1. Musāvādasikkhāpadaṃ
Ime
T2.153 kho panāyasmanto dvenavuti pācittiyāDhammā uddesaṃ āgacchanti .
1. Tena
P4.1M0.1V0.1 samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme .Tena kho pana samayena hatthako sakyaputto vādakkhitto hoti .
So titthiyehi saddhiṃ sallapanto
V0.2 avajānitvā paṭijānāti , paṭijānitvā avajānāti , aññenaññaṃ paṭicarati , sampajānamusā bhāsati , saṅketaṃ katvā visaṃvādeti .Titthiyā ujjhāyanti khiyyanti vipācenti –
‘‘ kathañhi nāma hatthako sakyaputto amhehi saddhiṃ sallapanto avajānitvā paṭijānissati , paṭijānitvā avajānissati , aññenaññaṃ paṭicarissati , sampajānamusā bhāsissati , saṅketaṃ katvā visaṃvādessatī ’’ ti !
Assosuṃ kho bhikkhū tesaṃ titthiyānaṃ ujjhāyantānaṃ khiyyantānaṃ vipācentānaṃ .
Atha kho te bhikkhū yena hatthako sakyaputto tenupasaṅkamiṃsu ;
upasaṅkamitvā hatthakaṃ sakyaputtaṃ etadavocuṃ –
‘‘ saccaṃ kira tvaṃ , āvuso hatthaka , titthiyehi saddhiṃ sallapanto avajānitvā paṭijānāsi , paṭijānitvā avajānāsi , aññenaññaṃ paṭicarasi , sampajānamusā bhāsasi , saṅketaṃ katvā visaṃvādesī ’’ ti ?
‘‘ Ete kho , āvuso , titthiyā
M0.2 nāma yena kenaci jetabbā ;neva tesaṃ jayo
T2.154 dātabbo ’’ ti .Ye te bhikkhū appicchā … pe … te ujjhāyanti khiyyanti vipācenti –
‘‘ kathañhi nāma hatthako sakyaputto titthiyehi saddhiṃ sallapanto avajānitvā paṭijānissati , paṭijānitvā
P4.2 avajānissati , aññenaññaṃ paṭicarissati , sampajānamusā bhāsissati , saṅketaṃ katvā visaṃvādessatī ’’ ti !Atha kho te bhikkhū hatthakaṃ sakyaputtaṃ anekapariyāyena vigarahitvā bhagavato etamatthaṃ ārocesuṃ .
Atha kho bhagavā etasmiṃ nidāne etasmiṃ pakaraṇe bhikkhusaṅghaṃ sannipātāpetvā hatthakaṃ sakyaputtaṃ paṭipucchi –
‘‘ saccaṃ kira tvaṃ , hatthaka , titthiyehi saddhiṃ sallapanto avajānitvā paṭijānāsi , paṭijānitvā avajānāsi , aññenaññaṃ paṭicarasi , sampajānamusā bhāsasi , saṅketaṃ katvā visaṃvādesī ’’ ti ?
‘‘ Saccaṃ , bhagavā ’’ ti .
Vigarahi buddho bhagavā … pe … kathañhi nāma tvaṃ , moghapurisa , titthiyehi saddhiṃ sallapanto avajānitvā paṭijānissasi , paṭijānitvā avajānissasi , aññenaññaṃ paṭicarissasi , sampajānamusā bhāsissasi , saṅketaṃ katvā visaṃvādessasi !
Netaṃ , moghapurisa , appasannānaṃ vā pasādāya … pe … evañca pana , bhikkhave , imaṃ sikkhāpadaṃ uddiseyyātha –
2.‘‘ Sampajānamusāvāde pācittiyan ’’ ti .
3. Sampajānamusāvādo nāma visaṃvādanapurekkhārassa vācā , girā , byappatho , vacībhedo , vācasikā viññatti , aṭṭha anariyavohārā – adiṭṭhaṃ diṭṭhaṃ meti , assutaṃ sutaṃ meti , amutaṃ mutaṃ
V0.3 meti , aviññātaṃ viññātaṃ meti , diṭṭhaṃ adiṭṭhaṃ meti , sutaṃ assutaṃ metiT2.155 , mutaṃ amutaṃ meti , viññātaṃ aviññātaṃ meti .Adiṭṭhaṃ nāma na cakkhunā diṭṭhaṃ .
