Issues
Select Version
Aṭṭhakanipātapāḷi
Aṭṭhakanipātapāḷi

3. Gahapativaggo

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

3. Gahapativaggo

1. Paṭhamauggasuttaṃ

21. EkaṃV3.47 samayaṃ bhagavā vesāliyaṃ viharati mahāvane kūṭāgārasālāyaṃT4.212 .
Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi ‘‘ aṭṭhahi , bhikkhave , acchariyehi abbhutehi dhammehi [ abbhutadhammehi ( syā . ka .)] samannāgataṃ uggaṃ gahapatiṃ vesālikaṃ dhārethā ’’ ti .
IdamavocaP4.209 bhagavā .
Idaṃ vatvāna sugato uṭṭhāyāsanā vihāraṃ pāvisi .
Atha kho aññataro bhikkhu pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya yena uggassa gahapatino vesālikassa nivesanaṃ tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdi .
Atha kho uggo gahapati vesāliko yena so bhikkhu tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā taṃ bhikkhuṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi .
Ekamantaṃ nisinnaṃ kho uggaṃ gahapatiṃ vesālikaṃ so bhikkhu etadavoca –
‘‘ Aṭṭhahi kho tvaṃ , gahapati , acchariyehi abbhutehi dhammehi samannāgato bhagavatā byākato .
Katame te , gahapati , aṭṭha acchariyā abbhutā dhammā , yehi tvaṃ samannāgato bhagavatā byākato ’’ ti ?
‘‘ Na kho ahaṃ , bhante , jānāmi – katamehi aṭṭhahi acchariyehi abbhutehi dhammehi samannāgato bhagavatā byākatoti .
Api ca , bhante , ye me aṭṭha acchariyā abbhutā dhammā saṃvijjanti , taṃ suṇohi , sādhukaṃ manasi karohi ;
bhāsissāmī ’’ ti .
‘‘ Evaṃ , gahapatī ’’ ti kho so bhikkhu uggassa gahapatino vesālikassa paccassosi .
Uggo gahapati vesāliko etadavoca –
‘‘ yadāhaṃ , bhante , bhagavantaṃ paṭhamaṃ dūratova addasaṃ ;
saha dassaneneva me , bhanteM3.48 , bhagavato cittaṃ pasīdi .
Ayaṃ kho me , bhante , paṭhamo acchariyo abbhuto dhammo saṃvijjati ’’.
‘‘ So kho ahaṃ , bhante , pasannacitto bhagavantaṃ payirupāsiṃ .
Tassa me bhagavā anupubbiṃ kathaṃV3.48 kathesiT4.213 , seyyathidaṃ – dānakathaṃ sīlakathaṃ saggakathaṃ ;
kāmānaṃ ādīnavaṃ okāraṃ saṃkilesaṃ , nekkhamme ānisaṃsaṃ pakāsesi .
Yadā maṃ bhagavā aññāsi kallacittaṃ muducittaṃ vinīvaraṇacittaṃ udaggacittaṃ pasannacittaṃ , atha yā buddhānaṃP4.210 sāmukkaṃsikā dhammadesanā taṃ pakāsesi – dukkhaṃ , samudayaṃ , nirodhaṃ , maggaṃ .
Seyyathāpi nāma suddhaṃ vatthaṃ apagatakāḷakaṃ sammadeva rajanaṃ paṭiggaṇheyya ;
evamevaṃ kho me tasmiṃyeva āsane virajaṃ vītamalaṃ dhammacakkhuṃ udapādi –
‘ yaṃ kiñci samudayadhammaṃ , sabbaṃ taṃ nirodhadhamman ’ ti .
So kho ahaṃ , bhante , diṭṭhadhammo pattadhammo viditadhammo pariyogāḷhadhammo tiṇṇavicikiccho vigatakathaṃkatho vesārajjappatto aparappaccayo satthusāsane tattheva buddhañca dhammañca saṅghañca saraṇaṃ agamāsiṃ , brahmacariyapañcamāni ca sikkhāpadāni samādiyiṃ .
Ayaṃ kho me , bhante , dutiyo acchariyo abbhuto dhammo saṃvijjati .
‘‘ Tassa mayhaṃ , bhante , catasso komāriyo pajāpatiyo ahesuṃ .
Atha khvāhaṃ , bhante , yena tā pajāpatiyo tenupasaṅkamiṃ ;
upasaṅkamitvā tā pajāpatiyo etadavacaṃ –
