သမထက္ခန္ဓကေ၊ ၌။
(အတ္ထော ဧဝံ ဝေဒိတဗ္ဗော)၊
အဓမ္မဝါဒီ ပုဂ္ဂလောတိ အာဒီနိ၊ အဓမ္မဝါဒီ ပုဂ္ဂလော အစရှိကုန်သော။
ဆ၊ ခြောက်ပါးကုန်သော။
မာတိကာပဒါနိ၊ မာတိကာပုဒ်တို့ကို။
နိက္ခိပိတွာ၊ ချထားတော်မူပြီး၍။
အဓမ္မဝါဒီ ၊ပေ၊ သညာပေတီတိ အာဒိနာ၊ အဓမ္မဝါဒီ ၊ပေ၊ သညာပေတိ အစရှိသော။
နယေန၊ နည်းဖြင့်။
ဝိတ္ထာရော၊ အကျယ်ကို။
ဝါ၊ အကျယ်ဝေဖန်ကြောင်းး ဝိဘင်းကို။
ဝုတ္တော၊ ဟောတော်မူအပ်ပြီ။
တတ္ထ၊ ထိုအကျယ်ဝေဖန်ကြောင်း ဝိဘင်း၌။
သညာပေတီတိ၊ ကား။
ကာရဏပဋိရူပကာနိ၊ အတုအယောင်ဖြစ်သော အကြောင်းတို့ကို။
ဝတွာ၊ ပြော၍။
ပရိတောသေတွာ၊ နှစ်သက်စေ၍။
ဇာနာပေတိ၊ သိစေ၏။
နိဇ္ဈာပေတီတိ၊ ကား။
ယထာ၊ အကြင်အခြင်းအရာအားဖြင့် ပြုလသော်။
သော၊ ထိုဓမ္မဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်သည်။
တံ အတ္ထံ၊ ထိုအနက်အဓိပ္ပါယ်ကို။
နိဇ္ဈာယတိ၊ ရူ၏။
ဩကောလေတိ၊ ကြည့်၏။
ဧဝံ၊ ဤသို့ ရှုကြည့်လောက်အောင်သော အခြင်းအရာအားဖြင့်။ ကရောတိ၊ ပြု၏။
**သညာပေတိ**။ ။ အဓမ္မဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်က သိစေသောအရာဖြစ်သောကြောင့်, မတရားသဖြင့် သိစေရမည်ဖြစ်ရကား "ကာရဏပဋိရူပကာနိဝတွာ- အကြောင်းဟု အကြောင်းယောင်တို့ကို ဆို၍" ဟု ထည့်၍ ဖွင့်သည်၊ တောသေတွာကား "သညာပေတိ" ၌ "သံ" ၏ ကောင်းစွာဟူသော အနက်ကို အဓိပ္ပါယ်ဖွင့်ခြင်းတည်း။ [သညာပေတီတိ ဧတ္ထ သံသဒ္ဓပပဒေါ ဉာသဒ္ဒေါ တောသန ဝိသိဋ္ဌေ အဝဗောဓနေ ဝတ္တတီတိ အာဟပရိတောသေတွာ ဇာနာပေတီတိ၊ ဋီကာ၊ ဤဋီကာ အလို" သညာပေတိ- ကောင်းစွာသိစေ၏၊ ဝါ- နှစ်သက်စေ၍ သိစေ၏" ဟု ပေး။]
**နိဇ္ဈာပေတိ**။ ။ နိပုဗ္ဗ ဈေဓာတ်သည် "ဩလောကန" အနက်ဟောဟု သိစေလို၍ "ဩလောကေတိ" ဟု ဖွင့်သည်၊ "ယထာ ၊ပေ၊ ဧဝံ ကရောတိ" ကား ဏာပေပစ္စည်း၏ အနက်ကို ဖွင့်ခြင်းတည်း ၊ မှန်၏ ကြည့်စေ့ခြင်းနှင့် ကြည့်အောင်ပြုခြင်းသည် အဓိပ္ပါယ်တူပင်တည်း၊ "နိဇ္ဈာပေတိ- သူပြောလိုအပ်သော အနက်အဓိပ္ပါယ်ကို ကြည့်စေ၏" ဟု ပေးပါ။
ပေက္ခေတိ အနုပေက္ခေတီတိ၊ ကား။
