Issues
Select Version
Mūlapaṇṇāsapāḷi
Mūlapaṇṇāsapāḷi

9. Brahmanimantanikasuttaṃ

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

9. Brahmanimantanikasuttaṃ

501. EvaṃT1.590V1.409P1.326 me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme .
Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi –
‘‘ bhikkhavo ’’ ti .
‘‘ Bhadante ’’ ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṃ .
Bhagavā etadavoca –
‘‘ Ekamidāhaṃ , bhikkhave , samayaṃ ukkaṭṭhāyaṃ viharāmi subhagavane sālarājamūle .
Tena kho pana , bhikkhave , samayena bakassa brahmuno evarūpaṃ pāpakaṃ diṭṭhigataṃ uppannaṃ hoti –
‘ idaṃ niccaṃ , idaṃ dhuvaṃ , idaṃ sassataṃ , idaṃ kevalaṃ , idaṃ acavanadhammaṃ , idañhi na jāyati na jīyati na mīyati na cavati na upapajjati , ito ca panaññaṃ uttari nissaraṇaṃ natthī ’ ti .
Atha khvāhaṃ , bhikkhave , bakassa brahmuno cetasā cetoparivitakkamaññāya – seyyathāpi nāma balavā puriso samiñjitaṃ vā bāhaṃ pasāreyya , pasāritaṃ vā bāhaṃ samiñjeyya , evameva – ukkaṭṭhāyaṃ subhagavane sālarājamūle antarahito tasmiṃ brahmaloke pāturahosiṃ .
Addasā kho maṃ , bhikkhave , bako brahmā dūratova āgacchantaṃ ;
disvāna maṃ etadavoca –
‘ ehi kho , mārisa , svāgataṃ , mārisa !
Cirassaṃ kho , mārisa , imaṃ pariyāyamakāsi yadidaṃ idhāgamanāya .
Idañhi , mārisa , niccaṃ , idaṃ dhuvaṃ , idaṃ sassataṃ , idaṃ kevalaṃ , idaṃ acavanadhammaṃ , idañhi na jāyati na jīyati na mīyati na cavati na upapajjati .
Ito ca panaññaṃ uttari nissaraṇaṃ natthī ’’’ ti .
Evaṃ vutte , ahaṃ , bhikkhave , bakaṃ brahmānaṃ etadavocaṃT1.591 –
‘‘ avijjāgato vata , bho , bako brahmā ;
avijjāgato vata , bho , bako brahmā ;
yatra hi nāma aniccaṃyeva samānaṃ niccanti vakkhati , addhuvaṃyeva samānaṃ dhuvanti vakkhati , asassataṃyeva samānaṃ sassatanti vakkhati , akevalaṃyeva samānaṃM1.402 kevalanti vakkhati , cavanadhammaṃyeva samānaṃ acavanadhammanti vakkhati ;
yattha ca pana jāyati jīyati mīyati cavati upapajjati tañca vakkhati –
‘ idañhi na jāyati na jīyati na mīyati na cavati na upapajjatī ’ ti ;
santañca panaññaṃ uttari nissaraṇaṃ ‘ natthaññaṃ uttari nissaraṇan ’ ti vakkhatī ’’ ti .
502.‘‘ AthaV1.410 kho , bhikkhave , māro pāpimā aññataraṃ brahmapārisajjaṃ anvāvisitvā maṃ etadavoca –
‘ bhikkhu , bhikkhu , metamāsado metamāsado , eso hi , bhikkhu , brahmā mahābrahmāP1.327 abhibhū anabhibhūto aññadatthudaso vasavattī issaro kattā nimmātā seṭṭho sajitā [ sajjitā ( syā . kaṃ . ka .), sañjitā ( sī . pī .)] vasī pitā bhūtabhabyānaṃ .
Ahesuṃ kho ye , bhikkhu , tayā pubbe samaṇabrāhmaṇā lokasmiṃ pathavīgarahakā pathavījigucchakā , āpagarahakā āpajigucchakā , tejagarahakā tejajigucchakā , vāyagarahakā vāyajigucchakā , bhūtagarahakā bhūtajigucchakā , devagarahakā devajigucchakā , pajāpatigarahakā pajāpatijigucchakā , brahmagarahakā brahmajigucchakā – te kāyassa bhedā pāṇupacchedā hīne kāye patiṭṭhitā ahesuṃ .
