Issues
Select Version
Kathāvatthupāḷi
Kathāvatthupāḷi

17. Sattarasamavaggo

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

17. Sattarasamavaggo

(166)1. Arahato puññūpacayakathā

776. AtthiP0.542V0.438 arahato puññūpacayoti ?
Āmantā .
Atthi arahato apuññūpacayoti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe … natthi arahato apuññūpacayoti ?
Āmantā .
Natthi arahato puññūpacayoti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe ….
777. Atthi arahato puññūpacayoti ?
Āmantā .
Arahā puññābhisaṅkhāraṃ abhisaṅkharoti , āneñjābhisaṅkhāraṃ abhisaṅkharoti , gatisaṃvattaniyaṃ kammaṃ karoti , bhavasaṃvattaniyaṃ kammaṃ karoti , issariyasaṃvattaniyaṃ kammaṃ karoti , adhipaccasaṃvattaniyaṃ [ ādhipaccasaṃvattanikaṃ (?)] kammaṃ karoti , mahābhogasaṃvattaniyaṃ kammaṃ karoti , mahāparivārasaṃvattaniyaṃ kammaṃ karoti , devasobhagyasaṃvattaniyaṃ kammaṃ karoti , manussasobhagyasaṃvattaniyaṃ kammaṃ karotīti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe ….
778. Atthi arahato puññūpacayoti ?
Āmantā .
Arahā ācinātīti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe … arahā apacinātīti ?
Na hevaṃ vattabbeM0.394 … pe … arahā pajahatīti … pe … arahā upādiyatīti … pe … arahā visinetīti … pe … arahā ussinetīti … pe … arahā vidhūpetītiT0.576 … pe … arahā sandhūpetīti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe … nanuP0.543 arahā nevācināti na apacināti apacinitvā ṭhitoti ?
Āmantā .
Hañci arahā nevācināti nāpacināti apacinitvā ṭhito , no ca vata re vattabbe –
‘‘ atthi arahato puññūpacayo ’’ ti .
Nanu arahā neva pajahati na upādiyati pajahitvā ṭhito , neva visineti na ussineti visinetvā ṭhito , neva vidhūpeti na sandhūpeti vidhūpetvā ṭhitoti ?
Āmantā .
Hañci arahā neva vidhūpeti na sandhūpeti vidhūpetvā ṭhito , no ca vata re vattabbe –
‘‘ atthi arahato puññūpacayo ’’ ti .
779. Natthi arahato puññūpacayoti ?
Āmantā .
Arahā dānaṃ dadeyyāti ?
ĀmantāV0.439 .
Hañci arahā dānaṃ dadeyya , no ca vata re vattabbe –
‘‘ natthi arahato puññūpacayo ’’ ti .
Arahā cīvaraṃ dadeyya … pe … piṇḍapātaṃ dadeyya … senāsanaṃ dadeyya … gilānapaccayabhesajjaparikkhāraṃ dadeyya … khādanīyaṃ dadeyya … bhojanīyaṃ dadeyya … pānīyaṃ dadeyya … cetiyaṃ vandeyya … cetiye mālaṃ āropeyya … gandhaṃ āropeyya … vilepanaṃ āropeyya … pe … cetiyaṃ abhidakkhiṇaṃ [ padakkhiṇaṃ (?)] kareyyāti ?
Āmantā .
Hañci arahā cetiyaṃ abhidakkhiṇaṃ kareyya , no ca vata re vattabbe –
‘‘ natthi arahato puññūpacayo ’’ ti .
Atthi arahato puññūpacayotikathā niṭṭhitā .
17. Sattarasamavaggo

