Issues
Select Version
Udānapāḷi
Udānapāḷi

3. Suppabuddhakuṭṭhisuttaṃ

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

3. Suppabuddhakuṭṭhisuttaṃ

43. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā rājagahe viharati veḷuvaneT0.146 kalandakanivāpe .
Tena kho pana samayena rājagahe suppabuddho nāma kuṭṭhī ahosi – manussadaliddo , manussakapaṇoV0.124 , manussavarāko .
Tena kho pana samayena bhagavā mahatiyā parisāya parivuto dhammaṃ desento nisinno hoti .
Addasā kho suppabuddho kuṭṭhī taṃ mahājanakāyaṃ dūratova sannipatitaṃ .
Disvānassa etadahosi –
‘‘ nissaṃsayaṃ kho ettha kiñci khādanīyaṃ vā bhojanīyaṃ vā bhājīyati [ bhājīyissati ( sī .)].
Yaṃnūnāhaṃ yena so mahājanakāyo tenupasaṅkameyyaṃ .
Appeva nāmettha kiñci khādanīyaṃ vā bhojanīyaṃ vā labheyyan ’’ ti .
AthaM0.135 kho suppabuddho kuṭṭhī yena so mahājanakāyo tenupasaṅkami .
Addasā kho suppabuddho kuṭṭhī bhagavantaṃ mahatiyā parisāya parivutaṃ dhammaṃ desentaṃ nisinnaṃ .
Disvānassa etadahosi –
‘‘ na kho ettha kiñci khādanīyaṃ vā bhojanīyaṃ vā bhājīyati .
Samaṇo ayaṃ gotamo parisati dhammaṃ deseti .
Yaṃnūnāhampi dhammaṃ suṇeyyan ’’ ti .
Tattheva ekamantaṃ nisīdi –
‘‘ ahampi dhammaṃ sossāmī ’’ ti .
Atha kho bhagavā sabbāvantaṃP0.49 parisaṃ cetasā ceto paricca manasākāsi ‘‘ ko nu kho idha bhabbo dhammaṃ viññātun ’’ ti ?
Addasā kho bhagavā suppabuddhaṃ kuṭṭhiṃ tassaṃ parisāyaṃ nisinnaṃ .
Disvānassa etadahosi –
‘‘ ayaṃ kho idha bhabbo dhammaṃ viññātun ’’ ti .
Suppabuddhaṃ kuṭṭhiṃ ārabbha ānupubbiṃ kathaṃ [ ānupubbikathaṃ ( sī .), anupubbikathaṃ ( syā . pī . ka .)] kathesi , seyyathidaṃ – dānakathaṃ sīlakathaṃ saggakathaṃ ;
kāmānaṃ ādīnavaṃ okāraṃ saṅkilesaṃ ;
nekkhamme [ nekkhamme ca ( sī . syā . pī .)] ānisaṃsaṃ pakāsesi .
Yadā bhagavā aññāsi suppabuddhaṃ kuṭṭhiṃT0.147 kallacittaṃ muducittaṃ vinīvaraṇacittaṃ udaggacittaṃ pasannacittaṃ , atha yā buddhānaṃ sāmukkaṃsikā dhammadesanā taṃ pakāsesi – dukkhaṃ , samudayaṃ , nirodhaṃ , maggaṃ .
Seyyathāpi nāma suddhaṃ vatthaṃ apagatakāḷakaṃ sammadeva rajanaṃ paṭiggaṇheyya , evameva suppabuddhassa kuṭṭhissa tasmiṃyeva āsane virajaṃ vītamalaṃ dhammacakkhuṃ udapādi –
‘‘ yaṃ kiñci samudayadhammaṃ sabbaṃ taṃ nirodhadhamman ’’ ti .
Atha kho suppabuddho kuṭṭhī diṭṭhadhammo pattadhammo viditadhammo pariyogāḷhadhammo tiṇṇavicikiccho vigatakathaṃkatho vesārajjappatto aparappaccayo satthu sāsane uṭṭhāyāsanā yena bhagavā tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi .
Ekamantaṃ nisinno kho suppabuddho kuṭṭhī bhagavantaṃ etadavoca –
‘‘ AbhikkantaṃV0.125 , bhante , abhikkataṃ , bhante !
Seyyathāpi , bhante , nikkujjitaṃ vā ukkujjeyya , paṭicchannaṃ vā vivareyya , mūḷhassa vā maggaṃ ācikkheyya , andhakāre vā telapajjotaṃ dhāreyya – cakkhumanto rūpāni dakkhantīti ;