Ye pana , bhikkhu , tayā pubbe samaṇabrāhmaṇā lokasmiṃ pathavīpasaṃsakā pathavābhinandino , āpapasaṃsakā āpābhinandino , tejapasaṃsakā tejābhinandino , vāyapasaṃsakāT1.592 vāyābhinandino , bhūtapasaṃsakā bhūtābhinandino , devapasaṃsakā devābhinandino , pajāpatipasaṃsakā pajāpatābhinandino , brahmapasaṃsakā brahmābhinandino – te kāyassa bhedā pāṇupacchedā paṇīte kāye patiṭṭhitā .
Taṃ tāhaṃ , bhikkhu , evaṃ vadāmi –
‘ iṅgha tvaṃ , mārisa , yadeva te brahmā āha tadeva tvaṃ karohi , mā tvaṃ brahmuno vacanaṃ upātivattittho ’.
Sace kho tvaṃ , bhikkhu , brahmuno vacanaṃ upātivattissasi , seyyathāpi nāma puriso siriṃ āgacchantiṃ daṇḍena paṭippaṇāmeyya , seyyathāpi vā pana , bhikkhu , puriso narakappapāte papatanto hatthehi ca pādehi ca pathaviṃ virādheyya , evaṃ sampadamidaṃ , bhikkhu , tuyhaṃ bhavissati .
‘ Iṅghaṃ tvaṃ , mārisa , yadeva te brahmā āha tadeva tvaṃ karohi , mā tvaṃ brahmuno vacanaṃ upātivattittho .
Nanu tvaṃ , bhikkhu , passasi brahmaparisaṃ sannipatitan ’ ti ?
Iti kho maṃ , bhikkhave , māro pāpimā brahmaparisaṃ upanesi .
‘‘ EvaṃM1.403 vutte , ahaṃ , bhikkhave , māraṃ pāpimantaṃ etadavocaṃ –
‘ jānāmi kho tāhaṃ , pāpima ;
mā tvaṃ maññittho – na maṃ jānātī ’ ti .
Māro tvamasi , pāpima .
Yo ceva , pāpima , brahmā , yā ca brahmaparisā , ye ca brahmapārisajjā , sabbeva tava hatthagatā sabbeva tava vasaṃgatā .
Tuyhañhi , pāpima , evaṃ hoti –
‘ esopi me assa hatthagato , esopi me assa vasaṃgato ’ ti .
Ahaṃ kho pana , pāpima , neva tava hatthagato neva tava vasaṃgato ’’ ti .
503.‘‘ EvaṃT1.593 vutte , bhikkhave , bako brahmā maṃ etadavoca –
‘ ahañhi , mārisa , niccaṃyevaV1.411 samānaṃ niccanti vadāmi , dhuvaṃyevaP1.328 samānaṃ dhuvanti vadāmi , sassataṃyeva samānaṃ sassatanti vadāmi , kevalaṃyeva samānaṃ kevalanti vadāmi , acavanadhammaṃyeva samānaṃ acavanadhamman ’ ti vadāmi , yattha ca pana na jāyati na jīyati na mīyati na cavati na upapajjati tadevāhaṃ vadāmi –
‘ idañhi na jāyati na jīyati na mīyati na cavati na upapajjatī ’ ti .
Asantañca panaññaṃ uttari nissaraṇaṃ ‘ natthaññaṃ uttari nissaraṇan ’ ti vadāmi .
Ahesuṃ kho , bhikkhu , tayā pubbe samaṇabrāhmaṇā lokasmiṃ yāvatakaṃ tuyhaṃ kasiṇaṃ āyu tāvatakaṃ tesaṃ tapokammameva ahosi .
Te kho evaṃ jāneyyuṃ –
‘ santañca panaññaṃ uttari nissaraṇaṃ atthaññaṃ uttari nissaraṇanti , asantaṃ vā aññaṃ uttari nissaraṇaṃ natthaññaṃ uttari nissaraṇan ’ ti .
Taṃ tāhaṃ , bhikkhu , evaṃ vadāmi –
‘ na cevaññaṃ uttari nissaraṇaṃ dakkhissasi , yāvadeva ca pana kilamathassa vighātassa bhāgī bhavissasi .
