ဝီသတိမဟာနယ
။ ။ “ဈာနံ ဘာဝေတိ”နေရာဝယ် “မဂ္ဂံ ဘာဝေတိ, သတိပဋ္ဌာနံ ဘာဝေတိ, သမ္မပ္ပဓာနံ ဘာဝေတိ, ဣဒ္ဓိပါဒံ ဘာဝေတိ, ဣန္ဒြိယံ ဘာဝေတိ, ဗလံ ဘာဝေတိ, ဗောဇ္ဈင်္ဂံဘာဝေတိ, သစ္စံ ဘာဝေတိ သမထံ ဘာဝေတိ, ဓမ္မံ ဘာဝေတိ, ခန္ဓံ ဘာဝေတိ, အာယတနံ ဘာဝေတိ, ဓာတုံ ဘာဝေတိ, အာဟာရံ ဘာဝေတိ, ဖဿံ ဘာဝေတိ, ဝေဒနံ ဘာဝေတိ, သညံ ဘာဝေတိ, စေတနံ ဘာဝေတိ, စိတ္တံ ဘာဝေတိ”ဟူသော ၁၉ ပုဒ်တို့ကို လဲလှယ်ထည့်သွင်း၍ “ဈာနံ ဘာဝေတိနှင့်တကွ သောတာပတ္တိမဂ်၌ နည်းပေါင်း ၂ဝ ဖြစ်သည်။
Dhammasaṅgaṇīpāḷi
- Mātikā
- 1. Tikamātikā
- 2. Dukamātikā
- Hetugocchakaṃ
- Cūḷantaradukaṃ
- Āsavagocchakaṃ
- Saṃyojanagocchakaṃ
- Ganthagocchakaṃ
- Oghagocchakaṃ
- Yogagocchakaṃ
- Nīvaraṇagocchakaṃ
- Parāmāsagocchakaṃ
- Mahantaradukaṃ
- Upādānagocchakaṃ
- Kilesagocchakaṃ
- Piṭṭhidukaṃ
- Suttantikadukamātikā
- 1. Cittuppādakaṇḍaṃ
- Kāmāvacarakusalaṃ
- Padabhājanī
- [ကောဋ္ဌာသဝါရဟုလည်း ခေါ်ကြ၏၊ အဋ္ဌကထာ၌ “သင်္ဂဟဝါရော အာရဒ္ဓေါ”ဟု ဆိုသည်။] အနုသန္ဓေ။ ။ဓမ္မဝဝတ္ထာနဝါရ၌ ဟောတော်မူအပ်ပြီးသော ဖဿ ဝေဒနာ စသော တရားတို့ကို ခန္ဓာအားဖြင့် ၄ ပါး, အာယတနအားဖြင့် ၂ ပါး, ဓာတ်အားဖြင့် ၂ ပါး, အာဟာရအားဖြင့် ၃ ပါး ဤသို့စသည်ဖြင့် သိမ်းယူ ရေတ
- အနုသန္ဓေ။ ။“အတ္တမရှိ, ပုဂ္ဂိုလ်မရှိ, သတ္တဝါမရှိ, အထည်ကိုယ်မရှိ အာလုံးတရားများသည် အတ္တမှကင်းဆိတ်သော သုညတို့ချည်းသာ ဖြစ်ကြ၏” ဟု ပြရာဝါရကို “သုညတဝါရ"ဟု ခေါ်၏၊ သင်္ဂဟဝါရကို ဟောတော်မူပြီး၍ သုညတဝါရကို ဟောတော်မူခြင်းငှာ “တသ္မိံ ခေါ ပန သမယေ ဓမ္မာ ဟောန္တိ”စသည်ကို
- Rūpāvacarakusalaṃ
- Catukkanayo
- Pañcakanayo
- ပဋိပဒါစတုက္က ။ ။ ပြအပ်ခဲ့သော စတုက္က,ပဉ္စက နည်းနှစ်ပါးအရ ဈာန်၉ ပါးကို (၁) ဒုက္ခပ္ပဋိပဒါဒန္ဓာဘိညာ, (၂) ဒုက္ခပ္ပဋိပဒါခိပ္ပာဘိညာ,(၃)သုခပဋိပဒါဒန္ဓာဘိညာ, (၄) သုခပ္ပဋိပဒါခိပ္ပာဘိညာ ဤ ၄ ပါးဖြင့် မြှောက်ပွား ၍ ဟောတော်မူအပ်သောဈာန်များကို “ပဋိပဒါစတုက္ကဈာန်”ဟု ခေါ
