33. Kattari ltu + ṇkā
Kattari kārake kriyatthā ltu + ṇkā honti .
Kara = karaṇe , pararūpe ‘‘ ltu + pitādīna + mā simhī ’’ ti ā silopo ca .
Karotīti kattā .
Evaṃ bharatīti bhattā .
Haratīti hattā .
Bhidatīti bhettā , ekāro , ūmhi bheditā .
Chindatīti chettā .
Bhojanassa dātā bhojanadātā .
Sandhātīti sandhātā .
Vacatīti vattā .
Okārapararūpesu bhuñjatīti bhottā .
‘‘ Padādīnaṃ kvacī ’’ ti yukāgamo , bujjhatīti bujjhitā .
Jānātīti ñātā .
Chindatīti chetā .
Suṇātīti sotā .
‘‘ Ū + lasse ’’ ti ūssa ekāre gaṇhātīti gahetā .
Bhavatīti bhavitā .
Saratīti saritā .
‘‘ Manānaṃ niggahītaṃ ’’ ti massa niggahīte vaggante ca gacchatīti gantā .
Nakārantānampi niggahītaṃ , khanatīti khantā .
Sanatīti santā .
Maññatīti mantā .
Pāletīti pālayitā pāletā , ettha curādittā ṇi .
Ṇiṇāpīsu-bhāvayatīti bhāvayitā bhāvetā .
Evaṃ sārayitā sāretā , dāpayitā dāpetā , hāpayitā hāpetā , nirodhayitā nirodhetā , bodhayitā bodhetā , ñāpayitā ñāpetā , sāvayitā sāvetā , gāhayitā gāhetā , kārayitā kāretā , kārāpayitā kārāpetā iccādi .
Ṇkapaccaye-ṇakāro
M0.270 vuddhyattho .Rathaṃ karotīti rathakārako ,‘‘ assā ṇānubandhe ’’ ti ā amādisamāso ca .
Annaṃ dadātīti annadāyako .
‘‘ Adhātussa kā + syādito ghe + ssī ’’ ti ghe pare assa iādeso , annadāyikā , annadāyakaṃ kulaṃ .
‘‘ Āssā + ṇāpimhi yuka ’’ itiṇāpito + ññatra yuka .
Lokaṃ netīti lokanāyako , ekāre ‘‘ āyā + vā ṇānubandhe ’’ ti āyādeso .
Evaṃ vinetīti vināyako .
Akammupapade-karotīti kārako , evaṃ dāyako nāyako , okāre āvādese suṇātīti sāvako .
Pure viya ikāre sāvikā .
Lunātīti lāvako .
Pu = pavane , punātīti pāvako .
Bhavatīti bhāvako , upāsatīti upāsako .
Gaṇhātīti gāhako pāvako , yājako .
Vadha = hiṃsāyaṃ , vadhetīti vadhako ,‘‘ aññatrāpī ’’ ti vuddhipaṭisedho .
‘‘ Hanassa ghāto ṇānubandhe ’’ ti ghātādeso , hanatīti ghātako .
‘‘ Maṃ vā rudhādīnaṃ ’’ ti maṃ , rundhako , guruttā na vuddhi .
Tathā bhuñjatīti bhuñjako .
Āyassa rasse kiṇātīti kayako .
Pāletīti pālako .
Pūjetīti pūjako .
Khādīsu-titikkhatīti titikkhako .
Vīmaṃsatīti vīmaṃsako iccādi .
Panudatīti panūdako ,‘‘ byañjane ’’ ccādinā dīgho .
‘‘ Bhītvā + nako ’’ ti ettha ‘ ānako ’ ti yogavibhāgā ānako , āssa rasse nakārāgame ca ‘‘ ñāssa ne jā ’’ ti jādeso , jānanako .
Ṇāpimhi –
Aṇa-iti
M0.271 daṇḍakadhātu , āṇāpetīti āṇāpako .Tathā saññāpako , patiṭṭhāpako .
Saṃ + pa pubbo āpa = pāpuṇane , nibbānaṃ sampāpetīti nibbānasampāpako .
Kārāpako , kārāpikā iccādi .
Bahulaṃvidhānā kammepi-pādehi harīyatīti pādahārako .
Cupa = mandagamane , gale cuppatīti galacopako .
Siddhova ltu arahādīsu ‘‘ bhavaṃ khalu kaññāya pariggahāraho ’’ ti ( pariggahitā ).
Sīlatthe-upādānasīloti upādātā .
Sādhu gacchatīti gantā .
Muṇḍanadhammā muṇḍanācārāti muṇḍayitāro , ettha ‘‘ dhātvatthe nāmasmī ’’ ti imhi ūāgame e + ayādese muṇḍayitusaddamhi āraṅādese ca kate yossa ṭo .