Sace kho tvaṃ , bhikkhu , pathaviṃ ajjhosissasi , opasāyiko me bhavissasi vatthusāyiko , yathākāmakaraṇīyo bāhiteyyo .
Sace āpaṃ … tejaṃ … vāyaṃ … bhūte … deve … pajāpatiṃ … brahmaṃ ajjhosissasi , opasāyiko me bhavissasi vatthusāyiko , yathākāmakaraṇīyo bāhiteyyo ’ ti .
‘‘ Ahampi kho evaṃ , brahme , jānāmi – sace pathaviṃ ajjhosissāmi , opasāyiko te bhavissāmi vatthusāyiko , yathākāmakaraṇīyoT1.594 bāhiteyyo .
‘ Sace āpaṃ … tejaṃ … vāyaṃ … bhūte … deve … pajāpatiṃ … brahmaṃ ajjhosissāmi , opasāyiko te bhavissāmi vatthusāyiko , yathākāmakaraṇīyo bāhiteyyo ’ ti api ca te ahaṃ , brahme , gatiñca pajānāmi , jutiñca pajānāmi – evaṃ mahiddhiko bako brahmā , evaṃ mahānubhāvo bako brahmā , evaṃ mahesakkho bako brahmā ’’ ti .
‘‘ YathākathaṃM1.404 pana me tvaṃ , mārisa , gatiñca pajānāsi , jutiñca pajānāsi –
‘ evaṃ mahiddhiko bako brahmā , evaṃ mahānubhāvo bako brahmā , evaṃ mahesakkho bako brahmā ’ ti ?
‘‘ Yāvatā candimasūriyā , pariharanti disā bhanti virocanā ;
Tāva sahassadhā loko , ettha te vattate [ vattatī ( sī . syā . kaṃ . pī .)] vaso .
‘‘ ParoparañcaV1.412 [ parovarañca ( sī . pī .)] jānāsi , atho rāgavirāginaṃ ;
Itthabhāvaññathābhāvaṃ , sattānaṃ āgatiṃ gatin ’’ ti .
‘‘ Evaṃ kho te ahaṃ , brahme , gatiñca pajānāmi jutiñca pajānāmi –
‘ evaṃ mahiddhiko bako brahmā , evaṃ mahānubhāvo bakoP1.329 brahmā , evaṃ mahesakkho bako brahmā ’ ti .
504.‘‘ Atthi kho , brahme , añño kāyo , taṃ tvaṃ na jānāsi na passasi ;
tamahaṃ jānāmi passāmi .
Atthi kho , brahme , ābhassarā nāma kāyo yato tvaṃ cuto idhūpapanno .
Tassa te aticiranivāsena sā sati pamuṭṭhā , tena taṃ tvaṃ na jānāsi na passasi ;
tamahaṃ jānāmi passāmi .
Evampi kho ahaṃ , brahme , neva te samasamo abhiññāya , kuto nīceyyaṃ ?
AthaT1.595 kho ahameva tayā bhiyyo .
Atthi kho , brahme , subhakiṇho nāma kāyo , vehapphalo nāma kāyo , abhibhū nāma kāyo , taṃ tvaṃ na jānāsi na passasi ;
tamahaṃ jānāmi passāmi .
Evampi kho ahaṃ , brahme , neva te samasamo abhiññāya , kuto nīceyyaṃ ?
Atha kho ahameva tayā bhiyyo .
Pathaviṃ kho ahaṃ , brahme , pathavito abhiññāya yāvatā pathaviyā pathavattena ananubhūtaṃ tadabhiññāya pathaviṃ nāpahosiṃ , pathaviyā nāpahosiṃ , pathavito nāpahosiṃ , pathaviṃ meti nāpahosiṃ , pathaviṃ nābhivadiṃ .
Evampi kho ahaṃ , brahme , neva te samasamo abhiññāya , kuto nīceyyaṃ ?
Atha kho ahameva tayā bhiyyo .
