Issues
Select Version
Udānapāḷi
Udānapāḷi

7. Cūḷavaggo

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

7. Cūḷavaggo

1. Paṭhamalakuṇḍakabhaddiyasuttaṃ

61. EvaṃM0.170P0.74 me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme .
Tena kho pana samayena āyasmā sāriputto āyasmantaṃ lakuṇḍakabhaddiyaṃ anekapariyāyena dhammiyā kathāya sandasseti samādapeti [ samādāpeti (?)] samuttejeti sampahaṃseti .
AthaT0.198 kho āyasmato lakuṇḍakabhaddiyassa āyasmatā sāriputtena anekapariyāyena dhammiyāV0.157 kathāya sandassiyamānassa samādapiyamānassa samuttejiyamānassa sampahaṃsiyamānassa anupādāya āsavehi cittaṃ vimucci .
Addasā kho bhagavā āyasmantaṃ lakuṇḍakabhaddiyaṃ āyasmatā sāriputtena anekapariyāyena dhammiyā kathāya sandassiyamānaṃ samādapiyamānaṃ samuttejiyamānaṃ sampahaṃsiyamānaṃ anupādāya āsavehi cittaṃ vimuttaṃ [ vimuttacittaṃ (?)].
Atha kho bhagavā etamatthaṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ udānaṃ udānesi –
‘‘ Uddhaṃ adho sabbadhi vippamutto , ayaṃhamasmīti [ ayamahamasmīti ( sī . syā . pī .)] anānupassī ;
Evaṃ vimutto udatāri oghaṃ , atiṇṇapubbaṃ apunabbhavāyā ’’ ti .
paṭhamaṃ ;

2. Dutiyalakuṇḍakabhaddiyasuttaṃ

62. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme .
Tena kho pana samayena āyasmā sāriputto āyasmantaṃ lakuṇḍakabhaddiyaṃ sekhaṃ [ sekkhoti ( syā .), sekhoti ( pī .)] maññamāno bhiyyosomattāya anekapariyāyena dhammiyā kathāya sandasseti samādapeti samuttejeti sampahaṃseti .
AddasāM0.171 kho bhagavā āyasmantaṃ sāriputtaṃ āyasmantaṃ lakuṇḍakabhaddiyaṃ sekhaṃ maññamānaṃ bhiyyosomattāyaP0.75 anekapariyāyena dhammiyā kathāya sandassentaṃ samādapentaṃ samuttejentaṃ sampahaṃsentaṃ .
Atha kho bhagavāT0.199 etamatthaṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ udānaṃ udānesi –
‘‘ Acchecchi [ acchejji ( ka . sī .), acchijji ( ka . sī . syā .), achijji ( ka .)] vaṭṭaṃ byagā nirāsaṃ , visukkhā saritā na sandati ;
Chinnaṃ vaṭṭaṃ na vattati , esevanto dukkhassā ’’ ti .
dutiyaṃ ;

3. Paṭhamasattasuttaṃ

63. EvaṃV0.158 me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme .
Tena kho pana samayena sāvatthiyā manussā yebhuyyena kāmesu ativelaṃ sattā ()[( honti )( bahūsu ) aṭṭhakathāya saṃsandetabbaṃ ] rattā giddhā gadhitā [ gathitā ( sī .)] mucchitā ajjhopannā sammattakajātā kāmesu viharanti .
Atha kho sambahulā bhikkhū pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiyaṃ piṇḍāya pāvisiṃsu .
Sāvatthiyaṃ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṃ piṇḍapātapaṭikkantā yena bhagavā tenupasaṅkamiṃsu ;
upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdiṃsu .
Ekamantaṃ nisinnā kho te bhikkhū bhagavantaṃ etadavocuṃ –
‘‘ idha , bhante , sāvatthiyā manussā yebhuyyena kāmesu ativelaṃ sattā rattā giddhā gadhitā mucchitā ajjhopannā sammattakajātā kāmesu viharantī ’’ ti .
Atha kho bhagavā etamatthaṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ udānaṃ udānesi –
‘‘ Kāmesu sattā kāmasaṅgasattā ,
Saṃyojane vajjamapassamānā ;
NaT0.200 hi jātu saṃyojanasaṅgasattā ,
Oghaṃ tareyyuṃ vipulaṃ mahantan ’’ ti .
tatiyaṃ ;