(167)2. Natthi arahato akālamaccūtikathā

780. NatthiT0.577 arahato akālamaccūti ?
Āmantā .
Natthi arahantaghātakoti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe … atthi arahantaghātakoti ?
Āmantā .
AtthiM0.395P0.544 arahato akālamaccūti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe … natthi arahato akālamaccūti ?
Āmantā .
Yo arahantaṃ jīvitā voropeti , sati jīvite jīvitāvasese jīvitā voropeti , asati jīvite jīvitāvasese jīvitā voropetīti ?
Sati jīvite jīvitāvasese jīvitā voropetīti .
Hañci sati jīvite jīvitāvasese jīvitā voropeti , no ca vata re vattabbe –
‘‘ natthi arahato akālamaccū ’’ ti .
Asati jīvite jīvitāvasese jīvitā voropetīti , natthi arahantaghātakoti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe ….
781. Natthi arahato akālamaccūti ?
Āmantā .
Arahato kāye visaṃ na kameyya , satthaṃ na kameyya , aggi na kameyyāti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe … nanu arahato kāye visaṃ kameyyaV0.440 , satthaṃ kameyya , aggi kameyyāti ?
Āmantā .
Hañci arahato kāye visaṃ kameyya , satthaṃ kameyya , aggi kameyya , no ca vata re vattabbe –
‘‘ natthi arahato akālamaccū ’’ ti .
Arahato kāye visaṃ na kameyya , satthaṃ na kameyya , aggi na kameyyāti ?
Āmantā .
Natthi arahantaghātakoti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe ….
782. AtthiT0.578 arahato akālamaccūti ?
Āmantā .
Nanu vuttaṃ bhagavatā –
‘‘ nāhaṃ , bhikkhave , sañcetanikānaṃ kammānaṃ katānaṃ upacitānaṃ appaṭisaṃveditvā byantībhāvaṃ vadāmi ;
tañca kho diṭṭheva dhamme upapajjaṃ vā apare vā pariyāye ’’ ti .
Attheva suttantoti ?
ĀmantāP0.545 .
Tena hi natthi arahato akālamaccūti .
Natthi arahato akālamaccūtikathā niṭṭhitā .
17. Sattarasamavaggo

(168)3. Sabbamidaṃ kammatotikathā

783. Sabbamidaṃ kammatoti ?
Āmantā .
Kammampi kammatoti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe … sabbamidaṃ kammatoti ?
Āmantā .
Sabbamidaṃ pubbekatahetūti ?
Na hevaṃM0.396 vattabbe … pe … sabbamidaṃ kammatoti ?
Āmantā .
Sabbamidaṃ kammavipākatoti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe ….
784. Sabbamidaṃ kammavipākatoti ?
Āmantā .
Kammavipākena pāṇaṃ haneyyāti ?
Āmantā .
Pāṇātipāto saphaloti ?
Āmantā .
Kammavipāko saphaloti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe … kammavipāko aphaloti ?
Āmantā .
Pāṇātipāto aphaloti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe ….
KammavipākenaV0.441 adinnaṃ ādiyeyya … pe … musā bhaṇeyya … pisuṇaṃ bhaṇeyya … pharusaṃ bhaṇeyya … samphaṃ palapeyya … sandhiṃ chindeyya … nillopaṃ hareyya … ekāgārikaṃ kareyya … paripanthe tiṭṭheyya … paradāraṃ gaccheyya … gāmaghātakaṃT0.579 kareyya … nigamaghātakaṃ kareyya … kammavipākena dānaṃ dadeyya … cīvaraṃ dadeyyaP0.546 … piṇḍapātaṃ dadeyya … senāsanaṃ dadeyya … gilānapaccayabhesajjaparikkhāraṃ dadeyyāti ?
Āmantā .
Gilānapaccayabhesajjaparikkhāro saphaloti ?
Āmantā .
Kammavipāko saphaloti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe … kammavipāko aphaloti ?
Āmantā .
Gilānapaccayabhesajjaparikkhāro aphaloti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe ….
785. Na vattabbaṃ –
‘‘ sabbamidaṃ kammato ’’ ti ?
Āmantā .
Nanu vuttaṃ bhagavatā –
‘‘ Kammunā vattatī [ vattati ( pī . ka ., ma . ni .2.460), vattate (?)] loko , kammunā vattatī [ vattati ( pī . ka ., ma . ni .2.460), vattate (?)] pajā ;
Kammanibandhanā sattā , rathassāṇīva yāyato [ ma . ni .2.460; su . ni .659].
‘‘ Kammena kittiṃ labhate pasaṃsaṃ ,
Kammena jāniñca vadhañca bandhaṃ ;
Taṃ kammaṃ nānākaraṇaṃ viditvā ,
Kasmā vade natthi kammanti loke ’’ ti .
Attheva suttantoti ?
Āmantā .
Tena hi ‘‘ sabbamidaṃ kammato ’’ ti .
Sabbamidaṃ kammatotikathā niṭṭhitā .
17. Sattarasamavaggo

