(17)2. Āghātavaggo
1-5.Paṭhamaāghātapaṭivinayasuttādivaṇṇanā
161-165.
Dutiyassa
M3.51 paṭhame natthi vattabbaṃ .Dutiye āghāto paṭivinayati ettha , etehīti vā āghātapaṭivinayā .
Tenāha ‘‘ āghāto etehi paṭivinetabbo ’’ tiādi .
Nantakan ti anantakaṃ , antavirahitaṃ vatthakhaṇḍaṃ .
Yadi hi tassa anto bhaveyya ,‘‘ pilotikā ’’ ti saṅkhaṃ na gaccheyya .
Sevālenāti bījakaṇṇikakesarādibhedena sevālena .
Udakapappaṭakenāti nīlamaṇḍūkapiṭṭhivaṇṇena udakapiṭṭhiṃ chādetvā nibbattena udakapiṭṭhikena .
Ghammena anugatoti ghammena phuṭṭho abhibhūto .
Cittuppādan ti paṭighasampayuttacittuppādaṃ .
Visabhāgavedanuppattiyā kakaceneva iriyāpathapavattinivāraṇena chindanto ābādhati pīḷetīti ābādho , so assa atthīti ābādhiko .
Taṃsamuṭṭhānena dukkhito sañjātadukkho .
Bāḷhagilānoti adhimattagilāno .
Gāmantanāyakassāti gāmantasampāpakassa .
Pasannabhāvena
V3.50 udakassa acchabhāvo veditabboti āha ‘‘ acchodakāti pasannodakā ’’ ti .Sādurasatāya sātatāti āha ‘‘ madhurodakā ’’ ti .
Tanukameva salilaṃ visesato sītalaṃ , na bahalāti āha ‘‘ tanusītasalilā ’’ ti .
Setakāti nikkaddamā .
Sacikkhallādivasena hi udakassa vivaṇṇatā .
Sabhāvato pana taṃ setavaṇṇameva .
Tatiyādīni uttānatthāneva .
Paṭhamaāghātapaṭivinayasuttādivaṇṇanā niṭṭhitā .
6. Nirodhasuttavaṇṇanā
166. Chaṭṭhe
M3.52 amarisanattheti asahanatthe .Anāgatavacanaṃ katan ti anāgatasaddappayogo kato , attho pana vattamānakālikova .
Akkharacintakā ( pāṇini .3.3.145-146) hi īdisesu ṭhānesu anokappanāmarisanatthavasena atthisadde upapade vattamānakālepi anāgatavacanaṃ karonti .
Nirodhasuttavaṇṇanā niṭṭhitā .
7-9.Codanāsuttādivaṇṇanā
167-9.
Sattame vatthusandassanāti yasmiṃ vatthusmiṃ āpatti , tassa sarūpato dassanaṃ .
Āpattisandassanāti yaṃ āpattiṃ so āpanno , tassā dassanaṃ .
Saṃvāsappaṭikkhepoti uposathappavāraṇādisaṃvāsassa paṭikkhipanaṃ akaraṇaṃ .
Sāmīcippaṭikkhepoti abhivādanādisāmīcikiriyāya akaraṇaṃ .
Codayamānenāti codentena .
Cuditakassa kāloti cuditakassa codetabbakālo .
Puggalan ti codetabbapuggalaṃ .
Upaparikkhitvāti ‘‘ ayaṃ cuditakalakkhaṇe tiṭṭhati , na tiṭṭhatī ’’ ti vīmaṃsitvā .
Ayasaṃ āropetīti ‘‘ ime maṃ abhūtena abbhācikkhantā ayasaṃ byasanaṃ uppādentī ’’ ti bhikkhūnaṃ ayasaṃ uppādeti .
Aṭṭhamanavamāni uttānatthāneva .
Codanāsuttādivaṇṇanā niṭṭhitā .
10. Bhaddajisuttavaṇṇanā
170. Dasame
V3.51 abhibhavitvā ṭhito ime satteti adhippāyo .Yasmā pana so ‘‘ pāsaṃsabhāvena uttamabhāvena ca te satte abhibhavitvā ṭhito ’’ ti attānaṃ maññati , tasmā vuttaṃ ‘‘ jeṭṭhako ’’ ti .
Aññadatthu dasoti dassane antarāyābhāvavacanena ñeyyavisesapariggāhikabhāvena
M3.53 ca anāvaraṇadassāvitaṃ paṭijānātīti āha ‘‘ sabbaṃ passatīti adhippāyo ’’ ti .Bhaddajisuttavaṇṇanā niṭṭhitā .
Āghātavaggavaṇṇanā niṭṭhitā .