Issues
Select Version
Dasakanipāta-aṭṭhakathā
Dasakanipāta-aṭṭhakathā

1. Paṭhamapaṇṇāsakaṃ

Author: miuthi-မိုးထိ @ IAPT

ဒသကနိပါတဿ၊ ဒသကနိပါတ်၏။ ပဌမေ၊ ပဌမသုတ်၌။ ကုသလာနိ သညာနီတိ၊ ကုသလာနိသညာနိ ဟူသည်ကား။ အနဝဇ္ဇသီလာနိ၊ အပြစ်မရှိသော သီလတို့သည်။
အမင်္ကုဘာဝဿ၊ မျက်နှာမသာခြင်း မရှိသည်၏အဖြစ်၏။ အဝိပ္ပဋိသာရဿ၊ နှလုံးမသာယာခြင်း၏။ အတ္ထာယ၊ အကျိုးငှါ။ သံဝတ္တန္တိ၊ ဖြစ်ကုန်၏။ ဣတိတသ္မာ၊ ထိုကြောင့်။ အဝိပ္ပဋိသာရတ္ထာနိ၊ အဝိပ္ပဋိသာရတ္ထမည်ကုန်၏။
နေသံ၊ ထိုအပြစ်ကင်းသောသီလတို့၏။ သောဝ၊ ထိုနှလုံးသာရွှင်ခြင်းသည်ပင်လျှင်။ အာနိသံသော၊ အကျိုးတည်း။ ဣတိတသ္မာ၊ ထိုကြောင့်။ အဝိပ္ပဋိသာရာနိသံသာနိ၊ အဝိပ္ပဋိသာရာနိသံသမည်ကုန်၏။
ယထာဘူတဉာဏဒဿနတ္ထောတိအာဒီသု၊ ယထာဘူတဉာဏဒဿနတ္ထောဤသို့အစရှိသည်တို့၌။ ယထာဘူတ ဉာဏဒဿနံနာမ၊ ယထာဘူတ ဉာဏဒဿန မည်သည်ကား။ တရုဏဝိပဿနာ၊ နုသောဝိပဿနာတည်း။ နိဗ္ဗိဒါ နာမ၊ နိဗ္ဗိဒါမည်သည်ကား။ ဗလဝဝိပဿနာ၊ အားကြီးစွာသော ဝိပဿနာတည်း။ ဝိရာဂေါ နာမ၊ ဝိရာဂမည်သည်ကား။ မဂ္ဂေါ၊ မဂ်တည်း။ ဝိမုတ္တိနာမ၊ ဝိမုတ္တိမည်သည်ကား။ အရဟတ္တဖလံ၊ အရဟတ္တဖိုလ်တည်း။ ဉာဏဒဿနံ နာမ၊ ဉာဏဒဿန မည်သည်ကား။ ပစ္စဝေက္ခန ဉာဏံ၊ ပစ္စဝေက္ခနာဉာဏ်သည်။
အဂ္ဂါယ ပရေန္တီတိ၊ အဂ္ဂါယ ပရေန္တိဟူသည်ကား။ အရဟတ္တတ္ထာယ၊ အရဟတ္တဖိုလ်အလို့ငှါ။ ဂစ္ဆန္တိ၊ ဖြစ်ကုန်၏။ ဣတိ၊ ဤသည်လျှင် ပဌမသုတ်၏အဖွင့်အပြီးတည်း။
ဒုတိယေ၊ ဒုတိယသုတ်၌။ စေတနာယ ကရဏီယန္တိ၊ စေတနာယ ကရဏီယံဟူသည်ကား။ စေတေတွာ၊ စေ့ဆော်၍။ ကပ္ပေတွာ၊ ကြံ၍။ ပကပ္ပေတွာ၊ အပြားအားဖြင့်ကြံ၍။ ကာတဗ္ဗံ၊ ပြုအပ်၏။
ဓမ္မတာ ဧသာတိ၊ ဓမ္မတာ ဧသဟူသည်ကား။ ဧသော၊ ဤသို့ အပြစ်ကင်းသော သီလနှင့်ပြည့်စုံသောပုဂ္ဂိုလ်အား နှလုံးသာရွှင်ခြင်း၏ ဖြစ်ခြင်းသည်။ ဓမ္မသဘာဝေါ၊ တရားသဘောတည်း။ အယံ၊ ဤသို့အပြစ်ကင်းသော သီလနှင့်ပြည့်စုံသော ပုဂ္ဂိုလ်အား နှလုံးသာရွှင်ခြင်း၏ ဖြစ်ခြင်းသည်။ ကာရဏနိယမော၊ အကြောင်းကို မှတ်ခြင်းသည်။