(169)4. Indriyabaddhakathā

786. IndriyabaddhaññevaM0.397 dukkhanti ?
Āmantā .
IndriyabaddhaññevaT0.580 aniccaṃ saṅkhataṃ paṭiccasamuppannaṃP0.547V0.442 khayadhammaṃ vayadhammaṃ virāgadhammaṃ nirodhadhammaṃ vipariṇāmadhammanti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe … nanu anindriyabaddhaṃ aniccaṃ saṅkhataṃ paṭiccasamuppannaṃ khayadhammaṃ vayadhammaṃ virāgadhammaṃ nirodhadhammaṃ vipariṇāmadhammanti ?
Āmantā .
Hañci anindriyabaddhaṃ aniccaṃ saṅkhataṃ paṭiccasamuppannaṃ khayadhammaṃ vayadhammaṃ virāgadhammaṃ nirodhadhammaṃ vipariṇāmadhammaṃ , no ca vata re vattabbe –
‘‘ indriyabaddhaññeva dukkhan ’’ ti .
Anindriyabaddhaṃ aniccaṃ saṅkhataṃ paṭiccasamuppannaṃ … pe … vipariṇāmadhammaṃ , tañca na dukkhanti ?
Āmantā .
Indriyabaddhaṃ aniccaṃ saṅkhataṃ … pe … vipariṇāmadhammaṃ , tañca na dukkhanti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe ….
Indriyabaddhaṃ aniccaṃ saṅkhataṃ … pe … vipariṇāmadhammaṃ , tañca dukkhanti [ idaṃ-pucchādvayena purimapucchādvayassa purato bhavitabbaṃ ]?
Āmantā .
Anindriyabaddhaṃ aniccaṃ saṅkhataṃ … pe … vipariṇāmadhammaṃ , tañca dukkhanti [ idaṃ-pucchādvayena purimapucchādvayassa purato bhavitabbaṃ ]?
Na hevaṃ vattabbe … pe ….
787. Indriyabaddhaññeva dukkhanti ?
Āmantā .
Nanu yadaniccaṃ taṃ dukkhaṃ [ saṃ . ni .3.15] vuttaṃ bhagavatā –
‘‘ anindriyabaddhaṃ aniccan ’’ ti ?
Āmantā .
Hañci yadaniccaṃ taṃ dukkhaṃ [ saṃ . ni .3.15] vuttaṃ bhagavatā – anindriyabaddhaṃ aniccaṃ , no ca vata re vattabbe –
‘‘ indriyabaddhaññeva dukkhan ’’ ti .
788. Na vattabbaṃ –
‘‘ indriyabaddhaññeva dukkhan ’’ ti ?
Āmantā .
Yathā indriyabaddhassa dukkhassa pariññāya bhagavati brahmacariyaṃ vussati , evamevaṃ anindriyabaddhassa dukkhassa pariññāya bhagavati brahmacariyaṃ vussatītiT0.581 ?
Na hevaṃ vattabbe … pe … yathā indriyabaddhaṃ dukkhaṃ pariññātaṃ na puna uppajjatiP0.548 , evamevaṃ anindriyabaddhaṃ dukkhaṃ pariññātaṃ na puna uppajjatīti ?
Na hevaṃ vattabbe .
Tena hi indriyabaddhaññeva dukkhanti .
Indriyabaddhakathā niṭṭhitā .
17. Sattarasamavaggo