‘ mayā kho , bhaginiyo , brahmacariyapañcamāni sikkhāpadāni samādinnāni [ samādiṇṇāni ( sī . ka .)].
Yā icchati sā idheva bhoge ca bhuñjatu puññāni ca karotu , sakāni vā ñātikulāni gacchatu .
Hoti vā pana purisādhippāyo , kassa vo dammī ’ ti ?
Evaṃ vutte sā , bhante , jeṭṭhā pajāpati maṃ etadavoca –
‘ itthannāmassa maṃ , ayyaputta , purisassa dehī ’ ti .
Atha kho ahaṃ , bhante , taṃ purisaṃ pakkosāpetvā vāmena hatthena pajāpatiṃ gahetvāT4.214 dakkhiṇena hatthena bhiṅgāraṃ gahetvā tassa purisassa oṇojesiṃ .
Komāriṃ kho panāhaṃ , bhante , dāraṃ pariccajanto nābhijānāmi cittassa aññathattaṃ .
Ayaṃ kho me , bhante , tatiyo acchariyo abbhuto dhammo saṃvijjati .
‘‘ SaṃvijjantiP4.211 kho pana me , bhante , kule bhogā .
Te ca kho appaṭivibhattā sīlavantehi kalyāṇadhammehi .
Ayaṃ kho me , bhante , catuttho acchariyo abbhuto dhammo saṃvijjati .
‘‘ YaṃM3.49 kho panāhaṃ , bhante , bhikkhuṃ payirupāsāmi ;
sakkaccaṃyeva payirupāsāmi , no asakkaccaṃ .
Ayaṃ kho me , bhante , pañcamo acchariyo abbhuto dhammo saṃvijjati .
‘‘ SoV3.49 ce , bhante , me āyasmā dhammaṃ deseti ;
sakkaccaṃyeva suṇomi , no asakkaccaṃ .
No ce me so āyasmā dhammaṃ deseti , ahamassa dhammaṃ desemi .
Ayaṃ kho me , bhante chaṭṭho acchariyo abbhuto dhammo saṃvijjati .
‘‘ Anacchariyaṃ kho pana maṃ , bhante , devatā upasaṅkamitvā ārocenti –
‘ svākkhāto , gahapati , bhagavatā dhammo ’ ti .
Evaṃ vutte ahaṃ , bhante , tā devatā evaṃ vadāmi –
‘ vadeyyātha vā evaṃ kho tumhe devatā no vā vadeyyātha , atha kho svākkhāto bhagavatā dhammo ’ ti .
Na kho panāhaṃ , bhante , abhijānāmi tatonidānaṃ cittassa unnatiṃ [ uṇṇatiṃ ( ka .) dha . sa .1121; vibha .843,845 passitabbaṃ ]–
‘ maṃ vā devatā upasaṅkamanti , ahaṃ vā devatāhi saddhiṃ sallapāmī ’ ti .
Ayaṃ kho me , bhante , sattamo acchariyo abbhuto dhammo saṃvijjati .
‘‘ Yānimāni , bhante , bhagavatā desitāni pañcorambhāgiyāni saṃyojanāni , nāhaṃ tesaṃ kiñci attani appahīnaṃ samanupassāmi .
AyaṃT4.215 kho me , bhante , aṭṭhamo acchariyo abbhuto dhammo saṃvijjati .
ImeP4.212 kho me , bhante , aṭṭha acchariyā abbhutā dhammā saṃvijjanti .
Na ca kho ahaṃ jānāmi – katamehi cāhaṃ [ katamehipahaṃ ( sī .), katamehipāhaṃ ( pī . ka .)] aṭṭhahi acchariyehi abbhutehi dhammehi samannāgato bhagavatā byākato ’’ ti .
Atha kho so bhikkhu uggassa gahapatino vesālikassa nivesane piṇḍapātaṃ gahetvā uṭṭhāyāsanā pakkāmi .
Atha kho so bhikkhu pacchābhattaṃ piṇḍapātapaṭikkanto yena bhagavā tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi .
Ekamantaṃ nisinno kho so bhikkhu yāvatako ahosi uggena gahapatinā vesālikena saddhiṃ kathāsallāpo , taṃ sabbaṃ bhagavato ārocesi .
‘‘ Sādhu sādhu , bhikkhu !
Yathā taṃ uggo gahapati vesāliko sammā byākaramāno byākareyya , imeheva kho , bhikkhu , aṭṭhahi acchariyehi abbhutehiM3.50 dhammehi samannāgato uggo gahapati vesāliko mayā byākato .
Imehi ca pana , bhikkhu , aṭṭhahi acchariyehi abbhutehi dhammehi samannāgataṃ uggaṃ gahapatiṃ vesālikaṃ dhārehī ’’ ti .
Paṭhamaṃ .