4-6.Tikaṇḍakīsuttādivaṇṇanā
144-6.
Catutthe paṭikūleti amanuññe aniṭṭhe .
Appaṭikūlasaññīti iṭṭhākāreneva pavattacitto .
Iṭṭhasmiṃ vatthusmiṃ asubhāya vā pharati , aniccato vā upasaṃharati upaneti pavatteti .
Aniṭṭhasmiṃ vatthusmin ti aniṭṭhe sattasaññite ārammaṇe .
Mettāya vā pharatīti mettaṃ hitesitaṃ upasaṃharanto sabbatthakameva vā tattha pharati .
Dhātuto vā upasaṃharatīti dhammasabhāvacintanena dhātuto paccavekkhaṇāya dhātumanasikāraṃ vā tattha pavatteti .
Tadubhayaṃ abhinivajjetvāti sabhāvato ānubhāvato ca upatiṭṭhantaṃ ārammaṇe paṭikūlabhāvaṃ appaṭikūlabhāvañcāti taṃ ubhayaṃ pahāya aggahetvā , sabbasmiṃ pana tasmiṃ majjhatto hutvāti vuttaṃ hoti .
Majjhatto hutvā viharitukāmo pana kiṃ karotīti ?
Iṭṭhāniṭṭhesu āpāthaṃ gatesu neva somanassito hoti , na domanassito hoti .
Upekkhako vihareyyāti iṭṭhe arajjanto aniṭṭhe adussanto yathā aññe asamapekkhanena mohaṃ uppādenti , evaṃ anuppādento chasu ārammaṇesu chaḷaṅgupekkhāya upekkhako vihareyya .
Tenevāha ‘‘ chaḷaṅgupekkhāvasena pañcamo ’’ ti .
Iṭṭhāniṭṭhachaḷārammaṇāpāthe parisuddhapakatibhāvāvijahanalakkhaṇāya chasu dvāresu pavattanato ‘‘ chaḷaṅgupekkhā ’’ ti laddhanāmāya tatramajjhattupekkhāya vasena pañcamo vāro vuttoti attho .
Pañcamaṃ chaṭṭhañca uttānameva .
Tikaṇḍakīsuttādivaṇṇanā niṭṭhitā .