(170)5. Ṭhapetvā ariyamaggantikathā

789. ṬhapetvāM0.398V0.443 ariyamaggaṃ avasesā saṅkhārā dukkhāti ?
Āmantā .
Dukkhasamudayopi dukkhoti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe … dukkhasamudayopi dukkhoti ?
Āmantā .
Tīṇeva ariyasaccānīti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe … tīṇeva ariyasaccānīti ?
Āmantā .
Nanu cattāri ariyasaccāni vuttāni bhagavatā – dukkhaṃ , dukkhasamudayo , dukkhanirodho , dukkhanirodhagāminī paṭipadāti ?
Āmantā .
Hañci cattāri ariyasaccāni vuttāni bhagavatā – dukkhaṃ , dukkhasamudayo , dukkhanirodho , dukkhanirodhagāminī paṭipadā ;
no ca vata re vattabbe –
‘‘ tīṇeva ariyasaccānī ’’ ti .
Dukkhasamudayopi dukkhoti ?
Āmantā .
Kenaṭṭhenāti ?
Aniccaṭṭhena .
Ariyamaggo aniccoti ?
Āmantā .
Ariyamaggo dukkhoti ?
NaP0.549 hevaṃ vattabbe … pe ….
Ariyamaggo anicco , so ca na dukkhoti ?
Āmantā .
Dukkhasamudayo anicco , so ca na dukkhoti ?
NaT0.582 hevaṃ vattabbe … pe … dukkhasamudayo anicco , so ca dukkhoti ?
Āmantā .
Ariyamaggo anicco , so ca dukkhoti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe ….
790. Na vattabbaṃ –
‘‘ ṭhapetvā ariyamaggaṃ avasesā saṅkhārā dukkhā ’’ ti ?
Āmantā .
Nanu sā dukkhanirodhagāminī paṭipadāti ?
Āmantā .
Hañci sā dukkhanirodhagāminī paṭipadā , tena vata re vattabbe –
‘‘ ṭhapetvā ariyamaggaṃ avasesā saṅkhārā dukkhā ’’ ti .
Ṭhapetvā ariyamaggantikathā niṭṭhitā .
17. Sattarasamavaggo

(171)6. Na vattabbaṃ saṅgho dakkhiṇaṃ paṭiggaṇhātikathā

791. NaV0.444 vattabbaṃ –
‘‘ saṅgho dakkhiṇaṃ paṭiggaṇhātī ’’ ti ?
Āmantā .
Nanu saṅgho āhuneyyo pāhuneyyo dakkhiṇeyyo añjalikaraṇīyo anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassāti ?
Āmantā .
Hañci saṅgho āhuneyyo pāhuneyyoM0.399 dakkhiṇeyyo añjalikaraṇīyo anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassa , tena vata re vattabbe –
‘‘ saṅgho dakkhiṇaṃ paṭiggaṇhātī ’’ ti .
Na vattabbaṃ –
‘‘ saṅgho dakkhiṇaṃ paṭiggaṇhātī ’’ ti ?
Āmantā .
Nanu cattāro purisayugā aṭṭhapurisapuggalā dakkhiṇeyyā vuttā bhagavatāti ?
Āmantā .
Hañci cattāro purisayugā aṭṭha purisapuggalā dakkhiṇeyyāT0.583P0.550 vuttā bhagavatā , tena vata re vattabbe –
‘‘ saṅgho dakkhiṇaṃ paṭiggaṇhātī ’’ ti .
Na vattabbaṃ –
‘‘ saṅgho dakkhiṇaṃ paṭiggaṇhātī ’’ ti ?
Āmantā .
Nanu atthi keci saṅghassa dānaṃ dentīti ?
Āmantā .
Hañci atthi keci saṅghassa dānaṃ denti , tena vata re vattabbe –
‘‘ saṅgho dakkhiṇaṃ paṭiggaṇhātī ’’ ti .
Nanu atthi keci saṅghassa cīvaraṃ denti … pe … piṇḍapātaṃ denti … senāsanaṃ denti … gilānapaccayabhesajjaparikkhāraṃ denti … khādanīyaṃ denti … bhojanīyaṃ denti … pe … pānīyaṃ dentīti ?
Āmantā .
Hañci atthi keci saṅghassa pānīyaṃ denti , tena vata re vattabbe –
‘‘ saṅgho dakkhiṇaṃ paṭiggaṇhātī ’’ ti .
Na vattabbaṃ –
‘‘ saṅgho dakkhiṇaṃ paṭiggaṇhātī ’’ ti ?
Āmantā .
Nanu vuttaṃ bhagavatā –
‘‘ Āhutiṃ jātavedova , mahāmeghaṃva medanī ;
Saṅgho samādhisampanno , paṭiggaṇhāti dakkhiṇan ’’ ti .
Attheva suttantoti ?
Āmantā .
Tena hi saṅgho dakkhiṇaṃ paṭiggaṇhātīti .
792. SaṅghoV0.445 dakkhiṇaṃ paṭiggaṇhātīti ?
Āmantā .
Maggo paṭiggaṇhāti , phalaṃ paṭiggaṇhātīti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe ….
Na vattabbaṃ saṅgho dakkhiṇaṃ paṭiggaṇhātītikathā niṭṭhitā .
17. Sattarasamavaggo