Assutaṃ nāma na sotena sutaṃ .
Amutaṃ nāma na ghānena ghāyitaṃ , na jivhāya sāyitaṃ , na kāyena phuṭṭhaṃ .
Aviññātaṃ nāma na manasā viññātaṃ .
Diṭṭhaṃ nāma cakkhunā diṭṭhaṃ .
Sutaṃ nāma sotena sutaṃ .
Mutaṃ nāma ghānena ghāyitaṃ , jivhāya sāyitaṃ , kāyena phuṭṭhaṃ .
Viññātaṃ nāma manasā viññātaṃ .
4. Tīhākārehi ‘‘ adiṭṭhaṃ diṭṭhaṃ me ’’ ti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa – pubbevassa hoti ‘‘ musā bhaṇissan ’’ ti , bhaṇantassa hoti ‘‘ musā bhaṇāmī ’’ ti , bhaṇitassa hoti ‘‘ musā mayā bhaṇitan ’’ ti .
Catūhākārehi
M0.3 ‘‘ adiṭṭhaṃ diṭṭhaṃ me ’’ ti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa – pubbevassa hoti ‘‘ musā bhaṇissan ’’ ti , bhaṇantassa hoti ‘‘ musā bhaṇāmī ’’ ti , bhaṇitassa hoti ‘‘ musā mayā bhaṇitan ’’ ti , vinidhāya diṭṭhiṃ .Pañcahākārehi ‘‘ adiṭṭhaṃ diṭṭhaṃ me ’’ ti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa – pubbevassa hoti ‘‘ musā bhaṇissan ’’ ti , bhaṇantassa hoti ‘‘ musā bhaṇāmī ’’ ti , bhaṇitassa hoti ‘‘ musā mayā bhaṇitan ’’ ti , vinidhāya diṭṭhiṃ , vinidhāya khantiṃ .
Chahākārehi
P4.3 ‘‘ adiṭṭhaṃ diṭṭhaṃ me ’’ ti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa – pubbevassa hoti ‘‘ musā bhaṇissan ’’ ti , bhaṇantassa hoti ‘‘ musā bhaṇāmī ’’ ti , bhaṇitassa hoti ‘‘ musā mayā bhaṇitan ’’ tiT2.156 , vinidhāya diṭṭhiṃ , vinidhāya khantiṃ , vinidhāya ruciṃ .Sattahākārehi ‘‘ adiṭṭhaṃ diṭṭhaṃ me ’’ ti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa ’’– pubbevassa hoti ‘‘ musā bhaṇissan ’’ ti , bhaṇantassa hoti ‘‘ musā bhaṇāmī ’’ ti , bhaṇitassa hoti ‘‘ musā mayā bhaṇitan ’’ ti , vinidhāya diṭṭhiṃ , vinidhāya khantiṃ , vinidhāya ruciṃ , vinidhāya bhāvaṃ .
5. Tīhākārehi ‘‘ assutaṃ sutaṃ me ’’ ti … pe … amutaṃ mutaṃ meti … pe … aviññātaṃ
V0.4 viññātaṃ meti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa – pubbevassa hoti ‘‘ musā bhaṇissan ’’ ti , bhaṇantassa hoti ‘‘ musā bhaṇāmī ’’ ti , bhaṇitassa hoti ‘‘ musā mayā bhaṇitan ’’ ti .Catūhākārehi … pe … pañcahākārehi … pe … chahākārehi … pe … sattahākārehi ‘‘ aviññātaṃ viññātaṃ me ’’ ti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa – pubbevassa hoti ‘‘ musā bhaṇissan ’’ ti , bhaṇantassa hoti ‘‘ musā bhaṇāmī ’’ ti , bhaṇitassa hoti ‘‘ musā mayā bhaṇitanti , vinidhāya diṭṭhiṃ , vinidhāya khantiṃ , vinidhāya ruciṃ , vinidhāya bhāvaṃ .
