Issues
Select Version
Navakanipātapāḷi
Navakanipātapāḷi

3. Sattāvāsavaggo

Author: sāsanāre-သာသနာရေး @ IAPT

ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ တီဟိ၊ သုံးမျိုးကုန်သော။ ဌာနေဟိ၊ အကြောင်းတို့ဖြင့်။ ဥတ္တရကုရုကာ၊ မြောက်ကျွန်းသား ဖြစ်ကြကုန်သော။ မနုဿာ၊ လူတို့သည်။ တာဝတိံ သေ၊ တာဝတိံ သာဘုံသားဖြစ်ကြကုန်သော။ ဒေဝေ စ၊ နတ်တို့ကိုလည်းကောင်း။ ဇမ္ဗုဒီပကေ၊ ဇမ္ဗုဒိပ်ကျွန်းသား ဖြစ်ကြကုန်သော။ မနုဿေ စ၊ လူတို့ကိုလည်းကောင်း။ အဓိဂ္ဂဏှန္တိ၊ သာလွန်ကျော်လွှားထူးခြားစွာ ယူနိုင်ကုန်၏။
ကတမေဟိ၊ အဘယ်မည်ကုန်သော။ ဌာနေဟိ၊ တို့ဖြင့်။ (အဓိဂ္ဂဏှန္တိ၊ သာလွန်ကျော်လွှား ထူးခြားစွာ ယူနိုင်ကုန်သနည်း ဟူမူ။)
(ဥတ္တရကုရုကာ၊ မြောက်ကျွန်းသားတို့သည်။) အမမာ၊ (အဝတ်တန်ဆာ စသည်တို့၌) ငါ့ဟာ ငါဥစ္စာဟု တွယ်တာမှုတဏှာ မရှိကုန်သည်လည်းကောင်း။ [အမှ + ဏ။ မမ ဣဒံ မမံ၊ ငါ့ဟာ ငါ့ဥစ္စာ။ နတ္ထိ မမံ (မမံဣတိ) ယေသန္တိ အမမာ၊ အဝတ်တန်ဆာ, စားဖွယ်သောက်ဖွယ် စသည်တို့၌ ငါ့ဟာ ငါ့ဥစ္စာဟု တွယ်တာမှုတည်းဟူသော တဏှာ မရှိကြသူများ။] အပရိဂ္ဂဟာ၊ ငါ့မယားဟု သိမ်းပိုက်မှု မရှိကုန်သည်လည်းကောင်း။ နိယတာယုကာ၊ မြဲသော တစ်ထောင်အရေအတွက် အသက်တမ်းရှိကုန်သည်လည်းကောင်း။ (ဟုတွာ၊ ဖြစ်ကြ၍။) ဝိသေသဂုဏာ၊ ယင်းသို့ ထူးခြားသော ဂုဏ်ရှိကုန်သည်။ ဟောန္တိ၊ ဖြစ်ကုန်၏။ ဘိက္ခတေ၊ တို့။ တီဟိ၊ ကုန်သော။ ဣမေစိ ဌာနေစိ၊ ဤအကြောင်းတို့ဖြင့်။ ။ပ။ အနုဿေ စ၊ ကောင်း။ အဓိဂ္ဂဏှန္တိ၊ ကုန်၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ တီဟိ၊ ကုန်သော။ ဌာနေဟိ၊ တို့ဖြင့်။ တာဝတိံ သာ၊ တာဝတိံသာဘုံသားဖြစ်ကုန်သော။ ဒေဝါ၊ နတ်တို့သည်။ ဥတ္တရကုရုကေ၊ မြောက်ကျွန်းသားဖြစ်ကုန်သော။ မနုဿေ စ၊ လူတို့ကိုလည်းကောင်း။ ဇမ္ဗုဒီပကေ၊ ကုန်သော။ မနုဿေ စ၊ ကောင်း။ အဓိဂ္ဂဏှန္တိ၊ ကုန်၏။ ။ပ။၊
ဒိဗ္ဗေန၊ နတ်၌ဖြစ်သော။ အာယုနာ၊ အသက်ဖြင့်လည်းကောင်း။ ဒိဗ္ဗေန၊ သော။ ဝဏ္ဏေန၊ အဆင်းဖြင့်လည်းကောင်း။ ဒိဗ္ဗေန၊ သော။ သုခေန၊ ချမ်းသာဖြင့်လည်းကောင်း။ (အဓိဂ္ဂဏှန္တိ၊ ကုန်၏။) ဘိက္ခတေ၊ တို့။ တီဟိ ဣမေဟိ ဌာနေဟိ။ ပ။၊
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ တီဟိ၊ ကုန်သော။ ဌာနေဟိ၊ တို့ဖြင့်။ ဇမ္ဗာဒီပကာ၊ ဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်းသားဖြစ်ကုန်သော။ မနုဿာ၊ လူတို့သည်။ ဥတ္တရဏုရုကေ၊ ကုန်သော။ မနဿေ၊ လူတို့ကိုလည်းကောင်း။ (ဇမ္ဗုဒီပကာ၊ ကုန်သော။ မနုဿာ၊ တို့သည်။) သူရာ၊ ရဲရင့်ကုန်၏။ သတိမန္တော၊ မြဲမြံသော သတိရှိကုန်၏။ (တေသံ၊ ထိုဇမ္ဗုဒိပ်ကျွန်းသားတို့၏။) ဣဓ၊ ဤဇမ္ဗုဒိပ်ကျွန်း၌ သာလျှင်။ ဗြဟ္မစရိယဝါသော၊ မဂ္ဂင်ရှစ်ရပ် မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံး နိုင်ခြင်းသည်။ (ဟောတိ၊ ၏။) ။ပ။၊
အဓိဂ္ဂဏှန္တိ၊ ၏။ ဣတိ (အဝေါစ )၊ ။
ပဌမံ၊ ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ တယော၊ သုံးကောင်ကုန်သော။ အဿခဠုင်္ကေ စ၊ မြင်းပျို မြင်းငယ်တို့ကိုလည်းကောင်း။ တယော၊ သုံးယောက်ကုန်သော။ ပုရိသခဠုင်္ကေ စ၊ ယောင်္ကျားပျိုး ယောင်္ကျားငယ်တို့ကိုလည်းကောင်း။ ဒေသေဿာမိ၊ ဟောတော်မူအံ့။ [အဿခဠုင်္ကောတိ အဿပေါတော။ တိကနိပါတ်စာပိုဒ် (၁၄၁) အဋ္ဌကထာ၊ ၂၄၃။] တယော၊ သုံးကောင်ကုန်သော။ အဿပရဿေ စ၊ မြင်းအပေါင်း၌ သာလွန်ထူးချွန်သော မြင်းတို့ကိုလည်းကောင်း။ တယော၊ သုံးယောက်ကုန်သော။ ပရိသပရဿေ စ၊ ယောင်္ကျားအပေါင်း၌ သာလွန်ထူးချွန်သော ယောင်္ကျားတို့ကိုလည်းကောင်း။ (ဒေသေဿာမိ၊ အံ့။) တယော၊ ကုန်သော။ ဘဒ္ဒေ၊ ကောင်းကုန်သော။ အဿာဇာနီယေ စ၊ မြင်းအာဇာနည်တို့ကို လည်းကောင်း။ ဝါ၊ အကြောင်းဟုတ်သည်, အကြောင်းမဟုတ်သည်ကို သိတတ်သော မြင်းလိမ်မာတို့ကိုလည်းကောင်း။ တယော၊ ကုန်သော။ ဘဒ္ဒေ၊ ကောင်းကုန်သော။ ပုရိသာဇာနီယေ စ၊ ယောင်္ကျားအာဇာနည်တို့ကိုလည်းကောင်း။ ဝါ၊ အကြောင်းဟုတ်သည်, အကြောင်းမဟုတ်သည်ကို သိတတ်သော ယောင်္ကျား သူရဲကောင်းတို့ကိုလည်းကောင်း။
(ဒေသေဿမိ) တံ၊ ထိုသုံးမျိုးစီ သုံးမျိုးစီသော အဿခဠုင်္က ပုရိသခဠုင်္ကစသည်ကို။ သာဓုကံ၊ ကောင်းစွာ။ သုဏာထ၊ နာယူကြကုန်လော။ ["သာဓုကံ ကရောထ၊ ဘာသိဿာမီတိ၊ ဧဝံ ဘန္တေတိ ခေါ တေ ဘိက္ခူ ဘဂဝတော ပစ္စဿောသုံ၊ ဘဂဝါ တေဒဝေါစ" ဟု ရှိရမည်သာ, မြှုပ်ထားသည်ဟု သိထားရာ၏။]
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ တယော၊ သုံးကောင်ကုန်သော။ အဿဓဠုင်္ကာ၊ မြင်းပျိုတို့ဟူသည်။ ကတမေ စ၊ အဘယ်တို့နည်းဟူမူ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဣဓ၊ ဤလောက၌။ ဧကစ္စော၊ အချို့သော။ အဿခဠုင်္ကော၊ မြင်းပျိုသည်။ ဧဝသမ္ပန္တော၊ လျင်မြန်သော ခြေအရှိန်အဟုန်နှင့် ပြည့်စုံသည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။ ဝဏ္ဏသမ္ပန္နော၊ ကိုယ်အဆင်းနှင့် ပြည့်စုံသည်။ န ဟောတိ၊ မဖြစ်။ အာရောဟပရိဏာဟသမ္ပန္နော၊ မြင့်မတ်သည်၏ အဖြစ်, လုံးဝိုင်းသည်အဖြစ်နှင့်ပြည့်စုံသည်။ ဝါ၊ အရပ်, အလုံးနှင့် ပြည့်စုံသည်။ န ဟောတိ၊ မဖြစ်။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ပန၊ ထိုမှတပါး။ ဣဓ၊ ဤလောက၌။ ဧကစ္စော၊ သော။ အဿခဠုင်္ကော၊ သည်။ ဧဝသမ္ပန္နော စ၊ စုံသည်လည်းကောင်း။ ဝဏ္ဏသမ္ပန္နော စ၊ ကောင်း။ ဟောတိ၊ ၏။ အာရောဟပရိစာသဟမ္ပန္နော၊ စုံသည်။ န ဟောတိ၊ မဖြစ်။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ပန၊ ကား။ ။ပ။ ဧဝသမ္ပန္နော စ၊ ကောင်း။ ဝဏ္ဏ သမ္ပန္နော စ၊ ကောင်း။ အာရောဟပရိဏာဟသမ္ပန္နော စ၊ ကောင်း။ ဟောတိ၊ ၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ တယော၊ ကုန်သော။ အဿခဠုင်္ကာ၊ မြင်းပျို မြင်းငယ်တို့ဟူသည်။ ဣမေ၊ ဤသည်တို့ပေတည်း။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ တယော၊ ကုန်သော။ ပုရိသခဠုင်္ကာ၊ ယောင်္ကျားပျိုတို့ဟူသည်။ ကတမေ စ၊ နည်းဟူမူ။
ဘိက္ခဝေ၊ တိို့။ ဣဓ၊ ၌။ ဧကစ္စော၊ သော။ ပုရိသဠုင်္ကော၊ သည်။ ဇဝသမ္ပန္နော၊ လျင်မြန်သော ဉာဏ်အရှိန်အဟုန်နှင့် ပြည့်စုံသည်။ ဟောတိ၊ ၏။ ဝဏ္ဏသမ္ပန္နော၊ ဂုဏ်အရောင်အဆင်းနှင့် ပြည့်စုံသည်။ န ဟောတိ၊ မဖြစ်။ အာရောဟပရိဏာဟသမ္ပန္နော၊ သည်။ န ဟောတိ ။ပ။၊
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ကထဉ္စ၊ အဘယ်သို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့်။ ပရိသခဠုင်္ကော၊ သည်။ ဧဝသမ္ပန္နော၊ လျင်မြန်သော ဉာဏ်အရှိန်အဟုန်နှင့် ပြည့်စုံသည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်သနည်း။ ဝဏ္ဏသမ္ပန္နော၊ ဂုဏ်အရောင်အဆင်းနှင့် ပြည့်စုံသည်။ န ဟောတိ၊ မဖြစ်သနည်း။ အာရောဟပရိဏာဟသမ္ပန္နော၊ သည်။ န ဟောတိ၊ မဖြစ်သနည်း ဟူမူ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဣဓ၊ ဤသာသနာတော်၌။ ဘိက္ခု၊ ရဟန်းသည်။ [ပဇာနာတိ၌စပ်] ဣဒံ၊ ဤတဏှာမှ တပါးသော တေဘူမကခန္ဓာငါးပါးသည်သာ။ ဒုက္ခံ၊ ဒုက္ခသစ္စတည်း။ ဣတိ၊ ဤသို့။ (ဒုက္ခသစ္စံ၊ ဒုက္ခသစ္စာအားလုံးကို။) ယထာဘူတံ၊ အဖြစ်မှန်သဘောအတိုင်း။ ပဇာနာတိ၊ ထိုထွင်း၍ သိ၏။ (သဘောလက္ခဏာကို မတွေမဝေ ထိုးထွင်း၍ သိခြင်းဖြင့်သိ၏။) အယံ၊ ဤတဏှာသည်သာ။ ဒုက္ခသမုဒယော၊ ဒုက္ခဖြစ်ကြောင်း သမုဒယသစ္စာတည်း။ ဣတိ၊ သို့။ (တဏှံ၊ ဒုက္ခကို ဖြစ်စေတတ်သော တဏှာကို။) ယထာဘူတံ၊ တိုင်း။ ပဇာနာတိ၊ ထိုးထွင်း၍သိ၏။ (သဘောလက္ခဏာကို မတွေမဝေ ထိုးထွင်း၍ သိခြင်းဖြင့် သိ၏။) အယံ၊ ဤနိဗ္ဗာန်သည်သာ။ ဒုက္ခနိရောဓော၊ ဒုက္ခချုပ်ကြောင်း နိရောဓသစ္စာတည်း။ ဣတိ၊ သို့။ (နိဗ္ဗာနံ၊ ဒုက္ခနှင့် သမုဒယတို့ ချုပ်ငြိမ်းကြောင်းနိဗ္ဗာန်ကို)။ ယထာဘူတံ၊ တိုင်း။ ပဇာနာတိ၊ ၏။ အယံ၊ ဤမဂ္ဂင်ရှစ်ပါးသည်သာ။ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ၊ ဒုက္ခ၏ ချုပ်ကြောင်း နိဗ္ဗာန်သို့ သွားရောက်ကြောင်း ဖြစ်သော။ ပဋိပဒါ၊ အကျင့်ဖြစ်သော မဂ္ဂသစ္စာတည်း။ ဣတိ၊ သို့။ (အရိယမဂ္ဂံ၊ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အရိယမဂ်ကို။) ယထာဘူတံ၊ တိုင်း။ ပဇာနာတိ၊ ၏။
ဣဒံ (အယံ)၊ ဤသစ္စာလေးပါးကို သိသောဉာဏ်သည်။ အဿ၊ ထိုရဟန်း၏။ ဇဝသ္မိံ (ဇဝေါ)၊ အရှိန်အဟုန်တည်း။ ဣတိ၊ ဤသို့။ အဟံ၊ ငါသည်။ ဝဒါမိ၊ မိန့်ဆိုတော်မူ၏။
ပန၊ ထိုမှတပါး။ အဘိဓမ္မေ၊ အဘိဓမ္မာတရား၌လည်း လည်းကောင်း။ ဝါ၊ ပိုင်းဖြတ်ကန့်သတ်အပ်သော နာမ်ရုပ်တရား၌လည်းကောင်း။ ဝါ၊ ပိုင်းဖြတ်ကန့်သတ်အပ်သော ကြောင့် အချင်းချင်းရောနှောမှုကင်းသော နာမ်ရုပ်တရား၌လည်းကောင်း။ အဘိဝိနယေ၊ အဘိဝိနည်း၌လည်းကောင်း။ ဝါ၊ ပိုင်းဖြတ်ကန့်သတ်အပ်သော ဝိနည်းပညတ်၌လည်းကောင်း။ ဝါ၊ ပိုင်းဖြတ်ကန့်သတ်အပ်သော ကြောင့် အချင်းချင်းရောနှောမှုကင်းသော ဝိနည်းပညတ်၌လည်းကောင်း။ [တိကနိပါတ် စာပိုဒ်(၁၄၁) အဿခဠုင်္ကသုတ်နှင့် ဒသကနိပါတ်စာပိုဒ် (၁၇) ပဌမနာထသုတ်လည်းကြည့်။] ပဉှံ၊ အမေးပုစ္ဆာပြဿနာကို။ ပုဋ္ဌော၊ မေးအပ်သည်။ (သမာနော၊ ဖြစ်လသော်။) သံသာဒေတိ၊ ပြဿနာကို ရပ်တန့်သွားစေ၏။ နော ဝိဿဇ္ဇေတိ၊ မဖြေဆိုနိုင်။
ဣဒံ(အယံ)၊ ဤမဖြေဆိုနိုင်ခြင်းသည်။ အဿ၊ ထိုရဟန်း၏။ န ဝဏ္ဏသ္မိံ(န ဝဏ္ဏော)၊ ဂုဏ်အဆင်းရောင်မဟုတ်။ (ဣတိ၊ ဤသို့။ အဟံ၊ သည်။) ဝဒါမိ၊ မိန့်တော်မူ၏။
ပန၊ ထိုမှတပါး။ စီဝရ.........က္ခာရာနံ၊ သင်္ကန်း,ဆွမ်း,အိပ်ရာနေရာကျောင်း, ဂိလာန၏ ပစ္စည်းဖြစ်သော အသက်ကာကွယ်ရေးဆေးတို့ကို။ လာဘီ၊ ရခြင်းရှိသည်။ န ဟောတိ၊ မဖြစ်။
ဣဒံ( အယံ)၊ ဤသင်္ကန်းစသော ပစ္စည်းလေးပါး မရခြင်းသည်။ အဿ၊ ထိုရဟန်း၏။ န အာရောဟ ပရိဏာဟသ္မိံ၊ မြင့်မတ်သည်အဖြစ်, လုံးဝိုင်းသည်၏ အဖြစ်မဟုတ်။ ဝါ၊ အရပ်အလုံးမဟုတ်။ (ဣတိ၊ သို့။) ဝဒါမိ၊ ၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဧဝံ၊ ဤဆိုအပ်ခဲ့ပြီးသော အခြင်းအရာအားဖြ်င့။ (ဤသို့ သစ္စာလေးပါးကို ထိုးထွင်းသိခြင်း, အဘိဓမ္မ အဘိဝိနယ ပြဿနာကို မဖြေဆိုနိုင်ခြင်း, ပစ္စည်းလေးပါး မရရှိခြင်းအားဖြင့်။) ပုရိသခဠုင်္ကော၊ သည်။ ။ပ။၊