(172)7. Na vattabbaṃ saṅgho dakkhiṇaṃ visodhetītikathā

793. NaP0.551T0.584 vattabbaṃ –
‘‘ saṅgho dakkhiṇaṃ visodhetī ’’ ti ?
Āmantā .
Nanu saṅgho āhuneyyo pāhuneyyo dakkhiṇeyyo añjalikaraṇīyo anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassāti ?
Āmantā .
Hañci saṅgho āhuneyyo … pe … anuttaraṃM0.400 puññakkhettaṃ lokassa , tena vata re vattabbe –
‘‘ saṅgho dakkhiṇaṃ visodhetī ’’ ti .
Na vattabbaṃ –
‘‘ saṅgho dakkhiṇaṃ visodhetī ’’ ti ?
Āmantā .
Nanu cattāro purisayugā aṭṭha purisapuggalā dakkhiṇeyyā vuttā bhagavatāti ?
Āmantā .
Hañci cattāro purisayugā aṭṭha purisapuggalā dakkhiṇeyyā vuttā bhagavatā , tena vata re vattabbe –
‘‘ saṅgho dakkhiṇaṃ visodhetī ’’ ti .
Na vattabbaṃ –
‘‘ saṅgho dakkhiṇaṃ visodhetī ’’ ti ?
Āmantā .
Nanu atthi keci saṅghassa dānaṃ datvā dakkhiṇaṃ ārādhentīti ?
Āmantā .
Hañci atthi keci saṅghassa dānaṃ datvā dakkhiṇaṃ ārādhenti , tena vata re vattabbe –
‘‘ saṅgho dakkhiṇaṃ visodhetī ’’ ti .
Nanu atthi keci saṅghassa cīvaraṃ datvā … pe … piṇḍapātaṃ datvā … pe … senāsanaṃ datvā … gilānapaccayabhesajjaparikkhāraṃ datvā … khādanīyaṃ datvā … bhojanīyaṃ datvā … pe … pānīyaṃV0.446 datvā dakkhiṇaṃ ārādhentīti ?
Āmantā .
Hañci atthi keciT0.585 saṅghassa pānīyaṃ datvā dakkhiṇaṃ ārādhenti , tena vata re vattabbe –
‘‘ saṅgho dakkhiṇaṃ visodhetī ’’ ti .
794. Saṅgho dakkhiṇaṃ visodhetīti ?
Āmantā .
MaggoP0.552 visodheti , phalaṃ visodhetīti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe ….
Na vattabbaṃ saṅgho dakkhiṇaṃ visodhetītikathā niṭṭhitā .
17. Sattarasamavaggo