ယထာ၊ အကြင်အခြင်းအရာအားဖြင့် ပြုလသော်။
သော၊ ထို ဓမ္မဝါဒီပုဂ္ဂိုလ်သည်။
တံ အတ္ထံ၊ ထိုအနက်အဓိပ္ပါယ်ကို။
ပေက္ခေတိ စေဝ၊ ရှေးဦးစွာလည်း ရှု၏။
ပုန ပ္ပုနံ စ၊ အဖန်ဖန်လည်း။
ပေက္ခတိ၊ ရှု၏။
ဧဝံ၊ ဤသို့ ရှေးဦးစွာ ရှုလောက်, အဖန်ဖန်ရှုလောက်အောင်သော အခြင်းအရာအားဖြင့်။
ကရောတိ၊ ပြုအံ့။
[ဤ၌လည်း "ယထာ ၊ပေ၊ ဧဝံ ကရောတိ" ဖြင့် ကာရိတ် ပစ္စည်းအနက်ကို ဖွင့်သည်၊ ထို့ကြောင့် "ပေက္ခေတိ အနုပေက္ခေတ" ဟု ကာရိတ်နှင့် တကွ ရှိရမည်၊ ပုနပ္ပုနံကား အနု၏ အဖွင့်တည်း။]
ဒဿေတိ အနုဒဿေတီတိ၊ ဒဿေတိ အနုဒဿေတိ ဟူသော သဒ္ဒါတို့သည်။
တေသညေဝ၊ ထိုပေက္ခတိ, အနုပေက္ခေတိ ဟူသော သဒ္ဒါတို့၏ပင်။
ပရိယာယဝစနာနိ၊ ပရိယာယ်သဒ္ဒါတို့တည်း။
["တေသညေဝ၊ ထိုပေက္ခေတိ, အနုပေက္ခေတိသဒ္ဒါတို့ကိုပင်။
ပရိယာယဝစနာနိ၊ ပရိယာယ်အားဖြင့် ဟောသော သဒ္ဒါတို့တည်း" ဟု သော်လည်း ပေး။]
အဓမ္မေန ဝူပသမ္မတီတိ၊ ကား။
ယသ္မာ၊ ကြောင့်။
သော၊ ထိုအဓမ္မဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်သည်။
အဓမ္မမေဝ၊ မဟုတ်မမှန်သော သဘောကိုပင်။
အယံ၊ ဤသည်ကား။
ဓမ္မော၊ ဟုတ်မှန်သော သဘောတည်း။
ဣတိ အာဒိနာ၊ ဤသို့ အစရှိသော။
နယေန၊ နည်းဖြင့်။
မောဟေတွာ၊ တွေဝေစေ၍။
ဝါ၊ လှည့်ပတ်၍။
ဒဿေတိ၊ မြင်စေ၏။
ဝါ၊ ပြ၏။
တသ္မာ၊ ကြောင့်။
အဓမ္မေန၊ ဖြင့်။
ဝူပသမ္မတိနာမ၊ မည်၏။
ဓမ္မေန ဝူပသမ္မတီတိ၊ ကား။
ယသ္မာ၊ ကြောင့်။
ဓမ္မဝါဒီ၊ ဓမ္မဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်သည်။
ဓမ္မမေဝ၊ ဟုတ်မှန်သော သဘောကိုပင်။
အယံ၊ ဤသည်ကား။
ဓမ္မော၊ ဟုတ်မှန်သော သဘောတည်း။