6. Tīhākārehi ‘‘ adiṭṭhaṃ diṭṭhañca me sutañcā ’’ ti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa … pe … tīhākārehi ‘‘ adiṭṭhaṃ diṭṭhañca me mutañcā ’’ ti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa … pe … tīhākārehi ‘‘ adiṭṭhaṃ diṭṭhañca me viññātañcā ’’ ti
T2.157 sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassaM0.4 … pe … tīhākārehi adiṭṭhaṃ ‘‘ diṭṭhañca me sutañca mutañcā ’’ ti … pe … tīhākārehi adiṭṭhaṃ ‘‘ diṭṭhañca me sutañca viññātañcā ’’ ti … pe … tīhākārehi adiṭṭhaṃ ‘‘ diṭṭhañca me sutañca mutañca viññātañcā ’’ ti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa … pe ….Tīhākārehi assutaṃ ‘‘ sutañca me mutañcā ’’ ti … pe … tīhākārehi assutaṃ ‘‘ sutañca me viññātañcā ’’ ti … pe … tīhākārehi assutaṃ ‘‘ sutañca me diṭṭhañcā ’’ ti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa … pe … tīhākārehi assutaṃ ‘‘ sutañca me mutañca viññātañcā ’’ ti … pe … tīhākārehi assutaṃ ‘‘ sutañca me mutañca diṭṭhañcā ’’ ti … pe … tīhākārehi assutaṃ ‘‘ sutañca me mutañca viññātañca diṭṭhañcā ’’ ti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa … pe ….
Tīhākārehi amutaṃ ‘‘ mutañca me viññātañcā ’’ ti … pe … tīhākārehi amutaṃ ‘‘ mutañca me diṭṭhañcā ’’ ti … pe … tīhākārehi amutaṃ ‘‘ mutañca me sutañcā ’’ ti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa … pe … tīhākārehi amutaṃ ‘‘ mutañca me viññātañca diṭṭhañcā ’’ ti … pe … tīhākārehi amutaṃ ‘‘ mutañca me viññātañca sutañcā ’’ ti … pe … tīhākārehi amutaṃ ‘‘ mutañca me viññātañca diṭṭhañca sutañcā ’’ ti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa … pe ….
Tīhākārehi
V0.5 aviññātaṃ ‘‘ viññātañca me diṭṭhañcā ’’ ti … pe … tīhākārehi aviññātaṃ ‘‘ viññātañca me sutañcā ’’ ti … pe … tīhākārehi aviññātaṃ ‘‘ viññātañca me mutañcā ’’ ti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa … pe … tīhākārehi aviññātaṃ ‘‘ viññātañca me diṭṭhañca sutañcā ’’ ti … pe … tīhākārehi aviññātaṃ ‘‘ viññātañca me diṭṭhañca mutañcā ’’ ti … pe … tīhākārehi aviññātaṃ ‘‘ viññātañca me diṭṭhañca sutañca mutañcā ’’ ti sampajānamusā bhaṇantassa āpattiT2.158 pācittiyassa … pe …. 7. Tīhākārehi diṭṭhaṃ ‘‘ adiṭṭhaṃ me ’’ ti … pe … sutaṃ ‘‘ assutaṃ me ’’ ti … pe … mutaṃ ‘‘ amutaṃ me ’’ ti … pe … viññātaṃ ‘‘ aviññātaṃ me ’’ ti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa … pe ….
8. Tīhākārehi diṭṭhaṃ ‘‘ sutaṃ me ’’ ti … pe … tīhākārehi diṭṭhaṃ ‘‘ mutaṃ
T2.159 me ’’ ti … pe … tīhākārehi diṭṭhaṃ ‘‘ viññātaṃ me ’’ ti sampajānamusā bhaṇantassa āpattiM0.5 pācittiyassa … pe … tīhākārehi diṭṭhaṃ ‘‘ sutañca me mutañcā ’’ ti … pe … tīhākārehi diṭṭhaṃ ‘‘ sutañca me viññātañcā ’’ ti … pe … tīhākārehi diṭṭhaṃ ‘‘ sutañca me mutañcaP4.4 viññātañcā ’’ ti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa … pe ….Tīhākārehi sutaṃ ‘‘ mutaṃ me ’’ ti … pe … tīhākārehi sutaṃ ‘‘ viññātaṃ me ’’ ti … pe … tīhākārehi sutaṃ ‘‘ diṭṭhaṃ me ’’ ti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa … pe … tīhākārehi sutaṃ ‘‘ mutañca me viññātañcā ’’ ti … pe … tīhākārehi sutaṃ ‘‘ mutañca me diṭṭhañcā ’’ ti … pe … tīhākārehi sutaṃ ‘‘ mutañca me viññātañca diṭṭhañcā ’’ ti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa … pe ….