(173)8. Na vattabbaṃ saṅgho bhuñjatītikathā

795. Na vattabbaṃ –
‘‘ saṅgho bhuñjati pivati khādati sāyatī ’’ ti ?
Āmantā .
Nanu atthi keci saṅghabhattāni karonti , uddesabhattāni karonti , yāgupānāni karontīti ?
Āmantā .
Hañci atthi keci saṅghabhattāni karonti , uddesabhattāni karonti , yāgupānāni karonti , tena vata re vattabbe –
‘‘ saṅgho bhuñjati pivati khādati sāyatī ’’ ti .
NaM0.401 vattabbaṃ –
‘‘ saṅgho bhuñjati pivati khādati sāyatī ’’ ti ?
Āmantā .
Nanu vuttaṃ bhagavatā –
‘‘ gaṇabhojanaṃ paramparabhojanaṃ atirittabhojanaṃ anatirittabhojanan ’’ ti ?
Āmantā .
Hañci vuttaṃ bhagavatā –
‘‘ gaṇabhojanaṃ paramparabhojanaṃ atirittabhojanaṃ anatirittabhojanaṃ ’’, tena vata re vattabbe –
‘‘ saṅgho bhuñjati pivati khādati sāyatī ’’ ti .
Na vattabbaṃ –
‘‘ saṅgho bhuñjati pivati khādati sāyatī ’’ ti ?
Āmantā .
Nanu aṭṭha pānāni vuttāni bhagavatā – ambapānaṃ , jambupānaṃT0.586 , cocapānaṃ , mocapānaṃ , madhukapānaṃ ,[ madhupānaṃ ( sī . syā . kaṃ . pī .) mahāva .300 pana passitabbaṃ ] muddikapānaṃ , sālukapānaṃ , phārusakapānanti ?
Āmantā .
Hañci aṭṭha pānāni vuttāni bhagavatā – ambapānaṃ , jambupānaṃ , cocapānaṃ , mocapānaṃ , madhukapānaṃ , muddikapānaṃP0.553 , sālukapānaṃ , phārusakapānaṃ , tena vata re vattabbe –
‘‘ saṅgho bhuñjati pivati khādati sāyatī ’’ ti .
796. Saṅgho bhuñjati pivati khādati sāyatīti ?
Āmantā .
Maggo bhuñjati pivati khādati sāyati , phalaṃ bhuñjati pivati khādati sāyatīti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe ….
Na vattabbaṃ saṅgho bhuñjatītikathā niṭṭhitā .
17. Sattarasamavaggo