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ကထဉ္စ၊ ဖြင့်။ ပုရိသခဠုင်္ကော၊ သည်။ ဇဝသမ္ပန္နောစ၊ လည်းကောင်း။ ဝဏ္ဏသမ္ပန္နော စ၊ ကောင်း။ ဟောတိ၊ ဖြစ်သနည်း။ အာရောဟပရိဏာဟ သမ္ပန္နော၊ သည်။ န ဟောတိ၊ မဖြစ်သနည်း ဟူမူ။ ။ပ။၊
ပဉှံ၊ ကို။ ပုဋ္ဌော၊ သည်။ (သမာနော၊ သော်။) ဝိဿဇ္ဇေတိ၊ ဖြေဆိုနိုင်၏။ နော သံသာဒေတိ၊ ပြဿနာကို ရပ်တန့်မသွားစေ။
ဣဒံ(အယံ)၊ ဤ ပြဿနာကို မရပ်တန့်စေဘဲ ဖြေဆိုနိုင်ခြင်းဂုဏ်သည်။ အဿ၊ ထိုရဟန်း၏။ ဝဏ္ဏသ္မိံ (ဝဏ္ဏော)၊ အဆင်းရောင်တည်း။ (ဣတိ၊ ဤသို့။) ဝဒါမိ၊ ၏။ ။ပ။၊
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဧဝံ၊ ဤဆိုအပ်ပြီးသော အခြင်းအရာအားဖြင့်။ (ဤသို့ သစ္စာလေးပါးကို ထိုးထွင်းသိခြင်း, အဘိဓမ္မ အဘိဝိနယပြဿနာကို ဖြေဆိုနိုင်ခြင်း, ပစ္စည်းလေးပါး မရရှိခြင်းအားဖြင့်။) ပုရိသခဠုင်္ကော၊ သည်။ ။ပ။၊
ပန၊ ပါး။ စီတရ...က္ခာရာနံ၊ တို့ကို။ လာဘီ၊ သည်။ ဟောတိ၊ ၏။
ဣဒံ (အယံ)၊ ဤသို့ ပစ္စည်းလေးပါးရရှိခြင်းသည်။ အဿ၊ ၏။ အာရောဟ ပရိဏာဟသ္မိံ၊ အဖြစ်တည်း။ ဝါ၊ အရပ်အလုံးတည်း။ (ဣတိ) ဝဒါမိ၊ ၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဧဝံ၊ ဖြင့်။ (ဤသို့ သစ္စာလေးပါးကိုသိခြင်း, ဘိဓမ္မ အဘိဝိနယပြဿနာကို ဖြေဆိုနိုင်ခြင်း, ပစ္စည်းလေးပါး ရရှိခြင်းအားဖြင့်။) ပုရိသခဠုင်္ကော၊ သည်။ ။ပ။၊
အာရောဟပရိဏာဟသမ္ပန္နော စ၊ ကောင်း။ ဟောတိ၊ ။ [ပုရိသပရဿ သုံးဦးတို့တွင် ပဌမနှင့် ဒုတိယပုရိပရဿဝါကျတို့ကို မြှုပ်ထားခဲ့သည်, ထို့ကြောင့် ပါဠိတော် စာအုပ်၌ "သံသာဒေတိ နော ဝိဿဇ္ဇေတိ" ပါဌ်များနှင့် "န ခေါ ပန လာဘီ ဟောတိ" ပါဌ်များမပါခြင်း ဖြစ်သည်၊ ထိုမြှုပ်ထားသော ဝါကျတို့ကို ပဌမ ဒုတိယ ပုရိသ ခဠုင်္ကကို နည်းမှီး၍ဆိုလေ။]
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဣဓ၊ ဤသာသနာတော်၌။ ဘိက္ခု၊ သည်။ ပဉ္စန္နံ၊ ငါးမျိုးကုန်သော။ ဩရမ္ဘာဂိယာနံ၊ အောက်ကာမဓာတ်သို့ ချဉ်းကပ်တတ်ကုန်သော။ ဝါ၊ အောက်ကာမဓာတ်အဖို့၏ စီးပွားဖြစ်ကုန်သော။ ဝါ၊ အောက်ကာမဘဝ၌ ပဋိသန္ဓေတည်နေစေတတ်ကုန်သော။ [ဒုကနိပါတ်စာပိုဒ် (၃၇) သုတ်နှင့် တိကနိပါတ်စာပိုဒ် (၈၇) ပဌမ သိက္ခာသုတ်တို့လည်းကြည့်။] သံယောဇနနံ၊ သံယောဇဉ်အနှောင်အဖွဲ့တို့၏။ ပရိက္ခယာ၊ ကုန်ဆုံးခြင်းကြောင့်။ ဩပပါတိကော၊ (သုဒ္ဓါဝါသဗြဟ္မာ့ဘုံ၌) ဥပပတ်မဋိသန္ဓေတည်နေသော ပုဂ္ဂိုလ်သည်။ တတ္ထ၊ ထိုသုဒ္ဓါဝါသဗြဟ္မာဘုံ၌။ ပရိနိဗ္ဗာယီ၊ ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံသည်။ ဝါ၊ ခန္ဓာခပ်သိမ်း ချုပ်ငြိမ်းသည်။ သသ္မာ လောကာ၊ ထိုသုဒ္ဓါဝါသဗြဟ္မာ့ဘုံမှ။ အနာဝတ္တိဓမ္မော၊ ဤကာမဘုံသို့ ပဋိသန္ဓေပြန်နေလာခြင်းသဘော မရှိသည်။ ဟောတိ၊ ၏။
ဣဒံ၊ ဤဉာဏ်သည်။ (ဤဩရမ္ဘာဂိယသံယောဇဉ်ငါးမျိုးကုန်ခန်း၍ သုဒ္ဓါဝါသဘုံ၌ ဖြစ်ကာ ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံနိုင်ကြောင်း အနာဂါမိမဂ်ဉာဏ်သည်။) အဿ၊ ၏။ ဇဝသ္မိံ (ဇဝေါ)၊ တည်း။ (ဣတိ) ဝဒါမိ၊ ၏။ ။ပ။၊
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဧဝံ၊ ဤသို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့်။ (ဤသို့ ဩရမ္ဘာဂိယသံယောဇဉ်ငါးမျိုးကုန်ခန်းခြင်းကြောင့် သုဒ္ဓါဝါသဘုံ၌ ဖြစ်၍ ပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံရခြင်း, အဘိဓမ္မ အဘိဝိနယပြဿနာကို ဖြေဆိုနိုင်ခြင်း, ပစ္စည်းလေးပါးရရှိခြင်းအားဖြင့်။) ပုရိသသရဿော၊ သည်။ ဇဝသမ္ပန္နော စ၊ လည်းကောင်း။ ဝဏ္ဏသမ္ပန္နော စ၊ ကောင်း။ အာရောဟပရိဏာဟသမ္ပန္နော စ၊ ကောင်း။ ဟောတိ၊ ၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ တယော၊ ကုန်သော။ ပုရိသပရဿာ၊ တို့ဟူသည်။ ဣမေ ခေါ၊ ဤသည်တို့ပင် တည်း။ ။ပ။၊
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဣဓ၊ ၌။ ဘိက္ခု၊ သည်။ အာသဝါနံ၊ အာသဝတရားတို့၏။ ခယာ၊ ကုန်ခန်းခြင်းကြောင့်။ အနာသဝံ၊ အာသဝမရှိသော။ စေတောဝိမုတ္တိံ၊ ကိလေသာတို့မှ လွတ်မြောက်သော အရဟတ္တဖိုလ် စိတ်သမာဓိကိုလည်းကောင်း။ ဝါ၊ သမာဓိသို့လည်းကောင်း။ ပညာဝိမုတ္တိံ၊ ကိလေသာတို့မှ လွတ်မြောက်သော အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကိုလည်းကောင်း။ ဝါ၊ ပညာသို့လည်းကောင်း။ ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ၊ ယခုတွေ့ကြုံနေရသော အတ္တဘော၌ပင်။ ဝါ၊ ယခုဘဝ၌ပင်။ သယံ၊ ကိုယ်တိုင်သာလျှင်။ အဘိညာ (အဘိညာယ)၊ သိ၍။ သစ္ဆိကတွာ၊ မျက်မှောက်ပြု၍။ [တနည်း- အဘိညာ (အဘိညာယ)၊ ထူးသော ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်ဖြင့်။ သစ္ဆိကတွာ၊ ၍။] ဥပသမ္ပဇ္ဇ၊ ရောက်၍။ ဝါ၊ ရ၍။ ဝါ၊ ပြီးစီးစေ၍။ ဝိဟရတိ၊ နေ၏။ ဣဒံ၊ ဤအရဟတ္တမဂ်ဖိုလ်ဉာဏ်သည်။ (ဤသို့ အာသဝကုန်ခန်းကြောင်းဖြစ်သော အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်နှင့် ပညာဝိမုတ္တိမည်သော အရဟတ္တဖိုလ်ဉာဏ်သည်။) အဿ၊ ၏။ ဧဝသ္မိံ (ဇဝေါ)၊ တည်း။ (ဣတိ) ဝဒါမိ၊ ၏။ ။ပ။၊
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဧဝံ၊ ဤသို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့်။ (ဤသို့ အသဝကုန်ခန်းခြင်းကြောင့် စေတောဝိမုတ္တိ ပညာဝိမုတ္တိသို့ရောက်၍နေခြင်း, အဘိဓမ္မ အဘိဝိနယ ပြဿနာကို ‌ြေဖဆိုနိုင်ခြင်း, ပစ္စည်းလေးပါး ရခြင်းအားဖြင့်။) ဘဒ္ဒေါ၊ သော။ ပုရိသာဇာနီယော၊ သည်။ ဇဝသမ္ပန္နော စ၊ ကောင်း။ ။ပ။ ဣတိ (အဝေါစ)၊
ဒုတိယံ၊
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ နဝ၊ ကိုးပါးကုန်သော။ တဏှာ မူလကေ၊ တဏှာဟူသော အရင်းခံအကြောင်းရှိကုန်သော။ ဓမ္မေ၊ တရားတို့ကို။ (အဟံ၊ ငါသည်။) ဒေသေဿာမိ၊ ဟောတော်မူအံ့။ တံ၊ ထိုတဏှာမူလကတရားကို။ သာဓုကံ၊ ကောင်းစွာ။ သုဏာထ၊ နာယူကြကုန်လော။ မနသိ ကရောထ၊ စိတ်နှလုံး၌ သိမ်းပိုက်ထားကြကုန်လော။ ။ပ။၊
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ နဝ၊ ကုန်သော။ တဏှာမူလကာ၊ ကုန်သော။ ဓမ္မာ၊ တရားတို့ဟူသည်။ ကတမေ စ၊ အဘယ်တို့နည်း။
တဏှံ၊ စီးပွားဥစ္စာ ရှာမှီးကြောင်းတဏှာကို။ ပဋိစ္စ၊ စွဲ၍။ ဝါ၊ အကြောင်းပြု၍။ ပရိယေသနာ၊ (ရူပါရုံစသော) အာရုံကို ရှာမှီးကြောင်း စိတ္တုပ္ပါဒ်တရားသည်။ ဝါ၊ အာရုံကိုရှုမှီးခြင်းသည်။ (အာရုံကို ရှာမှီးခြင်းဟူသော စိတ္တုပ္ပါဒ်တရားသည်။) သမ္ဘဝတိ၊ ဖြစ်၏။ ပရိယေသနံ၊ အာရုံကို ရှာမှီးကြောင်း စိတ္တုပ္ပါဒ်တရားကို။ ဝါ၊ ခြင်းကို။ ပဋိစ္စ၊ ၍။ လာဘော၊ အာရုံကို ရခြင်းသည်။ (သမ္ဘဝတိ၊ ဖြစ်၏။) လာဘံ၊ ကို။ ပဋိစ္စ၊ ၍။ ဝိနိစ္ဆယော၊ ဆုံးဖြတ်ကြောင်းဖြစ်သော အကြံအစည်ဝိတက်သည်။ (ဤရွေ့ဤမျှကား ရူပါရုံခံစားဘို့, ဤရွေ့ဤမျှကား သဒ္ဒါရုံခံစားဘို့, ဤရွေ့ဤမျှကား ငါဘို့, ဤရွေ့ဤမျှကား သူ့ဘုံ, ဤရွေ့ဤမျှကား စားသုံးမည်, ဤရွေ့ဤမျှကို မြှုပ်နှံသိုမှီး သိမ်းဆည်းထားမည် စသည်ဖြင့် ရရှိထားပြီးသော ဣဋ္ဌာရုံ, အနိဋ္ဌာရုံ အကောင်းအဆိုးအာရုံကို ဆုံးဖြတ်ကြောင်းဖြစ်သော အကြံအစည် ဝိတက်သည်။) သမ္ဘဝတိ၊ ဖြစ်၏။ ဝိနိစ္ဆယံ၊ တက်ကို။ ပဋိစ္စ၊ ၍။ ဆန္ဒရာဂေါ၊ အားနည်းသော စွဲမက်မှုဟူသော ဆန္ဒနှင့် အားကြီးသော စွဲမက်မှု ဟူသော ရာဂသည်။ သမ္ဘဝတိ၊ ၏။ ဆန္ဒရာဂံ၊ ကို။ ပဋိစ္စ၊ ၍။ အဇ္ဈောသာနံ၊ (တဏှာဒိဋ္ဌိဖြင့် ငါ, ငါ့ဥစ္စာဟူ၍) အားကြီးသော စွဲမြဲတက်ဝင်၍ ဆုံးဖြတ်ချက်ချခြင်းသည်။ သမ္ဘဝတိ၊ ၏။ [အဇ္ဈောသာန၊ အဓိ+အဝ+သာ+ယု။ အဓိ၊ လွန်ကံသော၊ အားကြီးသော+ အဝ၊ စွဲမြဲသက်ဝင်၍+ သာနံ၊ အပြီးသတ် ဆုံးဖြတ်ခြင်း။ သာဓာတ်သည် ဩဘာန (ပြီးဆုံးခြင်း) အနက်ကို ဟော၏။] အဇ္ဈောသာနံ၊ ခြင်းကို။ ပဋိစ္စ၊ ၍။ ပရိဂ္ဂဟော၊ (အများမဆိုင် ငါပိုင်ပြု၍) တဏှာဒိဋ္ဌိဖြင့် သိမ်းပိုက်ခြင်းသည်။ ဝါ၊ အများမဆိုင် ငါပိုင် သိမ်းပိုက်ခြင်းဟူသော လောဘသဟဂုတ်စ်တ္တုပ္ပါဒ်သည်။ သမ္ဘဝတိ၊ ၏။ ပရိဂ္ဂဟံ၊ ကို။ ပဋိစ္စ၊ ၍။ မစ္ဆရိယံ၊ သူတပါးနှင့် မသက်ဆိုင်လို သဝန်တိုခြင်းသည်။ (အံ့ဖွယ်ထူးခြား, အကောင်းစားတို့, အများအဖက်, ငါ့အတွက်သာ,ဖြစ်စေပါဟု ဝန်တိုမှုသည်။) သမ္ဘဝတိ၊ ၏။ [ပစ္ဆရိယံ၊ မာ+ အစ္ဆရိယံ- ဟုပုဒ်ဖြတ်။ အစ္ဆရိယံ၊ အံဩဖွယ် ချီးကျူးဖွယ်အကောင်းစားအားလုံးသည်။ မာ (ဟောတို)၊ ငါမှတပါး အခြားသူအတွက် မဖြစ်ပါစေသတည်း၊ ငါ့အတွက်သာ ဖြစ်စေဟု ဝန်တိုခြင်းသဘော။] ပစ္ဆရိယံ၊ ကို။ ပဋိစ္စ၊ ၍။ အာရက္ခေါ၊ (ပစ္စည်းဥစ္စာကို) ကောင်းမွန်ရိုသေစွာ စောင့်ရှောက်ထိန်းသိမ်းခြင်းသည်။ သမ္ဘဝတိ၊ ၏။ အာရက္ခာဓိကရဏံ၊ ကောင်းမွန်ရိုသေစွာ စောင့်ရှောက်ခြင်း ဟူသော အကြောင်းကြောင့်။ ဒဏ္ဍာ ဒါနံ၊ တုတ်ကို ကိုင်စွဲခြင်းသည်လည်းကောင်း။ (လုယက်ခိုးငြား,သူတပါးကိုမြစ်တားဘို့ရာ လက်မှာမြဲမြဲ တုတ်ကိုင်စွဲ၍ ညှဉ်းဆဲပုတ်ခတ် သတ်ဖြတ်ကြောင်း ဒေါသမူစိတ္တုပ္ပါဒ်သည်လည်းကောင်း။) သတ္တာဒါနံ၊ (တဘက်သွားဓားဝသော) လက်နက်ကို ကိုင်စွဲခြင်းသည်လည်းကောင်း။ [ထို့နောက် "ကလဟ...ဝါဒါ" မှာ သမာသ်ပုဒ် တပုဒ်တည်းဖြစ်၍ တကြိမ်တည်း ပေါင်း၍ အနက်ပေးရမည်ဖြစ်သော်လည်း လွယ်ကူအောင် တပုဒ်စီခွဲ၍ ပေးအံ့။] လကဟ၊ ကိုယ်နှုတ်ထိပါး ခိုက်ရန်ပွားခြင်းး။ ဝိဂ္ဂဟ၊ (ဆန့်ကျင်ဘက် ပြုသောအားဖြင့် ရှေးရှေး၌ဖြစ်သော) ဖောက်ပြန်စွာယူခြင်း။ဝိဂ္ဂဟ ဝိဝါဒ တုဝံတုဝံ ။ ။ ပုရိမော ပုရိမော ဝိရောဓာ ဝိဂ္ဂဟော၊ ပစ္ဆိမော ပစ္ဆိမော ဝိဝါဒေါ- ရှေးရှေး၌ ဖြစ်သော ဆန့်ကျင်ခြင်းသည် ဝိဂ္ဂဟ မည်၏၊ နောက်နောက်၌ဖြစ်သော ဆန့်ကျင်ခြင်းသည် ဝိဝါဒမည်၏။ ဒီ, မဟာဝဂ္ဂ၊မဟာနိဒါနသုတ်အဋ္ဌကထာ၊ ၉၀။ ဤသုတ်အဋ္ဌကထာ၌မူ" ပုရိမော ဝိဂ္ဂဟော၊ ပစ္ဆိမော ဝိဝါဒေါ" ဟုသာရှိ၏။
ဝိရုဇ္ဈနဝသေန (ဆန့်ကျင်ဘက်ပြုခြင်းအားဖြင်) ဝိရူပံ ဂဏှာတိ ဧတေနာတိ ဝိဂ္ဂဟော- ဖောက်ပြန်စွာ ယူကြောင်း တရားသဘော (ဒေါသမူ စိတ္တုပ္ပါဒ်)၊ ဝိရုဒ္ဓံ ဝဒတိ ဧတေနာတိ ဝိဝါဒေါ- ဆန့်ကျင်ဘက် ပြောဆိုကြောင်းဖြစ်သော ဒေါသမူစိတ္တုပ္ပါဒ်၊ ဤသို့ ဋီကာဝိဂြိုလ်ပြုသည်။
တုဝံ- သင်၊ တုဝံ- နင်။ ။ ဤနေရာ၌ကား သင်နင်ဟူ၍ မလေးမစားရိုင်းစိုင်းစွာ ပြောဆိုခြင်းတိုင်အောင် သဟစရဏနည်း ကာရဏူပစာရဌာနူပစာရအားဖြင့် ယူပါ၊ တုဝံတုဝံ- သင်နင်ဟု ရိုင်းစိုင်းစွာ ပြောဆိုခြင်း တည်းဟူသော (ဝါ- ပြောဆိုကြောင်းဖြစ်သော) ဒေါသမူစိတ္တုပ္ပါဒ်။