evamevaṃ bhagavatā anekapariyāyena dhammo pakāsito .
Esāhaṃ , bhante , bhagavantaṃ saraṇaṃ gacchāmi dhammañca bhikkhusaṅghañca .
Upāsakaṃ maṃ bhagavā dhāretu ajjatagge pāṇupetaṃ saraṇaṃ gatan ’’ ti .
AthaM0.136 kho suppabuddho kuṭṭhī bhagavatā dhammiyā kathāya sandassito samādapito samuttejito sampahaṃsito bhagavato bhāsitaṃ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā bhagavantaṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃT0.148 katvā pakkāmi .
Atha kho acirapakkantaṃ suppabuddhaṃ kuṭṭhiṃ gāvī taruṇavacchā adhipatitvā jīvitā voropesi .
Atha kho sambahulāP0.50 bhikkhū yena bhagavā tenupasaṅkamiṃsu ;
upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdiṃsu .
Ekamantaṃ nisinnā kho te bhikkhū bhagavantaṃ etadavocuṃ –
‘‘ yo so , bhante , suppabuddho nāma kuṭṭhī bhagavatā dhammiyā kathāya sandassito samādapito samuttejito sampahaṃsito , so kālaṅkato .
Tassa kā gati , ko abhisamparāyo ’’ ti ?
‘‘ Paṇḍito , bhikkhave , suppabuddho kuṭṭhī ;
paccapādi dhammassānudhammaṃ ;
na ca maṃ dhammādhikaraṇaṃ vihesesi .
Suppabuddho , bhikkhave , kuṭṭhī tiṇṇaṃ saṃyojanānaṃ parikkhayā sotāpanno avinipātadhammo niyato sambodhiparāyaṇo ’’ ti .
Evaṃ vutte , aññataro bhikkhu bhagavantaṃ etadavoca –
‘‘ ko nu kho , bhante , hetu , ko paccayo yena suppabuddho kuṭṭhī ahosi – manussadaliddo , manussakapaṇo , manussavarāko ’’ ti ?
‘‘ Bhūtapubbaṃ , bhikkhave , suppabuddho kuṭṭhī imasmiṃyeva rājagahe seṭṭhiputto ahosi .
So uyyānabhūmiṃ niyyanto addasa tagarasikhiṃ [ taggarasikhiṃ ( ka .)] paccekabuddhaṃ nagaraṃ piṇḍāya pavisantaṃ .
Disvānassa etadahosi –
‘ kvāyaṃ kuṭṭhī kuṭṭhicīvarena vicaratī ’ ti ?
Niṭṭhubhitvā apasabyato [ apabyāmato ( syā . saṃ . ni .1.255)] karitvā pakkāmi .
So tassa kammassa vipākena bahūni vassasatāni bahūni vassasahassāni bahūni vassasatasahassāni niraye paccittha .
Tasseva kammassa vipākāvasesenaT0.149 imasmiṃyeva rājagahe kuṭṭhī ahosi manussadaliddo , manussakapaṇo , manussavarāko .
So tathāgatappaveditaṃ dhammavinayaṃ āgamma saddhaṃ samādiyi sīlaṃ samādiyi sutaṃ samādiyi cāgaṃ samādiyi paññaṃ samādiyi .
SoV0.126 tathāgatappaveditaṃ dhammavinayaṃ āgamma saddhaṃ samādiyitvā sīlaṃ samādiyitvā sutaṃ samādiyitvā cāgaṃ samādiyitvā paññaṃ samādiyitvā kāyassaM0.137 bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapanno devānaṃ tāvatiṃsānaṃ sahabyataṃ .
So tattha aññe deve atirocati vaṇṇena ceva yasasā cā ’’ ti .
Atha kho bhagavā etamatthaṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ udānaṃ udānesi –
‘‘ Cakkhumā visamānīva , vijjamāne parakkame ;
Paṇḍito jīvalokasmiṃ , pāpāni parivajjaye ’’ ti .
tatiyaṃ ;