7. Dibbacakkhukathāvaṇṇanā
373. Visinoti visesena bandhati visayīnaṃ attapaṭibandhaṃ karotīti visayo , ārammaṇaṃ
V0.109 , anubhavati etenāti ānubhāvo , sāmatthiyaṃ , balanti attho , gocarakaraṇaṃ gocaro , visaye ānubhāvagocarā visaya … pe … carāti .Tehi yathā visiṭṭhaṃ visesaṃ hoti , tathā paccayabhūtena jhānadhammena āhitabalaṃ katabalādhānaṃ .
Visayaggahaṇañcettha ānubhāvagocarakaraṇānaṃ pavattiṭṭhānadassanaṃ yatthassa tehi upatthaddhattā balādhānaṃ pākaṭaṃ hoti .
Tenāha ‘‘ yādise visaye ’’ tiādi .
Balādhānañca uttarimanussadhammato mahaggatadhammavisesato uppannehi paṇītehi cittajarūpehi visesāpatti .
Yaṃ nissāya parāvuttīti eke vadanti .
Purimaṃ maṃsacakkhumattamevāti yathāvuttabalādhānato purimaṃ maṃsacakkhumattameva .
Vadanto saṅgahakāro .
Visayaggahaṇaṃ pāḷiyaṃ kataṃ .
Na visayavisesadassanatthan ti na visayassa visesadassanatthaṃ .
Yato ubhinnampi rūpāyatanameva visayoti visayassa sadisataṃ avisesaṃ āha , sadisassa vā visesaṃ dīpetīti yojanā .
Dhammupatthaddha
M0.110 … pe … adhippāyo , aññathā laddhiyeva na siyāti bhāvo .Maggoti upāyo , kāraṇanti attho .
Pakaticakkhumato eva hi dibbacakkhu uppajjati .
Kasmā ?
Kasiṇālokaṃ vaḍḍhetvā dibbacakkhuñāṇassa uppādanaṃ , so ca kasiṇamaṇḍale uggahanimittena vinā natthi , tasmā vuttaṃ ‘‘ maṃsacakkhupaccayatādassanatthameva vuttan ’’ ti .
Tenāti ‘‘ maggo ’’ ti vacanena .
Rūpāvacarajjhānapaccayenāti rūpāvacarajjhānena paccayabhūtena uppannāni rūpāvacarajjhānacittasamuṭṭhitāni .
Jhānakammasamuṭṭhitesu vattabbameva natthi .
Tassa hesā laddhi .
374. Yena dibbacakkhuno paññācakkhubhāvassa icchanena paṭijānanena .
Tīṇi cakkhūni maṃsadibbapaññācakkhūni cakkhuntarabhāvaṃ vadato bhaveyyuṃ , tasmā taṃ na icchatīti attho .
Dibbacakkhukathāvaṇṇanā niṭṭhitā .