ဝါ၊ (ရှေးရှေးဖြစ်သော) ဖောက်ပြန်စွာယူကြောင်း ဒေါသမူစိတ္တုပ္ပါဒ်။ ဝိဝါဒ၊ (နောက်နောက်ဖြစ်သော) ဆန့်ကျင်ဘက်ပြောဆိုခြင်း။ ဝါ၊ (နောက်နောက်ဖြစ်သော ) ဆန့်ကျင်ဘက်ပြောဆိုကြောင်း ဒေါသမူစိတ္တုပါဒ်။ တုဝံတုဝံ၊ သင်နင်ဟု ရိုင်းစိုင်းစွာပြောဆိုခြင်း။ ဝါ၊ သင်နင်ဟု ရိုင်းစိုင်းစွာ ပြောဆိုကြောင်း ဒေါသမူစိတ္တုပ္ပါဒ်။ ပေသုည၊ ကုန်းတိုက်ခြင်း။ မုသာဝါဒါ၊ မဟုတ်မမှန်သော စကားကို ပြောဆိုခြင်းဟုကုန်သော။ အနေကေ၊ များစွာကုန်သော။ ပါပကာ၊ ယုတ်မာကုန်သော။ အကုသလာ၊ အကုသိုလ်ဖြစ်ကုန်သော။ ဓမ္မာ၊ တရားတို့သည်။ သမ္ဘဝန္တိ၊ ဖြစ်ကုန်၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ နဝ၊ ကုန်သော။ တဏှာမူလကာ၊ ကုန်သော။ ဓမ္မာ၊ တရားတို့ဟူသည်။ ဣမေ ခေါ၊ ဤသည်တို့ပင်တည်း။ ဣတိ(အဝေါစ၊ မိန့်တော်မူပြီ။)
တတိယံ၊ ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ သတ္တာဝါသာ၊ သတ္တဝါတို့၏တည်နေရာဌာနတို့သည်။ သတ္တာဝါသ ။ ။ အာဝသန္တိ ဧတေသုတိ အာဝါသာ၊ သတ္တာနံ အာဝါသာ သတ္တာဝါသာ- သတ္တဝါတို့၏ တည်နေရာဌာနများ၊ တည်နေရာဌာနဟုဆိုသော်လည်း ဘုံဌာနဩကာသကို ဆိုလိုသည်မဟုတ်၊ အနတ္တကာယ, နာနတ္တသညိအစရှိသော သတ္တနိကာယ (သတ္တဝါ အပေါင်းအစု) ကိုသာ ဆိုလို၏၊ သတ္တဝါအနည်းစုသည် သတ္တဝါအများစု၌ ပါဝင်နေသောကြောင့် သတ္တဝါအနည်းစုသည် သတ္တဝါအများစု၌ မှီတည်နေသည်၊ အများစုသည် အနည်းစု၏ တည်းရာဌာနဖြစ်သည်ဟု ဆိုနိုင်၏၊ ထို့ကြောင့်အပေါင်းအာဓာရ, အပိတ်အာဓေယ်အနေအားဖြင့် "ရုက္ခေ သာခါ- သစ်ပင်၌ သစ်ခက်" ဟု ဆိုသကဲ့သို့ အများစုဖြစ်သာ သတ္တဝါ အပေါင်းတို့ကို တည်ရာဌာန အာဓာရပြု၍လည်းကောင်း, အနည်းစု အစိတ်အပိုင်း (အဝယဝ) ဖြစ်သော သတ္တဝါတို့ကို တည်မှီနေသူအာဓေယ်ပြု၍လည်းကောင်း သတ္တာဝါသ ဟု ခေါ်ဝေါ်သုံးနှုန်းထားသည်။ သတ္တာနံ- အနည်းစုသတ္တဝါတို့၏၊ ဘာဝါသာ- တည်နေရာဌာနဖြစ်သော အများစုသတ္တဝါအပေါင်းတို့တည်း, သတ္တာဝါသာ- တို့၊ အနာနတ္တကာယနာနတ်တသညီ စသည်တို့ကို သတ္တကနိပါတ် စာပိုဒ် (၄၄) သတ္တပိညာဏဋ္ဌိတိသုတ်၌ရေးခဲ့ပြီ။ (အနည်းစုဖြစ်သော သတ္တဝါတို့၏ တည်နေရာဌာန ဖြစ်သော အများစုဖြစ်သော သတ္တဝါအပေါင်းတို့သည်။) ဣမေ နဝ၊ ဤကိုးမျိုးတို့တည်း။
နဝ၊ ကိုးမျိုးတို့သည်။ ကတမေ၊ အဘယ်တို့နည်းဟူမူ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့. နာနတ္တကာယာ၊ ကိုယ်ခန္ဓာ၌ မတူထူးခြား ကွဲပြားသည်အဖြစ်ရှိကုန်သော။ ဝါ၊ မတူထူးခြားကွဲပြားသော သဘောရှိသော ကိုယ်ခန္ဓာရှိသော။ နာနတ္တသညိနော၊ ပဋိသန္ဓေသညာ၌ မတူထူးခြားကွဲပြားသည် အဖြစ်ရှိကုန်သော။ ဝါ၊ မတူထူးခြား ကွဲပြားသော သဘောရှိသော ပဋိသန္ဓေရှိကုန်သော။ သတ္တာ၊ သတ္တဝါတို့သည်။ သန္တိ၊ ရှိကုန်၏။ သေယျထာပိ၊ (မည်သည့်သတ္တဝါများဖြစ်သည်ကို) ဥပမာ့ သာဓက ညွှန်ပြရသော်ကား။ မနုဿာ စ၊ လူတို့သည်လည်းကောင်း။ ဧကစ္စေ၊ အချို့ကုန်သော။ ဒေဝါ စ၊ (ကာမာဝစရနတ်ပြည်ခြောက်ထပ်ရှိ) နတ်တို့သည် လည်းကောင်း။ ဧကစ္စေ၊ အချို့ကုန်သော။ ဝိနိပါတိကာ စ၊ ဝိနိပါတိကဖြစ်သော ယက္ခ ယက္ခိနီ ဝေမာနိကပြိတ္တာတို့သည် လည်းကောင်း။ ဝါ၊ ချမ်းသာအစုအဝေးမှ ဖောက်ပြန်စွာ လျောကျခြင်းရှိသော ယက္ခ ယက္ခိနီဝေမာနိကပြိတ္တာတို့သည်လည်းကောင်း။ (ဟောန္တိ၊ ဖြစ်ကုန်၏။)
အယံ၊ ဤသတ္တဝါအပေါင်းသည်။ (ဤနာနတ္တကာယ, နာနတ္တသညီ ဖြစ်သော သတ္တဝါအပေါင်းသည်။) ပဌမော၊ ရှေးဦးစွာသော။ သတ္တာဝါသော၊ သတ္တဝါတို့၏ တည်နေရာဌာနမည်၏။ (တနည်း) ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ မနုဿာ သေယျထာပိ၊ လူတို့ကဲ့သို့လည်းကောင်း။ ဧကစ္စေ၊ ကုန်သော။ ဒေဝါ စ သေယျထာပိ၊ နတ်တို့ကဲ့သို့ လည်းကောင်း။ (ကာမာဝစရနတ်ပြည်ခြောက်ထပ်ရှိ နတ်တို့ကဲ့သို့လည်းကောင်း။) ဧကစ္စေ၊ ကုန်သော။ ဝိနိပါတိကာ စ သေယျထာပိ၊ တ္တာတို့ကဲ့သို့လည်းကောင်း။ နာနတ္တကာယာ၊ ကုန်သော။ နာနတ္တသညိနော၊ ကုန်သော။ သတ္တာ၊ တို့သည်။ သန္တိ၊ ရှိကုန်၏။ အယံ၊ သည်။ ပဌမော၊ သော။ သတ္တာဝါသော၊ မည်၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ နာနတ္တကာယာ၊ ကုန်သော။ ဧကတ္တသညိနော၊ တူညီသော သဘောရှိသော ပဋိသန္ဓေ သညာရှိကုန်သော။ သတ္တာ၊ တို့သည်။ သန္တိ၊ ရှိကုန်၏။ သေယျထာပိ၊ သော်ကား။ ပဌမာဘိနိဗ္ဗတ္တာ၊ ပဌမဈာန်ကြောင့်ဖြစ်ကုန်သော။ ဗြဟ္မကာယိကာ၊ ပဌမဈာန်ဘုံသာ ဗြဟ္မာအပေါင်း၌ အပါအဝင်ဖြစ်ကုန်သော။ ဒေဝါ၊ ဗြဟ္မာတို့ပေတည်း။
အယံ၊ ဤသတ္တဝါအပေါင်းသည်။ (ဤနာနတ္တကာယ ဧကတ္တသညီသတ္တဝါ အပေါင်းသည်။) ဒုတိယော၊ နှစ်ခုမြောက်သော။ သတ္တာဝါသော၊ သတ္တဝါတို့၏ တည်နေရာဌနမည်၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဧကတ္တကာယာ၊ (တဦးနှင့်တဦးအရွယ်ပမာဏအားဖြင့်) ကိုယ်ခန္ဓာ၌ တူညီသည်အဖြစ်ရှိကုန်သော။ ဝါ၊ (အရွယ်ပမာဏအားဖြင့်) တူညီသော သဘောရှိသော ကိုယ်ခန္ဓာရှိကုန်သော။ နာနတ္တသညိနော၊ မတူထူးခြားသော သဘောရှိသော ပဋိသန္ဓေသညာရှိကုန်သော။ သတ္တာ၊ တို့သည်။ သန္တိ၊ ရှိကုန်၏။ သေယျထာပိ၊ ကား။ အာဘဿရာ၊ အာဘဿရမည်ကုန်သော။ (ခန္ဓာကိုယ်မှ ဝင်းဝင်းစက်စက် တလက်လက်ယှက်ထွေး ပြေးသွားသော အရောင်ရှိသည် အဖြစ်ကြောင့် အာဘဿရမည်ကုန်သော။) ဝါ၊ ပရိတ္တာဘ, အပ္ပမာဏာဘ, အာဘဿရ မည်ကုန်သော။ ဒေဝါ၊ ဗြဟ္မာတို့ပေတည်း။
အယံ၊ ဤသတ္တဝါအပေါင်းသည်။ (ဤဧကတ္တကာယ, နာနတ္တသညီဖြစ်သော သတ္တဝါအပေါင်းသည်။) တတိယော၊ သုံးခုမြောက်သော။ သတ္တာဝါသော၊ မည်၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဧကတ္တကာယာ၊ ကုန်သော။ ဧကတ္တသညိနော၊ (စတုတ္တဈာန်ဝိပါက် ပဋိသန္ဓေသညာချည်းသာ ဖြစ်၍) တူညီသော သဘောရှိသော ပဋိသန္ဓေသညာရှိကု်သော။ သတ္တာ၊ တို့သည်။ သန္တိ၊ ၏။ သေယျထာပိ၊ ကား။ သုဘကိဏှာ၊ သုဘကိဏှမည်ကုန်သော။ (ကောင်းမွန်တင့်တယ်ျသာ ကိုယ်အရောင်အဆင်းနှင့် ရောပြွမ်းသည်အဖြစ်ကြောင့် သုဘကိဏှမည်ကုန်သော။) ဝါ၊ ပရိတ္တသုဘ, အပ္ပမာဏသုဘ, သုဘကိဏှမည်ကုန်သော။ ဒေဝါ၊ ဗြဟ္မာတို့ပေတည်း။
အယံ၊ ဤသတ္တဝါအပေါင်းသည်။ (ဂကတ္တကာယဧကတ္တသညိဖြစ်သော ဤသတ္တဝါအပေါင်းသည်။) စတုတ္ထော၊ လေးခုမြောက်သော။ သတ္တာဝါသော၊ ၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ အသညိနော၊ သညာမရှိကုနသော။ (ဘာဝနာဖြင့် ပယ်ခွါထားအပ်သည်ဖြစ်၍ သညာနှင့်တကွ စိတ်စေတသိက်အားလုံး မရှိကုန်သော။) အပ္ပဋိသံဝေဒိနော၊ (သညာမရှိ၍) အာရုံကို မခံစားနိုင်ကုန်သော။ သတ္တာ၊ သတ္တဝါတို့သည်။ သန္တိ၊ ကုန်၏။ သေယျထာပိ၊ ကား။ အသညသတ္တာ၊ အသညသတ်ဗြဟ္မာ ဖြစ်ကုန်သော။ ဒေဝါ၊ တည်း။
အယံ၊ ဤသညာမရှိသော သတ္တဝါအပေါင်းသည်။ ပဉ္စမော၊ ငါးခုမြောက်သော။ သတ္တာဝါသော၊ ၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ သဗ္ဗတသာ၊ အားလုံးစုံသော အခြင်းအရာအားဖြင့်။ [သမတိက္ကမာ, အတ္တင်္ဂမာ, အမနသိကာရာ- တို့၌စပ်။] ဝါ၊ အားလုံးစုံကုန်သော။ [ရူပသညာနံ, ပဋိဃညာနံ, နာနတ္တသညာနံ- တို့၌စပ်။] ရူပသညာနံ၊ ရူပဈာန်၌ယှဉ်သောသညာ, ကသိုဏ်းရုပ်အမည်ရှိသော အာရုံတို့ကို။ ဝါ၊ (၁၅) ပါးသော ရူပဈာန်နှင့်တကွ ရူပဈာန်၏ အာရုံဖြစ်သော ကသိုဏ်းပညတ်တို့ကို။ ဝါ၊ တို့၏။ သမတိက္ကမာ၊ လွန်မြောက်ခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း။ ဝါ၊ ရွံမုန်းစက်ဆုပ် ကင်းချုပ်ခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း။ ပဋိဃသညာနံ၊ ပဉ္စဝတ္ထုနှင့် ပဉ္စာရုံတို့၏ ထိုခိုက်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သော ဒွိပဉ္စဝိညာဏ်သညာ ဆယ်ပါးတို့၏။ အတ္တင်္ဂမာ၊ ချုပ်ခြင်းသို့ရောက်ခြင်းကြောင့်လည်းကောင်။ နာနတ္တသညာနံ၊ အထူးထူးသော သဘောရှိသော (၄၄) ပါးသော ကာမာဝစရ သညာတို့ကို။ အမနသိကာရာ၊ နှလုံးမသွင်းခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း။ အနန္တော၊ ( ဖြစ်ခြင်း ပျက်ခြင်းဟူသော) အဆုံးအပိုင်းအခြားမရှိသော။ အာကာသော၊ ကောင်းကင်တည်း။ ဣတိ၊ ဤသို့ စီးဖြန်းပွားများ အားထုတ်ခြင်းကြောင့်။ အာကာသာနဉ္စာယတနူပဂါ၊ အာကာသာနဉ္စာယတန ဘုံသို့ ရောက်ကုန်သော။ သတ္တာ၊ ဗြဟ္မာဟူသော သတ္တဝါတို့သည်။ သန္တိ၊ ၏။
အယံ၊ ဤအာကာသာနဉ္စာယတနဘုံသာ ဗြဟ္မာအပေါင်းသည်။ ဆဋ္ဌော၊ ခြောက်ခုမြောက်သော။ သတ္တာဝါသော၊ မည်၏။ [ဤအရူပဈာန်ခန်းဆိုင်ရာပုဒ်များနှင့် စပ်၍ ရေးသင့်သမျှကို ဧကကနိပါတ်စာပိုဒ် (၄၃၅) ၌ရေးခဲ့ပြီ။]
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ သဗ္ဗသော၊ အားလုံးစုံသော အခြင်းအရာအားဖြင့်။ ဝါ၊ အားလုံးစုံသော။ အာကာသာနဉ္စာယတနံ၊ အာကာသာနဉ္စာယတနဈာန်နှင့်တကွ ထိုဈာန်၏ ကောင်းကင် ပညတ်အာရုံကို။ ဝါ၊ အဆုံးအပိုင်းအခြားမရှိသော ကောင်းကင်ပညတ်ဟူသော တည်ရာအာရုံရှိသော ဈာန်, အဆုံးအပိုင်းအခြား မရှိသော ကောင်းကင်ပညတ်ဟူသော တည်ရာအာရုံကို။ သမတိက္ကမ္မ၊ လွန်မြောက်ပြီး၍။ အနန္တံ၊ အဆုံးအပိုင်းအခြား မရှိသော။ ဝိညာဏံ၊ ပဌမာရုပ္ပဝိညာဏ်တည်း။ ဣတိ၊ ဤသို့ စီးမြန်းပွားများ အားထုတ်ခြင်းကြောင့်။ ဝိညာဏဉ္စာယတနူပဂါ၊ ဝိညာဏဉ္စာယတနဘုံသို့ ရောက်ကုန်သော။ သတ္တာ၊ ဗြဟ္မာ သတ္တဝါတို့သည်။ သန္တိ၊ ၏။
အယံ၊ ဤဝိညာဏဉ္စာယတန ဘုံသား ဗြဟ္မာအပေါင်းသည်။ သတ္တမော၊ (၇) ခုမြောက်သော။ သတ္တာဝါသော၊ ၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ သဗ္ဗသော၊ အားဖြ့်။ ဝါ၊ အားလုံးစုံသော။ ဝိညာဏဉ္စာယတနံ၊ ဝိညာဏဉ္စာယတနဈာန်နှင့်တကါ ထိုဈာန်၏ အာရုံ ဖြစ်သော ပဌမရုပ္ပဝိညာဏ်ကို။ ဝါ၊ အဆုံးအပိုင်းအခြားမရှိသော ပဌမာ ရုပ္ပဝိညာဏ်ဟူသော တည်ရာအာရုံရှိသော ဈာန်, အဆုံးအပိုင်းအခြား မရှိသော ပဌမာရုပ္ပဝိညာဏ်ဟူသော တည်ရာ အာရုံကို။ သမတိက္ကမ္မ၊ ၍။ ကိဉ္စိ၊ (ပဌမာရုပ္ပဝိညာဏ်၏) အနည်းငယ်စိုးစဉ်း, ဘင်မျှ အကြွင်းအကျန်သည်။ နတ္ထိ၊ မရှိတော့။ ဣတိ၊ ဤသို့ စီးဖြန်းအားထုတ်ခြင်းကြောင့်။ အာကိဉ္စ ညာယတနူပဂါ၊ အာကိဉ္စညာယတနဘုံသို့ ရောက်ကုန်သော။ သတ္တာ၊ တို့သည်။ သန္တိ၊ ၏။
