(21)1. Kimilavaggo
1-4.Kimilasuttādivaṇṇanā
201-4.
Pañcamassa
V3.72M3.76 paṭhamadutiyāni uttānatthāneva .Tatiye adhivāsanaṃ khamanaṃ , paresaṃ dukkaṭaṃ duruttañca paṭivirodhākaraṇena attano upari āropetvā vāsanaṃ adhivāsanaṃ , tadeva khantīti adhivāsanakkhanti .
Subhe ratoti sūrato , suṭṭhu vā pāpato orato virato sorato , tassa bhāvo soraccaṃ .
Tenāha ‘‘ soraccenāti sucisīlatāyā ’’ ti .
Sā hi sobhanakammaratatā , suṭṭhu vā pāpato oratabhāvo viratatā .
Catutthe natthi vattabbaṃ .
Kimilasuttādivaṇṇanā niṭṭhitā .
5. Cetokhilasuttavaṇṇanā
205. Pañcame cetokhilā nāma atthato vicikicchā kodho ca .
Te pana yasmiṃ santāne uppajjanti , tassa kharabhāvo kakkhaḷabhāvo hutvā upatiṭṭhanti , pageva attanā sampayuttacittassāti āha ‘‘ cittassa thaddhabhāvā ’’ ti .
Yathā lakkhaṇapāripūriyā gahitāya sabbā satthu rūpakāyasirī gahitā eva nāma hoti evaṃ sabbaññutāya sabbadhammakāyasirī gahitā eva nāma hotīti tadubhayavatthukameva kaṅkhaṃ dassento ‘‘ sarīre kaṅkhamāno ’’ tiādimāha .
Vicinantoti dhammasabhāvaṃ vīmaṃsanto .
Kicchatīti kilamati .
Vinicchetuṃ na sakkotīti sanniṭṭhātuṃ na sakkoti .
Ātapati kileseti ātappaṃ , sammāvāyāmoti āha ‘‘ ātappāyāti kilesasantāpanavīriyakaraṇatthāyā ’’ ti .
Punappunaṃ yogāyāti bhāvanaṃ punappunaṃ yuñjanāya .
Satatakiriyāyāti bhāvanāya nirantarappayogāya .
Paṭivedhadhamme kaṅkhamānoti ettha kathaṃ lokuttaradhamme kaṅkhā pavattīti ?
Na ārammaṇakaraṇavasena
V3.73 , anussutākāraparivitakkaladdhe parikappitarūpe kaṅkhāM3.77 pavattatīti dassento āha ‘‘ vipassanā … pe … vadanti , taṃ atthi nu kho natthīti kaṅkhatī ’’ ti .Sikkhāti cettha pubbabhāgasikkhā veditabbā .
Kāmañcettha visesuppattiyā mahāsāvajjatāya ceva saṃvāsanimittaṃ ghaṭanāhetu abhiṇhuppattikatāya ca sabrahmacārīsūti kopassa visayo visesetvā vutto , aññatthāpi kopo na cetokhiloti na sakkā viññātunti keci .
Yadi evaṃ vicikicchāyapi ayaṃ nayo āpajjati , tasmā yathārutavasena gahetabbaṃ .
Cetokhilasuttavaṇṇanā niṭṭhitā .
6-8.Vinibandhasuttādivaṇṇanā
206-8.
Chaṭṭhe pavattituṃ appadānavasena kusalacittaṃ vinibandhantīti cetasovinibandhā .
Taṃ pana vinibandhantā muṭṭhiggāhaṃ gaṇhantā viya hontīti āha ‘‘ cittaṃ vinibandhitvā ’’ tiādi .
Kāmagiddho puggalo vatthukāmepi kilesakāmepi assādeti abhinandatīti vuttaṃ ‘‘ vatthukāmepi kilesakāmepī ’’ ti .
Attano kāyeti attano nāmakāye , attabhāve vā .
Bahiddhārūpeti paresaṃ kāye anindriyabaddharūpe ca .
Udaraṃ avadihati upacinoti pūretīti udarāvadehakaṃ .
Seyyasukhan ti seyyāya sayanavasena uppajjanakasukhaṃ .
Samparivattakan ti samparivattitvā .
Paṇidhāyāti taṇhāvaseneva paṇidahitvā .
Iti pañcavidhopi lobhaviseso eva ‘‘ cetovinibandho ’’ ti vuttoti veditabbo .
Sattamaṭṭhamesu natthi vattabbaṃ .
Vinibandhasuttādivaṇṇanā niṭṭhitā .
9-10.Gītassarasuttādivaṇṇanā
209-210.
Navame āyatako nāma gītassaro taṃ taṃ vattaṃ bhinditvā akkharāni vināsetvā pavattoti āha ‘‘ āyatakenā ’’ tiādi .
Dhammehi suttavattaṃ nāma atthi , gāthāvattaṃ nāma atthi , taṃ vināsetvā atidīghaṃ kātuṃ na vaṭṭati .
Dhammañhi bhāsantena caturassena vattena parimaṇḍalāni
M3.78 padabyañjanāni dassetabbāni .‘‘ Anujānāmi , bhikkhave , sarabhaññan ’’ ti ( cūḷava .249) ca vacanato sarena dhammaṃ bhaṇituṃ vaṭṭati .
Sarabhaññe kira taraṅgavattadhotakavattabhāgaggahakavattādīni
V3.74 dvattiṃsa vattāni atthi .Tesu yaṃ icchati , taṃ kātuṃ labhatīti .
Dasame natthi vattabbaṃ .
Gītassarasuttādivaṇṇanā niṭṭhitā .
Kimilavaggavaṇṇanā niṭṭhitā .