Issues
Select Version
Paṭṭhānappakaraṇa-aṭṭhakathā
Paṭṭhānappakaraṇa-aṭṭhakathā

5-22.

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

5-22.
Saṅkiliṭṭhattikādivaṇṇanā

Saṅkiliṭṭhasaṅkilesikattike sabbaṃ kusalattike vuttanayānusāreneva veditabbaṃ .
79. Vitakkattike yathākammūpagañāṇassa parikamman ti dibbacakkhuparikammameva tassa uppādanatthāyaV0.482 parikammaṃ .
Uppannassa pana vaḷañjanakāle parikammaṃ sandhāyetaṃ vuttaṃ .
Sesamettha yathāpāḷimeva niyyāti .
82. Ti tadārammaṇabhavaṅgamūlabhavaṅgānaṃ vasena vuttaṃ .
Sesamettha sabbaṃ pāḷivaseneva veditabbaṃ .
Dassanattike dassanena pahātabbo rāgo uppajjatītiādīsu dassanena pahātabbo puthujjanassa uppajjati .
Bhāvanāya pahātabbo sotāpannassāpīti evaṃ uparimassa uparimassa heṭṭhimā heṭṭhimā nuppajjantīti veditabbā .
Dassanena pahātabbo dhammo bhāvanāya pahātabbassa dhammassa ekenapi paccayena paccayo na hoti .
Sesamettha pāḷiṃ anugantvā kusalattike vuttalakkhaṇavaseneva veditabbaṃ .
Dassanenapahātabbahetukattike dassanenapahātabbahetukādīnaṃ vibhāgo aṭṭhakathākaṇḍe vuttanayeneva veditabbo .
Vicikicchuddhaccasahagato moho ahetukattā tatiyapade paviṭṭho .
Evamettha yesaṃM0.489 dassanabhāvanāhi pahātabbo hetu atthi , te pahātabbahetukā .
Yesaṃ so natthi te nevadassanena nabhāvanāyapahātabbahetukāti imaṃ pahātabbahetukavibhāgaṃ ñatvā sesaṃ dassanenapahātabbattike ceva kusalattike ca dassitalakkhaṇānusāreneva veditabbaṃ .
Ācayagāmittike ca paṭiccavārasaṃsaṭṭhavāresu anulomaṃ kusalattikasadisameva .
Sesaṃ vissajjanato gaṇanato ca yathāpāḷimeva niyyāti .
Sekkhattike asekkho dhammo sekkhassa dhammassa na kenaci paccayena paccayo .
Sekkho asekkhassa anantarapakatūpanissayo pana hoti .
Sesamettha yathāpāḷimeva niyyāti , tathā parittattike .
Parittārammaṇattike appamāṇārammaṇācetanāti sekkhānaṃ gotrabhucetanā , paccavekkhaṇacetanātipi vattuṃ vaṭṭati .
Vipākānaṃ parittārammaṇānan ti paṭisandhiyaṃ kammaṃ ārammaṇaṃ katvā , pavatte cakkhuviññāṇādivasenarūpādiārammaṇaṃ , tadārammaṇavasena javanena gahitaparittārammaṇañcaV0.483 ārammaṇaṃ katvā uppannānaṃ .
Ye pana ‘‘ gotrabhucittena natthi paṭisandhī ’’ ti vadanti , te iminā suttena paṭisedhetabbā .
Sesamettha pāḷinayeneva veditabbaṃ .
Hīnattiko saṅkiliṭṭhattikasadiso .
Micchattattike micchattaniyato sammattaniyatassa , sammattaniyato vā micchattaniyatassa kenaci paccayena paccayo na hoti .
Micchattaniyato vā sammattaniyato vā sahajātādhipatirahito nāma natthi .
Sammattaniyate ekantato ārammaṇapurejātaṃ natthi , micchattaniyate siyā ārammaṇapurejātaṃ .
Aniyataṃ cittaṃ ārabbha niyatā micchādiṭṭhi uppajjeyya .
Sesā niyataṃ ārabbha niyataṃ nuppajjati , micchattaniyataṃ garuṃ katvā na koci dhammo uppajjati .
Kusalo micchattassa upanissayapaccayo na hoti .
Sesamettha pāḷiyaṃ vuttanayeneva veditabbaṃ .
Maggārammaṇattike paṭiccavārassa anulome vipākapaccayo natthi .
Kammapaccayepi imasmiṃ tike nānākkhaṇikaṃ na labbhati , tathā uppannattikaatītattikesu .
Paccanīye ahetukaṃ maggārammaṇan ti ahetukaṃ maggārammaṇaṃ , āvajjanaṃ sandhāyetaṃ vuttaṃ .
Sesamettha pāḷianusāreneva veditabbaṃ .
UppannattikeM0.490 ca atītattike ca paṭiccavārādayo natthi , pañhāvāramattameva labbhati .
Kasmā ?
Paṭiccavārādayo hi sahajātapurejātānaññeva honti .
Ime ca tikā atītānāgatamissakā .
Uppannattike cettha anantarabhāgiyāpi paccayā na labbhanti .
Kasmā ?
Uppannattike atītassa abhāvato .
Uppanno ca anuppanno cāti ime cettha dve dhammā uppannassa ca anuppannassa cāti imesaṃ dvinnaṃ na kenaci paccayena paccayo .
Anuppanno ca uppādī cāti ime pana dve uppannassa ārammaṇūpanissayavasena dvīhi paccayehi paccayo .
Sesamettha pāḷiyaṃ āgatanayeneva veditabbaṃ .
Atītattike paccuppannaṃ atītānāgatassa , atītānāgatañca atītānāgatassa na kenaci paccayena paccayo .
Nibbānaṃ pana dvīsupi imesu tikesu neva paccayato na paccayuppannato labbhati .
Sesamidhāpi pāḷiyaṃ āgatanayeneva veditabbaṃ .
AjjhattattikeV0.484 ajjhattabahiddhāpadaṃ na gahitaṃ .
Ajjhattabahiddhāsaṅkhātā hi ubho rāsayo neva ekato paccayā honti , na paccayuppannā ;
tasmā hatthatale ṭhapitassa sāsapassa vaṇṇopi hatthatalavaṇṇena saddhiṃ ekato ārammaṇaṃ na hotīti veditabbo .
Yathā ca ajjhattabahiddhāpadaṃ , evamettha ajjhattārammaṇattikepi ajjhattabahiddhārammaṇapadaṃ na labbhati .
Sesaṃ yathāpāḷimeva niyyāti .
Sanidassanattikepi pāḷivaseneva attho gahetabbo .
Gaṇanāpettha pāḷiyaṃ āgatavāre saṅkhipitvā heṭṭhā vuttanayeneva saṃsandanesu saṃsanditvā veditabbāti .
Dhammānulome tikapaṭṭhānavaṇṇanā .