အယံ၊ ဤအာကိဉ္စညာယတနဘုံသား ဗြဟ္မာအပေါင်းသည်။ အဋ္ဌမော၊ ရှစ်ခုမြောက်သော။ သတ္တာဝါသော၊ မည်၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ သဗ္ဗသော၊ အားဖြင့်။ ဝါ၊ အားလုံးစုံသော။ အာကိဉ္စညာယတနံ၊ အာကိဉ္စညာယတနဈာန်နှင့်တကွ ထိုဈာန်၏ နတ္ထိဘောပညတ်အာရုံးကို။ ဝါ၊ ပဌမာရုပ္ပဝိညာဏ်၏ အနည်းငယ်စိုးစဉ်းဘင်မျှ အကြွင်းအကျန် မရှိသည် အဖြစ်ဟူသော နတ္ထိဘောပညတ်ဟူသော တည်ရာ အာရုံရှိသောဈာန်, ပဌမာရုပ္ပဝိညာဏ်၏ အနည်းငယ်စိုးစဉ်းဘင်မျှ အကြွင်းအကျန် မရှိသည် အဖြစ်တည်း ဟူသော နတ္ထိဘောပညတ် ဟူသော တည်ရာအာရုံကို။ သမတိက္ကမ္မ၊ ၍။ နေဝသညာနာသညာ ယတနူပဂါ၊ နေဝသညာနာသညာယတနဘုံသို့ ရောက်ကုန်သော။ သတ္တာ၊ ဗြဟ္မာသတ္တဝါတို့သည်။ သန္တိ၊ ရှိကုန်၏။
အယံ၊ ဤနေဝသညာနာသညာယတန ဘုံသား ဗြဟ္မာ အပေါင်းသည်။ နဝမော၊ ကိုးခုမြောက်သော။ သတ္တာဝါသော၊ သတ္တဝါတို့၏ တည်နေရာ ဌာနမည်၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ နဝ၊ ကုန်သော။ သတ္တာဝါသာ၊ တို့သည်။ ဣမေ၊ ဤသည်တို့ပင်တည်း။ ဣတိ၊ သို့။ (အဝေါစ၊ မိန့်တော်မူပြီ)။
စတုတ္ထံ၊ ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ယတော၊ အကြင်အခါ၌။ ဘိက္ခုနော၊ ရဟန်းသည်။ ဝါ၊ ၏။ ပညာယ၊ ပညာဖြင့်။ စိတ္တံ၊ စိတ်ကို။ ဝါ၊ စိတ်သည်။ သုပရိစိတံ၊ ကောင်းစွာ စည်ပင် တိုးပွားစေအပ်ပြီးသည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ (တတော၊ ထိုအခါ၌။) တဿ ဘိက္ခနော၊ ထိုရဟန်းအား။ (ပညာဖြင့် စိတ်ကို ကောင်းစွာ စည်ပင်တိုးပွားစေပြီးသော ထိုရဟန်းအား။) ဇာတိ၊ ပဋိသန္ဓေသည်။ ဝါ၊ ဘဝ အသစ်နောက်ထပက် ဖြစ်မှုသည်။ ခီဏာ၊ ကုန်ဆုံးပြီ။ ဗြဟ္မစရိယံ၊ မြတ်သော အရိယမဂ်အကျင့်ကို။ ဝါ၊ မဂ္ဂဗြဟ္မစရိယကို။ ဝုသိတံ၊ ကျင့်သုံးအပ်ပြီ။ ကရဏီယံ၊ ပြုသင့်ပြုထိုက်သော (၁၆) ပါးသော မဂ်ကိစ္စကို။ ကတံ၊ ပြုအပ်ပြီးပြီ။ ဣတ္ထတ္တာယ၊ ဤ(၁၆) ပါးကွဲပြားသော မဂ်ကိစ္စ၏ အဖြစ်ဟူသော အကျိုးငှာ။ အပရံ၊ နောက်ထပ်တမျိုးတခြား မဂ်ဖြစ်ပွားစေခြင်းကိစ္စသည်။ န (အတ္ထိ)၊ ငါ့မှာမရှိတော့ပြီ။ ဣတိ၊ ဤသို့။ ပဇာနာမိ၊ ငါသိ၏။ ဣတိ၊ ဤသို့သော။ ဧတံ၊ ဤစကားကို။ ဝစနာယ၊ ပြောဆိုခြင်းငှာ။ ကလ္လံ၊ သင့်လျော်၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ကထဉ္စ၊ အဘယ်သို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့်။ ဘိက္ခုနော၊ သည်။ ဝါ၊ ၏။ ပညာယ၊ ဖြင့်။ စိတ္တံ၊ ကို။ ဝါ၊ သည်။ သုပရိစိတံ၊ သည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်သနည်း ဟူမူ။
မေ၊ ငါ၏။ စိတ္တံ၊ စိတ်သည်။ ဝီတရာဂံ၊ ကင်းသော ရာဂ ရှိ၏။ ဣတိ၊ ဤသို့ ယုံကြည်စိတ်ချ ပြောဆိုရလောက်အောင်။ ပညာယ၊ ဖြင့်။ စိတ္တံ၊ ကို။ သုပရိစိတံ၊ သည်။ ဟောတိ၊ ၏။
မေ၊ ငါ၏။ စိတ္တံ၊ သည်။ ဝီတဒေါသံ၊ ကင်းသော ဒေါသရှိ၏။ ဣတိ၊ အောင်။ ။ပ။၊
ဝီတမောစံ၊ ကင်းသော မောဟရှိ၏။ ။ပ။၊
မေ၊ ၏။ စိတ္တံ၊ စိတ်သည်။ အသရာဂဓမ္မံ၊ တပ်မက်ခြင်းသဘောနှင့်တကွ မဖြစ်။ ဝါ၊ တပ်မက်ခြင်း သဘောမရှိ။ ဣတိ၊ အောင်။ ။ပ။၊
အသဒေါသဓမ္မံ၊ စိတ်ဆိုးမုန်းတီးခြင်းသဘောနှင့်တကွမဖြစ်။ ဝါ၊ စိတ်ဆိုးမုန်းတီးခြင်းသဘောမရှိ။ ။ပ။၊
အသမောဟဓမ္မံ၊ တွေဝေ အသိမှားခြင်းသဘောနှင့်တကွ မဖြစ်။ ဝါ၊ ခြင်းသဘောမရှိ။ ။ပ။၊
မေ၊ ငါ၏။ စိတ္တံ၊ သည်။ ကာမဘဝါယ၊ ကာမဘဝ အကျိုးငှာ ။ ဝါ၊ ကာမဘဝသို့။ အနာဝတ္တိဓမ္မံ၊ ပဋိသန္ဓေ ပြန်နေလာခြင်းသဘောမရှိ။ ဣတိ၊ အောင်။ ။ပ။၊
ရူပဘာဝါယ၊ ရူပဘဝအကျိုးငှာ။ ဝါ၊ သို့။ အနာဝတ္ထိဓမ္မံ ။ပ။၊
အရူပဘဝါယ၊ အရူပဘဝ အကျိုးငှာ။ ဝါ၊ သို့။ အနာပတ္တိဓမ္မံ ။ပ။၊
ပဉ္စမံ၊
ဧကံ၊ တပါးသော။ သမယံ၊ အခါ၌။ အာယသ္မာ စ သာရိပုတ္တော၊ အရှင်သာရိပုတြာသည်လည်းကောင်း။ အာယသ္မာ စ စန္ဒိကာပုတ္တော၊ အရှင်စန္ဒိကာပုတ္တသည်လည်းကောင်း။ (စန္ဒိကာမည်သော အမျိုးသမီး၏ သားဖြစ်သော အရှင်မြတ်သည်လည်းကောင်း။) ရာဇဂဟေ၊ ရာဇဂြိုဟ်မြို့ အနီး၌။ ကာလန္ဒကနိဝါပေ၊ ရှဉ့်တို့အား အစာပေးရာဖြစ်သော။ ဝေဠုဝနေ၊ ဝေဠုဝန် ကျောင်းတိုက်၌။ ဝါ၊ ဝါးတို့ဖြင့် ကာရံအပ်သော ဥယျာဉ်ကျောင်းတိုင်၌။ ဝိဟရတိ၊ ၏။
တတြ၊ သီတင်းသုံးနေတော်မူရာ ထိုအခါ၌။ အာယသ္မာ စန္ဒိကာပုတ္တော၊ သည်။ ဘိက္ခူ၊ ရဟန်းတို့ကို။ အမန္တေ သိ၊ ခေါ်ဝေါ်ပြောကြားပြီ။ (ကိန္တိ၊ အဘယ်သို့။ အာမန္တေသိ၊ ခေါ်ဝေါ် ပြောကြားသနည်းဟူမူ။)
အာဝုသော၊ ငါ့ရှင်တို့။ ဒေဝဒတ္တော၊ ဒေဝဒတ်သည်။ ဘိက္ခူနံ၊ ရဟန်းတို့အား။ ဧဝံ၊ ဤသို့။ ဓမ္မံ၊ တရားကို။ ဒေသေတိ၊ ဟော၏။ (ကိန္တိ၊ သို့။ ဒေသေတိ၊ ဟောသနည်းဟူမူ။)
အာဝုသော၊ တို့။ ယတော၊ အကြင်အခါ၌။ ဘိက္ခုနော၊ ရဟန်းသည်။ စေတသာ၊ စိတ်ဖြင့်။ (သဘောတူစိတ်၏ ဖြစ်စဉ်အလှည့်အကြိမ်ဖြင့်။ ဝါ၊ သဘောတူစိတ်အစဉ် အသိုင်းအဝိုင်းဖြင့်။) စိတံ၊ စည်ပင်တိုးပွားစေအပ်ပြီးသည်။စေတသာ စိတံ ဟောတိ- အဖွင့် စဉ်းစားဖွယ် ။ ။ အရှင်ဝန္ဒိကာပုတ္တသည် "စေတသာ စိတံ ဟောတိ- စိတ်ဖြင့် တိုးပွားစေအပ်ပြီ" ဟူ၍ ဟောပြောနေ၏။ မပြည့်စုံသော ထိုဟောပြောချက် ကို အရှင်သာရိပုတြာက ကန့်ကွက်မြစ်တား၍ "စေတသာ စိတ္တံ သုပရိဝိတံ ဟောတိ- စိတ်ဖြင့်စိတ်ကို ဆင့်ကဲဆင့်ကဲ စည်ပင်တိုးပွားစေအပ်ပြီ" ဟူ၍ မိန့်ကြားတော်မူ၏။ ယင်းသို့ အရှင်သာရိပုတြ မိန့်ကြားတော်မူရာ၌ "ဝိတရာဂံ မေ စိတ္တံ" စသည်ဖြင့် အကျယ်တဝင့် ဟောတော်မူအပ်လတံ့သည့်အတိုင်း " ငါ၏ စိတ်သည် ရာဂကင်းပြီး" ဟု ယုံကြည်စိတ်ချ ပြောဆိုရလောက်အောင် ရှေးရှေးစိတ်ဖြင့် နောက်နောက်စိတ်ကို ဆင့်ကဲဆင့်ကဲ ကောင်းစွာစည်ပင်တို့ပွားစေအပ်ပြီ" ဟု ဆိုလို၏။
ဤနေရာဝယ် စိတ်ဟုဆိုရာ၌ ထိုစိတ်သည် တစ်ခုန်းမဟုတ်ချေ၊ သဘောတူစိတ် အစဉ်အတန်းဖြစ်သော စိတ်ဝါရ တခုလုံး (သဘောတူစိတ်အသိုင်းအဝိုင်း တခုလုံး) ပါဝင်၏၊ ထို့ကြောင့် စေတသာ စိတ္တံသုပရိစိတန္တိ စိတ္တဝါရပရိယာယေန စိတ္တဝါရပရိယာယော ဥပရူပရိသုစိတော သုဝဍ္ဎိတော ဟောတိ- ရှေးရှေးစိတ်အစဉ္ အသိုင်းအဝိုင်းဖြင့် နောက်နောက်စိတ်အစဉ် အသိုင်းအဝိုင်းကို ဆင့်ကဲဆင့်ကဲ ကောင်းစွာ စည်ပင်တိုးပွားစေအပ်ပြီ" ဟု အဋ္ဌကထာဖွင့်၏ [စိတ္တဝါရပရိယာယ- သဘောတူစိတ်များ၏ ဖြစ်စဉ်အလှည့်အကြိမ်၊ ဝါ- သဘောတူစိတ် အသိုင်းအဝိုင်း။]
ဤကား မိမိ (ဤနိဿယရေးသားသူ) ဉာဏ်မှီသမျှ စဉ်းစား၏ သဘောပေါက်ထားသည့်အတိုင်း ရေးသားလိုက်ခြင်းသည်၊ သို့သော် အဋ္ဌကထာ၌မူ အရှင်သာရိပုတြာ၏ "စေတသာ စိတ္တံ သုပရိစိတံ" ဟူသော စကားတော်ကိုသာ ယင်းသို့ဖွင့်သည် မဟုတ်သေး၊ အရှင်စန္ဒိကာပုတ္တ၏ "စေတသာ စိတံ" ဟူသော စကားကိုလည်း "စေတသာ စိတံ ဟောတီတိ စိတ္တဝါရပရိယာယေန စိတ္တဝါရပရိယာတော စိတော ဝဍ္ဎိတော ဟောတိ" ဟုပင် ဖွင့်ထား၏။ ထိုအဖွင့်သည် အရှင်သာရိပုတြာ စကားတော်၏ အဖွင့်ဝါကျနှင့် ဘာမျှ ထူးခြားလှသည် မဟုတ်၊ ယင်းသို့ ထိုအရှင်မြတ်နှစ်ပါးတို့ အပြန်အလှန် ပြောဆိုကြသော စကားနှစ်ရပ်တို့၏ ဆိုလိုရင်း အဖွင့်ဝါကျများ ထူးမခြားနုား ဖြစ်နေခဲ့သော် အရှင်စန္ဒိကာပုတ္တ၏ စကားကို အရှင်သာရိပုတြာက ကန့်ကွက်နေစရာ လိုတော့မည် မဟုတ်တန်ရာ၊ ထို့ကြောင့် အဋ္ဌကထာအဖွင့်ဝါကျများသည် ရှေးနဂိုမူရင်းအတိုင်း မဟုတ်တော့ဘဲ စာပိုခြင်း စာကျခြင်းများ ဖြစ်နေသည်ဟု ယူဆပါသည်။
ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။ (တတော၊ ထိုအခါ၌။)။ တဿ ဘိက္ခုနော၊ ထိုရဟန်းအား။ (စိတ်ဖြင့် စည်ပင် တိုးပွားစေသော ထိုရဟန်းအား။) ဇာတိ၊ သည်။ ခီဏာ၊ ပြီ။ ။ပ။၊
ပဇာနာမိ၊ ၏။ ဣတိ၊ ဤသို့သော။ ဧတံ၊ ဤစကားကို။ ဝေယျာကရဏာယ၊ ပြောဆိုခြင်းငှာ။ ကလ္လံ၊ သင့်လျော်၏။ ဣတိ၊ ဤသို့။ (ဒေသေတိ၊ ဟော၏။ ဣတိ၊ သို့။ အာပန္တေသိ၊ ခေါ်ဝေါ်ပြောကြားပြီ။)
ဧဝံ၊ ဤသို့။ ဝုတ္တေ၊ အရှင်စန္ဒိကာပုတ္တက ပြေဆိုအပ်လသော်။ အာယသ္မာ သာရိပုတ္တော၊ အရှင်သာရိပုတြာသည်။ အာယသ္မန္တံ စန္ဒိကာ ပုတ္တံ၊ ကို။ ဧတံ၊ ဤစကားကို။ အဝေါစ၊ မိန့်ဆိုပြီ။
(ကိန္တိ၊ ဤသို့။ အဝေါစ၊ နည်းဟူမူ။) အာဝုသောစန္ဒိကာပုတ္တ၊ ငါ့ရှင်စန္ဒိကာပုတ္တ။ ဒေဝေဒတ္တော၊ သည်။ ဘိက္ခူနံ၊ တို့အား။ ဧဝံ၊ ဤသို့။ ဓမ္မံ၊ ကို။ နဒေသေတိ၊ မဟောကြား။ (ကိန္တိ၊ သို့။ နဒေသေတိ၊ မဟောကြား သနည်းဟူမူ။)
အာဝုသော၊ တို့။ ယတော၊ ၌။ ။ပ။ ပဇာနာမိ၊ ၏။ ဣတိ၊ ဤသို့သော။ ဧတံ၊ ကို။ ဝေယျာကရဏာယ၊ ငှာ။ ကလ္လံ၊ ၏။ ဣတိ၊ ဤသို့။ (နဒေသေတိ၊ မဟောကြား။)
အာဝုသော စန္ဒိကာပုတ္တ၊ တ္တ။ ဧဝဉ္စ၊ ဤသို့ သာလျှင်။ ဒေဝဒတ္တော၊ သည်။ ဘိက္ခူနံ၊ တို့အား။ ဓမ္မံ၊ ကို။ ဒေသေတိ၊ ၏။
(ကိန္တိ ဒေသေတိ) အာဝုသော၊ တို့။ ယတော၊ ၌။ ဘိက္ခုနော၊ သည်။ စေတသာ၊ စိတ်ဖြင့်။ (သဘောတူစိတ်များ၏ ဖြစ်စဉ်အလှည့် အကြိမ်ဖြင့်။ ဝါ၊ သဘောတူစိတ်အစဉ်အသိုင်းအဝိုင်းဖြင့်။) စိတ္တံ၊ စိတ်ကို။ (သဘောတူစိတ်များ၏ ဖြစ်စဉ်အလှည့်အကြိမ်ကို။ ဝါ၊ သဘောစိတ်အစဉ်အသိုင်းအဝိုင်းကို။) သုပရိစိတ္တံ၊ ဆင့်ကဲ ဆင့်ကဲ ကောင်းစွာ စည်ပင်တိုးပွားစေအပ်ပြီသည်။ ဟောတိ၊ ၏။ (တတော၊ ထိုအခါ၌။) တဿ ဘိက္ခုနော၊ ထိုရဟန်းအား။ (စိတ်ဖြင့် စိတ်ကို ဆင့်ကဲဆင့်ကဲ ကောင်းစွာ စည်ပင်တိုးပွားစေသော ထိုရဟန်းအား။) ဖာတိ၊ သည်။ ခီဏာ၊ ပြီ။ ။ပ။ ပဇာနာမိ၊ ၏။ ဣတိ၊ သော။ ဧတံ၊ ကို။ ဝေယျာကရဏာယ၊ ငှာ။ ကလ္လံ၊ ၏ ဣတိ၊ ဤသို့သော။ ဒေသေတိ၊ ဟောကြားပါ၏။ ဣတိ၊ ဤသို့။ အဝေါစ၊ မိန့်ဆိုပြီ။)
ဒုတိယမ္ပိ၊ နှစ်ကြိမ်မြောက်လည်း။ အာယသ္မာ စန္ဒိကာပုတ္တော၊ သည်။ ဘိက္ခူ၊ တို့ကို။ ဘာမန္တေ သိ၊ ပြီ။ (ကိန္တိ အာမန္တေ သိ။) ။ပ။၊
အာဝုသော၊ ငါ့ရှင်တို့။ ကထဉ္စ၊ အားဖြင့်။ ဘိက္ခုနော၊ သည်။ စေတသာ၊ ဖြင့်။ စိတ္တံ၊ ကို။ သုပရိစိတံ၊ သည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်သနည်း ဟူမူ။
မေ၊ ငါ၏။ စိတ္တံ၊ စိတ်သည်။ ဝီတရာဂံ၊ ၏။ ဣတိ၊ ဤသို့ ယုံကြည်စိတ်ချပြောဆိုရလောက်အောင်။ စေတသာ၊ ဖြင့်။ စိတ္တံ၊ ကို။ သုပရိစိတံ၊ သည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။ ။ပ။၊
