2. Anāthapiṇḍikavaggo
1. Candimasasuttaṃ
92. Sāvatthinidānaṃ
T1.72 .Atha kho candimaso [ candimāso ( ka .)] devaputto abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇo kevalakappaṃ jetavanaṃ obhāsetvā yena bhagavā
P1.52 tenupasaṅkami ;upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ aṭṭhāsi
M1.50 .Ekamantaṃ ṭhito kho candimaso devaputto bhagavato santike imaṃ gāthaṃ abhāsi –
‘‘ Te hi sotthiṃ gamissanti , kacche vāmakase magā ;
Jhānāni upasampajja , ekodi nipakā satā ’’ ti .
‘‘ Te hi pāraṃ gamissanti , chetvā jālaṃva ambujo ;
Jhānāni upasampajja , appamattā raṇañjahā ’’ ti .
2. Veṇḍusuttaṃ
93. Ekamantaṃ
V1.63 ṭhito kho veṇḍu [ veṇhu ( sī .)] devaputto bhagavato santike imaṃ gāthaṃ abhāsi –‘‘ Sukhitāva te [ sukhitā vata te ( sī . syā . kaṃ .)] manujā , sugataṃ payirupāsiya ;
Yuñjaṃ [ yujja ( sī .), yuñja ( syā . kaṃ . pī .)] gotamasāsane , appamattā nu sikkhare ’’ ti .
‘‘ Ye
T1.73 me pavutte siṭṭhipade [ satthipade ( sī . syā . kaṃ . pī .)]( veṇḍūti bhagavā ),Anusikkhanti jhāyino ;
Kāle te appamajjantā ,
Na maccuvasagā siyun ’’ ti .
3. Dīghalaṭṭhisuttaṃ
94. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā rājagahe viharati veḷuvane kalandakanivāpe .
Atha kho dīghalaṭṭhi devaputto abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇo kevalakappaṃ veḷuvanaṃ obhāsetvā yena bhagavā tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ aṭṭhāsi .
Ekamantaṃ ṭhito kho dīghalaṭṭhi devaputto bhagavato santike imaṃ gāthaṃ abhāsi –
‘‘ Bhikkhu siyā jhāyī vimuttacitto ,
Ākaṅkhe ce hadayassānupattiṃ ;
Lokassa ñatvā udayabbayañca ,
Sucetaso anissito tadānisaṃso ’’ ti .
4. Nandanasuttaṃ
95. Ekamantaṃ
M1.51 ṭhito kho nandano devaputto bhagavantaṃ gāthāya ajjhabhāsi –‘‘ Pucchāmi taṃ gotama bhūripañña ,
Anāvaṭaṃ bhagavato ñāṇadassanaṃ ;
Kathaṃvidhaṃ
T1.74V1.64P1.53 sīlavantaṃ vadanti ,Kathaṃvidhaṃ paññavantaṃ vadanti ;
Kathaṃvidho dukkhamaticca iriyati ,
Kathaṃvidhaṃ devatā pūjayantī ’’ ti .
‘‘ Yo sīlavā paññavā bhāvitatto ,
Samāhito jhānarato satīmā ;
Sabbassa sokā vigatā pahīnā ,
Khīṇāsavo antimadehadhārī .
‘‘ Tathāvidhaṃ sīlavantaṃ vadanti ,
Tathāvidhaṃ paññavantaṃ vadanti ;
Tathāvidho dukkhamaticca iriyati ,
Tathāvidhaṃ devatā pūjayantī ’’ ti .
5. Candanasuttaṃ
96. Ekamantaṃ ṭhito kho candano devaputto bhagavantaṃ gāthāya ajjhabhāsi –
‘‘ Kathaṃsu [ kosudha ( sī .)] tarati oghaṃ , rattindivamatandito ;
Appatiṭṭhe anālambe , ko gambhīre na sīdatī ’’ ti .
‘‘ Sabbadā sīlasampanno , paññavā susamāhito ;
Āraddhavīriyo pahitatto , oghaṃ tarati duttaraṃ .