အဘိသန္ဒေတီတိ၊ အဘိန္ဒေတိဟူသည်ကား။ ပဝတ္တေန္တိ၊ ဖြစ်စေကုန်၏။
ပရိပူရေန္တီတိ၊ ပရိပူရေန္တိဟူသည်ကား။ ပရိပုဏ္ဏံ၊ ပြည့်စုံစွာ။ ကရောန္တိ၊ ပြုကုန်၏။
အပါရာ ပါရံ ဂမနာယာတိ၊ အပါရာပါရံဂမနာယဟူသည်ကား။ ဩရိမပါရဘူတာ၊ ဤမှာဘက်ကမ်းသဖွယ် ဖြစ်၍ဖြစ်သော။ တေဘူမက ဝဋ္ဋာ၊ တေဘူမက ဝဋ်တရားမှ။ နိဗ္ဗာနပါရံ၊ နိဗ္ဗာန်တည်းဟူသောထိုမှာဘက်ကမ်းသို့။ ဂမနတ္ထာယ၊ ရောက်ခြင်းငှါ။
တတိယေ၊ တတိယသုတ်၌။ ဟတူပနိသောတိ၊ ဟတူပနိသောဟူသည်ကား။ ဟတကာရဏော၊ ပျက်စီးသောအကြောင်းရှိသည်။
စတုတ္ထပဉ္စမေသု၊ စတုတ္ထပဉ္စမသုတ်တို့၌။ ဒွီဟိ၊ နှစ်ပါးကုန်သော။ ထေရေဟိ၊ အရှင်သာရိပုတ္တရာ အရှင်အာနန္ဒာမထေရ်တို့သည်။ ကထိတ ဘာဝေါဝ၊ ဟောအပ်သည်၏အဖြစ်သည်သာလျှင်။ ဝိသေသော၊ ထူး၏။
ဆဋ္ဌေ၊ ဆဋ္ဌသုတ်၌။ နေဝ ပထဝိယန္တိ၊ နေဝပထဝိယံဟူသည်ကား။ ပထဝိံ၊ ပထဝီဓာတ်ကို။ အာရမ္မဏံကတွာ၊ အာရုံပြု၍။ ပထပီ၊ ပထဝီဓာတ်တည်း။ ဣတိ ဧဝံ၊ ဤသို့။ ဥပ္ပန္နာယ၊ ဖြစ်သော။ သညာယ၊ သညာဖြင့်။ သညီ၊ သညာရှိသည်။ န ဘဝေယျ၊ မဖြစ်ရာ။
အာပါ ဒီသုပိ၊ အာပေါဓာတ်အစရှိသည်တို့၌လည်း။ ဧသေဝ နယော၊ ဤနည်းလျှင်နည်းရှိ၏။
ဣဓလောကေတိ၊ ဣဓလောကေဟူသည်ကား။ ဣဓလောကေ၊ ဤပစ္စုပ္ပန်လောက၌။ ဥပ္ပဇ္ဇနက စတုက္ကပဉ္စကာဇ္ဈာနသညာယ၊ ဖြစ်သော စတုက္က ပဉှကဈာန်သညာဖြင့်။ သညီ၊ သညာရှိသည်။ န ဘဝေယျ၊ မဖြစ်ရာ။
ပရလောကေတိ၊ ပရလောကေဟူသည်ကား။ ပရလောကေ၊ တမလွန်လောက၌။ ဥပ္ပဇ္ဇနကစတုက္ကပဉ္စကဇ္ဈာနသညာယ၊ ဖြစ်သောစတုက္ကပဉ္စကဈာန်သညာဖြင့်။ သညီ၊ သညာရှိသည်။ န ဘဝေယျ၊ မဖြစ်ရာ။
သည်ီ စ ပန အဿာတိ၊ သညီ စ ပနအဿဟူသည်ကား။ အထ စ ပန၊ စင်စစ်သော်ကား။ အဿ၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား။ သာ သမာပတ္တိ၊ ထိုသမာပတ်သည်။ သဝိတက္ကသမာပတ္တိယေဝ၊ ဝိတက် နှင့်တကွဖြစ်သောသမာပတ်သည်သာလျှင်။ အဿ၊ ဖြစ်ရာ၏။ ဣတိ၊ ဤသို့။ ဝုစ္စတိ၊ ဆိုအပ်၏။
