13. Purisakārānuyogavaṇṇanā
123. Kammānan ti kusalākusalakammānaṃ .
Taggahaṇeneva hi taṃtaṃkiccakaraṇīye kiriyānampi saṅgaho daṭṭhabbo .
Nipphādakappayojakabhāvenāti kārakakārāpakabhāvena .
125. Kammakārakassa puggalassa yo añño puggalo kārako .
Tenapīti kārakakārakenapi .
Tassāti kārakakārakassa .
Aññan ti aññaṃ kammaṃ .
Evan ti iminā vuttappakārena .
Tehi tehi kārakehi puggalā viya aññāni kammāni karīyantīti dasseti .
Tenāha
M0.81 ‘‘ kammavaṭṭassa anupacchedaṃ vadantī ’’ ti .Evaṃ sante puggalassa kārako , kammassa kārakoti ayaṃ vibhāgo idha anāmaṭṭho hoti , tathā ca sati kārakaparamparāya vacanaṃ virujjheyyāti āha ‘‘ puggalassa … pe … vicāretabbametan ’’ ti .
Tassa kārakan ti puggalassa kārakaṃ .
Idañcāti na kevalaṃ puggalakārakassa kammakārakatāpattiyeva doso , atha kho idaṃ kammakārakatāya kārakaparamparāpajjanampi vicāretabbaṃ , na yujjatīti attho .
Puggalānañhi paṭipāṭiyā kārakabhāvo kārakaparamparā .
170. Eko antoti ‘‘ gāho ’’ ti sassatagāhasaṅkhāto antoti attho .
176. Siyā añño , siyā anañño , siyā na vattabbo ‘‘ aññoti vā anaññoti vā ’’ ti
V0.79 , evaṃ pavattanigaṇṭhavādasadisattā so eva eko neva so hoti , na aññoti laddhimattaṃ .Tenāha ‘‘ idaṃ pana natthevā ’’ ti .
Parassa icchāvasenevāti paravādino laddhivaseneva .
Ekaṃ anicchantassāti ekaṃ ‘‘ so karoti , so paṭisaṃvedetī ’’ ti gahaṇaṃ sassatadiṭṭhibhayena paṭikkhipantassa itaraṃ ucchedaggahaṇaṃ āpannaṃ .
Tañca paṭikkhipantassa aññaṃ missakaṃ niccāniccaggahaṇaṃ , vikkhepaggahaṇañca āpannaṃ .
Kārakavedakicchāya ṭhatvāti sveva kārako vedako cāti imasmiṃ ādāye ṭhatvā .
Taṃtaṃanicchāyāti tassa tassa vādassa asampaṭicchanena .
Āpannavasenapīti āpannagāhavasenapi ayaṃ anuyogo vuttoti yojanā .
Sabbesaṃ āpannattāti heṭṭhā vuttanayena sabbesaṃ vikappānaṃ anukkamena āpannattā nāyamanuyogo katoti yojanā .
Ekekassevāti tesu visuṃ visuṃ ekekasseva āpannattā .
Tantivasena pana te vikappā ekajjhaṃ dassetvāti adhippāyo .
Ekato yojetabbaṃ catunnampi pañhānaṃ ekato puṭṭhattā .
Purisakārānuyogavaṇṇanā niṭṭhitā .
Kalyāṇavaggo niṭṭhito .