11. Gatianuyogavaṇṇanā
69-72.
Yānissa
V0.76 suttāni nissāya laddhi uppannā , tesaṃ dassanato parato ‘‘ tena hi puggalo sandhāvatī ’’ tiādinā pāḷi āgatā , purato pana ‘‘ na vattabbaṃ puggalo sandhāvatī ’’ tiādinā , tasmā vuttaṃ ‘‘ dassento … pe … bhavitabban ’’ ti .Dassetvāti vā vattabban ti ‘‘ yānissa … pe … tāni dassetvā ‘ tena hi puggalo sandhāvatī ’ tiādimāhā ’’ ti vattabbanti attho .
Dassentoti vā idaṃ dassanakiriyāya na vattamānatāmattavacanaṃ , atha kho tassā lakkhaṇatthavacanaṃ , hetubhāvavacanaṃ vāti na koci doso .
91. So vattabboti so jīvasarīrānaṃ anaññatāpajjanākāro vattabbo , natthīti adhippāyo .
‘‘ Rūpī attā ’’ ti imissā laddhiyā vasena ‘‘ yena rūpasaṅkhātena attano sabhāvabhūtena sarīrena saddhiṃ gacchatī ’’ ti evaṃ pana atthe sati so ākāro vutto eva hoti , tathā ca sati ‘‘ rūpaṃ puggaloti ananuññātattā ’’ ti evampi vattuṃ na sakkā .
Yasmā pana ‘‘ idha sarīranikkhepā ’’ ti anantaraṃ vakkhati , tasmā
M0.79 ‘‘ so vattabbo ’’ ti vuttaṃ .Nirayūpagassa puggalassa antarābhavaṃ na icchatīti idaṃ purātanānaṃ antarābhavavādīnaṃ vasena vuttaṃ .
Adhunātanā pana ‘‘ uddhaṃpādo tu nārako ’’ ti vadantā tassapi antarābhavaṃ icchanteva , keci pana asaññūpagānaṃ .
Arūpūpagānaṃ pana sabbepi na icchanti .
Tattha ye ‘‘ saññuppādā ca pana te devā tamhā kāyā cavantī ’’ ti suttassa atthaṃ micchā gahetvā cutūpapātakālesu asaññīnaṃ saññā atthīti antarābhavatova asaññūpapattiṃ icchanti , tadaññesaṃ vasena ‘‘ savedano … pe … paṭikkhipatī ’’ ti dassento ‘‘ ye panā ’’ tiādimāha .
Ke panevaṃ icchanti ?
Sabbatthivādīsu ekacce .
92. Nevasaññānāsaññāyataneti nevasaññānāsaññāyatane bhave , acittuppāde vā saññā atthīti icchantīti na vattabbanti sambandho .
Yato so saññābhavena asaṅgahito , bhavantarabhāvena ca saṅgahito .
93. Indhanupādāno aggi viya indhanena rūpādiupādāno puggalo rūpādinā vinā natthīti ettha ayamadhippāyavibhāvanā – yathā na vinā indhanena aggi paññāpīyati , na ca taṃ aññaṃ indhanato sakkā paṭijānituṃ , nāpi anaññaṃ .
Yadi hi aññaṃ siyā , na uṇhaṃ indhanaṃ
V0.77 siyā , atha anaññaṃ , nidahitabbaṃyeva dāhakaṃ siyā , evaṃ na vinā rūpādīhi puggalo paññāpīyati , na ca tehi añño , nāpi anañño sassatucchedabhāvappasaṅgatoti paravādino adhippāyo .Tattha yadi aggindhanopamā lokavohārena vuttā , apaḷittaṃ kaṭṭhādiindhanaṃ nidahitabbañca , paḷittaṃ bhāsuruṇhaṃ aggidāhakañca , tañca ojaṭṭhamakarūpaṃ pabandhavasena pavattaṃ aniccaṃ saṅkhataṃ paṭiccasamuppannaṃ .
Yadi evaṃ puggalo rūpādīhi añño anicco ca āpanno , atha paramatthato ca , tasmiṃyeva kaṭṭhādisaññite rūpasaṅkhātapaḷitte yaṃ usumaṃ so aggi taṃsahajātāni tīṇibhūtāni indhanaṃ .
Evampi siddhaṃ lakkhaṇabhedato aggindhanānaṃ aññattanti aggi viya indhanato rūpādīhi añño puggalo anicco ca āpajjatīti .
Gatianuyogavaṇṇanā niṭṭhitā .