- အာရမဏစတုက္က။ ။ပြအပ်ခဲ့သော ဈာန် ၉ ပါးကို (၁) ပရိတ္တံ ပရိတ္တာ ရမဏံ, (၂) ပရိတ္တံ အပ္ပမာဏာရမဏံ, (၃) အပ္ပမာဏံ ပရိတ္တာရမဏံ, (၄) အပ္ပမာဏံ အပ္ပမာဏာရမဏံ, ဤ ၄ ပါးဖြင့် မြှောက်ပွား၍ ဟောတော်မူအပ် သော ဈာန်များကို “အာရမဏစတုက္ကဈာန်”ဟု ခေါ်သည်၊ ၃၆ ပါးပင် အပြားရှိ၏။
- အာရမဏပဋိပဒါမိဿက။ ။ပြအပ်ခဲ့သော အာရုံ ၄ ပါးနှင့် ပဋိပဒါ ၄ ပါးကို ရော၍ ဟောတော်မူအပ်သော ဈာန်များကို “အာရမဏပဋိပဒါ မိဿကဈာန်” ဟု ခေါ်သည်၊ ထို့ကြောင့် ပဋိပဒါ ၄ ပါးကို မူတည်၍ အာရုံ ၄ ပါးဖြင့် မြှောက်လျှင် ပဌမဈာန်၌ ၁၆ ပါးသော ဟောပုံဟောနည်း ဖြစ်၏၊ ထို့ကြောင့် ဤဒေသနာက
- Aṭṭhakasiṇaṃ soḷasakkhattukaṃ
- Abhibhāyatanāni parittāni
- Catasso paṭipadā
- Dve ārammaṇāni
- Aṭṭhakkhattukaṃ
- Idampi aṭṭhakkhattukaṃ
- Appamāṇāni
- Catasso paṭipadā
- Dve ārammaṇāni
- Aparampi aṭṭhakkhattukaṃ
- Idampi aṭṭhakkhattukaṃ
- Tīṇi vimokkhāni soḷasakkhattukāni
- Cattāri brahmavihārajhānāni soḷasakkhattukāni
- Asubhajhānaṃ soḷasakkhattukaṃ
- Arūpāvacarakusalaṃ
- Cattāri arūpajhānāni [arūpajjhānāni (sī. syā.)] soḷasakkhattukāni
- Tebhūmakakusalaṃ
- Kāmāvacarakusalaṃ
- Rūpāvacarakusalaṃ
- Arūpāvacarakusalaṃ
- Lokuttarakusalaṃ
- Suddhikapaṭipadā
- Suññataṃ
- Suññatamūlakapaṭipadā
- Appaṇihitaṃ
- အပ္ပဏိဟိတမူလကပဋိပဒါ။ ။[သုညတနေရာဝယ် အပ္ပဏိဟိတသွင်း၍ “ဒုက္ခပဋိပဒံ ဒန္ဓာဘိညံ အပ္ပဏိဟိတံ ပဌမံ ဈာနံ ဥပသမ္ပဇ္ဇ ဝိဟရတိ”ဟု ဆိုရုံသာ ထူးသည်။
- Vīsati mahānayā
- Adhipati
- Dvādasa akusalāni
- Abyākatavipāko
- Kusalavipākapañcaviññāṇāni
- Kusalavipākamanodhātu
- Kusalavipākamanoviññāṇadhātusomanassasahagatā
- Kusalavipākamanoviññāṇadhātuupekkhāsahagatā
- Aṭṭhamahāvipākā
- Rūpāvacaravipākā
- Arūpāvacaravipākā
- Lokuttaravipāka-paṭhamamaggavipākā
- Suddhikapaṭipadā
- Suddhikasuññataṃ
- Suññatapaṭipadā
- Suddhikaappaṇihitaṃ
- Appaṇihitapaṭipadā