ဧတံ သန္တံ ဧတံ ပဏီတန္တိ၊ ဧတံ သန္တံ ဧတံ ပဏီတံဟူသည်ကား။ သန္တံ၊ ငြိမ်သက်၏။ သန္တန္တိ၊ ငြိမ်သက်ဟူ၍။ အပ္ပေတွာ၊ ဝင်စား၍။ နိသိန္နဿ၊ နေသောပုဂ္ဂိုလ်အား။ ဒိဝသံပိ၊ တနေ့ပတ်လုံးလည်း။ စိတ္တုပ္ပါဒေါ၊ စိတ်၏ဖြစ်ခြင်းသည်။ သန္တံ၊ ငြိမ်သက်၏။ သန္တံ တေဝ၊ ငြိမ်သက်၏ဟူ၍သာလျှင်။ ပဝတ္တတိ၊ ဖြစ်၏။ ပဏီတံ ပဏီတန္တိ၊ မွန်မြတ်၏မွန်မြတ်၏ဟူ၍။ အပ္ပေတွာ၊ ဝင်စား၍။ နိသိန္နဿ၊ နေသောပုဂ္ဂိုလ်အား။ ဒိဝသံပိ၊ တနေ့ပတ်လုံးလည်း။ စိတ္တုပ္ပါဒေါ၊ စိတ်၏ဖြစ်ခြင်းသည်။ ပဏီတံ၊ မြတ်၏။ ပဏီတံတေဝ၊ မြတ်၏ဟူ၍သာလျှင်။ ပဝတ္တတိ၊ ဖြစ်၏။
ယဒိဒံ သဗ္ဗသင်္ခါရသမထော နိဗ္ဗာနန္တိ၊ ယဒိဒံ သဗ္ဗသင်္ခါရသမထောနိဗ္ဗာနံ ဟူသည်ကား။ သဗ္ဗသင်္ခါရ သမထော၊ အလုံးစုံသော သင်္ခါရတရားတို့၏ ငြိမ်းရာသည်။ နိဗ္ဗာန၊ နိဗ္ဗာန်မည်၏။ ဣတိ၊ ဤသို့။ အပ္ပေတွာ၊ ဝင်စား၍။ နိသိန္နဿ၊ နေသောပုဂ္ဂိုလ်အား။ ဒိဝသံပိ၊ တစ်နေ့ပတ်လုံးလည်း။ စိတ္တုပ္ပါဒေါ၊ စိတ်၏ဖြစ်ခြင်းသည်။ နိဗ္ဗာနံ၊ ငြိမ်း၏။ နိဗ္ဗာနံတေဝ၊ ငြိမ်း၏ဟူ၍သာလျှင်။ ပဝတ္တတိ၊ ဖြစ်၏။ ဣတိတသ္မာ၊ ထိုကြောင့်။ ဧတံသဗ္ဗမ္ပိ၊ ထိုအလုံးစုံသောဧတံ သန္တံ ဧတံပဏီတံအစရှိသောစကားကိုလည်း။ ဖလသမာ ပတ္တိသမာဓိံ၊ ဖလသမာပတ်နှင့် ယှဉ်သောသမာဓိကို။ သန္ဓာယ၊ ရည်၍။ ဝုတ္တံ၊ ဟောတော်မူအပ်၏။
သတ္တမေ၊ သတ္တမသုတ်၌။ သညီ စ ပနာဟံ အာဝုသော တသ္မိံ သမယေ အဟောသိန္တိ၊ သညီ စ ပနာဟံ အာဝုသော တသ္မိံ သမယေ အဟောသိံဟူသည်ကား။ အာဝုသော၊ ငါ့ရှင်။ တသ္မိံ သမယေ၊ ထိုအခါ၌။ အဟံ၊ ငါသည်။ ဘဝနိရောဓော၊ ဘဝ၏ချုပ်ရာသည်။ နိဗ္ဗာနံ၊ နိဗ္ဗာန်တည်း။ ဣတိ၊ ဤသို့။ ဣမာယ ဖလသမာပတ္တိသညာယ၊ ဤဖလသမာပတ်၌ဖြစ်သောသညာဖြင့်။ သညီ၊ သညာရှိသည်။ အဟောသိံ၊ ဖြစ်ပြီ။