အာဝုသော၊ ငါ့အရှင်တို့။ ဧဝံ၊ ဤသို့အားဖြင့်။ (ဤသို့ ဝီတရာဂ, ဝိတဒေါသ စသည်ဖြစ်သော အားဖြင့်။) သမ္မာ၊ မှန်ကုန်သော အကျင့်လမ်းစဉ်ဖြင့်။ ဝိမုတ္တ စိတ္တဿ၊ ကိလေသာတို့မှ လွတ်မြောက်သော စိတ်ရှိသော။ ဘိက္ခုနော၊ ရဟန်း၏။ သုဘာ၊ (နတ်အာရုံအလား) အင်အားကြီးမား ပြင်းထန်ကုန်သော။ စက္ခုဝိညေယျာ၊ စက္ခုဝိညာဏ်ဖြင့် သိအပ်ကုန်သော။ ရူပါ၊ ရူပါရုံတို့သည်။ စက္ခုဿ၊ စက္ခုပသာဒအား။ အာပါထံ၊ ထင်ပေါ်လာခြင်းသို့။ စေအာဂစ္ဆန္တိ၊ အကယ်၍ ရောက်ကုန်ငြားအံ့။ (ဧဝံသတိပိ၊ ဤသို့ ရောက််လာသည် ဖြစ်ပါသော်လည်း။ တာနိ ရူပါနိ၊ ထိုရူပါနံတို့သည်။) အဿ၊ ထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်၏။ စိတ္တံ၊ စိတ်ကို။ နေဝ ပရိယာဒိယန္တိ၊ ထက်ဝန်းကျင်မှ မဖမ်းယူနိုင်ကုန်။ ဝါ၊ မကုန်ခန်းစေနိုင်ကုန်။
အဿ၊ ထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်၏။ စိတ္တံ၊ စိတ်သည်။ အမိဿီကတမေဝ၊ အာရုံနှင့် ရောနှောအောင် မပြုအပ်သည်သာလျှင်။ (ဟုတွာ၊ ဖြစ်၍။) ဌိတံ၊ တည်တံ့သည်။ အာနေဉ္ဇပ္ပတ္တံ၊ တုန်လှုပ်ခြင်း မရှိသည်အဖြစ်သို့ ရောက်သည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။ (သော၊ ထိုရဟန္တာ ပုဂ္ဂိုလ်သည်။) အဿ၊ ထိုစိတ်၏။ ဝယံစ၊ ဖြစ်ခြင်း ပျက်ခြင်းကိုလည်း။ အနုပဿတိ၊ အဖန်ဖန်ရှု၏။ [ဆက္ကနိပါတ် စာပိုဒ် (၅၅) သောဏသုတ်လည်းကြည့်။]
အာဝုသော၊ ငါ့ရှင်တို့။ သေယျထာပိ၊ ဥပမာ ပြရသော်ကား။ သိလာ ယူပေါ၊ ကျောက်တိုင်သည်။ သေဠသကုတ္တုကော၊ (၁၆) တောင်ရှည်လျားသည်။ (အဿ၊ ဖြစ်အံ့။)
တဿ၊ ထိုကျောက်တိုင်၏။ အဋ္ဌကုက္ကူ၊ ရှစ်တောင်တို့သည်။ ဟေဋ္ဌာနေမင်္ဂမာ၊ တွင်း၏ အောက်သို့ ဝင်ရောက်နေကုန်သည်။ အဋ္ဌကုက္ကူ၊ တို့သည်။ နေမဿ၊ တွင်း၏။ ဥပရိ၊ အထက်သို့ ရောက်နေကုန်သည်။ အဿု၊ ဖြစ်ကုန်ရာ၏။
အထ၊ ထိုသို့ ဖြစ်ရာ အခါ၌။ ပုရိတ္ထိမာယ၊ အရှေ့ဘက်ဖြစ်သော။ ဒိသာယ၊ အရပ်၌။ ဝါ၊ အရပ်က။ ဘုသာ၊ ပြင်းထန်သော။ ဝါတဝုဋ္ဌိ၊ လေမိုးအစုအဝေးသ်။ စေ အာဂစ္ဆေယျ၊ အကယ်၍ လာငြားအံ့။ (ဧဝံ သတိပိ၊ ဤသို့ လသည် ဖြစ်ပါသော်လည်း။ သာ၊ ထိုပြင်းထန်သော လေမိုး အစုအဝေးသည်။) နံ၊ ထိုကျောက်တိုင်းကို။ နေဝ သင်္ကမ္ပေယျ၊ တစိတ်တဖို့ တချို့အားဖြင့်လည်း မလှုပ်ရှားစေနိုင်ရာ။ နသမ္ပဝေဓေယျ၊ အားလုံးစုံယိမ်းယိုင်အောင်လည်း မလှုပ်ရှားစေနိုင်ရာ။
အထ၊ ၌။ ပစ္ဆိမာယ၊ အနောက်ဘက်ဖြစ်သော။ ဒိသာယ၊ ၌။ ဝါ၊ က။ ။ပ။ အထ၊ ၌။ ဥတ္တရာယ၊ မြောက်ဘက်ဖြစ်သော။ ဒိသာယ ။ပ။ အထ၊ ၌။ ဒက္ခိဏာယ၊ တောင်ဘက်ဖြစ်သော။ ။ပ။၊
ကိဿ ဟေတု၊ အဘယ်ကြောင်းကြေင့်။ တံ၊ ထိုသို့မလှုပ်ရှားစေနိုင်ခြင်းသည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်သနည်းဟူမူ။
အာဝုသော၊ တို့။ နေမဿ၊ တွင်း၏။ ဂမ္ဘီရတ္တာ၊ နက်သည်အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း။ သိလာယူပဿ၊ ကျောင်တိုင်၏။ ဝါ၊ ကျောက်တိုင်ကို။ သုနိခါတတ္တာ၊ ကောင်းစွာစိုက်မြှုပ်အပ်သည် အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း။ တံ၊ ထိုသို့ မလှုပ်ရှားစေနိုင်ခြင်းသည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။
အာဝုသော၊ တို့။ ဧဝမေဝံ၊ ဤအတူပင်။ ။ပ။၊
ဘုသာ၊ ကုန်သော။ သောတဝိညေယျာ၊ သောတဝိညာဏ်ဖြင့် သိအပ်ကုန်သော။ သဒ္ဒါ၊ သဒ္ဒါရုံတို့သည်။ ။ပ။ ဘုသာ၊ ကုန်သော။ ဃာနဝိညေယျာ၊ ဃာနဝိညာဏ်ဖြင့် သိအပ်ကုန်သော။ ဂန္ဓာ၊ ဂန္တာရုံတို့သည်။ ။ပ။ ဇိဝှါဝိညေယျာ၊ ဇိဝှါဝိညာဏ်ဖြင့် သိအပ်ကုန်သော။ ရသာ၊ ရသာရုံတို့သည်။ ။ပ။ ကာယဝိညေယျာ၊ ကာယဝိညာဏ်ဖြင့် သိအပ်ကုန်သော။ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာ၊ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံတို့သည်။ ။ပ။ မနောဝိညေယျာ၊ မနောဝိညာဏ်ဖြင့် သိအပ်ကုန်သော။ ဓမ္မာ၊ ဓမ္မာရုံတို့သည်။ မနဿ၊ မနောဒွါရအား။ အာပါထံ၊ သို့။ စေ အာဂစ္ဆန္တိ၊ အံ့။ (ဧဝံ သတိပိ။) တေ၊ ထိုဓမ္မာရုံတို့သည်။ အဿ၊ ထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်၏။ စိတ္တံ၊ ကို။ နေဝပရိယာဒိယန္တိ၊ ကုန်။ ။ပ။၊
ဆဋ္ဌံ၊
[စာပိုဒ် (၂၀) ဝေလာမသုတ်လည်းကြည့်။] ဂဟပတိ၊ အိမ်ရှင်ဒါယကာ။ ယတော၊ အကြင်အခါ၌။ အရိယသာဝကဿ၊ အရိယာတပည့်၏။ ဝါ၊ တပည့်မှာ။ ပဉ္စ၊ ငါးမျိုးကုန်သော။ ဘယာနိ၊ စိတ်ကြောင်ရွံ့ထိတ်လန့်ခြင်းဘေးတို့သည်။ဘယာနိ ဝေရာနိ ။ ။ ဤသုတ်နှင့် ပဉ္စကနိပါတိ စာပိုဒ် (၁၇၄) ဝေရသုတ်, ဒသကနိပါတ်စာပိုဒ် (၉၂)ဘယသုတ်တို့၌ "ဘယာနီတိ စိတ္တုတြာသဘယာနိ၊ ဝေရာနိီတိ အကုသလဝေရာနိပ် ပုဂ္ဂလဝေရာနိပိ" ဟူ၍ အဋ္ဌကထာဖွင့်၏၊ ထိုအဖွင့်အတိုင်း- ဘယဟူသည် စိတ်ကြောက်ရွံ့ထိတ်လန့်ခြင်းတည်းဟူသောဘေး (စိတ္တုတြာသဘေး) တည်း၊ ပရမတ္တတရားကိုယ်ကောက်သောအခါ ဒေါသပြဓာန်းသော အကုသိုလ်စိတ္တုပ္ပါဒ် (သို့မဟုတ်) ဒေါသမူ စိတ္တုပ္ပါဒ်ကို စိတ္တုတြာသဘယဟု မိန့်ဆိုတော်မူကြ၏။ သို့သော် ဤသုတ်ပါဠိတော်၌လည်းကောင်း, ပြခဲ့သော ပဉ္စက နိပါတ်ဝေရသုတ် "ပဉ္စ ဂဟပတိ ဘယာနိ ဝေရာနိ ။ပ။ကတမာနိ ပဉ္စ၊ ပါဏာတိပါတံ အဒိန္နာဒါနံ" စသော ပါဠိတော်၌လည်းကောင်း ပါဏာတိပါတစေတနာမှစ၍ သုရာမေရယမဇ္ဇပမာဒဋ္ဌာနစေတနာတိုင်အောင်သော စေတနာငါးမျိုးကို ဘယငါးမျိုး, ဝေရငါးမျိုးဟု ဟောတော်မူသောကြောင့် ဤနေရာ၌ စိတ္တုတြာသဘယဟူသည် ယခင်ဒေါသမူစိတ္တုပ္ပါဒ်နှင့်တကွ ထိုစေတနာငါးမျိုးလုံးဖြစ်၏၊အကုသိုလ်အားလုံးပင် စိတ်ဓာတ် တုန်လှုပ်ချောက်ချားခြင်း သဘောရှိရကား စိတ္တုတြာသဘဘဟုခေါ်ဆိုရန်အကြောင်းလုံလောက်ပါ၏။
အကုသိုလ်ရန်နှင့် ပုဂ္ဂိုလ်ရန် ။ ။ ထို့ပြင် ယခင်ပြခဲ့သော အဋ္ဌကထာအဖွင့်အတိုင်း အကုသလဝေရ, ပုဂ္ဂလဝေရတည်းဟူသော ဆန့်ကျင်ဘက် ရန်ကို ဝေရဟုခေါ်၏၊ ထိုတွင် သူတပါးကို သတ်ဖြတ်ခြင်း စသော အကုသိုလ်ပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်၏ သန္တာန်၌ဖြစ်သော ပါဏာတိပါတစေတနာစသော အဇ္ဈတ္တိကဝေရ (အတွင်းရန်) ကို အကုသလဝေရ (အကုသိုလ်ရန်) ဟုခေါ်၏၊ မိမိက သူတပါးကို သတ်ဖြတ်မှု စသည်ကို ပြုထားသောကြောင့် ပြန်၍ ကလဲ့စားချေလိုသော တဖက်ရန်သူသန္တာန်၌ဖြစ်သော သတ်လိုသော စေတနာစသော ဗာဟိရဝေရ (အပြင်ရန်) ကို ပုဂ္ဂလဝေရ (ပုဂ္ဂိုလ်ရန်) ဟုခေါ်၏။
ဤသုတ်ဋီကာအဖွင့် ။ ။ ဤသုတ်ဋီကာ၌ကား၊ ဤသုတ်အဋ္ဌကထာကို မဖွင့်တော့ဘဲ သံယုတ်အဋ္ဌကထာ၊ ဒု-၆၇ (နိဒါနဝဂ္ဂ၊ ပဉ္စဘယသုတ်) နှင့်၎င်းဋီကာ (ဒု-၈၄၊၈၅) အဖွင့်များကို ယူပြီး အနည်းငယ်ဖြည့်စွက်ဖွင့်ပြထား၏။ယင်းဋီကာအဖ္ငင့်ကား- "ဘယာနိ ဝေရာနီတိ ဘီယတေ ဘယံ၊ ဘယေန ယောဂါ, ဘာယိတဗ္ဗဋ္ဌေန ဝါ ဘယံ ဧဝ ဝေရပ္ပသဝနဋ္ဌေန ဝေရန္တိ စ လဒ္ဒနာမာ စေတနာဒယော" စသည်ဖြစ်၏၊ [ဤ၌ စေတနာဒယော" ဟု အာဒိသဒ္ဒါပါနေသော်လည်း ဗာဟိရဝေရ၏အဖွင့်နှင့် သံယုတ်ဋ္ဌဋီတို့၌ အာဒိသဒ္ဒါမပါ။]
ထိုဋီကာအတိုင်းဖွင့်ဆိုရသော်- ဘီယတောဘယံ- ကြောက်ရွံ့ထိတ်လန့်ခြင်း၊ ကြောက်ရွံ့မှုအကုသိုလ်၊ဘယေန ယုတ္တာနိ ဘယာနိ- ကြောက်ရွံ့မှုအကုသိုလ်နှင့် ယှဉ်တွဲသော ပါဏာတိပါတ စသော စေတနာများ၊ (တနည်း) ဘာယိတဗ္ဗာနီတိ ဘယာနိ- ကြောက်ရွံ့ဖွယ် ထိုစေတနာများ။ ဝေရံ ပသဝန္တီ တိ ဝေရာနိ- အကုသိုလ်ရန်ကို ဖွင့်ပွားစေတတ်သော ထိုစေတနာများ။ နောက်၌မူ "ဘယံ ဝေရန္တိ အတ္ထတော ဧကံ၊ ဝေရံ ဝုစ္စတိဝိရောဓာ၊ တဒေဝ ဘာယီတဗ္ဗတော ဝုစ္စတိ" ဟုလည်း ပြထားသောကြောင့် "ဝေရံ ပသဝန္တိ" ဟု တဒ္ဓိတ်မဆင့်သော်လည်း လိုအပ်သော အနက်ဓိပ္ပါယ်ကို ရနိုင်ပါ၏။
(စိတ်ကြောက်ရွံ့ထိတ်လန့်ခြင်း တည်းဟူသော စိတ္တုတြာသ ဘေးတို့သည်။ ဝေရာနိ၊ အကုသိုလ်ရန်, ပုဂ္ဂိုလ်ရန်တို့သည်။ ဝူပသန္တာနိ၊ ငြိမ်းအေးကုန်သည်။ ဟောန္တိ၊ ဖြစ်ကုန်၏။ (တနည်း) ပဉ္စ၊ ကုန်သော။ ဘယာနိ၊ ကြောက်ရွံ့မှုအကုသိုလ်နှင့်ယှဉ်တွဲကုန်သော။ ဝါ၊ ကြောက်ဖွယ်ဘေးဖြစ်ကုန်သော။ ဝေရာနိ၊ အကုသိုလ်ရန်ကို ဖြစ်ပွားစေတတ်သော စေတနာတို့သည်။ ဝါ၊ ဆန့်ကျင်ဘက်ရန်တည်းဟူသော စေတနာတို့သည်။ ဝူပသန္တာနိ၊ ကုန်သည်။ ဟောန္တိ၊ ကုန်၏။ စ၊ ထို့အပြင်။ စတူဟိ၊ လေးပါးကုန်သော။ သောတာပတ္တိယင်္ဂေဟိ၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်ပုဂ္ဂိုလ်၏ အကြောင်းအင်္ဂါတို့နှင့်။သောတာပတ္တိယင်္ဂတရားလေးပါးနှစ်မျိုး ။ ။ သောတာပတ္တိ ယင်္ဂတရာလေးပါးသည် (က) သောတာပတ္တိမဂ်ဖိုလ်မရမီက လေးပါးနှင့် (ခ) ရပြီးနောက် လေးပါးဟူ၍ နှစ်မျိုးနှစ်စားရှိ၏၊ ထိုနှစ်မျိုးတွင် (က) ဒီ,ပါထိကဝဂ် သင်္ဂီတိသုတ်(၁၉၀)နှင့် မဟာဝဂ္ဂသံယုတ်ပါဠိတော်သောတာပတ္တိသံယုတ်၊ ဝေဠုဒွါရဝဂ်၊ ဒုတိယသာရိပုတ္တသုတ် (နှာ၊၃၀၂) တို့၌ (၁) သပ္ပုရိသသံဿေဝ- ဘုရားအစရှိသော သူတော်ကောင်းတို့ကို မှီခိုဆည်းကပ်ခြင်း။ (၂) သဒ္ဓမ္မဿဝန- သူတော်ကောင်းတရားသစ္စာလေးပါးကို ကြားနာရခြင်း၊ (၃) ယောနိသောပနသိကာရ- သောတာပတ္တိမဂ်ရရန် အကြောင်းမှန်အနေဖြင့် အနိစ္စတာ စသည်ဖြင့် နှလုံးသွင်းခြင်း၊ (၄) ဓမ္မာနုဓမ္မပဋိပတ္တိ- လောကုတ္တရာတရားကိုးပါးအားလျော်သော သီလ သမထ ဝိပဿနာအကျင့်ကို ကျင့်ခြင်းဟူ၍ လေးပါး၊ ဤလေးပါးသောတရားသည် သောတာပတ္တိမဂ် မရမိကပင် ပြည့်စုံထားရမည်ဖြစ်ပြီး, ပြည့်စုံပါမှလည်း သောတာပတ္တိမဂ်ကိုရနိုင်၏၊ သို့ဖြစ်၍ ထိုလေးပါးကို သောတာပတ္တိမဂ်ရခြင်း၏ အကြောင်းအင်္ဂါဖြစ်သောကြောင့် သောတာပတ်တိယင်္ဂဟု ဟောတော်မူ၏၊ ဝစနတ္ထမှာလည်း-
အာဒိတော ပဇ္ဇနံ ပဋိပတ္တိ အမိဂမော အာပတ္တိ- ဦးစွာပဌမ ရောက်ခြင်းရခြင်း, သောတဿ အရိယမဂ္ဂဿ အာပတ္တိ သောတာပတ္တိ- အရိယမဂ်သို့ ဦးစွာပဌမရောက်ခြင်း၊ ဝါ- ဦးစွာပဌမ အရိယမဂ်ကို ရခြင်း (သောတာပတ္တိမဂ်ကို ရခြင်း)၊ သောတာပတ္တိယာ အင်္ဂါနိ ကာရဏာနိ သောတာပတ္တိ ယင်္ဂါနိ- အရိယမဂ်သို့ ဦးစွားပဌမရောက်ခြင်းငှာ အကြောင်းအင်္ဂါများ၊ဝါ-....ရောက်ခြင်း၏ အကြောင်းအင်္ဂါများ၊ ဝါ- သောတာပတ္တိမဂ်ကိုရခြင်း၏ အကြောင်းအင်္ဂါများ၊ ဤအနက်သည် ယခုဝေယသုတ်နှင့် မဆိုင်။
(ခ) ဤယခု ဝေရသုတ် အင်္ဂုတ္တိုရ်ပါဠိတော်၌ကား ဗုဒ္ဓေ, ဓမ္မေ, သံဃေ အဝေစ္စပသာဒနှင့် အရိယကန္တသီလဟူသော လေးမျိုးသော တရားတို့ကို သောတာပတ္တိယင်္ဂဟု ဟောတော်မူ၏၊ ထိုလေးပါးသည် သောတာပန်ဖြစ်ခြင်းကြောင့် ရရှိသော ဂုဏ်ထူးများဖြစ်၏၊ ထို့ကြောင့် သောတာပတ္တိံပတ္တဿ (ပတွာ ဌိတဿ) အင်္ဂါနိ ကာရဏာနိ သောတာပတ္တိယင်္ဂါနိ- အရိယမဂ်သို့ ဦးစွာပထမရောက်ခြင်းသို့ ရောက်ပြီးသော သေတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်၏ အကြောင်းဂုဏ်များအင်္ဂါများ၊ ဝါ- သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်ဟု သိနိုင်ကြောင်းဖြစ်သော အကြောင်းဂုဏ်အင်္ဂါမျာ၊ ဤဝစနတ္တသည်သာ ဤ ဝေရသုတ်နှင့် ဆိုင်ရ ၎င်းကိုသာ နိဿယခန်း၌ ရေးထားသည်။