(174)9. Na vattabbaṃ saṅghassadinnaṃ mahapphalantikathā

797. Na vattabbaṃ –
‘‘ saṅghassa dinnaṃ mahapphalan ’’ ti ?
Āmantā .
Nanu saṅgho āhuneyyo pāhuneyyo dakkhiṇeyyo añjalikaraṇīyo anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassāti ?
Āmantā .
Hañci saṅgho āhuneyyo … pe … anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassa , tena vata re vattabbe –
‘‘ saṅghassa dinnaṃ mahapphalan ’’ ti .
Na vattabbaṃ –
‘‘ saṅghassa dinnaṃ mahapphalan ’’ ti ?
Āmantā .
Nanu cattāro purisayugā aṭṭha purisapuggalā dakkhiṇeyyā vuttā bhagavatāti ?
Āmantā .
Hañci cattāro purisayugā aṭṭha purisapuggalāT0.587 dakkhiṇeyyā vuttā bhagavatā , tena vata re vattabbe –
‘‘ saṅghassa dinnaṃ mahapphalan ’’ ti .
798. NaM0.402 vattabbaṃ –
‘‘ saṅghassa dinnaṃ mahapphalan ’’ ti ?
Āmantā .
Nanu vuttaṃ bhagavatā –
‘‘ saṅghe , gotami , dehi , saṅghe te dinne ahañceva pūjito bhavissāmi saṅgho cā ’’ ti [ ma . ni .3.376].
AtthevaP0.554 suttantoti ?
Āmantā .
Tena hi saṅghassa dinnaṃ mahapphalanti .
NaV0.448 vattabbaṃ –
‘‘ saṅghassa dinnaṃ mahapphalan ’’ ti ?
Āmantā .
Nanu sakko devānamindo bhagavantaṃ etadavoca –
‘‘ Yajamānānaṃ manussānaṃ , puññapekkhāna pāṇinaṃ ;
Karotaṃ opadhikaṃ puññaṃ , kattha dinnaṃ mahapphalanti .
‘‘ Cattāro ca paṭipannā , cattāro ca phale ṭhitā ;
Esa saṅgho ujubhūto , paññāsīlasamāhito .
‘‘ Yajamānānaṃ manussānaṃ , puññapekkhāna pāṇinaṃ ;
Karotaṃ opadhikaṃ puññaṃ , saṅghe dinnaṃ mahapphalan ’’ ti [ saṃ . ni .1.262; vi . va .642,751].
‘‘ Eso hi saṅgho vipulo mahaggato ,
Esappameyyo udadhīva sāgaro ;
Ete hi seṭṭhā naravīrasāvakā [ narasīhasāvakā ( ka .)],
Pabhaṅkarā dhammamudīrayanti .
‘‘ Tesaṃ sudinnaṃ suhutaṃ suyiṭṭhaṃ ,
Ye saṅghamuddissa dadanti dānaṃ ;
SāT0.588 dakkhiṇā saṅghagatā patiṭṭhitā ,
Mahapphalā lokavidūna vaṇṇitā .
‘‘ Etādisaṃ yaññamanussarantā ,
Ye vedajātā vicaranti [ viharanti ( sī . ka .)] loke ;
Vineyya maccheramalaṃ samūlaṃ ,
Aninditā saggamupenti ṭhānan ’’ ti [ vi . va .645,754].
AtthevaP0.555 suttantoti ?
Āmantā .
Tena hi saṅghassa dinnaṃ mahapphalanti .
Na vattabbaṃ saṅghassa dinnaṃ mahapphalantikathā niṭṭhitā .
17. Sattarasamavaggo

(175)10. Na vattabbaṃ buddhassadinnaṃ mahapphalantikathā

799. NaM0.403V0.449 vattabbaṃ –
‘‘ buddhassa dinnaṃ mahapphalan ’’ ti ?
Āmantā .
Nanu bhagavā dvipadānaṃ aggo , dvipadānaṃ seṭṭho , dvipadānaṃ pamokkho , dvipadānaṃ uttamo , dvipadānaṃ pavaro asamo asamasamo appaṭisamo appaṭibhāgo appaṭipuggaloti ?
Āmantā .
Hañci bhagavā dvipadānaṃ aggo , dvipadānaṃ seṭṭho , dvipadānaṃ pamokkho , dvipadānaṃ uttamo , dvipadānaṃ pavaro asamo asamasamo appaṭisamo appaṭibhāgo appaṭipuggalo , tena vata re vattabbe –
‘‘ buddhassa dinnaṃ mahapphalan ’’ ti .
Na vattabbaṃ –
‘‘ buddhassa dinnaṃ mahapphalan ’’ ti ?
Āmantā .
Atthi koci buddhena samasamo – sīlena samādhinā paññāyāti ?
NatthiT0.589 .
Hañci natthi koci buddhena samasamo – sīlena samādhinā paññāya , tena vata re vattabbe –
‘‘ buddhassa dinnaṃ mahapphalan ’’ ti .
Na vattabbaṃ –
‘‘ buddhassa dinnaṃ mahapphalan ’’ ti ?
Āmantā .
Nanu vuttaṃ bhagavatā –
‘‘ Nayimasmiṃ vā loke parasmiṃP0.556 vā pana ,
Buddhena seṭṭho ca samo ca vijjati ;
Yamāhuneyyānaṃ aggataṃ gato ,
Puññatthikānaṃ vipulapphalesinan ’’ ti [ vi . va .1047].
Attheva suttantoti ?
Āmantā .
Tena hi buddhassa dinnaṃ mahapphalanti .
Na vattabbaṃ buddhassa dinnaṃ mahapphalantikathā niṭṭhitā .
17. Sattarasamavaggo