မေ၊ ငါ့အား။ သစိတ္တကာ၊ စိတ်ရှိသော။ သာ သမာပတ္တိ၊ ထိုသမာပတ်သည်။ အဟောသိ၊ ဖြစ်၏။ ဣတိ၊ ဤသို့။ ပစ္စဝေက္ခနာ၊ ဆင်ခြင်ခြင်းကို။ ကထိတာ၊ ဟောအပ်၏။
အဋ္ဌမေ၊ အဋ္ဌမသုတ်၌။ သမန္တပါသာဒိကောတိ၊ သမန္တပါသာဒိကောဟူသည်ကား။ ပသာဒါဝဟာနံ၊ ကြည်ညိုဘွယ်ကို ဆောင်ကုန်သော။ ကာယကမ္မာဒီနံယေဝ၊ ကာယကံအစရှိသည်တို့၏သာလျှင်။ သမ္ဘာဝတော၊ ထင်ရှားရှိသည်၏အဖြစ်အားဖြင့်။ သမန္တတော၊ ထက်ဝန်းကျင်မှ။ ပါသာဒိကော၊ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိ၏။
သဗ္ဗာကာရပရိပူရောတိ၊ သဗ္ဗာကာရပရိပူရောဟူသည်ကား။ သဗ္ဗေဟိ၊ ခပ်သိမ်းကုန်သော။ ကာရဏေတိ၊ အကြောင်းတို့နှင့်။ ပရိပုဏ္ဏော၊ ပြည့်စုံ၏။
နဝမေ၊ နဝမသုတ်၌။ သန္တာတိ၊ သန္တာဟူသည်ကား။ အာရမ္မဏသန္တတာယပိ၊ အာရုံ၏ငြိမ်သက်ခြင်း၏ အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း။ အင်္ဂသန္တတာယပိ၊ အင်္ဂါ၏ငြိမ်သက်သည်၏ အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း။ သန္တာ၊ သန္တမည်၏။
ဝိမောက္ခောတိ၊ ဝိမောက္ခောဟူသည်ကား။ ပစ္စနီကဓမ္မေဟိ၊ ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သောတရားတို့မှ။ ဝိမုတ္တတ္တာစ၊ လွတ်သည်၏အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း။ အာရမ္မဏေ၊ အာရုံ၌။ နိရာသင်္ကဘာဝေန၊ ရွံရှာခြင်းကင်းသည်၏အဖြစ်ဖြင့်။ သုဋ္ဌု၊ ကောင်းစွာ။ ဝိမုတ္တတ္တာစ၊ လွတ်သည်၏အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း။ ဧဝံလဒ္ဓနာမော၊ ဤသို့ဝိမောက္ခဟုဆိုအပ်သောရအပ်သောအမည်ရှိသော။
အတိက္ကမ္မ ရူပေတိ၊ အတိက္ကမ ရူပေဟူသည်ကား။ ရူပဇ္ဈာနာနံ၊ ရူပါဝစရဈာန်တို့ကို။ အတိက္ကမိတွာ၊ လွန်၍။ ပဝတ္တာ၊ ဖြစ်၏။
သေသံ၊ ကြွင်းသောစကားရပ်သည်။ သဗ္ဗတ္ထ၊ အလုံးစုံတို့၌။ ဥတ္တာနတ္ထမေဝ၊ ပေါ်သောအနက်ရှိသည်သာလျှင်တည်း။ ဣတိ၊ ဤသည်လျှင်နဝမသုတ်အဖွင့်အပြီးတည်း။
ပဌမော၊ ရှေးဦးစွာသော။ အာနိသံသဝဂ္ဂေါ၊ အာနိသံသဝဂ်တည်း။