpādapadosaṃ pahāya abyāpannacitto viharati sabbapāṇabhūtahitānukampī , byāpādapadosā cittaṃ parisodheti ;
thinamiddhaṃ pahāya vigatathinamiddho viharati ālokasaññī sato sampajāno , thinamiddhā cittaṃ parisodheti ;
uddhaccakukkuccaṃ pahāya anuddhato viharati ajjhattaṃ vūpasantacitto , uddhaccakukkuccā cittaṃ parisodheti ;
vicikicchaṃ pahāya tiṇṇavicikiccho viharati akathaṃkathī kusalesu dhammesu , vicikicchāya cittaṃ parisodheti .
So ime pañca nīvaraṇe pahāya cetaso upakkilese paññāya dubbalīkaraṇe vivicceva kāmehi vivicca akusalehi dhammehi savitakkaṃ savicāraṃ vivekajaṃ pītisukhaṃ paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati .
So attamano soṇḍaṃ saṃharati [ kaṇḍuṃ saṃhanti ( sī . pī .), kaṇḍuṃ saṃhanati ( syā .), ettha kaṇḍuvanasadisaṃ jhānapaṭipakkhaṃ kilesadukkhaṃ vinetīti attho ].
Vitakkavicārānaṃ vūpasamā … pe … dutiyaṃ jhānaṃ … tatiyaṃ jhānaṃ … catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati .
So attamano soṇḍaṃ saṃharati .
‘‘ Sabbaso rūpasaññānaṃ samatikkamā paṭighasaññānaṃ atthaṅgamā nānattasaññānaṃ amanasikārā ‘ ananto ākāso ’ ti ākāsānañcāyatanaṃ upasampajja viharati .
So attamano soṇḍaṃ
T4.456 saṃharati .Sabbaso ākāsānañcāyatanaṃ samatikkamma ‘ anantaṃ viññāṇan ’ ti viññāṇañcāyatanaṃ upasampajja viharati … sabbaso viññāṇañcāyatanaṃ samatikkamma ‘ natthi kiñcī ’ ti ākiñcaññāyatanaṃ upasampajja viharati … sabbaso ākiñcaññāyatanaṃ samatikkamma nevasaññānāsaññāyatanaṃ upasampajja viharati … sabbaso nevasaññānāsaññāyatanaṃ
M3.233P4.438 samatikkamma saññāvedayitanirodhaṃ upasampajja viharati , paññāya cassa disvā āsavā parikkhīṇā honti .So attamano soṇḍaṃ saṃharatī ’’ ti .
Navamaṃ .