‘‘ Virato
T1.75 kāmasaññāya , rūpasaṃyojanātigo ;Nandīrāgaparikkhīṇo , so gambhīre na sīdatī ’’ ti .
6. Vāsudattasuttaṃ
97. Ekamantaṃ
V1.65M1.52 ṭhito kho vāsudatto devaputto bhagavato santike imaṃ gāthaṃ abhāsi –‘‘ Sattiyā viya omaṭṭho , ḍayhamānova [ ḍayhamāneva ( sabbattha )] matthake ;
Kāmarāgappahānāya , sato bhikkhu paribbaje ’’ ti .
‘‘ Sattiyā viya omaṭṭho , ḍayhamānova matthake ;
Sakkāyadiṭṭhippahānāya , sato bhikkhu paribbaje ’’ ti .
7. Subrahmasuttaṃ
98. Ekamantaṃ ṭhito kho subrahmā devaputto bhagavantaṃ gāthāya ajjhabhāsi –
‘‘ Niccaṃ utrastamidaṃ cittaṃ , niccaṃ ubbiggamidaṃ [ ubbiggidaṃ ( mahāsatipaṭṭhānasuttavaṇṇanāyaṃ )] mano ;
Anuppannesu
P1.54 kicchesu [ kiccesu ( bahūsu )], atho uppatitesu ca ;Sace atthi anutrastaṃ , taṃ me akkhāhi pucchito ’’ ti .
‘‘ Nāññatra bojjhā tapasā [ bojjhaṅgatapasā ( sī . syā . kaṃ . pī .)], nāññatrindriyasaṃvarā ;
Nāññatra sabbanissaggā , sotthiṃ passāmi pāṇinan ’’ ti .
‘‘ Idamavoca … pe … tatthevantaradhāyī ’’ ti .
8. Kakudhasuttaṃ
99. Evaṃ
T1.76 me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sākete viharati añjanavane migadāye .Atha kho kakudho devaputto abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇo kevalakappaṃ añjanavanaṃ obhāsetvā
V1.66 yena bhagavā tenupasaṅkami ;upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ aṭṭhāsi .
Ekamantaṃ ṭhito kho kakudho devaputto bhagavantaṃ etadavoca –
‘‘ nandasi , samaṇā ’’ ti ?
‘‘ Kiṃ laddhā , āvuso ’’ ti ?
‘‘ Tena hi , samaṇa , socasī ’’ ti ?
‘‘ Kiṃ jīyittha , āvuso ’’ ti ?
‘‘ Tena hi , samaṇa , neva nandasi na ca [ neva ( sī . syā . kaṃ .)] socasī ’’ ti ?
‘‘ Evamāvuso ’’ ti .
‘‘ Kacci
M1.53 tvaṃ anagho [ anigho ( sabbattha )] bhikkhu , kacci nandī [ nandi ( sī . syā . kaṃ .)] na vijjati ;Kacci taṃ ekamāsīnaṃ , aratī nābhikīratī ’’ ti .
‘‘ Anagho ve ahaṃ yakkha , atho nandī na vijjati ;
Atho maṃ ekamāsīnaṃ , aratī nābhikīratī ’’ ti .
‘‘ Kathaṃ tvaṃ anagho bhikkhu , kathaṃ nandī na vijjati ;
Kathaṃ taṃ ekamāsīnaṃ , aratī nābhikīratī ’’ ti .
‘‘ Aghajātassa ve nandī , nandījātassa ve aghaṃ ;
Anandī anagho bhikkhu , evaṃ jānāhi āvuso ’’ ti .
‘‘ Cirassaṃ vata passāmi , brāhmaṇaṃ parinibbutaṃ ;
Anandiṃ anaghaṃ bhikkhuṃ , tiṇṇaṃ loke visattika ’’ ntntti .