Tīhākārehi mutaṃ ‘‘ viññātaṃ me ’’ ti … pe … tīhākārehi mutaṃ ‘‘ diṭṭhaṃ me ’’ ti … pe … tīhākārehi mutaṃ ‘‘ sutaṃ me ’’ ti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa … pe … tīhākārehi mutaṃ ‘‘ viññātañca me diṭṭhañcā ’’ ti … pe … tīhākārehi mutaṃ ‘‘ viññātañca me sutañcā ’’ ti … pe … tīhākārehi mutaṃ ‘‘ viññātañca me diṭṭhañca sutañcā ’’ ti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa … pe ….
Tīhākārehi viññātaṃ ‘‘ diṭṭhaṃ me ’’ ti … pe … tīhākārehi viññātaṃ ‘‘ sutaṃ me ’’ ti
V0.6 … pe … tīhākārehi viññātaṃ ‘‘ mutaṃ me ’’ ti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa … pe … tīhākārehi viññātaṃ ‘‘ diṭṭhañca me sutañcā ’’ ti … pe … tīhākārehi viññātaṃ ‘‘ diṭṭhañca me mutañcā ’’ ti … pe … tīhākārehi viññātaṃ ‘‘ diṭṭhañca me sutañca mutañcā ’’ ti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa … pe …. 9. Tīhākārehi diṭṭhe vematiko diṭṭhaṃ nokappeti , diṭṭhaṃ nassarati
T2.160 , diṭṭhaṃ pamuṭṭho hoti … pe … sute vematiko sutaṃ nokappeti , sutaṃ nassarati , sutaṃ pamuṭṭho hoti … pe … mute vematiko mutaṃ nokappeti , mutaṃ nassarati , mutaṃ pamuṭṭho hoti … pe … viññāte vematiko viññātaṃ nokappeti , viññātaṃ nassarati , viññātaṃ pamuṭṭho hoti … viññātañca me diṭṭhañcāti … pe … viññātaṃ pamuṭṭho hoti viññātañca me sutañcāti … pe … viññātaṃ pamuṭṭho hoti ;viññātañca me mutañcāti … pe … viññātaṃ pamuṭṭho hoti ;
viññātañca me diṭṭhañca sutañcāti … pe … viññātaṃ pamuṭṭho
M0.6 hoti ;viññātañca me diṭṭhañca mutañcāti … pe … viññātaṃ pamuṭṭho hoti ;
viññātañca me diṭṭhañca sutañca mutañcāti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa .
10. Catūhākārehi … pe … pañcahākārehi … pe … chahākārehi … pe … sattahākārehi … pe … viññātaṃ pamuṭṭho hoti , viññātañca me diṭṭhañca sutañca mutañcāti sampajānamusā bhaṇantassa āpatti pācittiyassa – pubbevassa hoti ‘‘ musā bhaṇissan ’’ ti , bhaṇantassa hoti ‘‘ musā bhaṇāmī ’’ ti , bhaṇitassa hoti ‘‘ musā
T2.161 mayā bhaṇitan ’’ ti , vinidhāya diṭṭhiṃ , vinidhāya khantiṃ , vinidhāya ruciṃ , vinidhāya bhāvaṃ . 11. Anāpatti davā bhaṇati , ravā bhaṇati [ davāya bhaṇati , ravāya bhaṇati ( syā .)].
‘‘ Davā bhaṇati nāma sahasā bhaṇati .
Ravā bhaṇati nāma ‘ aññaṃ bhaṇissāmī ’ ti aññaṃ bhaṇati ’’.
Ummattakassa , ādikammikassāti .
Musāvādasikkhāpadaṃ niṭṭhitaṃ paṭhamaṃ .