Issues
Select Version
Sagāthāvaggo
Sagāthāvaggo

1. Paṭhamavaggo

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

1. Paṭhamavaggo

1. Paṭhamakassapasuttaṃ

82. EvaṃT1.63V1.54P1.46M1.43 me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme .
Atha kho kassapo devaputto abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇo kevalakappaṃ jetavanaṃ obhāsetvā yena bhagavā tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ aṭṭhāsi .
Ekamantaṃ ṭhito kho kassapo devaputto bhagavantaṃ etadavoca –
‘‘ bhikkhuṃ bhagavā pakāsesi , no ca bhikkhuno anusāsan ’’ ti .
‘‘ Tena hi kassapa , taññevettha paṭibhātū ’’ ti .
‘‘ Subhāsitassa sikkhetha , samaṇūpāsanassa ca ;
Ekāsanassa ca raho , cittavūpasamassa cā ’’ ti .
Idamavoca kassapo devaputto ;
samanuñño satthā ahosi .
Atha kho kassapo devaputto ‘‘ samanuñño me satthā ’’ ti bhagavantaṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā tatthevantaradhāyīti .

2. Dutiyakassapasuttaṃ

83. Sāvatthinidānaṃ .
Ekamantaṃ ṭhito kho kassapo devaputto bhagavato santike imaṃ gāthaṃ abhāsi –
‘‘ BhikkhuT1.64V1.55 siyā jhāyī vimuttacitto ,
Ākaṅkhe ce hadayassānupattiṃ ;
Lokassa ñatvā udayabbayañca ,
Sucetaso anissito tadānisaṃso ’’ ti .

3. Māghasuttaṃ

84. SāvatthinidānaṃP1.47 .
Atha kho māgho devaputto abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇo kevalakappaṃ jetavanaṃ obhāsetvā yena bhagavā tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ aṭṭhāsiM1.44 .
Ekamantaṃ ṭhito kho māgho devaputto bhagavantaṃ gāthāya ajjhabhāsi –
‘‘ Kiṃsu chetvā sukhaṃ seti , kiṃsu chetvā na socati ;
Kissassu ekadhammassa , vadhaṃ rocesi gotamā ’’ ti .
‘‘ Kodhaṃ chetvā sukhaṃ seti , kodhaṃ chetvā na socati ;
Kodhassa visamūlassa , madhuraggassa vatrabhū ;
Vadhaṃ ariyā pasaṃsanti , tañhi chetvā na socatī ’’ ti .

4. Māgadhasuttaṃ

85. Sāvatthinidānaṃ .
Ekamantaṃ ṭhito kho māgadho devaputto bhagavantaṃ gāthāya ajjhabhāsi –
‘‘ KatiT1.65 lokasmiṃ pajjotā , yehi loko pakāsati ;
Bhavantaṃ puṭṭhumāgamma , kathaṃ jānemu taṃ mayan ’’ ti .
‘‘ CattāroV1.56 loke pajjotā , pañcamettha na vijjati ;
Divā tapati ādicco , rattimābhāti candimā .
‘‘ Atha aggi divārattiṃ , tattha tattha pakāsati ;
Sambuddho tapataṃ seṭṭho , esā ābhā anuttarā ’’ ti .

5. Dāmalisuttaṃ

86. Sāvatthinidānaṃ .
Atha kho dāmali devaputto abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇo kevalakappaṃ jetavanaṃ obhāsetvā yena bhagavā tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ aṭṭhāsi .
Ekamantaṃ ṭhito kho dāmali devaputto bhagavato santike imaṃ gāthaṃ abhāsi –
‘‘ Karaṇīyametaṃ brāhmaṇena , padhānaṃ akilāsunā ;
Kāmānaṃ vippahānena , na tenāsīsate bhavan ’’ ti .
‘‘ Natthi kiccaṃ brāhmaṇassa ( dāmalīti bhagavā ),
Katakicco hi brāhmaṇo .
‘‘ YāvaM1.45 na gādhaṃ labhati nadīsu ,
ĀyūhatiP1.48 sabbagattebhi jantu ;
Gādhañca laddhāna thale ṭhito yo ,
NāyūhatīT1.66 pāragato hi sova [ soti ( sī . pī . ka .), hoti ( syā . kaṃ .), so (?)].
‘‘ Esūpamā dāmali brāhmaṇassa ,
Khīṇāsavassa nipakassa jhāyino ;
Pappuyya jātimaraṇassa antaṃ ,
Nāyūhatī pāragato hi so ’’ ti [ hotīti ( syā . kaṃ .)].

