14. Dhammikasuttaṃ
Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme .
Atha kho dhammiko upāsako
T0.399 pañcahi upāsakasatehi saddhiṃ yena bhagavā tenupasaṅkami ;upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi .
Ekamantaṃ nisinno kho dhammiko upāsako bhagavantaṃ gāthāhi ajjhabhāsi –
378.
‘‘ Pucchāmi taṃ gotama bhūripañña , kathaṃkaro sāvako sādhu hoti ;
Yo vā agārā anagārameti , agārino vā panupāsakāse .
379.
‘‘ Tuvañhi lokassa sadevakassa , gatiṃ pajānāsi parāyaṇañca ;
Na catthi tulyo nipuṇatthadassī , tuvañhi buddhaṃ pavaraṃ vadanti .
380.
‘‘ Sabbaṃ tuvaṃ ñāṇamavecca dhammaṃ , pakāsesi satte anukampamāno ;
Vivaṭṭacchadosi samantacakkhu , virocasi vimalo sabbaloke .
381.
‘‘ Āgañchi
P0.67 te santike nāgarājā , erāvaṇo nāma jinoti sutvā ;Sopi tayā mantayitvājjhagamā , sādhūti sutvāna patītarūpo .
382.
‘‘ Rājāpi
M0.336V0.140T0.400 taṃ vessavaṇo kuvero , upeti dhammaṃ paripucchamāno ;Tassāpi tvaṃ pucchito brūsi dhīra , so cāpi sutvāna patītarūpo .
383.
‘‘ Ye kecime titthiyā vādasīlā , ājīvakā vā yadi vā nigaṇṭhā ;
Paññāya taṃ nātitaranti sabbe , ṭhito vajantaṃ viya sīghagāmiṃ .
384.
‘‘ Ye kecime brāhmaṇā vādasīlā , vuddhā cāpi brāhmaṇā santi keci ;
Sabbe tayi atthabaddhā bhavanti , ye cāpi aññe vādino maññamānā .
385.
‘‘ Ayañhi dhammo nipuṇo sukho ca , yoyaṃ tayā bhagavā suppavutto ;
Tameva sabbepi [ sabbe mayaṃ ( syā .)] sussūsamānā , taṃ no vada pucchito buddhaseṭṭha .
386.
‘‘ Sabbepi me bhikkhavo sannisinnā , upāsakā cāpi tatheva sotuṃ ;
Suṇantu dhammaṃ vimalenānubuddhaṃ , subhāsitaṃ
T0.401 vāsavasseva devā ’’. 387.
‘‘ Suṇātha me bhikkhavo sāvayāmi vo , dhammaṃ dhutaṃ tañca carātha sabbe ;
Iriyāpathaṃ
P0.68 pabbajitānulomikaṃ , sevetha naṃ atthadaso mutīmā . 388.
‘‘ No ve vikāle vicareyya bhikkhu , gāme ca piṇḍāya careyya kāle ;
Akālacāriñhi sajanti saṅgā , tasmā vikāle na caranti buddhā .
389.
‘‘ Rūpā
M0.337 ca saddā ca rasā ca gandhā , phassā ca ye sammadayanti satte ;Etesu dhammesu vineyya chandaṃ , kālena so pavise pātarāsaṃ .
390.
‘‘ Piṇḍañca bhikkhu samayena laddhā , eko paṭikkamma raho nisīde ;
Ajjhattacintī na mano bahiddhā , nicchāraye saṅgahitattabhāvo .
391.
‘‘ Sacepi so sallape sāvakena , aññena vā kenaci bhikkhunā vā ;
Dhammaṃ
T0.402 paṇītaṃ tamudāhareyya , na pesuṇaṃ nopi parūpavādaṃ . 392.
‘‘ Vādañhi
V0.141 eke paṭiseniyanti , na te pasaṃsāma parittapaññe ;Tato tato ne pasajanti saṅgā , cittañhi te tattha gamenti dūre .
393.
‘‘ Piṇḍaṃ vihāraṃ sayanāsanañca , āpañca saṅghāṭirajūpavāhanaṃ ;
Sutvāna dhammaṃ sugatena desitaṃ , saṅkhāya seve varapaññasāvako .