(အရိယမဂ်သို့ ဦးစွားပဌမ ရောက်ခြင်းမျိုးသို့ ရောက်ပြီးသော သောတာပန် ပုဂ္ဂိုလ်၏ အကြောင်းအင်္ဂါတို့နှင့်။) သမန္နာဂတော၊ ပြည့်စုံသည်။ ဟောတိ၊ ၏။ (တတာ၊ ထိုအခါ၌။) သော၊ ထိုအရိယသာဝကသည်။ အာကင်္ခမာနော၊ ပြောဆိုခြင်းငှာ အလိုရှိလသော်။ အတ္တနာဝ၊ ကိုယ်တိုင်သာလျှင်။ အတ္တာနံ၊ မိမိကိုယ်ကို။ ဗျာကရေယျ၊ ထုတ်ဖော်ပြောကြားနိုင်၏။ ဝါ၊ ထုတ်ဖော်ပြောကြားကောင်း၏။ (ကိန္တိ၊ သို့။ ဗျာကရေယျ၊ သနည်းဟူမူ။)
အဟံ၊ ငါသည်။ ခီဏနိရယော၊ ကုန်ဆုံးပြီးသော ငရဲဘဝခန္ဓာရှိသည်။ (ငရဲသို့ မလားရောက်ရတော့သည်။) ခီဏတိရစ္ဆာနယောနိ၊ သေဆုံးပြီးသော တိရစ္ဆာန်ဘဝခန္ဓာ ရှိသည်။ ခီဏပေတ္တိဝိသယော၊ ကုန်ဆုံးပြီးသော ပြိတ္တာဖြစ်ရာ ဘဝခန္ဓာရှိသည်။ ခီဏာပါယ ဒုဂ္ဂတိဝိနိပါတော၊ ကုန်ဆုံးပြီးသော အပါယ်ဘဝ, ဒုဂ္ဂတိဘဝ, ချမ်းသာအစုအဝေးမှဖောက်ပြန်စွာ လျော့ကျရာ ဘဝရှိသည်။ အမှိ၊ ဖြစ်၏။ (အဟံ၊ ငါသည်။) သောတပန္နော၊ သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်သည်။ ဝါ၊ အရိယမဂ်အယဉ်သို့ ရောက်ပြီးသော ပုဂ္ဂိုလ်သည်။ အဝိနိပါတဓမ္မော၊ မိမိကိုယ်ကို အပါယ်လေးပါးတို့၌ ဖောက်ပြန်စွာ ကျရောက်စေတတ်သော သဘောမရှိသည်။ နိယတော၊ သောတာပတ္တိမဂ် တည်းဟူသော ဓမ္မနိယာမဖြင့် အထက်မဂ်ရရန် ကိန်းသေမြဲသောသူသည်။ ဝါ၊ အောက်ထစ်ဆုံး (၇) ဘဝမှနောက်၌ မဖြစ်ခြင်းသဘောအားဖြင့် မြဲသောသူသည်။ သဗ္ဗောဓိပရာယဏော၊ အထက်မဂ်သုံးပါးတည်းဟူသော နောက်ထပ် လားရောက်ဖွယ် တရားထူးရှိသူသည်။ အသ္မိ၊ ဖြစ်၏။ ဣတိ၊ ဤသို့။ (ဗျာကရေယျ၊ နိုင်၏။)
ကတမာနိ၊ အဘယ်မည်ကုန်သော။ ပဉ္စ၊ ကုန်သော။ ဘယာနိ၊ စိတ်ကြောက်ရွံ့ ထိတ်လန့်ခြင်းဘေးတို့သည်။ ဝေရာနိ၊ အကုသိုလ်ရန် ပုဂ္ဂိုလ်ရန်တို့သည်။ ဝူပသန္တာနိ၊ ငြိမ်းအေးကုန်သည်။ ဟောန္တိ၊ ဖြစ်ကုန်သနည်းဟူမူ။
ဂဟပတိ၊ အိမ်ရှင်ဒါယကာ။ ပါဏာတိပါတိီ၊ သတ္တဝါ, အသက်ကို လျင်မြန်စွာ လျောကျစေသူသည်။ ဝါ၊ သတ္တဝါ, အသက်ကို သတ်သောသူသည်။ ပါဏာတိပါတပစ္စယာ၊ သတ္တဝါ, အသက်ကို သတ်ခြင်း ဟူသော အကြောင်းကြောင့်။ ဒိဋ္ဌဓမ္မိက၊ ယခုမျက်မှောက်ဘဝ၌ဖြစ်သော။ဒိဋ္ဌဓမ္မိကံဝေရ နှင့် သမ္မရာယိကဝေရ ။ ။ မောင်ဖြူ၏ အဖေကို မောင်မဲက သတ်ပစ်လိုက်၏၊ ထို့ကြောင့် ဂလဲ့စားချေလိုသဖြင့် သားဖြစ်သူ မောင်ဖြူသည် မောင်မဲကို သတ်ရန် ချောင်းမြောင်းနေ၏၊ ယင်းသို့ ချောင်းမြောင်းနေသော မောင်ဖြူ၏ ဝေရစေတနာကို ဗာဟိရဝေရ (အပြင်ရန်) ဟုခေါ်၏၊ လူသတ်သ္မားမောင်မဲ၏ ခန္ဓာကိုယ် အပြင်ဘက်ဖြစ်သော မောင်ဖြးခန္ဓာကိုယ်ရှိသော ရန်ဟုဆိုလို၏၊ ယင်းသို့ ချောင်းမြောင်းနေသည်ကို သိသွားသောကြောင့် "ငါကလက်ဦးအောင် သတ်မည်" ဟု ကြံစည်သော မောင်မဲ၏ ဝေရစေတနာကိုကား အဇ္ဈတ္တိကဝေရ (အတွင်းရန်) ဟုခေါ်၏၊ ထိုအဇ္ဈတ္တိကဝေရ, ဗာဟိရဝေရနှစ်မျိုးလုံးသည် ယခုလက်ရှိဘဝမှာ ဖြစ်နေသောကြောင့် ဒိဋ္ဌဓမ္မိကဝေရမည်၏။
ထို့အပြင် လူသတ်သွားမောက်မဲသေ၍ ငရဲရောက်သောအခါ အရောင်တလက်လက်ထွက်နေသော သံတင်းပုတ်ကြီးကိုကိုင်၍ ထိုလူသတ်သ္မားကိုထုသတ်တော့မည်လုပ်နေသော ငရဲထိန်းကြီး၏ စေတနာသည် သမ္ပရာယိက ဗာရိရဝေရမည်၏၊ တမလွန်ဘဝ၌ ဖြစ်သော အပြင်ရန်ဟု ဆိုလို၏၊ ငါ့ကို အကြောင်းမဲ့ထုသတ်သော ငရဲထိန်းကြီးကို ငါကလက်ဦးအောင်သတ်မည်ဟု ကြံစည်သော လူသတ်သ္မားမောင်မဲ၏ စေတနာသည်ကား သမ္ပရာယိကအဇ္ဈတ္တိကဝေရ မည်၏၊ တမလွန်ဘဝ၌ ဖြစ်သော အတွင်းရန်ဟု ဆိုလို၏။
ယံ ဘယမ္ပိ၊ အကြင် စိတ်ကြောက်ရွံ့ခြင်းဘေးကိုလည်း။ ယံ ဝေရမ္ပိ၊ အကြင် အကုသိုလ်ရန် ပုဂ္ဂိုလ်ရန်ကိုလည်း။ ပသဝတိ၊ ဖြစ်စေ၏။ သမ္ပရာယိကံ၊ နောင်တမလွန်ဘဝ၌ ဖြစ်သော။ ယံ ဘယမ္ပိ၊ လည်း။ ယံ ဝေရမ္ပိ၊ လည်း။ ပသဝတိ၊ ၏။ စေတသိကံ၊ စိတ်၌ မှီသော။ ယံဒုက္ခပိ၊ အကြင်ကိုယ်ဆင်းရဲမှု ဒုက္ခဝေဒနာကိုလည်းကောင်း။ ယံ ဒေါမနဿမ္ပိ၊ အကြင်စိတ်ဆင်းရဲမှု ဒေါမနဿ ဝေဒနာကိုလည်းကောင်း။ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ ခံစားရ၏။ ပါဏာတိပါတာ၊ သတ္တဝါအသက်ကို သတ်ခြင်းမှ။ ပဋိဝိရတော၊ ရှောင်ကြဉ်သောသူသည်။ ဒိဋ္ဌဓမ္မိကံ၊ သော။ တံ ဘယမ္ပိ၊ ထိုစိတ်ကြောက်ရွံ့မှု ဘေးကိုလည်း။ တံ ဝေရမ္ပိ၊ လည်း။ နေဝ ပသဝတိ၊ မဖြစ်စေ။ သမ္ပရာယိကံ၊ သော။ တံ ဘယမ္ပိ၊ လည်း။ တံ တေရမ္ပိ၊ လည်း။ နပသဝတိ၊ မဖြစ်စေ။ စေတသိကံ၊ စိတ်၌မှီသော။ တံ ဒုက္ခမ္ပိ၊ ထိုကိုယ်ဆင်းရဲမှု ဒုက္ခဝေဒနာကိုလည်းကောင်း။ တံ ဒေါမနဿမ္ပိ၊ ကောင်း။ န ပဋိသံဝေဒေတိ၊ မခံစားရ။
ပါဏာတိပါတာ၊ ခြင်းမှ။ ပဋိဝိရတဿ၊ ရှေင်ကြဉ်သောသူမှာ။ ဧဝံ၊ ဤသို့ ဤပုံအားဖြင့်။ (ဤသို့ ဘေးရန်မဖြစ်ခြင်း, ဒုက္ခဒေါမနဿ မခံစားရခြင်းအားဖြင့်။) တံ ဘယံ၊ ထိုစိတ်ကြောက်ရွံ့ ထိတ်လန့်ခြင်းဘေးသည်။ တံ ဝေရံ၊ ထိုအကုသိုလ်ရန်, ပုဂ္ဂိုလ်ရန်သည်။ ဝူပသန္တံ၊ ချုပ်ငြိမ်းသည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။
ဂဟပတိ၊ ကာ။ အဒိန္နာဒါယီ၊ ပိုင်ရှင် မပေးအပ်သော သူတပါးပစ္စည်းဥစ္စာကို ခိုးယူလုယက်သော သူသည်။ အဒိန္နာဒါနပစ္စယာ၊ ပိုင်ရှင် မပေးအပ်သော သူတပါး ပစ္စည်းဥစ္စာကို ခိုးယူလုယက်ခြင်းဟူသော အကြောင်းကြောင့်။ 'ဒိဋ္ဌဓမ္မိကံ၊ သော။ ယံ ဘယမ္ပိ၊ လည်း။ ။ပ။ ဂဟပတိ၊ ကာ။ ာမေသုမိစ္ဆာစာရပစ္စယာ၊ ကာမဂုဏ်မေထုန်အကျင့်တို့၌ ယုတ်မာစွာ ကျင့်ခြင်းဟူသော အကြောင်းကြောင့်။ ။ပ။ မုသာဝါဒီ၊ မဟုတ်မမှန်သော စကားကို ပြောဆိုသော သူသည်။ မုသာဝါဒပစ္စယာ၊ မဟုတ်မမှတ်သော စကားကို ပြောဆိုခြင်းဟူသော အကြောင်းကြောင့်။ ။ပ။ သုရာမေရယ မဇ္ဇပမာဒဋ္ဌာယီ၊ ကုသိုလ်ကောင်းမှုတို့၌ မေ့လျော့စေတတ်, မူးယစ်စေတတ်သော သေရည်အရက် သောက်ခြင်း၌ ရပ်တည်သောသူသည်။ သုရာမေရယ မဇ္ဇပမာဒဋ္ဌနပစ္စယာ၊ မေ့လျော့ခြင်း၏ တည်ရာအကြောင်းဖြစ်သော မူးယစ်စေတတ်သော သေရည်အရက်ကို သောက်ခြင်းဟူသော အကြောင်းကြောင့်။ ။ပ။၊
သုရာမေရယ ပဇ္ဇပမာဒဋ္ဌာနာ၊ မေ့လျော့ခြင်း၏ တည်ရာအကြောင်းဖြစ်သော မူးယစ်စေတတ်သော သေရည် အရက်ကို သောက်ခြင်းမှ။ ပဋိဝိရတော၊ ရှောင်ကြဉ်သူသည်။ ။ပ။၊
ပဉ္စ၊ ကုန်သော။ ဣမာနိ ဘယာနိ၊ ဤစိတ် ကြောက်ရွံ့ထိတ်လန့်ခြင်းဘေးတို့သည်။ ဣမာနိ ဝေရာနိ၊ ဤအကုသိုလ်ရန်, ပုဂ္ဂိုလ်ရန်တို့သည်။ ဝူပသန္တာနိ၊ ကုန်သည်။ ဟောန္တိ၊ ဖြစ်ကုန်၏။
ကတမေဟိ၊ အဘယ်မည်ကုန်သော။ စတူဟိ၊ လေးပါးကုန်သော။ သောတာပတ္တိယင်္ဂေဟိ၊ တို့နှင့်။ သမန္နဂတာ၊ သည်။ ဟောတိ၊ နည်းဟူမူ။
ဂဟပတိ၊ ကာ။ ဣဓ၊ ဤသာသနာတော်၌။ အရိယသာ ဝကော၊ အရိယာ တပည့်သည်။ ဗုဒ္ဓေ၊ မြတ်စွာဘုရား၌။ အဝေစ္စပ္ပသာဒေန၊ ဂုဏ်တော်တို့ကို ဟုတ်မှန်စွာ သိ၍ ခိုင်မြဲစွာ ကြည်ညိုခြင်းနှင့်။ သမန္နာဂတော၊ သည်။ ဟောတိ၊ ၏။ (ကိန္တိ၊ အဘယ်သို့။ သမန္နာဂတော၊ သည်။ ဟောတိ၊ မူ။)
သော ဘဂဝါ၊ ထိုမြတ်စွာဘုရားသည်။ ဣတိပိ၊ ကိလေသာတို့မှ ဝေးကွာတော်မူသည်အဖြစ်ဟူသော ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း။ အရဟံ၊ အရဟံ မည်တော်မူ၏။ သော ဘဂဝါ၊ သည်။ ဣတိပိ၊ အမှားမပါ, မှန်စွာပိုင်နိုင, ကိုယ်တိုင်စထွင်, ကုန်စင်ခပင်း, ကျန်ကြွင်းမရှိ သိမြင်တော်မူခြင်းတည်းဟူသော ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း။ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ၊ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓ မည်တော်မူ၏။ သော ဘဂဝါ၊ သည်။ ဣတိပိ၊ ဝိဇ္ဇာသုံးပါး, ဝိဇ္ဇာ ရှစ်ပါး, စရဏ (၁၅) ပါးတို့နှင့် ပြည့်စုံတော်မူခြင်းတည်းဟူသော ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း။ ဝိဇ္ဇစရဏသမ္ပန္နော၊ ဝိဇ္ဇစရဏသမ္ပန္နေ မည်တော်မူ၏။ သော ဘဂဝါ၊ သည်။ ဣတိပိ၊ ကောင်းမြတ်ဖြောင့်တန်း နိဗ္ဗာန်နန်းသို့ ကြွမြန်းတော်မူခြင်း တည်းဟူသော ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း။ ဝါ၊ အကျိုးရှိ, ဟုတ်မှန်၊ ကြားနာခံခက်, မခံခက်ဟု၊ နှစ်ချက်ပေါင်းစပ်၊ ကောင်းမြတ်သော စကားကိုသာ ဆိုသင့်ရာအခါ၌ မိန့်ဆိုတော်မူခြင်းဟူသော ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း။ သုဂတော၊ သုဂတ မည်တော်မူ၏။ သော ဘဂဝါ၊ သည်။ ဣတိပိ၊ (သတ္တဘောက, သင်္ခါရလောက, ဩကာသလောက တည်းဟူသော)လောကသုံးပါးကို သိတော်မူခြင်းတည်းဟူသော ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း။ လောကဝိဒူ၊ လောကဝိဒူ မည်တော်မူ၏။ သော ဘဂဝါ၊ သည်။ ဣတိပိ၊ သီလ သမာဓိပညာ စသော ဂုတ်တော်တို့ဖြင့် လူနတ်ဗြဟ္မာ သတ္တဝါ အားလုံးတို့ထက် သာလွန်ထူးကဲ တော်မူခြင်းတည်းဟူသော ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း။ အနုတ္တရော၊ အနုတ္တရ မည်တော်မူ၏။ သော ဘဂဝါ၊ သည်။ ဣတိပိ၊ ဆုံးမထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့ကို ယဉ်ကျေးအောင် ဆုံးမတော်မူခြင်းတည်းဟူသော ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း။ ပုရိသ ဓမ္မသာရထိ၊ ပုရိသ ဒမ္မသာရထိ မည်တော်မူ၏။ [တနည်း- သော ဘဂဝါ၊ သည်။ ဣတိပိ၊ ဆုံးမသင့် ဆုံးမထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့ကို ယဉ်ကျေးအောင် ဆုံးမတော်မူရာ၌ တန်းတူရည်တူ မှီသူကင်းအောင် စွမ်းဆောင်တော်မူခြင်းတည်းဟူသော ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း။ အနုတ္တရော ပုရိသ ဒမ္မသာရထိ၊ အနုတ္တရော ပုရိသ ဒမ္မသာရထိ မည်တော်မူ၏။] သော ဘဂဝါ၊ သည်။ ဣတိပိ၊ နတ်လူတို့၏ ဆရာဖြစ်တော်မူခြင်းတည်း ဟူသော ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း။ သတ္တာ ဒေဝ မနုဿာနံ၊ သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံ မည်တော်မူ၏။ သော ဘဂဝါ၊ သည်။ ဣတိပိ၊ သစ္စာလေးပါးတရားတို့ကို ကိုယ်တော်တိုင်သိ၍ ဝေနေယျ သတ္တဝါတို့ကိုလည်း တဆင့် သိစေတော်မူခြင်းတည်းဟူသော ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း။ ဗုဒ္ဓေါ၊ ဗုဒ္ဓ မည်တော်မူ၏။ သော ဘဂဝါ၊ သည်။ ဣတိပိ၊ (ဣဿရိယ, ဓမ္မ, ယသ, သိရီ, ကာမ, ပယတ္တ ဟူသော) ဘုန်းတော်ခြောက်ပါးတို့နှင့် ပြည့်စုံတော်မူခြင်းတည်း ဟူသော ဤအကြောင်းကြောင့်လည်း။ ဘဂဝါ၊ ဘဂဝန္တု မည်တော်မူ၏။ ဣတိ၊ ဤသို့။ (အဝေစ္စပ္ပသာဒေန၊ နှင့်။ သမန္နာဂတော၊ သည်။ ဟောတိ၊ ၏။)