9. Uttarasuttaṃ
100. Rājagahanidānaṃ
T1.77 .Ekamantaṃ ṭhito kho uttaro devaputto bhagavato santike imaṃ gāthaṃ abhāsi –
‘‘ Upanīyati
P1.55 jīvitamappamāyu ,Jarūpanītassa na santi tāṇā ;
Etaṃ
V1.67 bhayaṃ maraṇe pekkhamāno ,Puññāni kayirātha sukhāvahānī ’’ ti .
‘‘ Upanīyati jīvitamappamāyu ,
Jarūpanītassa na santi tāṇā ;
Etaṃ bhayaṃ maraṇe pekkhamāno ,
Lokāmisaṃ pajahe santipekkho ’’ ti .
10. Anāthapiṇḍikasuttaṃ
101. Ekamantaṃ ṭhito kho anāthapiṇḍiko devaputto bhagavato santike imā gāthāyo abhāsi –
‘‘ Idañhi taṃ jetavanaṃ , isisaṅghanisevitaṃ ;
Āvutthaṃ dhammarājena , pītisañjananaṃ mama .
‘‘ Kammaṃ
M1.54 vijjā ca dhammo ca , sīlaṃ jīvitamuttamaṃ ;Etena maccā sujjhanti , na gottena dhanena vā .
‘‘ Tasmā hi paṇḍito poso , sampassaṃ atthamattano ;
Yoniso
T1.78P1.56 vicine dhammaṃ , evaṃ tattha visujjhati .‘‘ Sāriputtova paññāya , sīlena upasamena ca ;
Yopi pāraṅgato bhikkhu , etāvaparamo siyā ’’ ti .
Idamavoca anāthapiṇḍiko devaputto .
Idaṃ vatvā bhagavantaṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā tatthevantaradhāyīti .
Atha
V1.68 kho bhagavā tassā rattiyā accayena bhikkhū āmantesi –‘‘ imaṃ , bhikkhave , rattiṃ aññataro devaputto abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇo kevalakappaṃ jetavanaṃ obhāsetvā yenāhaṃ tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā maṃ abhivādetvā ekamantaṃ aṭṭhāsi .
Ekamantaṃ ṭhito kho , bhikkhave , so devaputto mama santike imā gāthāyo abhāsi –
‘‘ Idañhi taṃ jetavanaṃ , isisaṅghanisevitaṃ ;
Āvutthaṃ dhammarājena , pītisañjananaṃ mama .
‘‘ Kammaṃ vijjā ca dhammo ca , sīlaṃ jīvitamuttamaṃ ;
Etena maccā sujjhanti , na gottena dhanena vā .
‘‘ Tasmā hi paṇḍito poso , sampassaṃ atthamattano ;
Yoniso vicine dhammaṃ , evaṃ tattha visujjhati .
‘‘ Sāriputtova paññāya , sīlena upasamena ca ;
Yopi pāraṅgato bhikkhu , etāvaparamo siyā ’’ ti .
‘‘ Idamavoca , bhikkhave , so devaputto .
Idaṃ vatvā maṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā tatthevantaradhāyī ’’ ti .
Evaṃ
T1.79 vutte , āyasmā ānando bhagavantaṃ etadavoca –‘‘ so hi nūna , bhante , anāthapiṇḍiko devaputto bhavissati .
Anāthapiṇḍiko gahapati āyasmante sāriputte abhippasanno ahosī ’’ ti .
‘‘ Sādhu
M1.55 sādhu , ānanda , yāvatakaṃ kho , ānanda , takkāya pattabbaṃ anuppattaṃ taṃ tayā .Anāthapiṇḍiko hi so , ānanda , devaputto ’’ ti .
Anāthapiṇḍikavaggo dutiyo .
Tassuddānaṃ –
Candimaso
V1.69 [ candimāso ( pī . ka .)] ca veṇḍu [ veṇhu ( sī . ka .)] ca , dīghalaṭṭhi ca nandano ;Candano vāsudatto ca , subrahmā kakudhena ca ;
Uttaro navamo vutto , dasamo anāthapiṇḍikoti .