- Vīsati mahānayā
- Chandādhipateyyasuddhikapaṭipadā
- Chandādhipateyyasuddhikasuññatā
- Dutiyādimaggavipāko
- Akusalavipākaabyākataṃ
- Akusalavipākapañcaviññāṇāni
- Akusalavipākamanodhātu
- Akusalavipākamanoviññāṇadhātu
- Ahetukakiriyāabyākataṃ
- Kiriyāmanodhātu
- Kiriyāmanoviññāṇadhātusomanassasahagatā
- Kiriyāmanoviññāṇadhātuupekkhāsahagatā
- Sahetukakāmāvacarakiriyā
- Rūpāvacarakiriyā
- Arūpāvacarakiriyā
- 2. Rūpakaṇḍaṃ
- Uddeso
- Mātikā
- Ekakaṃ
- Dukaṃ
- Tikaṃ
- Catukkaṃ
- Pañcakaṃ
- Chakkaṃ
- Sattakaṃ
- Aṭṭhakaṃ
- Navakaṃ
- Dasakaṃ
- Ekādasakaṃ
- Rūpavibhatti
- Ekakaniddeso
- Dukaniddeso
- Upādābhājanīyaṃ
- Tikaniddeso
- စတုက္ကနိဒ္ဒေသ။ ။ကတမံ= အဘယ်သို့သော၊ တံ ရူပံ= ထိုရုပ်သည်၊ ဥပါဒါ= ဥပါဒါမည်သည်၊ (ဟုတွာ= ၍၊) ဥပါဒိန္နံ= န္နမည်သနည်း၊ နော ဥပါဒါ= ဥပါဒါ မမည်သည်၊ (ဟုတွာ= ၍၊) ဥပါဒိန္နံ= န္နမည်သနည်း၊...ဤသို့ စသည်ဖြင့် အနက်ပေးပါ။
- Pañcakaṃ
- Chakkaṃ
- Sattakaṃ
- Aṭṭhakaṃ
- Navakaṃ
- Dasakaṃ
- Ekādasakaṃ
- 3. Nikkhepakaṇḍaṃ
- တိကနိက္ခေပ ။ ။ ရူပကဏ္ဍကို ဟောတော်မူပြီး၍ နိက္ခေပကဏ္ဍကို ဟောတော်မူလိုသောကြောင့် “ကတမေ ဓမ္မာ ကုသလာ၊ တီဏိ ကုသလမူလာနိ” စသည်ကို ဟောတော်မူသည်။
- Dukanikkhepaṃ
- Hetugocchakaṃ
- Cūḷantaradukaṃ
- Āsavagocchakaṃ
- Saṃyojanagocchakaṃ
- Ganthagocchakaṃ
- Oghagocchakaṃ
- Yogagocchakaṃ
- Nīvaraṇagocchakaṃ
- Parāmāsagocchakaṃ
- Mahantaradukaṃ
- Upādānagocchakaṃ
- Kilesagocchakaṃ
- Piṭṭhidukaṃ
- Suttantikadukanikkhepaṃ
- အဋ္ဌကထာကဏ္ဍ
- တိကအတ္ထုဒ္ဓါရ
- Dukaatthuddhāro
- Hetugocchakaṃ
- Cūḷantaradukaṃ
- Āsavagocchakaṃ
- Saṃyojanagocchakaṃ
- Ganthagocchakaṃ
- Oghagocchakaṃ
- Yogagocchakaṃ
- Nīvaraṇagocchakaṃ
- Parāmāsagocchakaṃ
- Mahantaradukaṃ
- Upādānagocchakaṃ
- Kilesagocchakaṃ
- Piṭṭhidukaṃ