ဓမ္မေ၊ တရားတော်၌။ (မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်၊ ဓမ္မက္ခန်ဟု၊ ဆယ်တန်သန်မှတ်၊ တရားတော်မြတ်၌။) အဝေစ္စပ္ပသာဒေန၊ နှင့်။ သမန္နာဂတော၊ သည်။ ဟောတိ၊ ၏။ (ကိန္တိ၊ သို့။ သမန္နာဂတော၊ သည်။ ဟောတိ၊ ဟူမူ။)
ဘဂဝတာ၊ မြတ်စွာဘုရားသည်။ ဓမ္မော၊ တရားတော်မြတ်ကို။ သွာက္ခာတော၊ ကောင်းစွာ ဟောတော််မူအပ်ပါပေ၏။ ဓမ္မော၊ တရားတော်မြတ်သည်။ သန္ဒိဋ္ဌိကော၊ ဉာဏ်ဖြင့် ကိုယ်တိုင် သိမြင်နိင်သော တရားတော်ပါပေတည်း။ အကာလိကော၊ အကျိုးပေးခွင့် ဆိုင်းငံ့သင့်ရာ အချိန်အခါ မရှိသော တရားတော်ပါပေတည်း။ ဝါ၊ ယခုချက်ချင်း, မယွင်းတိကျ, အရိယဖိုလ်, အကျိုးကိုပေးသော တရာတော်ပါပေတည်း။ ဧဟိပဿိကော၊ လိုက်ခဲ့စမ်းပါ, ကြည့်ရှုလှည့်စမ်းပါဟု ဖိတ်ခေါ်ပြသထိုက်သော တရာတော်ပါပေတည်း။ ဩပနနေယျိကော၊ မိမိစိတ်မှာ မကွာစွဲအောင် ဆွဲကပ်ဆောင်လင့် ဖြစ်စေသင့်သော တရားတော်ပါပေတည်း။ ဝိညူဟိ၊ (သစ္စာလေးပါး တရာမြင်သိ) အရိယာ ပညာရှိတို့သည်။ ပစ္စတ္တံ၊ မိမိ မိမိသန္တာန်၌။ ဝါ၊ မိမိကိုယ်တိုင် ကိုယ်တိုင်သာလျှင်။ ဝါ၊ ကိုယ်စီကိုယ်င, အသီးအသီး။ ဝေဒိတဗ္ဗော၊ သိမြင်ခံစားထိုက်သော တရားတော်ပါပေတည်း။ ဣတိ၊ သို့။ (အဝေစ္စပ္ပသာဒေန၊ နှင့်။ သမန္နာဂတော၊ သည်။ ဟောတိ၊ ၏။)
သံဃေ၊ အရိယာ သံဃာတော်၌။ အဝေစ္စပ္ပသာဒေန၊ နှင့်။ သမန္နာဂတော၊ သည်။ ဟောတိ၊ ၏။ (ကိန္တိ၊ သို့။ သမန္နာဂတော၊ သည်။ ဟောတိ၊ နည်းဟူမူ။)
ဘဂဝတော၊ မြတ်စွာဘုရား၏။ သာဝကသံဃော၊ တပည့်အရိယာသံဃာတော် အပေါင်းသည်။ သုပ္ပဋိပန္နော၊ အဆုံအမတရားလေးစားလိုက်နာ ကောင်းစွာကျင့်တော်မူပါပေ၏။ ဘဂဝတော၊ ၏။ သာဝကသံဃော၊ သည်။ ဥဇုပ္ပဋိပန္နော၊ ဖြောင့်မတ်စွာ ကျင့်တော်မူပါပေ၏။ ။ပ။ ဉာယပ္ပဋိပန္နော၊ နိဗ္ဗာန်အကျိုးငှာ ကျင့်တော်မူ ပါပေ၏။ ။ပ။ သာမီစိပ္ပဋိပန္နော၊ အရိုအသေ ပြုမူနှင့် ထိုက်တန်အောင် ကျင့်တော်မူပါပေ၏။
စတ္တာရိ၊ (သူ့ဖိုလ်၊ သူ့မဂ်၊တွဲဖက်ထားကုန်) လေးပါးကုန်သော။ ယဒိဒံ (ယာနိဣမာနိ) ပုရိသယုဂါနိ၊ အကြင်ယောင်္ကျားမြတ် အစုံတို့သည်။ အဋ္ဌ၊ (တွဲဖက်မထား တသီးတခြားစီအားဖြင့်) ရှစ်ပါးကုန်သော။ ယဒိဒံ (ယေဣမေ) ပုရိသပုဂ္ဂလာ၊ အကြင် ယောင်္ကျားမြတ် ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည်။ (သန္တိ၊ ရှိကုန်၏။) ဘဂဝတော၊ မြတ်စွာဘုရား၏။ ဧသ (ဧဿ) သာဝကသံဃော၊ (တွဲလျက်လေးပါး, ခွဲထားရှစ်ဖော်) ဤတပည့် အရိယာသံဃာတော်သည်။ အာဟုနေယျော၊ လေးစားကြည်ဖြူ, အဝေးမှပင် ဆောင်ယူ၍ ပေးလှူအပ်သော ပစ္စည်းဝတ္ထုကို ခံယူတော်မူထိုက်ပါပေ၏။ ပါဟုနေယျော၊ ဝေးနယ်ရပ်ခြား ဧည့်သည်များဖို့ သီးခြားစီမံထားအပ်သော ပစ္စည်းဝတ္ထုကိုပင် ခံယူခြင်းငှာ ထိုက်တန်ပါပေ၏။ ဒက္ခိဏေယျော၊ တမလွန်ဘဝ အကျိုးကို မျှော်ကိုးယုံကြည်၍ ပေးလှူအပ်သော ပစ္စည်းဝတ္ထုကို ခံယူတော်မူထိုက်ပါပေ၏။ အဉ္ဇလိကရဏီယော၊ လက်အုပ်ချီမိုး ရှိခိုးမှု ပြုထိုက်ပါပေ၏။ လောကဿ၊ သတ္တဝါ အပေါင်း၏။ အနုတ္တရံ၊ မိမိထက် ထူးကဲ့သာလွန်မြင့်မြတ်သော သူ မရှိသော။ ဝါ၊ အထူးမြတ်ဆုံးဖြစ်သော။ ပုညက္ခေတ္တံ၊ ကုသိုလ်ကောင်းမှု မျိုးစေ့စု၏ ကြီးထုမြင့်မား ဖွံထွားပေါက်ရောက်ရာ လယ်ယာမြေကောင်းအတူ ဖြစ်တော်မူပါပေ၏။ ဣတိ၊ သို့။ (အဝေစ္စပ္ပသာဒေန၊ နှင့်။ သမန္နာဂတော၊ သည်။ ဟောတိ၊ ၏။)
အရိယကန္တေ ဟိ၊ အရိယာပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ချစ်ခင်နှစ်သက်အပ်ကုန်သော။ (ဘဝတပါးပြောင်းရွှေ့သွားရောက်ကြလျှင်သော်မှပင် မစွန့်မခွာ အရိယာပုဂ္ဂိုလ်တို့ ချစ်ခင်နှစ်သက်အပ်ကုန်သော။) အခဏ္ဍေဟိ၊ အကျိုးအပြတ်မရှိသော။ (အဝတ်အနားဝယ်, ပြတ်သည်နှယ်သို့ အစဝယ်ပျက်စီး၊ အဆုံလည်းတရပ်, အကျိုးအပြတ် မရှိကုန်သော။) အစ္ဆိဒ္ဒေဟိ၊ အပေါက်မရှိကုန်သော။ (အဝတ်အလယ်၊ ပေါက်သည့်နှယ်သို့၊ အလယ်ဖောက်ဘိ၊ အပေါက်မရှိကုန်သော။) အသဗလေဟိ၊ အကွက်အကြား မရှိကုန်သော။ (နွားကျားပုံမှီး, တဆက်တည်းဖြင့်, ပျက်စီးနှစ်ထွေ, သုံးထွေပျက်ပြား၊ အကွက်အကြား မရှိကုန်သော။) အကမ္မာသေဟိ၊ အပြောက် အစက်မရှိကုန်သော။ (ဝါစေ့ပြောက်နွား, ပုံအလားသို့, ကြိုးကြားပေါက်လျက် အပြောက်အစက် မရှိကုန်သော။)၏ ဘုဇိဿေတိ၊ တဏှာ၏ ကျွန်၊ တာဝန်မစပ်၊ လွတ်လပ်သူ၏ အဖြစ်ကို ပြုတတ်ကုန်သော။ ဝိညုပ္ပသတ္ထေဟိ၊ ဘုရား အစရှိသော ပညာရှိတို့ ချီးမွမ်းအပ်ကုန်သော။ အပရာမဋ္ဌေဟိ၊ တဏှာဒိဋ္ဌိတို့သည် မှားသောအားဖြင့် မသုံးသပ် မဆွဲကိုင်အပ်ကုန်သော။ ဝါ၊ သီလဝိပတ္တိအပြစ်ဖြင့် မည်သူကမျှ မစွပ်စွဲ မသုံးသပ်အပ်ကုန်သော။ သမာဓိသံဝတ္တနိကေဟိ၊ (ဥပစာရ, အပ္ပနာ၊ နှစ်ဖြာသော) သမာဓိကို ဖြစ်စေတတ်ကုန်သော။ ဝါ၊ မဂ်ဖိုလ်သမာဓိကို ဖြစ်စေတတ်ကုန်သော။ သီလေဟိ၊ ငါးပါးသီလတို့နှင့်။ သမန္နာဂတော၊ ပြည့်စုံသည်။ ဟောတိ၊ ၏။
စတူဟိ၊ ကုန်သော။ ဣမေဟိ သောတာပတ္တိယင်္ဂေဟိ၊ တို့နှင့်။ သမန္နာဂတော၊ ပြည့်စုံသည်။ ဟောတိ၊ ၏။ [အနောက်သုတ်မှာ ရဟန်းတို့ ကို ဟောကြားသော သုတ်ဖြစ်၏။ "ဘိက္ခဝေ" ပုဒ်သာ ထူး၏။]
သတ္တမံ၊ ။
အဋ္ဌမံ၊ ။
ဘိက္ခဝေ၊ ရဟန်းတို့။ အာဃာတဝတ္ထူနိ၊ ဒေါသ အာဃာတ ဟူသော အကြောင်းတရားတို့သည်။အာဃာတဝတ္ထု၏ ဝစနတ္ထနှင့်တရားကိုယ် ။ ။ အာဃာတသဒ္ဒါ သည် အမျက်ဒေါသဟူသော အနက်ကိုဟော၍ ဝတ္ထုသဒ္ဒါသည် ကာရဏ (အကြောင်း) အနက်ကို ဟော၏၊ ဝဿတိ ဧတ္ထ ဆလံ တန္နိမိတ္တတာယပဝတ္ထတီတိ ဝတ္ထု (ထိုအကျိုး၏ အကြောင်းတရားအဖြစ်ဖြင့် အကျိုး၏ ဖြစ်ရာသဘောတရား၊ ဝါ- အကြောင်းတရား) ဟူ၍ ဋီကာဝစနတ္ထပြု၏၊ ဤ၌ ဝတ္ထု (အကြောင်း) ဟူသည် နောက်နောက်ဖြစ်ပေါ်လာသော အမျက် ဒေါသတို့၏ အကြောင်းတည်း၊ ရှေးရှေးဖြစ်သော အမျက်ဒေါသ အာဃာတကို ဝတ္ထုဟု ဆိုလို၏၊ ထို့ကြောင့်-
အာဃာတောယေဝ ဝတ္ထု အာဃာတဝတ္ထု၊ အာဃာတောယေဝ- ရှေးရှေးအမျက်ဒေါသသည်ပင်လျှင်၊ ဝတ္ထု- နောက်နောက်အမျက်ဒေါသသည်ပင် နောက်နောက်မျက်ဒေါသ၏ အကြောင်း၊ ဝါ- နောက်နောက်အမျက် ဒေါသ၏ အကြောင်းဖြစ်သော ရှေးရှေး (ရှေ့ပိုင်းကဖြစ်ခဲ့သော) အမျက်ဒေါသ၊ ဤကမ္မဓာရယမာသ်ဝစနတ္ထအလို "ဤသူသည် ငါ၏ အကျိုးစီးပွား ဆုတ်ယုတ်ပျက်ပြားအောင် ရှေးကလဲပြုလုပ်ခဲ့ဖူးပြီ" စသည်ဖြင့် ဒေါသအာဃာတထားခြင်း, ရန်ငြိုးဖွဲခြင်းကို အာဃာတဝတ္ထုဟု ခေါ်၏၊ ထို့ကြောင့် အာဃာတဝတ္ထု၏ တရားကိုယ်မှာ အမျက်ဒေါသ ဖြစ်၏။
ထိုဒေါသသည် ဒေါသဖြစ်စရာအကြောင်းပေါ်လာလျှင် တကြိမ်တည်းဖြစ်ရုံမျှဖြင့် ပြီးပြတ်ရပ်နားသွားသည် မဟုတ်ဘဲ ထပ်ကာထပ်ကာ ဖြစ်နေတတ်၏၊ ထိုဖြစ်နေသော ဒေါသကို ဘယ်ကိုမျှ မပြေးရအောင် ချုပ်နှောင်ဖွဲချည်ထားသကဲ့သို့ ဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် ပါဠိတော်၌ "အာဃာတံ- အမျက်ဒေါသဟူူသော ရန်ငြိုးကို။ ဗန္ဓတိ- ဖွဲ့၏" ဟု ဟောတော်မူ၏။ သို့သော် အမျက်မထွက်သင့်သော နေပူ,မိုးရွာ, သစ်ငုတ်ဆူးငြောင့် စသည်၌ အမျက်ထွက်ခြင်း (အဋ္ဌာနကောပ) ၌ကား ယင်းသို့ မဟောဘဲ "အဋ္ဌာနေ စကုပ္ပတိ" ဟု ဟောတော်မူ၏။
အာဃာတဝတ္ထုနီတိ အာဃာတကာရဏာနိ၊ အာဃာတန္တိ စေတ္ထကောပေါ၊ သောယေဝ ဥရူပရိကောပဿ ဝတ္ထုတ္တာ အာဃာတဝတ္ထု။ ပဋိသမ္လိဒါမဂ် အဋ္ဌကထာ၊ ဒု-၃၀။
မဏိမဉ္ဇူသာဋီကာအဖ္ငင့် ။ ။ မဏီမဉ္ဇူ၌မူ ပြခဲ့သောနည်းအပြင် "အာဃာတာယေဝ ဝါ ဝတ္ထူနိ အနိဋ္ဌဖလဿ ကာရဏတ္တာတိပိ အာဃာတဝတ္ထူနိ" ဟုလည်း ဝစနတ္ထ ပြုသေး၏၊ အာဃာတာယေဝ- အမျက်ဒေါသတို့သည်ပင်၊ ဝတ္ထူနိ- (အနိဋ္ဌဖလ၏) အကြောင်းတို့တည်း၊ အာဃာတဝတ္ထူနိ- အမျက်ဒေါသတို့သည်ပင် အနိဋ္ဌဖလ၏ အကြောင်းတို့။ ဝါ- အနိဋ္ဌဖလ၏ အကြောင်းဖြစ်သော အမျက်ဒေါသများ၊ ဤဝစနတ္ထ အလိုလည်း အာဃာတဝတ္ထု၏ တရားကိုယ်မှာ အမျက်ဒေါသပင်ဖြစ်၏။
ထို့ပြင် "အာဃာတာနံ ဝတ္ထူနိ အာဃာတဝတ္ထူနိ- အမျက်ဒေါသတို့၏ အကြောင်းများ၊ ဝါ- ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်းတို့၏ အကြောင်းများ" ဟူ၍ဆဋ္ဌီတပ္ပုရိသ်သမာသ်ဝစနတ္ထကိုလည်း မဏိမဉ္ဇူပြထားသေး၏၊ ထိုဆဋ္ဌီတပ္ပုရိသ်သမာသ်ဝစနတ္ထ အလိုအားဖြင့်ကား ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်း၏ အကြောင်းဟူသည် ဒေါသထွက်စရာ သတ္တဝါအာရုံ အကြောင်းများနှင့် ထိုသတ္တဝါတို့က မိမိ၏ အကျိုးစီးပွား ပျက်ပြားအောင် ပြုလုပ်ခြင်းတည်းဟူသော အာရုံအကြောင်းများ ဖြစ်သည်ဟု ဆိုဖွယ်ရာဖြစ်နေ၏၊ ထို့အပြင် အမျက်မထွက်သင့်သောအရာ၌ အမျက်ထွက်ခြင်းတည်းဟူသော ပြခဲ့သော အဋ္ဌနကောပဖြစ်လျှင် နေပူလွန်းခြင်း မိုးရွာလွန်းခြင်းစသည်နှင့် သစ်ငုတ်ဆူးငြောင် ခလုတ်စသော သင်္ခါရအာရုံ အကြောင်းများကိုလည်း ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်း၏ အကြောင်းဟု ဆိုရဖွယ်ဖြစ်နေ၏။ သို့ဖြစ်လျှင် ဤဆဋ္ဌီဆပ္ပုရိသ်သမာသ်နည်း၌ ယခင်ကကဲ့သို့ အမျက်ဒေါသသည် အာဃာတဝတ္ထု မဟုတ်တော့ဘဲ ထိုသတ္တဝါသင်္ခါရ အာရုံများသာ အာဃာတဝတ္ထုဖြစ်၏၊ ထိုအာရုံများသာ အာဃာတဝတ္ထု၏ တရားကိုယ်ဖြစ်၏၊ ယခုအခါ ဤဆဋ္ဌီတပ္ပုရိသ်သမာသ်နည်းအတိုင်းပင် အာဃာတဝတ္ထုပုဒ်ကို "ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်း၏ အကြောင်း" ဟူ၍ မြန်မာလို အသိများနေ၏။
သို့သော် မဏီမဉ္စူ၌မူ ဤနည်း၌ ဆဋ္ဌီတပ္ပုရိသ်သမာသ်တွဲစပ်ရုံမျှ တွဲစပ်ပြ၍ ဘာကို အာဃာတဝတ္ထုခေါ်သည်ဟု တိုက်ရိုက်ရှင်းလင်းဖွင့်ပြခြင်းမရှိခဲ့ပါ၊ ထို့ကြောင့် "အာဃာတာနံ- နောက်နောက်အမျက်ဒေါသတို့၏၊ ဝတ္ထူနိ- အကြောင်ဖြစ်သော ရှေးရှေးအမျက်ဒေါသတို့တည်း၊" ဟူ၍ အနက် ပြန်ဆိုလျှင် ယခင်ကမ္မဓာရယသမာသ် ဝစနတ္ထများနှင့် အနက်ဓိပ္ပါယ်အတူတူဖြစ်၍ အမျက်ဒေါသကို ပင် အာဃာတဝတ္ထုဟု ခေါ်နိုင်ပါ၏၊ သို့သော် ထိုအနက်အဓိပ္ပါယ်ကို ကမ္မဓာရယသမာသ်ဝစနတ္ထဖြင့် ဖော်ပြထားသောကြောင့် ဆဋ္ဌီတပ္ပုရိသ်သမာသ်ဝစနတ္တ၌မူ ထိုအနက်အဓိပ္ပါယ်ကို မယူကြတော့ဘဲ ပြခဲ့သော သတ္တဝါသင်္ခါရ အာရုံများကိုသာ" အာဃာတဝတ္ထူ- ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်း၏ အကြောင်း" ဟူ၍ ယခုအခါ ရေးသားပို့ချနေကြ၏။