6. Kāmadasuttaṃ

87. SāvatthinidānaṃV1.57 .
Ekamantaṃ ṭhito kho kāmado devaputto bhagavantaṃ etadavoca –
‘‘ dukkaraṃ bhagavā , sudukkaraṃ bhagavā ’’ ti .
‘‘ Dukkaraṃ vāpi karonti ( kāmadāti bhagavā ),
Sekhā sīlasamāhitā ;
Ṭhitattā anagāriyupetassa ,
Tuṭṭhi hoti sukhāvahā ’’ ti .
‘‘ Dullabhā bhagavā yadidaṃ tuṭṭhī ’’ ti .
‘‘ Dullabhaṃ vāpi labhantntti ( kāmadāti bhagavā ),
Cittavūpasame ratā ;
Yesaṃ divā ca ratto ca ,
Bhāvanāya rato mano ’’ ti .
‘‘ Dussamādahaṃ bhagavā yadidaṃ cittan ’’ ti .
‘‘ Dussamādahaṃ vāpi samādahantntti ( kāmadāti bhagavā ),
Indriyūpasame ratā ;
Te chetvā maccuno jālaṃ ,
Ariyā gacchanti kāmadā ’’ ti .
‘‘ DuggamoM1.46 bhagavā visamo maggo ’’ ti .
‘‘ Duggame visame vāpi , ariyā gacchanti kāmada ;
Anariyā visame magge , papatanti avaṃsirā ;
Ariyānaṃ samo maggo , ariyā hi visame samā ’’ ti .

7. Pañcālacaṇḍasuttaṃ

88. SāvatthinidānaṃV1.58 .
EkamantaṃT1.67 ṭhito kho pañcālacaṇḍo devaputto bhagavato santike imaṃ gāthaṃ abhāsi –
‘‘ Sambādhe vata okāsaṃ , avindi bhūrimedhaso ;
Yo jhānamabujjhi [ jhānamabudhā ( ka . sī .), jhānamabuddhi ( syā . kaṃ . pī . ka .)] buddho , paṭilīnanisabho munī ’’ ti .
‘‘ Sambādhe vāpi vindantntti ( pañcālacaṇḍāti bhagavā ),
Dhammaṃ nibbānapattiyā ;
Ye satiṃ paccalatthaṃsu ,
Sammā te susamāhitā ’’ ti .

8. Tāyanasuttaṃ

89. Sāvatthinidānaṃ .
AthaP1.49 kho tāyano devaputto purāṇatitthakaro abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇo kevalakappaṃ jetavanaṃ obhāsetvā yena bhagavā tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ aṭṭhāsi .
Ekamantaṃ ṭhito kho tāyano devaputto bhagavato santike imā gāthāyo abhāsi –
‘‘ Chinda sotaṃ parakkamma , kāme panuda brāhmaṇa ;
Nappahāya munī kāme , nekattamupapajjati .
‘‘ Kayirā ce kayirāthenaṃ , daḷhamenaṃ parakkame ;
Sithilo hi paribbājo , bhiyyo ākirate rajaṃ .
‘‘ AkataṃT1.68 dukkaṭaṃ [ dukkataṃ ( sī . pī .)] seyyo , pacchā tapati dukkaṭaṃ ;
Katañca sukataṃ seyyo , yaṃ katvā nānutappati .
‘‘ KusoV1.59M1.47 yathā duggahito , hatthamevānukantati ;
Sāmaññaṃ dupparāmaṭṭhaṃ , nirayāyūpakaḍḍhati .
‘‘ Yaṃ kiñci sithilaṃ kammaṃ , saṃkiliṭṭhañca yaṃ vataṃ ;
Saṅkassaraṃ brahmacariyaṃ , na taṃ hoti mahapphalan ’’ ti .
Idamavoca tāyano devaputto ;
idaṃ vatvā bhagavantaṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā tatthevantaradhāyīti .
Atha kho bhagavā tassā rattiyā accayena bhikkhū āmantesi –
‘‘ imaṃ , bhikkhave , rattiṃ tāyano nāma devaputto purāṇatitthakaro abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇo kevalakappaṃ jetavanaṃ obhāsetvā yenāhaṃ tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā maṃ abhivādetvā ekamantaṃ aṭṭhāsi .
Ekamantaṃ ṭhito kho , bhikkhave , tāyano devaputto mama santike imā gāthāyo abhāsi –
‘‘ Chinda sotaṃ parakkamma , kāme panuda brāhmaṇa ;
Nappahāya munī kāme , nekattamupapajjati .
‘‘ Kayirā ce kayirāthenaṃ , daḷhamenaṃ parakkame ;
SithiloP1.50 hi paribbājo , bhiyyo ākirate rajaṃ .
‘‘ Akataṃ dukkaṭaṃ seyyo , pacchā tapati dukkaṭaṃ ;
Katañca sukataṃ seyyo , yaṃ katvā nānutappati .
‘‘ KusoT1.69 yathā duggahito , hatthamevānukantati ;
Sāmaññaṃ dupparāmaṭṭhaṃ , nirayāyūpakaḍḍhati .
‘‘ YaṃV1.60 kiñci sithilaṃ kammaṃ , saṃkiliṭṭhañca yaṃ vataṃ ;
Saṅkassaraṃ brahmacariyaṃ , na taṃ hoti mahapphalan ’’ ti .
‘‘ Idamavoca , bhikkhave , tāyano devaputto , idaṃ vatvā maṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā tatthevantaradhāyi .
Uggaṇhātha , bhikkhave , tāyanagāthā ;
pariyāpuṇātha , bhikkhave , tāyanagāthā ;
dhāretha , bhikkhave , tāyanagāthā .
Atthasaṃhitā , bhikkhave , tāyanagāthā ādibrahmacariyikā ’’ ti .