4. Dutiyasattasuttaṃ

64. EvaṃM0.172 me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme .
Tena kho pana samayena sāvatthiyā manussā yebhuyyena kāmesu sattā ()[( honti )( bahūsu ) aṭṭhakathāya saṃsandetabbaṃ ] rattā giddhā gadhitā mucchitā ajjhopannā andhīkatā sammattakajātā kāmesu viharanti .
Atha kho bhagavā pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiṃ piṇḍāya pāvisi .
Addasā kho bhagavā sāvatthiyā te manusse yebhuyyenaP0.76 kāmesu satte ratte giddhe gadhite mucchite ajjhopanne andhīkate sammattakajāte kāmesu viharante .
AthaV0.159 kho bhagavā etamatthaṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ udānaṃ udānesi –
‘‘ Kāmandhā jālasañchannā , taṇhāchadanachāditā ;
Pamattabandhunā baddhā , macchāva kumināmukhe ;
Jarāmaraṇamanventi [ jarāmaraṇaṃ gacchanti ( sī . syā .)], vaccho khīrapakova mātaran ’’ ti .
catutthaṃ ;

5. Aparalakuṇḍakabhaddiyasuttaṃ

65. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme .
Tena kho pana samayena āyasmā lakuṇḍakabhaddiyo sambahulānaṃ bhikkhūnaṃ piṭṭhito piṭṭhito yena bhagavā tenupasaṅkami .
Addasā kho bhagavā āyasmantaṃ lakuṇḍakabhaddiyaṃ dūratova sambahulānaṃ bhikkhūnaṃ piṭṭhito piṭṭhito āgacchantaṃ dubbaṇṇaṃ duddasikaṃ okoṭimakaṃ yebhuyyena bhikkhūnaṃ paribhūtarūpaṃT0.201 .
Disvāna bhikkhū āmantesi –
‘‘ Passatha no tumhe , bhikkhave , etaṃ bhikkhuṃ dūratova sambahulānaṃ bhikkhūnaṃ piṭṭhito piṭṭhito āgacchantaṃ dubbaṇṇaṃ duddasikaṃ okoṭimakaṃ yebhuyyena bhikkhūnaṃ paribhūtarūpan ’’ ti ?
‘‘ Evaṃ , bhante ’’ ti .
‘‘ EsoM0.173 , bhikkhave , bhikkhu mahiddhiko mahānubhāvo .
Na ca sā samāpatti sulabharūpā yā tena bhikkhunā asamāpannapubbā .
Yassa catthāya [ yassatthāya ( sī . ka .)] kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṃ pabbajanti tadanuttaraṃ brahmacariyapariyosānaṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharatī ’’ ti .
Atha kho bhagavā etamatthaṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ udānaṃ udānesi –
‘‘ Nelaṅgo setapacchādo , ekāro vattatī ratho ;
Anīghaṃ passa āyantaṃ , chinnasotaṃ abandhanan ’’ ti .
pañcamaṃ ;

6. Taṇhāsaṅkhayasuttaṃ

66. EvaṃV0.160 me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme .
Tena kho pana samayenaP0.77 āyasmā aññāsikoṇḍañño [ aññātakoṇḍañño ( sabbattha )] bhagavato avidūre nisinno hoti pallaṅkaṃ ābhujitvā ujuṃ kāyaṃ paṇidhāya taṇhāsaṅkhayavimuttiṃ paccavekkhamāno .
Addasā kho bhagavā āyasmantaṃ aññāsikoṇḍaññaṃ avidūre nisinnaṃ pallaṅkaṃ ābhujitvā ujuṃ kāyaṃ paṇidhāya taṇhāsaṅkhayavimuttiṃ paccavekkhamānaṃ .
Atha kho bhagavā etamatthaṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ udānaṃ udānesi –
‘‘ Yassa mūlaṃ chamā natthi , paṇṇā natthi kuto latā ;
TaṃT0.202 dhīraṃ bandhanā muttaṃ , ko taṃ ninditumarahati ;
Devāpi naṃ pasaṃsanti , brahmunāpi pasaṃsito ’’ ti .
chaṭṭhaṃ ;