Āpaṃ kho ahaṃ , brahme … pe … tejaṃ kho ahaṃ , brahme … pe … vāyaṃ kho ahaṃ , brahme … pe … bhūte kho ahaṃ , brahme … pe … deve kho ahaṃ , brahme … pe … pajāpatiṃ kho ahaṃ , brahme … pe … brahmaṃ kho ahaṃ , brahme … pe … ābhassare kho ahaṃ , brahme … pe … subhakiṇhe kho ahaṃ , brahme …M1.405 … pe … vehapphale kho ahaṃ , brahme … pe … abhibhuṃ kho ahaṃ , brahme … pe … sabbaṃ kho ahaṃ , brahme , sabbato abhiññāya yāvatā sabbassa sabbattena ananubhūtaṃ tadabhiññāya sabbaṃ nāpahosiṃ sabbasmiṃ nāpahosiṃ sabbato nāpahosiṃ sabbaṃ meti nāpahosiṃ , sabbaṃ nābhivadiṃ .
Evampi kho ahaṃ , brahme , neva te samasamo abhiññāya , kuto nīceyyaṃ ?
Atha kho ahameva tayā bhiyyo ’’ ti .
‘‘ SaceV1.413 kho , mārisa , sabbassa sabbattena ananubhūtaṃ , tadabhiññāya mā heva te rittakameva ahosi , tucchakameva ahosī ’’ tiT1.596 .
‘‘‘ Viññāṇaṃ anidassanaṃ anantaṃ sabbato pabhaṃ ’, taṃ pathaviyā pathavattena ananubhūtaṃ , āpassa āpattena ananubhūtaṃ , tejassa tejattena ananubhūtaṃ , vāyassa vāyattena ananubhūtaṃ , bhūtānaṃ bhūtattena ananubhūtaṃ , devānaṃ devattena ananubhūtaṃ , pajāpatissa pajāpatittena ananubhūtaṃ , brahmānaṃ brahmattena ananubhūtaṃ , ābhassarānaṃ ābhassarattena ananubhūtaṃ , subhakiṇhānaṃ subhakiṇhattena ananubhūtaṃ , vehapphalānaṃ vehapphalatteP1.330 ananubhūtaṃ , abhibhussa abhibhuttena ananubhūtaṃ , sabbassa sabbattena ananubhūtaṃ ’’.
‘‘ Handa carahi [ handa ca hi ( sī . pī .)] te , mārisa , passa antaradhāyāmī ’’ ti .
‘ Handa carahi me tvaṃ , brahme , antaradhāyassu , sace visahasī ’ ti .
Atha kho , bhikkhave , bako brahmā ‘ antaradhāyissāmi samaṇassa gotamassa , antaradhāyissāmi samaṇassa gotamassā ’ ti nevassu me sakkoti antaradhāyituṃ .
‘‘ Evaṃ vutte , ahaṃ , bhikkhave , bakaṃ brahmānaṃ etadavocaṃ –
‘ handa carahi te brahme antaradhāyāmī ’ ti .
‘ Handa carahi me tvaṃ , mārisa , antaradhāyassu sace visahasī ’ ti .
Atha kho ahaṃ , bhikkhave , tathārūpaṃ iddhābhisaṅkhāraṃ abhisaṅkhāsiṃ –
‘ ettāvatā brahmā ca brahmaparisā ca brahmapārisajjā ca saddañca me sossanti [ saddameva suyyanti ( ka .)], na ca maṃ dakkhantī ’ ti .
Antarahito imaṃ gāthaṃ abhāsiṃ –
‘‘ Bhavevāhaṃ bhayaṃ disvā , bhavañca vibhavesinaṃ ;
Bhavaṃ nābhivadiṃ kiñci , nandiñca na upādiyin ’’ ti .
‘‘ AthaT1.597M1.406 kho , bhikkhave , brahmā ca brahmaparisā ca brahmapārisajjā ca acchariyabbhutacittajātā ahesuṃ –
‘ acchariyaṃ vata bho , abbhutaṃ vata bho !
Samaṇassa gotamassa mahiddhikatā mahānubhāvatā , na ca vata no ito pubbe diṭṭho vā , suto vā , aññoV1.414 samaṇo vā brāhmaṇo vā evaṃ mahiddhiko evaṃ mahānubhāvo yathāyaṃ samaṇo gotamo sakyaputto sakyakulā pabbajito .
Bhavarāmāya vata , bho , pajāya bhavaratāya bhavasammuditāya samūlaṃ bhavaṃ udabbahī ’ ti .