ဆဋ္ဌီတပ္ပုရိသ်သမာသ် စဉ်းစားဖွယ် ။ ။ သို့ဖြစ်လျှင် (၁) ကမ္မဓာရယသမာသ်နည်း၌ အာဃာတထားခြင်း, ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်းတည်းဟူသော ဒေါသကို အာဃာတဝတ္ထုဟု ခေါ်၍ (၂) ဆဋ္ဌီတပ္ပုရိသ်သမာသ်နည်း၌မူ ထိုရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်း၏ အကြောင်းအာရုံ (သတ္တဝါသင်္ခါရအာရုံ) ကို အာဃာတ ဝတ္ထုဟု ခေါ်ရခြင်းကြောင့် ထိုနည်းနှစ်မျိုးသည် အနက်ဓိပ္ပါယ်အားဖြင့် အလွန်ကွားခြားနေ၏။ သို့သော် အာဃာတဝတ္ထု ကိုးပါးဆယ်ပါးကို ပြသော-
အနတ္ထံ မေ အစရီတိ အာဃာတံ ဗန္ဓတိ (အာဃာတော် ဇာယတိ) စသော ပါဠိတော်များ၌ "အာဃာတံ ဗန္ဓတိ၊ အာဃာတော ဇာယတီ" ဟူ၍ဒေါသအာဃာတကို ပဓာနထားဟောကြားတော်မူ၏၊ ဓမ္မသင်္ဂဏီပါဠိတော် ဒုကနိက္ခေကဏ္ဍ (၂၁၆) ၌လည်း "တတ္ထ ကတမော ဒေါသော၊ အနတ္ထံ မေ အစရီတိ အာဃာတော ဇာယတီ" အစရှိသော ထိုအာဃာတဝတ္ထုပါဠိဖြင့်ပင် ဒေါသ၏ သဘောကို ဖော်ပြထား၏။ ယခင်ပြခဲ့သော ပဋိသမ္ဘိဒါမဂ်အဋ္ဌကထာ၌လည်း ဆဋ္ဌီတပ္ပုရိသ်သမာသ်နည်း မဖွင့်ပြဘဲ ကမ္မဓာရယသမာသ် အဖွင့် တမျိုးတည်းဖြင့် ဒေါသကိုသာ အာဃာတဝတ္ထုအဖြစ် ပြထား၏။ ခုဒ္ဒကဝတ္ထုဝိဘင်း အဋ္ဌကထာ (၄၉၅) ၌လည်း-
"ကိလေသာ ဧဝ ကိလေသဝတ္ထုနိ၊ အာဃာတဝတ္ထူနိ ပနေတ္ထ "အနတ္ထံ မေ အစရီ" တိအာဒီနံ ဝသေတ အဝိကောပေတဗ္ဗေ ခါဏုကဏ္ဋ ကိဒိမှိပိ အဋ္ဌာနေ ဥပ္ပန္နာဃာတေန သဒ္ဓိံ ဝုတ္တာနိ" ဟူ၍ အာဃာတတတ္ထုပုဒ်၏ ဝစနတ္ထကို တိုက်ရိုက်မပြသော်လည်း ကိလေသဝတ္ထုပုဒ်၏ ဝစနတ္ထနှင့် ဆက်နွယ်လျက် ပြထားသောကြောင့် "ကိလေသာ ဧဝ ကိလေသ ဝတ္ထူနိ" ဟုဝစနတ္ထပြုရသကဲ့သို့ "အာဃာတာ ဧဝ အာဃာတဝတ္ထူနိ" ယူ၍ ဝစနတ္ထ ပြုရမည်မှာ သေချာလှ၏၊ ထို့ကြောင့် ကိလေသဝတ္ထုပုဒ်၌ ဝတ္ထုသဒ္ဒါအတွက် အနက်ဒြပ်အထူးအထွေ ရှာဖွေနေစရာမလိုတော့ဘဲ ကိဘေသတရားများကိုပင် ဝတ္ထုဟူ၍(ကိလေသဝတ္ထုဟူ၍) ခေါ်ဆိုရသကဲ့သို့သို့ ထို့အတူ အာဃာတဝတ္ထုပုဒ်၌လည်း ဒေါ်သထွက်စရာ သတ္တဝါအာရုံနှင့် သစ်ငုတ်ဆူးငြောင့် စသော သင်္ခါရ အာရုံတို့ကို ဝတ္ထုဟု မခေါ်ဆိုရ၊ ဝတ္ထုသဒ္ဒါ အတွက် အနက်ဒြပ် သီးခြားမရှိ၊ အာဃာတပုဒ်နှင့် အနက်ဒြပ်တူဖြစ်၍ ဒေါသအာဃာတကိုပင် ဝတ္ထုဟူ၍ (အာဃာတဝတ္ထုဟူ၍) ခေါ်ဆိုရမည် ဟု အဋ္ဌကထာ ဆိုလိုပါ၏။
(နောက်နောက် ဒေါသ အာဃာတ၏ အကြောင်းဖြစ်သော ရှေးရှေးဒေါသအာဃာတတို့သည်။) ဝါ၊ အာဃာတထားခြင်း (ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်း) ဟူသော အကြောင်းတရားတို့သည်။ ဣမာနိ နဝ၊ ဤကိုးမျိုးတို့ပေတည်း။
ကတမာနိ၊ အဘယ်တို့နည်းဟူမူ။
(အယံ၊ ဤသူသည်။) မေ၊ ငါ၏။ အနတ္ထံ၊ အကျိုးမဲ့ကို။ ဝါ၊ အကျိုးစီးပွားပျက်ပြားဆုတ်ယုတ်မှုကို။ အစရိ၊ ပြုကျင့်ခဲ့ဖူးပြီ။ ဣတိ၊ ဤသို့။ ဝါ၊ ဤသိုသော မကျေနပ်ချက်ဖြင့်။ အာဃာတံ၊ (အမျက်ဒေါသဟူသော) ရန်ငြိုးကို။ ဗန္ဓဟိ၊ ဖွဲ့၏။
(အယံ၊ ဤသူသည်။) မေ၊ ငါ၏။ အနတ္ထံ၊ ကို။ စရတိ၊ ပြုကျင့်ဆဲ။ ဣတိ၊ သို့။ ။ပ။၊
စရိဿတိ၊ ပြုကျင့်လတ္တံ့။ ဣတိ ။ပ။၊
(အယံ၊ ဤသူသည်။) မေ၊ ငါ၏။ ပိယဿ၊ ချစ်ခင်အပ်သူ ဖြစ်သော။ မနာပဿ၊ စိတ်နှလုံးကို တိုးပွားစေတတ်သူ၏။ ဝါ၊ မြတ်နိုး အပ်သူ၏။ အနတ္ထံ၊ ကို။ အစရိ၊ ပြုလုပ်ခဲ့ဘူးပြီ။ ဣတိ၊ ဤသို့။ ဝါ၊ ဖြင့်။ အာဃာတံ၊ ကို။ ဗန္ဓတိ၊ ၏။ (အယံ၊ သည်။) မေ၊ ငါ၏။ ပိယဿ၊ သော။ မနာပဿ၊ ၏။ အနတ္ထံ၊ ကို။ စရတိ၊ ပြုလုပ်ဆဲ။ ဣတိ၊ သို့။ အာဃာတံ၊ ကို။ ဗန္ဓတိ၊ ၏။ (အယံ၊ သည်။) မေ၊ ၏။ ပိယဿ၊ သော။ မနာပဿ၊ ၏။ အနတ္ထံ၊ ကို။ စရိဿတိ၊ တ္တံ့။ ဣတိ အာဃာတံ ဗန္ဓတိ၊ ၏။
(အယံ၊ သည်။) မေ၊ ၏။ အပ္ပိယဿ၊ မချစ်ခင်အပ်သူဖြစ်သော။ အမနာပဿ၊ စိတ်နှလုံးကို မတိုးပွားစေတတ်သောရန်သူ၏။ ဝါ၊ မမြတ်နိုးအပ်သော ရန်သူ၏။ အတ္ထံ၊ အကျိုးစီးပွားကို။ ဝါ၊ ကြီးပွားတိုးတက်မှုကို. အစရိ၊ ပြီ။ ။ပ။ ဣတိ (အဝေါစ)၊ ။
နဝမံ၊
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ အာဃာတပဋိဝိနယာ၊ ဒေါသအာဃာတကို ပယ်ဖျေက်ကြောင်း တရားတို့သည်။ ဣမေ နဝ၊ ဤကိုးမျိုးတို့ပေတည်း။ ။ပ။၊
(အယံ၊ ဤသူသည်။) မေ၊ ၏။ အနတ္ထံ၊ ကို။ အစရိ၊ ပြုလုပ်ခဲ့ဖူးပြီ။ တံ၊ ထိုငါ၏ အကျိုးမဲကို ပြုလုပ်ခြင်းသည်။ (မာ အဟောသိ၊ မဖြစ်ပါစေသတည်း။ ဣတိ၊ ဤသို့။ ဝါ၊ ဤသို့ အကျိုးမဲ့မပြုလုပ်ခြင်းကို။) ဧတ္ထ၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်၌။ (ဤအကျိုးမဲ့ပြုလုပ်နေသော ပုဂ္ဂိုလ်၌။) ကုတော၊ အဘယ်ကြောင့်။**တံ ကုတေတ္ထ လဗ္ဘာ** ။ ။ ဤဝါကျ၌ နောက်တည်းအဖွင့်အနက်ပေးမုံမှာ- (အယံ- ဤသူသည်) မေ- ငါ၏၊ အနတ္ထံ၊ ကို၊ အစရိ- ပြီ၊ (အဟံ- သည်၊ ကောပံ- အမျက်ထွက်မှုကို၊ သစေ ကရေယျံ- အကယ်၍ပြုငြားအံ့) ဧတ္ထ- ဤ ငါ၏အကျိုးမဲ့ကို ပြုလုပ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၌၊ တံ- ထိုငါကအမျက်ထွက်မှုပြုခြင်းကို၊ ကုတော- အဘယ့်ကြောင့်၊ ဝါ- အဘယ်မှာ၊လဗ္ဘာ= ရအပ်ပါအံ့နည်း။ ဤအနက်ပေးနည်း၌ ဆိုလိုသည်မှာ--
သတ္တဝါတို့သည် ကံသာလျှင် ကိုယ်ပိုင်ဥစ္စာရှိကြသည်ဖြစ်၍ ကံတရားကသာ သတ္တဝါတို့ကို ချမ်းသာအောင် ဆင်းရဲအောင် ပြုလုပ်နိုင်သည်၊ ပုဂ္ဂိုလ်တဦးဦးက သူ၏ အလိုဆန္ဒဖြင့် ဘယ်သု့ကိုမျှ ချမ်းသာအောင် ဆင်းရဲအောင် မပြုလုပ်နိုင်၊ ငါ၏ အကျိုးမဲ့ကိုလည်း ထိုပုဂ္ဂိုလ်က ပြုလုပ်သည်မဟုတ်၊ ငါ၏ အကုသိုလ်ကံကသာ ပြုလုပ်သည်၊ ထို့ကြောင့် "တံ ကုတေတ္ထ ဘဗ္ဘာ- ထိုပုဂ္ဂိုလ်အပေါ်၌ ငါကအမျက်ဒေါသထွက်ခြင်းသည် အဘယ်မှာ သင့်လျော်အံ့နည်း" ဟူ၍ ဆိုလို၏။
(တနည်း) ပရမတ္ထ သဘောတရားအားဖြင့်ကြည့်လျှင် ခန္ဓာငါးပါးက လွဲ၍ စိတ်ဆိုးစရာ ပုဂ္ဂိုလ်သတ္တဝါဟူ၍ မရှိ၊ စိတ်ဆိုးတတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်သတ္တဝါ ဟူ၍လည်းမရှိ၊ အားလုံးခန္ဓာငါးပါးက သင်္ခါရတရားချည်းသာဖြစ်၏၊ သင်္ခါရတရားမှန်သမျှ ဖြစ်ပြီးသည်နှင့် တပြိုင်နက် ချုပ်ပျောက် ပျက်စီးသွားသည်ချည်းသာ ဖြစ်သောကြောင့် အသက်တမ်းကာလ အားဖြင့် အလွန်တိုတောင်းလှ၏၊ ယင်းသို့ ချုပ်ပျောက်ပျက်စီးသွားကြပြီး ဖြစ်သောကြောင့်ပင် ယခုအခါ အဘယ်သူ့ကို အဘယ်အရာကို စိတ်ဆိုးနေပါသည်ဟု လက်ညှိုးထိုးညွှန်ပြစရာပင် မရှိတော့ချေ၊ ထို့ကြောင့် အဘယ်သူက အဘယ်သူ့အား စိတ်ဆိုးနေပါသနည်း။ တံ ကုတေတ္ထ လဗ္ဘာ- ထိုပုဂ္ဂိုလ်၌ ငါ၏ စိတ်ဆိုးမှုသည် အဘယ်မှာ ရနိုင်ဖြစ်နိုင်ကောင်းအံ့နည်း ဟူလို။
ဝါ၊ အဘယ်မှာ။ လဗ္ဘာ၊ (တောင့်တတိုင်း)ရနိုင်ပါအံ့နည်း။ ဣတိ၊ ဤသို့ ဆင်ခြင်စဉ်းစား၍။ အာဃာတံ၊ ရန်ငြိုးဒေါသကို။ ပဋိဝိနေတိ၊ ပယ်ဖျောက်၏။ ။ပ။၊
(အယံ၊ သည်။) မေ၊ ၏။ ပိယဿ၊ သော။ မနာပဿ၊ ၏။ အနတ္ထံ၊ ကို။ အစရိ၊ ပြီ။ တံ၊ ထိုငါ့ချစ်သူ၏ အကျိုးမဲ့ကို ပြုလုပ်ခြင်းသည်။ (မာ အဟောသိ၊ တည်း။ ဣတိ၊ သို့။ ဝါ၊ ကို။) ဧတ္ထ၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်၌။ (ငါ့ချစ်သူ ၏အကျိုးမဲ့ကို ပြုလုပ်နေသော ဤပုဂ္ဂိုလ်၌။) ကုတော၊ ကြောင့်။ ဝါ၊ မှာ။ ကဗ္ဘာ၊ နည်း။) ဣတိ၊ ဤသို့ စဉ်းစား၍။ အာဃာတံ၊ ကို။ ပဋိဝိနေတိ၊ ၏။ ။ပ။၊
(အယံ၊ သည်။) မေ၊ ၏။ အပ္ပိယဿ၊ မချစ်အပ်သူဖြစ်သော။ အမနာယဿ၊ ၏။ အတ္ထံ၊ ကို။ စရိယ၊ ဖူးပြီ။ တံ၊ ထို ငါမုန်းသူ၏ အကျိုးစီးပွားကို ပြုလုပ်ခြင်းသည်။ (မာအဟောသိ၊ တည်း။ ဣတိ၊ ဤသို့။ ဝါ၊ ဤသို့ အကျိုးစီးပွားကို ပြုလုပ်ခြင်းကို။) ဧတ္ထ၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်၌။ (ဤငါမုန်းသူ၏ အကျိုးစီးပွားကို ပြုလုပ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၌။) ကုတော၊ ကြောင့်။ ဝါ၊ မှာ။ လဗ္ဘာ၊ အံ့နည်း။ ဣတိ၊ သို့။ အာဃာတံ၊ ကို။ ပဋိဝိနေတိ၊ ၏။ ။ပ။၊
ဒသမံ၊
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ အနုပုဗ္ဗနိရောဓာ၊ အစဉ်အတိုင်း ဖြစ်စေအပ်သော ချုပ်ငြိမ်းခြင်းသဘောတို့သည်။ ဣမေ နဝ၊ တည်း။
နဝ၊ ကိုးမျိုးတို့ဟူသည်။ ကတမေ၊ အသက်တို့နည်းဟူမူ။
ပဌမံ၊ ရှေးဦးပဌမဖြစ်သော။ ဈာနံ၊ ဈာန်သို့။ ဝါ၊ ဈာန်ကို။ သမာပန္နဿ၊ ကောင်းစွာရောက်သော ပုဂ္ဂိုလ်၏။ ဝါ၊ ဝင်စားသော ပုဂ္ဂိုလ်၏။ ကာမသညာ၊ ကာမဂုဏ်အာရုံတို့၌ ဖြစ်သော အမှတ်သညာသည်။ နိရုဒ္ဓါ၊ ချုပ်ငြိမ်းသည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။
ဒုတိယံ၊ နှစ်ခုမြောက်သော။ ဈာနံ၊ သို့။ ဝါ၊ ကို။ သမာပန္နဿ၊ ၏။ ဝိတက္ကဝိစာရာ၊ ဝိတက်စာရတို့သည်။ နိရုဒ္ဓါ၊ ချုပ်ငြိမ်းကုန်သည်။ ဟောန္တိ၊ ဖြစ်ကုန်၏။
တတိယံ၊ သုံးခုမြောက်သော။ ဈာနံ၊ သို့။ ဝါ၊ ကို။ သမာပန္နဿ၊ ၏။ ပီတိ၊ ပီတိသည်။ နိရုဒ္ဓါ၊ ချုပ်ငြိမ်းသည်။ ဟောတိ၊ ၏။
စတုတ္ထံ၊ လေးခုမြောက်သော။ ။ပ။အဿာသပဿာသာ၊ ထွက်လေ ဝင်လေတို့သည်။ နိရုဒ္ဓါ၊ ကုန်သည်။ ဟောန္တိ၊ ။
အာကာသာနဉ္စာယတနံ၊ အာကာသာနဉ္စာယတနဈာန်သို့။ ဝါ၊ ဖြစ်ခြင်းပျက်ခြင်းဟူသော အဆုံးအပိုင်းအခြားမရှိသော ကောင်းကင် ပညတ်ဟူသော တည်ရာအာရုံရှိသော ဈာန်သို့။ ဝါ၊ ကို။ သမာပန္နဿ၊ ၏။ ရူပသညာ၊ (၁၅) ပါးသော ရူပဈာန်သညာသည်။ ။ပ။၊
ဝိညာဉ္စာယတနံ၊ ဝိညာဏဉ္စာယတနဈာန်သို့။ ဝါ၊ အဆုံးအပိုင်းအခြားမရှိသော ပဌမာရုပ္ပဝိညာဏ်ဟူသော တည်ရာအာရုံ ရှိသော ဈာန်သို့။ ဝါ၊ ကို။ သမာ ပန္နဿ၊ ၏။ အာကာသာနဉ္စာယတနသညာ၊ အာကာသာနဉ္စာယတန ဈာန်၌ ယှဉ်သော အမှဝ သညာသည်။ ။ပ။၊
အာကိဉ္စာညာယတနံ၊ အာကိဉ္စညာယတန ဈာန်သို့။ ဝါ၊ (ပဌမာရုပ္ပဝိညာဏ်၏) အနည်းငယ် စိုးစဉ်း, ဘင်မျှ အကြွင်းအကျန် မရှိသည် အဖြစ်တည်းဟူသော နတ္ထိဘောပညတ်ဟူသောတည်ရာ အာရုံရှိသော ဈာန်သို့။ ဝါ၊ ကို။ သမာပန္နဿ၊ ၏။ ဝိညာဏဉ္စာယတနသညာ၊ ဝိညာဏဉ္စာယတန ဈာန်သညာသည်။ ။ပ။၊
နေဝသညာနာသညာယတနံ၊ နေဝသညာနသညာယတနတရားသို့။ ဝါ၊ ရုန်းရင်းထင်ရှားသော သညာ မရှိသည်လည်းဖြစ်၍ သိမ်မွေ့သော သညာမရှိသည်လည်း မဟုတ်သော ဈာန်စိတ္တုပ္ပါဒ်တည်းဟူသော မနာယတနဓမ္မယတနသို့။ ဝါ၊ ရုန်းရင်းထင်ရှားသော သညာလည်း မဟုတ်, သိမ်မေ့သော သညာ မဟုတ်သည်လည်း မဟုတ်သည့်ပြင်, သမ္ပယုတ်တရာတို့၏ တည်ရာမှီရာလည်းဖြစ်သော သညာသို့။ ဝါ၊ ကို။ သမာ ပန္နဿ၊ ရောက်သောသူ၏။ ဝါ၊ ဝင်စားသော သူ၏။ အာကိဉ္စညာယတနသညာ၊ အာကိဉ္စညာယတနဈာန်သညာသည်။ နိရုဒ္ဓါ၊ ချုပ်သည်။ ဟောတိ၊ ၏။
သညာဝေဒယိ တနိရောဓံ၊ သညာဝေဒနာတို့၏ ချုပ်ခြင်းသဘော ဟူသော နိရောဓ သမာပတ်သို့။ သမာပန္နဿ၊ ၏။ သညာ စ၊ သညာ သည်လည်းကောင်း။ ဝေဒနာ စ၊ ဝေဒနာသည်လည်းကောင်း။ နိရုဒ္ဓါ၊ ချုပ်ကုန်သည်။ ဟောန္တိ၊ ဖြစ်ကုန်၏။ ။ပ။၊
ဧကာဒသမံ၊
တတိယော၊ သုံးခုမြောက်သော။ သတ္တာဝါသဝဂ္ဂေါ၊ သတ္တာဝါ သဝဂ်တည်း။