394.
‘‘ Tasmā hi piṇḍe sayanāsane ca , āpe ca saṅghāṭirajūpavāhane ;
Etesu
P0.69 dhammesu anūpalitto , bhikkhu yathā pokkhare vāribindu . 395.
‘‘ Gahaṭṭhavattaṃ pana vo vadāmi , yathākaro sāvako sādhu hoti ;
Na hesa [ na heso ( sī .)] labbhā sapariggahena , phassetuṃ yo kevalo bhikkhudhammo .
396.
‘‘ Pāṇaṃ
M0.338 na hane [ na hāne ( sī .)] na ca ghātayeyya , na cānujaññā hanataṃ paresaṃ ;Sabbesu
T0.403 bhūtesu nidhāya daṇḍaṃ , ye thāvarā ye ca tasā santi [ tasanti ( sī . pī .)] loke . 397.
‘‘ Tato adinnaṃ parivajjayeyya , kiñci kvaci sāvako bujjhamāno ;
Na hāraye harataṃ nānujaññā , sabbaṃ adinnaṃ parivajjayeyya .
398.
‘‘ Abrahmacariyaṃ parivajjayeyya , aṅgārakāsuṃ jalitaṃva viññū ;
Asambhuṇanto pana brahmacariyaṃ , parassa dāraṃ na atikkameyya .
399.
‘‘ Sabhaggato vā parisaggato vā , ekassa veko [ ceto ( sī . syā .)] na musā bhaṇeyya ;
Na bhāṇaye bhaṇataṃ nānujaññā , sabbaṃ abhūtaṃ parivajjayeyya .
400.
‘‘ Majjañca pānaṃ na samācareyya , dhammaṃ imaṃ rocaye yo gahaṭṭho ;
Na pāyaye pivataṃ nānujaññā , ummādanantaṃ iti naṃ viditvā .
401.
‘‘ Madā hi pāpāni karonti bālā , kārenti caññepi jane pamatte ;
Etaṃ
P0.70T0.404 apuññāyatanaṃ vivajjaye , ummādanaṃ mohanaṃ bālakantaṃ . 402.
‘‘ Pāṇaṃ
V0.142 na hane na cādinnamādiye , musā na bhāse na ca majjapo siyā ;Abrahmacariyā virameyya methunā , rattiṃ na bhuñjeyya vikālabhojanaṃ .
403.
‘‘ Mālaṃ
M0.339 na dhāre na ca gandhamācare , mañce chamāyaṃ va sayetha santhate ;Etañhi aṭṭhaṅgikamāhuposathaṃ , buddhena dukkhantagunā pakāsitaṃ .
404.
‘‘ Tato ca pakkhassupavassuposathaṃ , cātuddasiṃ pañcadasiñca aṭṭhamiṃ ;
Pāṭihāriyapakkhañca pasannamānaso , aṭṭhaṅgupetaṃ susamattarūpaṃ .
405.
‘‘ Tato ca pāto upavutthuposatho , annena pānena ca bhikkhusaṅghaṃ ;
Pasannacitto anumodamāno , yathārahaṃ saṃvibhajetha viññū .
406.
‘‘ Dhammena mātāpitaro bhareyya , payojaye dhammikaṃ so vaṇijjaṃ ;
Etaṃ
T0.405 gihī vattayamappamatto , sayampabhe nāma upeti deve ’’ ti .Dhammikasuttaṃ cuddasamaṃ niṭṭhitaṃ .
Cūḷavaggo dutiyo niṭṭhito .
Tassuddānaṃ
P0.71 –Ratanāmagandho hiri ca , maṅgalaṃ sūcilomena ;
Dhammacariyañca brāhmaṇo [ kapilo brāhmaṇopi ca ( syā . ka .)], nāvā kiṃsīlamuṭṭhānaṃ .
Rāhulo puna kappo ca , paribbājaniyaṃ tathā ;
Dhammikañca viduno āhu , cūḷavagganti cuddasāti .