7. Papañcakhayasuttaṃ

67. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme .
Tena kho pana samayena bhagavā attano papañcasaññāsaṅkhāpahānaṃ paccavekkhamāno nisinno hoti .
AthaM0.174 kho bhagavā attano papañcasaññāsaṅkhāpahānaṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ udānaṃ udānesi –
‘‘ Yassa papañcā ṭhiti ca natthi ,
Sandānaṃ palighañca vītivatto ;
Taṃ nittaṇhaṃ muniṃ carantaṃ ,
Nāvajānāti sadevakopi loko ’’ ti .
sattamaṃ ;

8. Kaccānasuttaṃ

68. EvaṃV0.161 me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme .
Tena kho pana samayena āyasmā mahākaccāno bhagavato avidūre nisinno hoti pallaṅkaṃ ābhujitvā ujuṃ kāyaṃ paṇidhāya kāyagatāya satiyā ajjhattaṃ parimukhaṃ sūpaṭṭhitāya .
Addasā kho bhagavā āyasmantaṃ mahākaccānaṃ avidūre nisinnaṃ pallaṅkaṃ ābhujitvā ujuṃ kāyaṃ paṇidhāya kāyagatāya satiyā ajjhattaṃ parimukhaṃ sūpaṭṭhitāya .
Atha kho bhagavā etamatthaṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ udānaṃ udānesi –
‘‘ YassaP0.78 siyā sabbadā sati ,
Satataṃ kāyagatā upaṭṭhitā ;
NoT0.203 cassa no ca me siyā ,
Na bhavissati na ca me bhavissati ;
Anupubbavihāri tattha so ,
Kāleneva tare visattikan ’’ ti .
aṭṭhamaṃ ;