(176)11. Dakkhiṇāvisuddhikathā

800. DāyakatovaV0.450 dānaṃ visujjhati , no paṭiggāhakatoti ?
Āmantā .
Nanu atthi keci paṭiggāhakā āhuneyyā pāhuneyyā dakkhiṇeyyā añjalikaraṇīyā anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassāti ?
ĀmantāM0.404 .
Hañci atthi keci paṭiggāhakā āhuneyyā pāhuneyyā dakkhiṇeyyā añjalikaraṇīyā anuttaraṃ puññakkhettaṃ lokassa , no ca vata re vattabbe –
‘‘ dāyakatova dānaṃ visujjhati , no paṭiggāhakato ’’ ti .
Dāyakatova dānaṃ visujjhati , no paṭiggāhakatoti ?
ĀmantāT0.590 .
Nanu cattāro purisayugā aṭṭha purisapuggalā dakkhiṇeyyā vuttā bhagavatāti ?
Āmantā .
Hañci cattāro purisayugā aṭṭha purisapuggalā dakkhiṇeyyā vuttā bhagavatā , no ca vata re vattabbe –
‘‘ dāyakatova dānaṃ visujjhati , no paṭiggāhakato ’’ ti .
Dāyakatova dānaṃ visujjhati , no paṭiggāhakatoti ?
Āmantā .
NanuP0.557 atthi keci sotāpanne dānaṃ datvā dakkhiṇaṃ ārādhentīti ?
Āmantā .
Hañci atthi keci sotāpanne dānaṃ datvā dakkhiṇaṃ ārādhenti , no ca vata re vattabbe –
‘‘ dāyakatova dānaṃ visujjhati , no paṭiggāhakato ’’ ti .
Nanu atthi keci sakadāgāmissa … pe … anāgāmissa … pe … arahato dānaṃ datvā dakkhiṇaṃ ārādhentīti ?
Āmantā .
Hañci atthi keci arahato dānaṃ datvā dakkhiṇaṃ ārādhenti , no ca vata re vattabbe –
‘‘ dāyakatova dānaṃ visujjhati , no paṭiggāhakato ’’ ti .
801. Paṭiggāhakato dānaṃ visujjhatīti ?
Āmantā .
Añño aññassa kārako , parakataṃ sukhadukkhaṃ , añño karoti añño paṭisaṃvedetīti ?
Na hevaṃ vattabbe … pe ….
Dāyakatova dānaṃ visujjhati , no paṭiggāhakatoti ?
Āmantā .
Nanu vuttaṃ bhagavatā –
‘‘ catassoV0.451 kho imā , ānanda , dakkhiṇā visuddhiyo !
Katamā catasso ?
Atthānanda , dakkhiṇā dāyakato visujjhati , no paṭiggāhakato ;
atthānanda , dakkhiṇā paṭiggāhakato visujjhati , no dāyakatoT0.591 ;
atthānanda , dakkhiṇā dāyakato ceva visujjhati paṭiggāhakato ca ;
atthānanda , dakkhiṇā neva dāyakato visujjhati , no paṭiggāhakato .
Imā kho , ānanda , catasso dakkhiṇā visuddhiyo ’’ ti [ ma . ni .3.381].
AtthevaM0.405 suttantoti ?
Āmantā .
Tena hi na vattabbaṃ –
‘‘ dāyakatova dānaṃ visujjhati , no paṭiggāhakato ’’ ti .
Dakkhiṇāvisuddhikathā niṭṭhitā .
Sattarasamavaggo .
Tassuddānaṃ –
AtthiT0.592P0.558 arahato puññūpacayo , natthi arahato akālamaccu , sabbamidaṃ kammato , indriyabaddhaññeva dukkhaṃ , ṭhapetvā ariyamaggaṃ avasesā saṅkhārā dukkhā , saṅgho dakkhiṇaṃ paṭiggaṇhāti , saṅgho dakkhiṇaṃ visodheti , saṅgho bhuñjati pivati khādati sāyati , saṅghassa dinnaṃ mahapphalaṃ , atthi dānaṃ visuddhiyāti [ visujjhatīti ( syā .)].