4. Bakabrahmasuttaṃ
175. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme .
Tena kho pana samayena bakassa brahmuno evarūpaṃ pāpakaṃ
T1.209 diṭṭhigataṃ uppannaṃ hoti –‘‘ idaṃ niccaṃ , idaṃ dhuvaṃ , idaṃ sassataṃ , idaṃ kevalaṃ , idaṃ acavanadhammaṃ , idañhi na jāyati na jīyati na mīyati na cavati na upapajjati , ito ca panaññaṃ uttariṃ [ uttariṃ ( sī . syā . kaṃ . pī .)] nissaraṇaṃ natthī ’’ ti .
Atha
V1.169 kho bhagavā bakassa brahmuno cetasā cetoparivitakkamaññāya – seyyathāpi nāma balavā puriso samiñjitaṃ vā bāhaṃ pasāreyya , pasāritaṃ vā bāhaṃ samiñjeyya evameva – jetavane antarahito tasmiṃ brahmaloke pāturahosi .Addasā kho bako brahmā bhagavantaṃ dūratova āgacchantaṃ .
Disvāna bhagavantaṃ etadavoca –
‘‘ ehi kho mārisa , svāgataṃ te , mārisa !
Cirassaṃ kho mārisa !
Imaṃ pariyāyamakāsi yadidaṃ idhāgamanāya .
Idañhi , mārisa , niccaṃ , idaṃ dhuvaṃ , idaṃ sassataṃ , idaṃ kevalaṃ , idaṃ acavanadhammaṃ , idañhi na jāyati na jīyati na mīyati na cavati na upapajjati .
Ito ca panaññaṃ uttari nissaraṇaṃ natthī ’’ ti .
Evaṃ vutte , bhagavā bakaṃ brahmānaṃ etadavoca –
‘‘ avijjāgato vata , bho , bako brahmā ;
avijjāgato vata , bho , bako brahmā .
Yatra
M1.145 hi nāma aniccaṃyeva samānaṃ niccanti vakkhati , adhuvaṃyeva samānaṃ dhuvanti vakkhati , asassataṃyeva samānaṃ sassatanti vakkhati , akevalaṃyevaP1.143 samānaṃ kevalanti vakkhati , cavanadhammaṃyeva samānaṃ acavanadhammanti vakkhati .Yattha ca pana jāyati ca jīyati ca mīyati ca cavati ca upapajjati ca , tañca tathā vakkhati –
‘ idañhi na jāyati na jīyati na mīyati na cavati na
T1.210 upapajjati ’.Santañca panaññaṃ uttari nissaraṇaṃ ,‘ natthaññaṃ uttari nissaraṇan ’ ti vakkhatī ’’ ti .
‘‘ Dvāsattati gotama puññakammā ,
Vasavattino jātijaraṃ atītā ;
Ayamantimā vedagū brahmupapatti ,
Asmābhijappanti janā anekā ’’ ti .
‘‘ Appañhi etaṃ na hi dīghamāyu ,
Yaṃ tvaṃ baka maññasi dīghamāyuṃ ;
Sataṃ sahassānaṃ [ sahassāna ( syā . kaṃ .)] nirabbudānaṃ ,
Āyuṃ pajānāmi tavāhaṃ brahme ’’ ti .
‘‘ Anantadassī bhagavāhamasmi ,
Jātijaraṃ sokamupātivatto ;
Kiṃ
V1.170 me purāṇaṃ vatasīlavattaṃ ,Ācikkha me taṃ yamahaṃ vijaññā ’’ ti .
‘‘ Yaṃ tvaṃ apāyesi bahū manusse ,
Pipāsite ghammani samparete ;
Taṃ te purāṇaṃ vatasīlavattaṃ ,
Suttappabuddhova anussarāmi .
‘‘ Yaṃ eṇikūlasmiṃ janaṃ gahītaṃ ,
Amocayī gayhakaṃ nīyamānaṃ ;
Taṃ
T1.211 te purāṇaṃ vatasīlavattaṃ ,Suttappabuddhova anussarāmi .
‘‘ Gaṅgāya
M1.146 sotasmiṃ gahītanāvaṃ ,Luddena nāgena manussakamyā ;
Pamocayittha balasā pasayha ,
Taṃ te purāṇaṃ vatasīlavattaṃ ,
Suttappabuddhova anussarāmi .
‘‘ Kappo
P1.144 ca te baddhacaro ahosiṃ ,Sambuddhimantaṃ [ sambuddhivantaṃ ( bahūsu )] vatinaṃ amaññi ;
Taṃ te purāṇaṃ vatasīlavattaṃ ,
Suttappabuddhova anussarāmī ’’ ti .
‘‘ Addhā pajānāsi mametamāyuṃ ,
Aññepi [ aññampi ( sī . pī .)] jānāsi tathā hi buddho ;
Tathā hi tyāyaṃ jalitānubhāvo ,
Obhāsayaṃ tiṭṭhati brahmalokan ’’ ti .