9. Navamavaggo
1. Ānisaṃsadassāvīkathāvaṇṇanā
547. Daṭṭhabbassa ādīnavato ānisaṃsato ca yadipi paravādinā pacchā nānācittavasena
V0.129 paṭiññātaṃ , pubbe pana ekato katvā paṭijāni , na caM0.127 taṃ laddhiṃ pariccaji .Tenassa adhippāyamaddanaṃ yuttan ti daṭṭhabbaṃ .
Tenevāha ‘‘ anicca … pe … paṭiññātattā ’’ ti .
Ārammaṇavasenāti ārammaṇakaraṇavasena , na kiccanipphattivasenāti adhippāyo .
Idaṃ ānisaṃsakathānuyuñjanaṃ ānisaṃsadassanañca .
Ñāṇaṃ vipassanā paṭivedhañāṇassa viya anubodhañāṇassapi yathārahaṃ pavattinivattīsu kiccakaraṇaṃ yuttanti adhippāyo .
Ānisaṃsadassāvīkathāvaṇṇanā niṭṭhitā .
2. Amatārammaṇakathāvaṇṇanā
549. Evamādinā suttabhayenāti ettha ādi- saddena ‘‘ anāsavañca vo , bhikkhave , dhammaṃ desessāmi anāsavagāminiñca paṭipadan ’’ tiādīni suttapadāni saṅgaṇhāti .
Amatārammaṇakathāvaṇṇanā niṭṭhitā .
3. Rūpaṃsārammaṇantikathāvaṇṇanā
552-553.
‘‘ Tadappatiṭṭhaṃ anārammaṇan ’’ tiādīsu paccayattho ārammaṇa-saddo .
‘‘ Rūpāyatanaṃ cakkhuviññāṇadhātuyā taṃsampayuttakānañca dhammānaṃ ārammaṇapaccayena paccayo ’’ tiādīsu olubbhaṭṭhoti āha ‘‘ paccayaṭṭho olubbhaṭṭho ’’ ti .
Evaṃ vibhāge vijjamāneti tattha paccayāyattavuttitā paccayaṭṭho , daṇḍarajjuādi viya dubbalassa cittacetasikānaṃ ālambitabbatāya upatthambhanaṭṭho olubbhaṭṭho .
Visesābhāvaṃ paccayabhāvasāmaññena kappetvā vā .
Rūpaṃsārammaṇantikathāvaṇṇanā niṭṭhitā .
4. Anusayāanārammaṇātikathāvaṇṇanā
554-556.
‘‘ Imasmiṃ
V0.130 satī ’’ ti iminā maggena aniruddhatāpi saṅgahitāti āha ‘‘ appahīnattāva atthīti vuccatī ’’ ti .Na pana vijjamānattāti avadhāraṇena
M0.128 nivattitaṃ dasseti , vijjamānattā dharamānattā khaṇattayasamaṅgibhāvatoti attho .Anusayāanārammaṇātikathāvaṇṇanā niṭṭhitā .
5. Ñāṇaṃanārammaṇantikathāvaṇṇanā
557-558.
Yassa adhigatattā arahato pariññeyyādīsu anavasesato sammoho vigato , taṃ aggamaggañāṇaṃ sandhāya ‘‘ maggañāṇassā ’’ ti vadanti .
Yasmā tassa sabbassa satokāritā viya sampajānakāritā , tasmā tena ñāṇena so ñāṇī .
Satipaññāvepullappatto hi so uttamapuriso .
Ñāṇaṃanārammaṇantikathāvaṇṇanā niṭṭhitā .
7. Vitakkānupatitakathāvaṇṇanā
562. Dvīhipīti dvīhi visesehi , visesena visesaṃ akatvāti attho .
Vitakkānupatitakathāvaṇṇanā niṭṭhitā .
8. Vitakkavipphārasaddakathāvaṇṇanā
563. Sabbasoti
V0.131 sabbappakārato , so pana pakāro pavattiṭṭhānakālavasena gahetabboti āha ‘‘ sabbattha sabbadā vā ’’ ti .Te ca ṭhānakālā ‘‘ vitakkayato ’’ tiādivacanato cittavisesavasena gahetabbāti vuttaṃ ‘‘ savitakkacittesū ’’ ti .
‘‘ Vitakketvā vācaṃ bhindatī ’’ ti suttapadaṃ ayoniso gahetvā ‘‘ vitakkavipphāramattaṃ saddo ’’ ti āha .
Vitakkavipphārasaddakathāvaṇṇanā niṭṭhitā .
9. Nayathācittassavācātikathāvaṇṇanā
565. Musāvādo
M0.129 na hotīti vuttaṃ anāpattīti sambandho .Nayathācittassavācātikathāvaṇṇanā niṭṭhitā .
11. Atītānāgatasamannāgatakathāvaṇṇanā
568-570.
Samannāgatapaññattiyāti samaṅgibhāvapaññattiyā .
Tenevāha ‘‘ paccuppannadhammasamaṅgī samannāgatoti vuccatī ’’ ti .
Paṭilābhapaññattiyāti adhigamanapaññattiyā .
Ayan ti ‘‘ samannāgato ’’ ti vuccamānapuggalassa yo tathā vattabbākāro , ayaṃ samannāgatapaññatti nāma .
Esa nayo sesesupi .
Atītānāgatasamannāgatakathāvaṇṇanā niṭṭhitā .
Navamavaggavaṇṇanā niṭṭhitā .