505.‘‘ Atha kho , bhikkhave , māro pāpimā aññataraṃ brahmapārisajjaṃ anvāvisitvā maṃ etadavoca –
‘ sace kho tvaṃ , mārisa , evaṃ pajānāsi , sace tvaṃ evaṃ anubuddho , mā sāvake upanesi , mā pabbajite ;
mā sāvakānaṃ dhammaṃ desesi , mā pabbajitānaṃ ;
mā sāvakesu gedhimakāsi , mā pabbajitesu .
Ahesuṃ kho , bhikkhu , tayā pubbe samaṇabrāhmaṇā lokasmiṃ arahanto sammāsambuddhā paṭijānamānāP1.331 .
Te sāvake upanesuṃ pabbajite , sāvakānaṃ dhammaṃ desesuṃ pabbajitānaṃ , sāvakesu gedhimakaṃsu pabbajitesu , te sāvake upanetvā pabbajite , sāvakānaṃ dhammaṃ desetvā pabbajitānaṃ , sāvakesu gedhitacittā pabbajitesu , kāyassa bhedā pāṇupacchedā hīne kāye patiṭṭhitā .
Ahesuṃ ye pana , bhikkhu , tayā pubbe samaṇabrāhmaṇā lokasmiṃ arahanto sammāsambuddhā paṭijānamānā .
Te na sāvake upanesuṃ na pabbajite , na sāvakānaṃ dhammaṃ desesuṃ na pabbajitānaṃ , na sāvakesuT1.598 gedhimakaṃsu na pabbajitesu , te na sāvake upanetvā na pabbajite , na sāvakānaṃ dhammaṃ desetvā na pabbajitānaṃ , na sāvakesu gedhitacittā na pabbajitesu , kāyassa bhedā pāṇupacchedā paṇīte kāye patiṭṭhitā .
Taṃ tāhaṃ , bhikkhu , evaṃ vadāmi – iṅgha tvaṃ , mārisa , appossukko diṭṭhadhammasukhavihāramanuyutto viharassu , anakkhātaṃ kusalañhi , mārisa , mā paraṃ ovadāhī ’ ti .
‘‘ Evaṃ vutte , ahaṃ , bhikkhave , māraṃ pāpimantaṃ etadavocaṃ –
‘ jānāmi kho tāhaṃ , pāpima , mā tvaṃ maññittho – na maṃ jānātī ’ ti .
Māro tvamasi , pāpima .
Na maṃ tvaṃ , pāpima , hitānukampī evaṃ vadesi ;
ahitānukampī maṃ tvaṃ , pāpima , evaṃ vadesi .
Tuyhañhi , pāpima , evaṃ hoti –
‘ yesaṃ samaṇo gotamo dhammaṃ desessati , te me visayaṃ upātivattissantī ’ ti .
Asammāsambuddhāva pana teM1.407 , pāpima , samānā sammāsambuddhāmhāti paṭijāniṃsu .
Ahaṃ kho pana , pāpima , sammāsambuddhova samāno sammāsambuddhomhīti paṭijānāmi .
Desentopi hi , pāpima , tathāgato sāvakānaṃ dhammaṃ tādisova adesentopi hi , pāpima , tathāgato sāvakānaṃ dhammaṃ tādisova .
Upanentopi hi , pāpima , tathāgato sāvakeV1.415 tādisova , anupanentopi hi , pāpima , tathāgato sāvake tādisova .
Taṃ kissa hetu ?
Tathāgatassa , pāpima , ye āsavā saṃkilesikā ponobbhavikā sadarā dukkhavipākā āyatiṃ jātijarāmaraṇiyā – te pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṃkatā āyatiṃT1.599 anuppādadhammā .
Seyyathāpi , pāpima , tālo matthakacchinno abhabbo puna virūḷhiyā ;
evameva kho , pāpima , tathāgatassa ye āsavā saṃkilesikā ponobbhavikā sadarā dukkhavipākā āyatiṃ jātijarāmaraṇiyā – te pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṃkatā āyatiṃ anuppādadhammāti .
‘‘ Iti hidaṃ mārassa ca anālapanatāya brahmuno ca abhinimantanatāya , tasmā imassa veyyākaraṇassa brahmanimantanikaṃteva adhivacanan ’’ ti .
Brahmanimantanikasuttaṃ niṭṭhitaṃ navamaṃ .