9. Udapānasuttaṃ

69. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā mallesu cārikaṃ caramāno mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṃ yena thūṇaṃ [ thūnaṃ ( sī . syā . pī .)] nāma mallānaṃ brāhmaṇagāmo tadavasari .
Assosuṃ kho thūṇeyyakā brāhmaṇagahapatikā –
‘‘ samaṇo khalu , bho , gotamo sakyaputto sakyakulā pabbajito mallesu cārikaṃ caramānoM0.175 mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṃ thūṇaṃ anuppatto ’’ ti .()[( atha kho te thūṇeyyakā brāhmaṇagahapatikā )(?)] Udapānaṃ tiṇassa ca bhusassa ca yāva mukhato pūresuṃ –
‘‘ mā te muṇḍakā samaṇakā pānīyaṃ apaṃsū ’’ ti .
Atha kho bhagavā maggā okkamma yena rukkhamūlaṃ tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdi .
Nisajja kho bhagavā āyasmantaṃ ānandaṃ āmantesi –
‘‘ iṅgha me tvaṃ , ānanda , etamhā udapānā pānīyaṃ āharā ’’ ti .
EvaṃV0.162 vutte , āyasmā ānando bhagavantaṃ etadavoca –
‘‘ idāni so , bhante , udapāno thūṇeyyakehi brāhmaṇagahapatikehi tiṇassa ca bhusassa ca yāva mukhato pūrito –
‘ mā te muṇḍakā samaṇakā pānīyaṃ apaṃsū ’’’ ti .
Dutiyampi kho … pe …T0.204 tatiyampi kho bhagavā āyasmantaṃ ānandaṃ āmantesi –
‘‘ iṅgha me tvaṃ , ānanda , etamhā udapānā pānīyaṃ āharā ’’ ti .
‘‘ Evaṃ , bhante ’’ ti kho āyasmā ānando bhagavato paṭissutvā pattaṃ gahetvā yena so udapāno tenupasaṅkami .
Atha kho so udapāno āyasmante ānande upasaṅkamante sabbaṃ taṃ tiṇañca bhusañca mukhato ovamitvā acchassa udakassa anāvilassa vippasannassa yāva mukhato pūrito vissandanto [ vissando ( ka .)] maññe aṭṭhāsi .
Atha kho āyasmato ānandassa etadahosi –
‘‘ acchariyaṃ vata , bho , abbhutaṃ vata , bho , tathāgatassa mahiddhikatā mahānubhāvatā !
Ayañhi so udapāno mayi upasaṅkamante sabbaṃ taṃ tiṇañca bhusañca mukhato ovamitvā acchassa udakassa anāvilassa vippasannassa yāva mukhato pūrito vissandanto maññe ṭhito ’’ ti !!
Pattena pānīyaṃ ādāya yenaP0.79 bhagavā tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā bhagavantaṃ etadavoca –
‘‘ acchariyaṃ , bhante , abbhutaṃ , bhante , tathāgatassa mahiddhikatā mahānubhāvatā !
Ayañhi so , bhante , udapāno mayi upasaṅkamante sabbaṃ taṃ tiṇañca bhusañca mukhato ovamitvā acchassa udakassa anāvilassa vippasannassa yāva mukhato pūrito vissandanto maññe aṭṭhāsi !!
Pivatu bhagavā pānīyaṃ , pivatu sugato pānīyan ’’ ti .
AthaM0.176 kho bhagavā etamatthaṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ udānaṃ udānesi –
‘‘ KiṃT0.205 kayirā udapānena ,
Āpā ce sabbadā siyuṃ ;
Taṇhāya mūlato chetvā ,
Kissa pariyesanaṃ care ’’ ti .
navamaṃ ;

10. Utenasuttaṃ

70. EvaṃV0.163 me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā kosambiyaṃ viharati ghositārāme .
Tena kho pana samayena rañño utenassa [ udenassa ( sī . syā . pī .)] uyyānagatassa antepuraṃ daḍḍhaṃ hoti , pañca ca itthisatāni [ pañca itthisatāni ( sī . syā . pī .)] kālaṅkatāni honti sāmāvatīpamukhāni .
Atha kho sambahulā bhikkhū pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya kosambiṃ piṇḍāya pāvisiṃsu .
Kosambiyaṃ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṃ piṇḍapātapaṭikkantā yena bhagavā tenupasaṅkamiṃsu ;
upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdiṃsu .
Ekamantaṃ nisinnā kho te bhikkhū bhagavantaṃ etadavocuṃ –
‘‘ idha , bhante , rañño utenassa uyyānagatassa antepuraṃ daḍḍhaṃ , pañca ca itthisatāni kālaṅkatāni sāmāvatīpamukhāni .
Tāsaṃ , bhante , upāsikānaṃ kā gati ko abhisamparāyo ’’ ti ?
‘‘ Santettha , bhikkhave , upāsikāyo sotāpannā , santi sakadāgāminiyo , santi anāgāminiyo .
Sabbā tā , bhikkhave , upāsikāyo anipphalā kālaṅkatā ’’ ti .
Atha kho bhagavā etamatthaṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ udānaṃ udānesi –
‘‘ Mohasambandhano loko , bhabbarūpova dissati ;
Upadhibandhano [ upadhisambandhano ( ka . sī .)] bālo , tamasā parivārito ;
SassatorivaT0.206 [ sassati viya ( ka . sī .)] khāyati , passato natthi kiñcanan ’’ ti .
dasamaṃ ;
Tassuddānaṃ –
DveM0.177 bhaddiyā dve ca sattā , lakuṇḍako taṇhākhayo ;
Papañcakhayo ca kaccāno , udapānañca utenoti .
Cūḷavaggo [ cullavaggo ( sī .), cūlavaggo ( pī .)] sattamo niṭṭhito .