ဣတိ အာဒိနာ၊ ဤသို့ အစရှိသော။
နယေန၊ ဖြင့်။
အမောဟေတွာ၊ မတွေဝေစေမူ၍။
ဝါ၊ မလှည်ပတ်မူ၍။
ဒဿေတိ၊ မြင်စေ၏။
ဝါ၊ ပြ၏။
တသ္မာ၊ ကြောင့်။
ဓမ္မေန၊ ဖြင့်။
ဝူပသမ္မတိနာမ၊ မည်၏။ပေက္ခေတိ။ ။ ပပုဗ္ဗ ဣက္ခဓာတ်သည် ဒဿနအနက်ကို ဟော၏၊ ဒဿေတိ၌လည်း ကာရိတ်ဏေပစ္စည်းတည်း၊ ထို့ကြောင့် "ဒဿေတိ အနုဒဿေတိ" ကိုပင် "ပေက္ခေတိ အနုပေက္ခေတိ" တို့၏ ပရိယာယ်ဖြစ်သော သဒ္ဒါတို့တည်း ဟု ဆိုသည်။
ပရိယာယဝစနာနိ။ ။ ပရိယာယဝစနာနီတိ ဝေဝစနသဒ္ဒါ၊ အတ္ထေ ပရိဗျတ္တိံ အယန္တိဂစ္ဆန္တိ ဣမေဟီတိ ပရိယာယာနိ၊ တာနိယေဝ ဝစနာနိ ပရိယာယဝစနာနိ၊ ယောဇနာ၊ ပရိယာယ၌ ပရိပုဗ္ဗ ဣဓာတ်, ပရိကို ပရိဗျတ္တိံ ဟု ဖွင့်သည်၊ အခြားနေရာ၌ကား ဝေဝစနံကို ဝိဂြိုလ် ပြုသောအခါ" ဧကသ္မိံ ယေဝ အတ္ထေ ဝိတိဓံ ဝစနံ ဝိဝစနံ၊ ဝိဝစနမေဝ ဝေဝစနံ" ဟု ပြု၏၊ ထိုသို့ဖြစ်လျှင် "ဧကသ္မိံယေဝ အတ္ထေ ပရိ (ပုနပ္ပုနံ) အယတိ ပဝတ္တတီတိ ပရိယာယော အနက်တစ်ခုတည်း၌ အဖန်ဖန်ဖြင့်တတ်သော သဒ္ဒါ" ဟု ပြုလျှင် ကောင်းမည်ထင်သည်၊ ဤသို့ ကြံလျှင် ဝေဝစနနှင့် အနက်တူ၏။ [ပရိ+ဣဓာတ်, ဏပစ္စည်း, အာ၌ ဝုဒ္ဓိ ပြု။]
ပရိယာယဝစနာနိ။ ။ ပရိယာယဝစနာနီတိ ဝေဝစနသဒ္ဒါ၊ အတ္ထေ ပရိဗျတ္တိံ အယန္တိဂစ္ဆန္တိ ဣမေဟီတိ ပရိယာယာနိ၊ တာနိယေဝ ဝစနာနိ ပရိယာယဝစနာနိ၊ ယောဇနာ၊ ပရိယာယ၌ ပရိပုဗ္ဗ ဣဓာတ်, ပရိကို ပရိဗျတ္တိံ ဟု ဖွင့်သည်၊ အခြားနေရာ၌ကား ဝေဝစနံကို ဝိဂြိုလ် ပြုသောအခါ" ဧကသ္မိံ ယေဝ အတ္ထေ ဝိတိဓံ ဝစနံ ဝိဝစနံ၊ ဝိဝစနမေဝ ဝေဝစနံ" ဟု ပြု၏၊ ထိုသို့ဖြစ်လျှင် "ဧကသ္မိံယေဝ အတ္ထေ ပရိ (ပုနပ္ပုနံ) အယတိ ပဝတ္တတီတိ ပရိယာယော အနက်တစ်ခုတည်း၌ အဖန်ဖန်ဖြင့်တတ်သော သဒ္ဒါ" ဟု ပြုလျှင် ကောင်းမည်ထင်သည်၊ ဤသို့ ကြံလျှင် ဝေဝစနနှင့် အနက်တူ၏။ [ပရိ+ဣဓာတ်, ဏပစ္စည်း, အာ၌ ဝုဒ္ဓိ ပြု။]