9. Candimasuttaṃ

90. SāvatthinidānaṃM1.48 .
Tena kho pana samayena candimā devaputto rāhunā asurindena gahito hoti .
Atha kho candimā devaputto bhagavantaṃ anussaramāno tāyaṃ velāyaṃ imaṃ gāthaṃ abhāsi –
‘‘ Namo te buddha vīratthu , vippamuttosi sabbadhi ;
Sambādhapaṭipannosmi , tassa me saraṇaṃ bhavā ’’ ti .
Atha kho bhagavā candimaṃ devaputtaṃ ārabbha rāhuṃ asurindaṃ gāthāya ajjhabhāsi –
‘‘ Tathāgataṃ arahantaṃ , candimā saraṇaṃ gato ;
Rāhu candaṃ pamuñcassu , buddhā lokānukampakā ’’ ti .
Atha kho rāhu asurindo candimaṃ devaputtaṃ muñcitvā taramānarūpo yena vepacitti asurindo tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā saṃviggoT1.70 lomahaṭṭhajāto ekamantaṃ aṭṭhāsi .
Ekamantaṃ ṭhitaṃ kho rāhuṃ asurindaṃ vepacitti asurindo gāthāya ajjhabhāsi –
‘‘ Kiṃ nu santaramānova , rāhu candaṃ pamuñcasi ;
Saṃviggarūpo āgamma , kiṃ nu bhītova tiṭṭhasī ’’ ti .
‘‘ SattadhāV1.61 me phale muddhā , jīvanto na sukhaṃ labhe ;
Buddhagāthābhigītomhi , no ce muñceyya candiman ’’ ti .

10. Sūriyasuttaṃ

91. Sāvatthinidānaṃ .
TenaP1.51 kho pana samayena sūriyo devaputto rāhunā asurindena gahito hoti .
Atha kho sūriyo devaputto bhagavantaṃ anussaramāno tāyaṃ velāyaṃ imaṃ gāthaṃ abhāsi –
‘‘ Namo te buddha vīratthu , vippamuttosi sabbadhi ;
Sambādhapaṭipannosmi , tassa me saraṇaṃ bhavā ’’ ti .
Atha kho bhagavā sūriyaṃ devaputtaṃ ārabbha rāhuṃ asurindaṃ gāthāhi ajjhabhāsi –
‘‘ TathāgataṃM1.49 arahantaṃ , sūriyo saraṇaṃ gato ;
Rāhu sūriyaṃ [ suriyaṃ ( sī . syā . kaṃ . pī .)] pamuñcassu , buddhā lokānukampakā .
‘‘ Yo andhakāre tamasi pabhaṅkaro ,
Verocano maṇḍalī uggatejo ;
MāT1.71 rāhu gilī caramantalikkhe ,
Pajaṃ mamaṃ rāhu pamuñca sūriyan ’’ ti .
Atha kho rāhu asurindo sūriyaṃ devaputtaṃ muñcitvā taramānarūpo yena vepacitti asurindo tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā saṃviggo lomahaṭṭhajāto ekamantaṃ aṭṭhāsi .
Ekamantaṃ ṭhitaṃ kho rāhuṃ asurindaṃ vepacitti asurindo gāthāya ajjhabhāsi –
‘‘ Kiṃ nu santaramānova , rāhu sūriyaṃ pamuñcasi ;
Saṃviggarūpo āgamma , kiṃ nu bhītova tiṭṭhasī ’’ ti .
‘‘ SattadhāV1.62 me phale muddhā , jīvanto na sukhaṃ labhe ;
Buddhagāthābhigītomhi , no ce muñceyya sūriyan ’’ ti .
Paṭhamo vaggo .
Tassuddānaṃ –
Dve kassapā ca māgho ca , māgadho dāmali kāmado ;
Pañcālacaṇḍo tāyano , candimasūriyena te dasāti .